PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG SÀI GÒN THƯƠNG TÍN, CHI NHÁNH ĐÔNG ĐÔ

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT NHTW : Ngân hàng trung ương NHNN : Ngân hàng nhà nước NHTM : Ngân hàng thương mại NH TMCP : Ngân hàng thương mại cổ phần Sacombank : Ngân hàng thương mại cổ phần Sà

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 1

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG SÀI GÒN THƯƠNG TÍN, CHI NHÁNH ĐÔNG ĐÔ

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

NHTW : Ngân hàng trung ương

NHNN : Ngân hàng nhà nước

NHTM : Ngân hàng thương mại

NH TMCP : Ngân hàng thương mại cổ phần

Sacombank : Ngân hàng thương mại cổ phần Sài Gòn Thương Tín ACB : Ngân hàng thương mại cổ phần Á Châu

Agribank : Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn TDCN : Tín dụng cá nhân

HĐKD : Hoạt động kinh doanh

NQH : Nợ quá hạn

TSĐB : Tài sản đảm bảo

TCTD : Tổ chức tín dụng

TPKT : Thành phần kinh tế

BĐS : Bất động sản

SXKD : Sản xuất kinh doanh

CIC : Trung tâm thông tin tín dụng

TSCĐ : Tài sản cố định

CVKH : Chuyên viên khách hàng

NPT : Nợ phải trả

TCKT : Tổ chức kinh tế

POS : Máy tính tiền cảm ứng (Point of Sale)

DANH MỤC BẢNG BIỂU

Danh mục bảng

Bảng 1.1: Phân biệt NHTM và TCTD phi ngân hàng 5 Bảng 1.2: Các yếu tố xếp hạng tín dụng cá nhân và điểm tương ứng 28 Bảng 1.3: Tổng điểm tín dụng cá nhân và quyết định tín dụng tương ứng 30 Bảng 2.1: Bảng cân đối kế toán của chi nhánh Đông Đô - Sacombank qua các năm

2012 -2014 47

Bảng 2.2: Kết quả hoa ̣t đô ̣ng kinh doanh của chi nhánh giai đoa ̣n 2012-2014 49

Bảng 2.3: Tình hình dư nợ tín dụng cá nhân Sacombank, chi nhánh Đông Đô

2012-2014 52

Bảng 2.4: Bảng cơ cấu thị phần tín dụng cá nhân các ngân hàng thương mại

2012-2014 53

Bảng 2.5: Nợ xấu –Tỷ lệ nợ xấu tín dụng cá nhân của Sacombank – chi nhánh Đông Đô2012–2014 55 Bảng 2.6: Thu nhập từ tín dụng cá nhân của chi nhánh Đông Đô – Sacombank

2012-2014 57 Bảng 2.7: Cơ cấu các sản phẩm cho vay theo mục đích vay 58

Danh mục biểu đồ

Biểu đồ 2.1: Sơ đồ cơ cấu tổ chức của Sacombank – CN Đông Đô 43 Biểu đồ 2.2: Số lượng chi nhánh, phòng giao dịch của các ngân hàng đến 31/12/2014 54 Biểu đồ 2.3: Cơ cấu các sản phẩm cho vay theo mục đích vay 55

MỤC LỤC

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT i

DANH MỤC BẢNG BIỂU ii

LỜI MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG CÁ NHÂN TẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 4

1.1 Tổng quan về ngân hàng thương mại 4

1.1.1 Khái niệm ngân hàng thương mại 4

1.1.2 Chức năng của ngân hàng thương mại 5

1.1.3 Hoạt động của ngân hàng thương mại 9

1.2 Tín dụng cá nhân tại các ngân hàng thương mại 11

1.2.1 Khái niệm tín dụng cá nhân 11

1.2.2 Đặc điểm của tín dụng cá nhân 13

1.2.3 Vai trò của tín dụng cá nhân 14

1.2.4 Phân loại tín dụng cá nhân 17

1.2.5 Các sản phẩm tín dụng cá nhân 22

1.3 Quy trình tín dụng cá nhân 24

1.4 Phát triển tín dụng cá nhân tại các NHTM 32

1.4.1 Khái niệm phát triển tín dụng cá nhân 32

1.4.2 Các tiêu chí đánh giá mức độ phát triển tín dụng cá nhân 33

1.4.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển tín dụng cá nhân 37

CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN THƯƠNG TÍN, CHI NHÁNH ĐÔNG ĐÔ 42

