Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH NINH HỒNG PHẤN NGHIÊN CỨU GIẢI PHÁP THỰC
Trang 1Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH
NINH HỒNG PHẤN
NGHIÊN CỨU GIẢI PHÁP THỰC HIỆN CÓ HIỆU QUẢ CHƯƠNG TRÌNH GIẢM NGHÈO NHANH VÀ BỀN VỮNG TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN PÁC NẶM TỈNH BẮC KẠN
Chuyên ngành: KINH TẾ NÔNG NGHIỆP
Mã số: 60.31.10
LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ
Người hướng dẫn khoa học: TS NGÔ XUÂN HOÀNG
THÁI NGUYÊN - 2011
Trang 2Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào
Tôi xin cam đoan, các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã được chỉ
rõ nguồn gốc
Tác giả
Ninh Hồng Phấn
Trang 3Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
ii
LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình thực hiện đề tài: “Nghiên cứu giải pháp thực hiện có hiệu quả chương trình giảm nghèo nhanh và bền vững trên địa bàn huyện Pác Nặm tỉnh Bắc Kạn”, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, giúp đỡ, động viên của
nhiều cá nhân và tập thể Tôi xin được bày tỏ sự cảm ơn sâu sắc nhất tới tất cả các
cá nhân và tập thể đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong học tập và nghiên cứu
Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban giám hiệu Nhà trường, Khoa Sau đại học, các thầy cô giáo trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh Thái Nguyên, đặc biệt là thầy giáo TS Ngô Xuân Hoàng, đã nhiệt tình hướng dẫn chỉ bảo tôi trong suốt quá trình nghiên cứu và thực hiện đề tài của mình
Trong quá trình thực hiện đề tài tôi còn nhận được sự giúp đỡ và cộng tác của các cá nhân và tập thể: Phòng Thống kê huyện Pác Nặm, Phòng Tài nguyên và môi trường huyện Pác Nặm và các hộ gia đình đã tạo điều kiện cho tôi trong quá trình điều tra thu thập số liệu, cũng như nghiên cứu thực hiện đề tài, tôi xin cảm ơn
Tôi xin cảm ơn sự động viên, giúp đỡ của bạn bè và gia đình đã giúp đỡ tôi thực hiện luận văn này
Tôi xin chân thành cảm ơn mọi sự giúp đỡ quý báu đó!
Thái Nguyên, ngày 15 tháng 11 năm 2011
Tác giả luận văn Ninh Hồng Phấn
Trang 4Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
MỤC LỤC iii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT v
DANH MỤC CÁC BẢNG vi
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ VÀ BIỂU ĐỒ viii
ĐẶT VẤN ĐỀ Error! Bookmark not defined 1 Tính cấp thiết của đề tài 1
2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 3
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài 3
4 Bố cục của đề tài 4
Chương 1: CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ GIẢM NGHÈO, GIẢM NGHÈO BỀN VỮNG CHO HỘ NÔNG DÂN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 5
1.1 Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về giảm nghèo và giảm nghèo bền vững cho hộ nông dân 5
1.1.1 Hộ nông dân và các vấn đề về hộ nông dân 5
1.1.2 Giảm nghèo và giảm nghèo bền vững 10
1.1.3 Chương trình giảm nghèo nhanh và bền vững cho hộ nông dân (Nghị quyết 30a) 18
1.1.4 Kinh nghiệm giảm nghèo của một số nước trên thế giới và ở Việt Nam 28
1.2 Phương pháp nghiên cứu 36
1.2.1 Phương pháp chung 36
1.2.2 Phương pháp điều tra chọn mẫu 36
Trang 5Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
iv
1.2.3 Phương pháp thu thập thông tin 37
Chương 2: THỰC TRẠNG VIỆC TRIỂN KHAI CHƯƠNG TRÌNH GIẢM NGHÈO VÀ GIẢM NGHÈO BỀN VỮNG TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN PẮC NẶM TỈNH BẮC KẠN 38
2.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Pác Nặm tỉnh Bắc Kạn 38
2.1.1 Điều kiện tự nhiên 38
2.1.2 Điều kiện kinh tế - xã hội 42
2.1.3 Ảnh hưởng của điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội đến giảm nghèo, giảm nghèo bền vững ở huyện Pác Nặm 56
2.2 Thực trạng triển khai chương trình giảm nghèo và giảm nghèo bền vững tại huyện Pác Nặm 60
2.2.1 Thực trạng một số chương trình giảm nghèo tại huyện Pác Nặm giai đoạn 2006 - 2008 60
2.2.2 Thực trạng triển khai chương trình giảm nghèo nhanh và bền vững (chương trình 30a) tại huyện Pác Nặm 65
Chương 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM THỰC HIỆN CÓ HIỆU QUẢ CHƯƠNG TRÌNH GIẢM NGHÈO NHANH VÀ BỀN VỮNG TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN PẮC NẶM TỈNH BĂC KẠN 95
3.1 Định hướng, mục tiêu và dự kiến kết quả thực hiện chương trình 30a và huyện Pác Nặm 95
3.1.1 Mục tiêu 95
3.1.2 Phát triển các ngành và lĩnh vực đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020 của huyện Pác Nặm
3.2 Nhóm giải pháp nhằm thực hiện hiệu quả chương trình 30a 102
3.2.1 Giải pháp chung 102
3.2.2 Nhóm giải pháp cụ thể 108
KẾT LUẬN 116
TÀI LIỆU THAM KHẢO 118
Trang 6Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
Trang 7Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
vi
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 1.1: Chuẩn nghèo đói của Việt Nam qua các thời kỳ 12
