KHÁI NIỆM HÀNG HOÁ, TIỀN TỆ• Hàng hoá là sản phẩm của lao động được sản xuất ra để bán.. Cơ chế hoạt động của thị trường Giá cả trên thị trường giảm lợi cho người mua, thiệt cho người
Trang 2Chương VII – ĐỊA LÝ THƯƠNG MẠI VÀ DỊCH VỤ
Bài 24 THỊ TRƯỜNG VAI TRÒ CỦA NGÀNH
THƯƠNG MẠI CÁN CÂN XUẤT NHẬP KHẨU
Trang 3I – MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Về kiến thức
• Hiểu đúng về thị trường và cơ chế hoạt động của thị
trường.
• Hiểu được vai trò của ngành thương mại đối với
ngành kinh tế và phục vụ đời sống nhân dân.
• Nắm được khái niệm về cán cân xuất nhập khẩu
2 Về kĩ năng
• Kĩ năng phân tích sơ đồ, bảng số liệu về ngành
thương mại.
Trang 4II – MỘT SỐ ĐIỂM CẦN LƯU Ý
• Thị trường được hiểu là nơi tiến hành trao đổi giữa người bán và người mua Thị trường hoạt động theo qui luật cung và cầu.
• Ngành thương mại có vai trò điều tiết sản xuất và hướng dẫn tiêu dùng, tạo thị trường thống nhất trong nước và gắn thị trường trong nước với thị trường thế giới.
• Hiệu số giữa giá trị xuất khẩu và nhập khẩu là cán cân xuất nhập khẩu Có tình trạng xuất siêu và nhập siêu
Cơ cấu hàng xuất nhập khẩu giữa các nước kinh tế phát triển và các nước kém phát triển là trái ngược nhau.
Trang 5III – CÁC ĐỒ DÙNG DẠY HỌC CẦN THIẾT
Trang 6IV – TIẾN TRÌNH BÀI GIẢNG
I – Khái niệm thị trường
1 Định nghĩa (Sơ đồ)
2 Cơ chế hoạt động của thị trường
II – Vai trò của ngành thương mại
1 Định nghĩa
2 Vai trò (Sơ đồ)
III – Cán cân xuất nhập khẩu
1 Quan hệ so sánh giữa xuất khẩu và nhập khẩu
2 Cường quốc xuất nhập khẩu
3 Cơ cấu xuất nhập khẩu (Biểu đồ)
Trang 7I- KHÁI NIỆM VỀ THỊ TRƯỜNG
Sơ đồ
VẬT NGANG GIÁ HÀNG HOÁ,DỊCH VỤ
Trang 81 Định nghĩa:
• Là nơi trao đổi hàng hoá, dịch vụ giữa người bán và người mua
• Để trao đổi người bán và người mua
phải chọn vật ngang giá; vật ngang giá hiện đại là tiền.
Vậy hàng hoá là gì? Tiền tệ là gì?
Trang 9KHÁI NIỆM HÀNG HOÁ, TIỀN TỆ
• Hàng hoá là sản phẩm
của lao động được sản
xuất ra để bán Bất cứ
loại hàng hoá nào cũng
có hai thuộc tính: Giá trị
sử dụng (đáp ứng một
nhu cầu nào đó của
người tiêu dùng) và giá
trị trao đổi (giá trị).
• Tiền tệ là một loại hàng hoá đặc biệt Tiền tệ có tác dụng là vật ngang giá chung và có 5 chức năng: Thước đo giá trị ,
phương tiện lưu thông ,
phương tiện cất giữ ,
phương tiện thanh toán ,
trao đổi quốc tế.
Trang 102 Cơ chế hoạt động của thị trường
• Tại sao giá cả trên thị trường luôn biến động? Ví dụ
• Thế nào là thị trường ổn định?
• Làm thế nào để thị trường ổn định?