2.1 Khái quát về Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín chi nhánh Đông Đô 42

2.1.1 Quá trình hình thành – phát triển và chức năng nhiệm vụ của chi nhánh 42

2.1.2 Mô hình tổ chức theo chi nhánh của Sacombank 43

2.1.3 Tình hình tài chính và một số kết quả hoạt động của Sacombank chi nhánh Đông Đô 46

2.2 Thực trạng phát triển hoạt động tín dụng cá nhân tại ngân hàng TMCP

Sài Gòn Thương Tín chi nhánh Đông Đô 51

2.2.1 Dư nợ tín dụng cá nhân 51

2.2.2 Sự phát triển thị phần 52

2.2.3 Hệ thống kênh phân phối 53

2.2.4 Tính đa dạng của sản phẩm tín dụng cá nhân 54

2.2.5 Thu nhập từ hoạt động tín dụng cá nhân 56

2.2.6 Tỷ lệ nợ xấu 57

2.3 Đánh giá hoạt động tín dụng cá nhân tại Sacombank 58

2.3.1 Kết quả đạt được 58

2.3.2 Những hạn chế và nguyên nhân 60

CHƯƠNG III: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG SÀI GÒN THƯƠNG TÍN CHI NHÁNH ĐÔNG ĐÔ 65

3.1 Dự báo tình hình tín dụng cá nhân trong thời gian tới 65

3.2 Định hướng, mục tiêu phát triển hoạt động tín dụng cá nhân tại Sacombank trong thời gian tới 66

3.3 Giải pháp phát triển tín dụng cá nhân từ phía Sacombank 68

3.3.1 Đa dạng hóa các sản phẩm tín dụng 68

3.3.2 Hoàn thiện quy trình tín dụng 69

3.3.3 Nâng cao hiệu quả truyền thông ngân hàng 71

3.3.4 Hoàn thiện chính sách lãi suất 72

3.3.5 Phát triển và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực 73

3.3.6 Hiện đại hóa công nghệ ngân hàng 74

3.3.7 Mở rộng mạng lưới ngân hàng 76

3.3.8 Nâng cao chất lượng dịch vụ 77

3.3.9 Nâng cao khả năng huy động vốn 78

3.4 Một số kiến nghị 79

3.4.1 Về phía Chính phủ 79

3.4.2 Về phía NHNN 81

KẾT LUẬN 83

TÀI LIỆU THAM KHẢO 84

LỜI MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Thị trường tín dụng cá nhân ở nước ta hiện nay đang chứng kiến sự cạnh tranh sôi động giữa hệ thống các ngân hàng Khả năng tiềm tàng để phát triển thị trường này là rất lớn Với điểm thuận lợi là quy mô thị trường dân số đông, trên 90 triệu dân, đa số trong đó có tuổi đời còn rất trẻ, thu nhập không ngừng được cải thiện, hiện đại trong phong cách sống và nhu cầu mua sắm ngày càng tăng Thị trường kinh doanh nhiều tiềm năng này cùng với nguy cơ cạnh tranh ngày càng gay gắt đã đặt các NHTM Việt Nam vào thế phải thay đổi chiến lược kinh doanh, tìm kiếm nhiều cơ hội đầu tư mới, mở rộng và đa dạng hoá các nhóm khách hàng mục tiêu, Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) cũng không thể nằm ngoài xu thế đó

Sacombank từng là một trong những NHTMCP dẫn đầu trong thanh toán xuất nhập khẩu, cho vay bán buôn và kinh doanh ngoại tệ, nhóm khách hàng truyền thống của Sacombank là các doanh nghiệp Tuy nhiên, hiện nay đã có nhiều thay đổi về cục diện, khi mà các NHTM khác đã và đang từng bước tăng trưởng về quy

mô, năng lực tài chính và phương thức quản lý, phục vụ, nhờ đó đã và đang lôi kéo, thu hút nhóm khác hàng truyền thống của NHTMCP Sài Gòn Thương Tín rất gay gắt