Bảng 1.2: Những kết quả chủ yếu của chương trình mục tiêu Quốc gia xóa đói giảm nghèo giai đoạn 2006 - 2010 35
Bảng 2.1: Diện tích các loại đất của huyện Pác Nặm năm 2007 - 2009 39
Bảng 2.2: Tình hình dân số và lao động của huyện năm 2008 - 2009 43
Bảng 2.3: Hệ thống cơ sở hạ tầng y tế của huyện Pác Nặm năm 2009 45
Bảng 2.4: Giá trị sản xuất các ngành của huyện giai đoạn 2007 - 2009 46
Bảng 2.5: Năng suất, diện tích, sản lượng một số cây trồng năm 2009 49
Bảng 2.6: Tình hình thực hiện kế hoạch đàn gia súc gia cầm của huyện Pác Nặm giai đoạn 2007 - 2009 50
Bảng 2.7: Kết quả sản xuất ngành thủy sản giai đoạn 2007 - 2009 51
Bảng 2.8: Sản phẩm lâm nghiệp chủ yếu của huyện giai đoạn 2007 - 2009 54
Bảng 2.9: Giá trị sản xuất công nghiệp theo giá hiện hành 2007 - 2009 55
Bảng 2.10: Kết quả một số chương trình giảm nghèo tại huyện Pác Nặm giai đoạn 2006 - 2008 62
Bảng 2.11: Tình hình giải ngân vốn đầu tư phát triển năm 2009 - 2010 71
Bảng 2.12: Kết quả thực hiện khai hoang, phục hóa đất sản xuất năm 2009 - 2010 72
Bảng 2.13: Tổng hợp các mô hình khuyến nông thực hiện theo Chương trình 30a tại huyện Pác Nặm năm 2009 - 2010 74
Bảng 2.14: Hỗ trợ gạo cho hộ nhận trồng, chăm sóc và bảo vệ rừng theo chương trình 30 của huyện Pác Nặm năm 2010 76
Bảng 2.15: Kinh phí hỗ trợ làm chuồng trại, cải tạo ao năm 2009 - 2010 76
Trang 8Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
Bảng 2.16: Công tác dạy nghề cho lao động nông thôn tại huyện Pác
Nặm năm 2009- 2010 78 Bảng 2.17: Tình hình đói nghèo của huyện sau 2 năm thực hiện chương
trình 30a 82 Bảng 2.18: Tình hình cung cấp dịch vụ thiết yếu dành cho người nghèo
sau 2 năm thực hiện chương trình 30a 83 Bảng 2.19: Tình hình lao động và việc làm sau 2 năm thực hiện chương
trình 30a 84 Bảng 2.20: Tình hình giáo dục và y tế của huyện 2008 - 2010 86 Bảng 3.1 Mục tiêu giảm nghèo đến năm 2020 của huyện Pác Nặm 101
Trang 9Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
viii
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ VÀ BIỂU ĐỒ
Hình 1.1: Một số mô hình phát triển bền vững 16 Biểu đồ 2.1: Cơ cấu đất nông nghiệp năm 2009 38 Biểu đồ 2.2: Cơ cấu nhóm đất phi nông nghiệp năm 2009 38
Trang 10Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên http://www.lrc-tnu.edu.vn
PHẦN MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Xóa đói giảm nghèo là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước ta nhằm cải thiện đời sống vật chất và tinh thần cho người nghèo, thu hẹp khoảng cách
về trình độ phát triển giữa các vùng, địa bàn và giữa các dân tộc, nhóm dân
cư Năm 1986, Việt Nam chuyển sang kinh tế thị trường trong sản xuất nông nghiệp thực hiện giao khoán đến hộ đã nhảy vọt từ nước đang thiếu lương thực vươn lên thành nước xuất khẩu gạo, và giữa vị trí trong ba nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới từ đó đến nay, an ninh lương thực đã vững vàng Tuy nhiên, đến nay vẫn còn tỷ lệ đói nghèo (bao gồm cả thiếu lương thực) mà
đa số phân bố ở các xã thuộc chương trình 135 (xã nghèo)
Đầu thập niên 1990, Việt Nam chuyển sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, nguy cơ đói nghèo đã được nhận rõ, mà trước hết là
số liệu trẻ em suy dinh dưỡng đã ở mức báo động (gần 50%) Ngay đầu năm
1991, vấn đề xoá đói giảm nghèo đã đề ra trong các diễn đàn, các nghiên cứu,
và triển khai thành phong trào xoá đói giảm nghèo Nghị quyết Quốc hội Việt Nam về nhiệm vụ năm 1993 đã đánh giá cao tinh thần cộng đồng, tương thân tương ái "trong nhân dân đã phát triển nhiều hoạt động từ thiện giúp đỡ nhau
và phong trào xoá đói giảm nghèo, đền ơn đáp nghĩa " Sáng kiến của Thủ tướng Chính phủ được Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lấy ngày 17 tháng 10 là
"Ngày vì người nghèo", đó cũng là ngày Liên hợp quốc chọn là ngày "Thế giới chống đói nghèo" Ngày 21 tháng 5 năm 2002, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt "Chiến lược toàn diện về tăng trưởng và xoá đói giảm nghèo" Đây
là chiến lược đầy đủ, chi tiết phù hợp với mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ (MDG) của Liên Hợp Quốc công bố Trong quá trình xây dựng chiến lược có
Trang 11data error !!! can't not
read
Trang 12data error !!! can't not
read
Trang 13data error !!! can't not
read
Trang 14data error !!! can't not
read
Trang 15data error !!! can't not
read
Trang 17data error !!! can't not
read
Trang 18data error !!! can't not
read
Trang 19data error !!! can't not
read
Trang 20data error !!! can't not
read
Trang 21data error !!! can't not
read
Trang 22data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 23data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 24data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 26read
Trang 27data error !!! can't not
read