Các em tìm hiểu một số vấn đề sau
Trang 11Thị trường hoạt động theo qui luật cung - cầu
2 Cơ chế hoạt động của thị trường
Giá cả trên thị trường giảm lợi cho người mua, thiệt cho người sản xuất và người bán; sản xuất có nguy cơ đình đốn.
Vậy khi giá cả không ổn định thì thị trường sẽ biến động!
Khi cung > cầu:
Trang 12Thị trường hoạt động theo qui luật cung - cầu
2 Cơ chế hoạt động của thị trường
Giá cả t ăng lợi người bán và người sản xuất, thiệt cho người mua sẽ kích thích mở rộng sản xuất đến một lúc nào đó.
Vậy khi giá cả không ổn định thì thị trường sẽ biến động!
Ngược lại khi cung < cầu:
Trang 13Thị trường hoạt động theo qui luật cung - cầu
2 Cơ chế hoạt động của thị trường
Vậy khi giá cả ổn định thì thị trường sẽ ổn định!
Giá cả ổn định , sản xuất phát triển
mạnh
Cung phù hợp cầu:
Trang 14Thị trường hoạt động theo qui luật cung - cầu
• Khi cung > cầu: giá cả trên thị trường giảm lợi cho
người mua, thiệt cho người sản xuất và người bán; sản xuất có nguy cơ đình đốn
• Ngược lại, khi cung < cầu: giá cả tăng lợi người bán
và người sản xuất, thiệt cho người mua sẽ kích thích
mở rộng sản xuất đến một lúc nào đó
• Cung phù hợp cầu: giá cả ổn định, sản xuất phát triển mạnh
2 Cơ chế hoạt động của thị trường
Vậy khi giá cả không ổn định thì thị trường sẽ biến động!
Trang 152 Cơ chế hoạt động của thị trường(tiếp)
• Muốn thị trường ổn định, cung và cầu phải hợp nhau cả về thời gian và địa điểm
• Do đó người bán và người sản xuất đều phải biết cách tiếp cận thị trường (macketting)
• Ví dụ: ?
• Lưu ý: Giá cả trên thị trường luôn biến động theo quan hệ cung cầu, nhưng giá cả không tách rời giá trị quá xa
Trang 16II- VAI TRÒ CỦA NGÀNH THƯƠNG MẠI
• Thương mại là ngành kinh tế quốc dân, thực hiện việc lưu chuyển hàng hoá
thông qua việc mua và bán.
• Sơ đồ quá trình tái sản xuất mở rộng:
NẢY SINH NHU CẦU MỚI (Sản phẩm, số lượng, chất lượng)
SẢN XUẤT QUY MÔ
VÀ CHẤT LƯỢNG MỚI
TIÊU DÙNG
Trang 17II- VAI TRÒ CỦA NGÀNH THƯƠNG MẠI
Nhận xét về vai trò của thương mại qua sơ
đồ quá trình tái sản xuất mở rộng:
NẢY SINH NHU CẦU MỚI (Sản phẩm, số lượng, chất lượng)
SẢN XUẤT QUY MÔ
VÀ CHẤT LƯỢNG MỚI
TIÊU DÙNG
• Là cầu nối giữa sản xuất và tiêu dùng
T M T
M
Trang 18II- VAI TRÒ CỦA NGÀNH THƯƠNG MẠI (Tiếp)
Thương mại gồm: Nội thương và ngoại thương
- Nội thương: Lưu chuyển hàng hoá trong nước, thúc đẩy sự phân công lao động theo lãnh thổ, xây dựng thị trường thống nhất trong nước
- Ngoại thương: Buôn bán với nước ngoài thông qua xuất, nhập khẩu hàng hoá, gắn thị trường trong nước với thị trường thế giới, lợi thế ở trong nước được khai thác tối đa Góp phần bình thường hoá các quan hệ quốc tế