Chính những điều kiện khách quan trên đã đặt Sacombank vào thế phải tìm kiếm chiến lược đầu tư mới, thay đổi chiến lược kinh doanh và nhóm khách hàng mục tiêu Để có thể cạnh tranh được với các NHTM năng động trong nước cũng như các ngân hàng nước ngoài vốn có ưu thế mạnh về mảng dịch vụ ngân hàng bán

lẻ, Sacombank đã xác định chiến lược phát triển trở thành Ngân hàng bán lẻ hàng đầu Việt Nam, trong đó tín dụng cá nhân là một trong những mục tiêu quan trọng hàng đầu, do tín dụng luôn là một hoạt động trọng yếu của ngân hàng Tuy nhiên, trong những năm gần đây, tín dụng cá nhân của ngân hàng vẫn chưa phát triển mạnh như kỳ vọng bởi có nhiều hạn chế, nhằm giúp các ngân hàng thương mại nói

chung và ngân hàng Sacombank nói riêng có thêm một cái nhìn khách quan về vấn

đề phát triển tín dụng, nhận biết thêm một số ưu điểm và nhược điểm được rút ra từ phân tích của tác giả trong bài luận văn,em chọn đề tài "Phát triển tín dụng cá nhân tại ngân hàng Sài Gòn Thương Tín, chi nhánh Đông Đô” làm đề tài nghiên cứu

2 Mục đích nghiên cứu

Đề tài tập trung nghiên cứu những vấn đề lý luận về tín dụng cá nhân, thực trạng phát triển tín dụng cá nhân của Sacombank tại chi nhánh Đông Đô, kết hợp với lý luận thực tiễn để rút ra những nguyên nhân của các hạn chế, qua đó đề xuất một số giải pháp nhằm đem lại kết quả tốt hơn cho hoạt động tín của Ngân hàng trong thời gian tới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng: Hoạt động tín dụng cá nhân tại các ngân hàng thương mại

Phạm vi nghiên cứu: Tín dụng cá nhân tại ngân hàng Sài Gòn Thương Tín, chi nhánh Đông Đô thời gian từ năm 2012 đến 2014

4 Phương pháp nghiên cứu

Khóa luận chủ yếu dựa trên phương pháp phân tích, phương pháp thống kê, so sánh, quy nạp, tổng hợp để thực hiện nghiên cứu

5 Kết cấu của Luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, danh mục các từ viết tắt, nội dung của khóa luận gồm 03 chương:

Chương 1:Những vấn đề chung về phát triển tín dụng cá nhân tại các ngân hàng thương mại

Chương 2: Thực trạng hoạt động tín dụng cá nhân tại ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín Chi nhánh Đông Đô

Chương 3: Giải pháp phát triển hoạt động tín dụng cá nhân tại ngân hàng Sacombank chi nhánh Đông Đô

Do kiến thức cũng như kinh nghiệm còn hạn chế nên bài viết không thể tránh khỏi những thiếu sót nhất định Em rất mong nhận được sự góp ý của thầy cô để em

có thể hoàn thiện bài viết của mình

Em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn và chỉ bảo tận tình của cô giáo PGS.TS Nguyễn Thị Quy cùng sự giúp đỡ của các anh chị Trưởng phòng, chuyên viên khách hàng cá nhân và doanh nghiệp ngân hàng Sacombank, chi nhánh Đông

Đô đã giúp em hoàn thành bài khóa luận này

Nhân dịp này, em cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy cô trong trường Đại học Ngoại thương nói chung, các thầy cô trong khoa Tài chính Ngân hàng nói riêng, đã tận tình giảng dạy, chỉ bảo, giúp đỡ để truyền đạt cho em nhiều kiến thức

bổ ích, thực tế, qua đó giúp em chuẩn bị tốt hơn hành trang bước vào đời của bản thân

CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ PHÁT TRIỂN TÍN DỤNG CÁ NHÂN TẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI

1.1 Tổng quan về ngân hàng thương mại

1.1.1 Khái niệm ngân hàng thương mại

Ngân hàng thương mại đã hình thành, tồn tại và phát triển gắn liền với sự phát triển của kinh tế hàng hoá Sự phát triển của hệ thống ngân hàng thương mại đã có tác động rất lớn và quan trọng đến quá trình phát triển của nền kinh tế hàng hoá, ngược lại kinh tế hàng hoá phát triển mạnh mẽ đến giai đoạn cao của nó – kinh tế thị trường – thì ngân hàng thương mại cũng ngày càng được hoàn thiện và trở thành những định chế tài chính không thể thiếu được

Theo khái niệm tại Mỹ:NHTM là một định chế tài chính cung cấp các dịch

vụ như nhận tiền gửi, cho vay doanh nghiệp và vay mua ô tô, cho vay thế chấp, và các sản phẩm đầu tư cơ bản như tài khoản tiết kiệm và chứng chỉ tiền gửi tiết kiệm…

Theo khoản 2, điều 4Luật các tổ chức tín dụng 2010: NHTMlà loại hình

ngân hàng được thực hiện tất cả các hoạt động ngân hàng và các hoạt động kinh

doanh khác theo quy định của Luật này nhằm mục tiêu lợi nhuận

Theo Luật Ngân hàng nhà nước: Hoạt động ngân hàng là hoạt động kinh

doanh tiền tệ và dịch vụ ngân hàng với nội dung thường xuyên là nhận tiền gửi và

sử dụng số tiền này để cấp tín dụng, cung ứng dịch vụ thanh toán

Như vậy ngân hàng thương mại là định chế tài chính trung gian quan trọng vào loại bậc nhất trong nền kinh tế thị trường Nhờ hệ thống định chế này mà các nguồn tiền vốn nhàn rỗi sẽ được huy động, tạo lập nguồn cung tín dụng to lớn để có thể cho vay phát triển kinh tế

Từ đó có thể nói bản chất của ngân hàng thương mại được thể hiện qua các điểm sau:

 Ngân hàng thương mại là một tổ chức kinh tế

 Ngân hàng thương mại hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực tiền tệ tín dụng

và dịch vụ ngân hàng

Bảng 2.1: Phân biệt NHTM và TCTD phi ngân hàng

 Là tổ chức tín dụng

 Được thực hiện toàn bộ hoạt

động ngân hàng

 Là tổ chức nhận tiền gửi

(deposit institution)

 Cung cấp dịch vụ thanh toán

 Là tổ chức tín dụng

 Được thực hiện một số hoạt động ngân hàng

 Là tổ chức không nhận tiền gửi (nondeposit institution)

 Không cung cấp dịch vụ thanh toán

1.1.2 Chức năng của ngân hàng thương mại

1.1.2.1 Chức năng trung gian tín dụng

Thực hiện chức năng trung gian tín dụng, ngân hàng thương mại đóng vai trò

là “cầu nối” giữa người dư thừa vốn và người thiếu hụt vốn

Thông qua việc huy động các khoản vốn tiền tệ tạm thời nhàn rỗi trong nền kinh tế, ngân hàng thương mại hình thành nên quỹ cho vay để cung cấp tín dụng cho nền kinh tế Với chức năng này, ngân hàng thương mại vừa đóng vai trò là người đi vay, vừa đóng vai trò là người cho vay, do đó, góp phần đem lại lợi ích cho tất cả các bên tham gia bao gồm người gửi tiền, ngân hàng và người đi vay, đồng thời thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế Cụ thể:

Đối với người gửi tiền: thu được lợi ích từ khoản vốn tạm thời nhàn dỗi của mình dưới hình thức lãi tiền gửi mà ngân hàng trả cho họ Hơn nữa, ngân hàng còn đảm bảo cho họ sự an toàn về khoản tiền gửi và cung cấp các dịch vụ thanh toán tiện lợi

Đối với người đi vay: thỏa mãn nhu cầu vốn để kinh doanh, chi tiêu, thành toán…mà không phải chi phí nhiều về sức lực, thời gian cho việc tìm kiếm nơi cung ứng vốn tiện lợi, hợp pháp và chắc chắn

Đối với ngân hàng thương mại: Tạo ra lợi nhuận cho ngân hàng từ chênh lệch lãi suất cho vay và lãi suất tiền gửi hoặc nguồn thu từ các dịch vụ đi kèm Lợi nhuận này chính là cơ sở để tồn tại và phát triển của ngân hàng thương mại

Đối với nền kinh tế: chức năng này có vai trò quan trọng trọng việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, vì nó đáp ứng nhu cầu vốn để đảm bảo quá trình tái sản xuất được thực hiện liên tục và để mở rộng quy mô sản xuất Với chức năng này, ngân hàng thương mại đã biến nguồn vốn nhàn rỗi không hoạt động thành vốn hoạt động, kích thích quá trình luân chuyển vốn, thúc đẩy sản xuất kinh doanh phát triển

Do đó, chức năng trung gian tín dụng được xem là chức năng quan trọng nhất của ngân hàng, vì nó phản ánh bản chất của ngân hàng thương mại là đi vay để cho vay, chức năng này quyết định sự tồn tại và phát triển của ngân hàng Đồng thời, nó cũng là cơ sở để thực hiện các chức năng khác

1.1.2.2 Chức năng trung gian thanh toán

Ngân hàng thực hiện chức năng trung gian thanh toán khi ngân hàng thực hiện thanh toán theo yêu cầu của khách hàng như trích tiền từ tài khoản tiền gửi của họ

để thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ hoặc nhập vào tài khoản tiền gửi của khách hàng tiền thu bán hàng và các khoản thu khác theo lệnh của họ Như vậy, với chức năng này, ngân hàng thương mại đóng vai trò là người “thủ quỹ” cho các doanh nghiệp và cá nhân bởi ngân hàng là người giữ các tài khoản của họ

Ngân hàng thương mại thực hiện chức năng trung gian thanh toán trên cơ sở thực hiện chức năng trung gian tín dụng Lý do là vì, thông việc nhận tiền gửi, ngân hàng đã mở cho khách hàng tài khoản tiền gửi để theo dõi các khoản thu, chi Đó chính là tiền đề để khách hàng thực hiện thanh toán qua ngân hàng, đặt ngân hàng vào vị trí làm trung gian thanh toán Hơn nữa, việc thanh toán trực tiếp bằng tiền mặt giữa các chủ tế kinh tế có nhiều hạn chế như rủi ro do phải vận chuyển tiền, chi

phí thanh toán lớn, đặc biệt với các khách hàng ở cách xa nhau Từ đó, tạo nên nhu cầu khách hàng thực hiện thanh toán qua ngân hàng

Việc các ngân hàng thương mại thực hiện chức năng trung gian thanh toán có

ý nghĩa rất to lớn đối với toàn bộ nền kinh tế Với chức năng này, các ngân hàng thương mại cung cấp cho khách hàng nhiều phương tiện thanh toán thuận lợi như séc, ủy nhiệm chi, ủy nhiệm thu, thẻ rút tiền, thẻ thanh toán, thẻ tín dụng… Tùy theo nhu cầu, khách hàng có thể chọn cho mình phương thức thanh toán phù hợp Nhờ đó, mà các chủ thể kinh tế không phải giữ tiền trong túi, mang theo tiền để gặp chủ nợ, gặp người phải thanh toán dù ở gần hay xa, mà họ có thể sử dụng một phương thức nào đó để thực hiện thanh toán Do vậy, các chủ thể kinh tế sẽ tiết kiệm được rất nhiều chi phí, thời gian, lại đảm bảo được thanh toán an toàn Như vậy, chức năng này thúc đẩy lưu thông hàng hóa, đẩy nhanh tốc độ thanh toán, tốc

độ lưu chuyển vốn, từ đó góp phần phát triển kinh tế Đồng thời, việc thanh toán không dùng tiền mặt qua ngân hàng đã giảm được lượng tiền mặt trong lưu thông, dẫn đến tiết kiệm chi phí lưu thông tiền mặt như chi phí in ấn, đếm nhận, bảo quản tiền…

Đối với ngân hàng thương mại, chức năng này góp phần tăng lợi nhuận thông qua việc thu phí thanh toán Thêm nữa, nó lại càng làm tăng nguồn vốn cho vay của ngân hàng thể hiện trên số dư có trong tài khoản tiền gửi của khách hàng Chức năng này cũng chính là cơ sở hình thành chức năng tạo tiền của ngân hàng thương mại

1.1.2.3Chức năng tạo tiền

Khi có sự phân hóa trong hệ thống ngân hàng, hình thành nên ngân hàng phát hành và các ngân hàng trung gian thì ngân hàng trung gian không còn thực hiện chức năng phát hành giấy bạc ngân hàng nữa Nhưng với chức năng trung gian tín dụng và trung gian thanh toán, ngân hàng thương mại có khả năng tạo ra tiền tín dụng (hay tiền ghi sổ) thể hiện trên tài khoản tiền gửi thanh toán của khách hàng tại