Trang 19III CÁN CÂN XUẤT NHẬP KHẨU
• Là hiệu số giữa giá trị xuất khẩu và giá trị
nhập khẩu, là tấm gương phản ánh nền kinh
tế của một nước
• Nếu giá trị xuất khẩu > giá trị nhập khẩu là
xuất siêu Ngược lại là nhập siêu
• Cường quốc xuất nhập khẩu: Hoa Kỳ, Nhật, Đức, Pháp, Anh Đồng tiền của các nước này
là các ngoại tệ mạnh
• Cơ cấu xuất nhập khẩu: Phản ánh trình độ
phát triển của một quốc gia (Biểu đồ)
Trang 20BIỂU ĐỒ CÁN CÂN XUẤT NHẬP KHẨU
CHÚ THÍCH
Nguyên liệu Năng lượng Nguyên liệu đặc sản
Nhập khẩu
Trang 21NHẬN XÉT BIỂU ĐỒ
+ Ở các nước đang phát triển:
- Xuất khẩu chủ yếu là các loại nông sản,
nguyên liệu và khoáng sản
- Nhập khẩu chủ yếu là các sản phẩm công
nghiệp chế biến, lương thực, thực phẩm
+ Ở các nước kinh tế phát triển:
- Xuất khẩu chủ yếu là các sản phẩm công
nghiệp chế biến
- Nhập khẩu là nguyên liệu khoáng sản, nhiên liệu (dầu mỏ), nguyên liệu nông nghiệp
Trang 22TRẮC NGHIỆM CỦNG CỐ
(Chọn đáp án đúng)
1 5
9
2 6 10
4 8
3 7
Trang 23d Tất cả các ý trên.
CÂU 1: Thị trường được hiểu là:
a Một cái chợ
b Nơi gặp gỡ giữa người bán và người mua
c Sự trao đổi được diễn ra
d Tất cả các ý trên
Trang 24d Tất cả các ý trên.
nhà bác học được mua để sử dụng có thể được xem là:
a Hàng hoá
b Tiền tệ
c Chất xám
a Hàng hoá
Trang 27d Cung cầu phải phù hợp nhau
CÂU 5: Người tiêu dùng thì mong cho:
a Thị trường biến động
b Cung lớn hơn cầu
c Cầu lớn hơn cung
b Cung lớn hơn cầu
Trang 29d Tất cả các nội dung trên
CÂU 7: Khái niệm tiền tệ được hiểu là:
a Thước đo giá trị của hàng hoá
b Một loại hàng hoá đặc biệt
c Phương tiện để lưu thông thanh toán
d Tất cả các nội dung trên
Trang 30d Khối lượng hàng xuất khẩu lớn hơn khối
lượng hàng nhập khẩu
CÂU 8: Khái niệm xuất siêu dùng để chỉ:
a Giá trị xuất khẩu nhỏ hơn giá trị nhập khẩu
b Giá trị xuất khẩu lớn hơn giá trị nhập khẩu
c Xuất khẩu quá lớn, hàng xuất khẩu bị ứ đọng
b Giá trị xuất khẩu lớn hơn giá trị nhập khẩu
Trang 31d Có nguồn vàng dự trữ lớn làm bảo chứng
CÂU 9: Đồng USD được coi là ngoại tệ mạnh vì:
a Có mệnh giá cao nhất trong các đồng tiền của
thế giới
b Được sử dụng rộng rãi nhất trên thế giới
c Hoa Kỳ là nước có nền kinh tế phát triển, xuất
nhập khẩu của họ chi phối mạnh nền kinh tế thế giới
c Hoa Kỳ là nước có nền kinh tế phát triển, xuất
nhập khẩu của họ chi phối mạnh nền kinh tế thế giới
Trang 32d Cung cầu phải phù hợp với nhau.
CÂU 10: Muốn cho thị trường hoạt động ổn định thì:
a Cung phải lớn hơn cầu
b Cầu phải lớn hơn cung
c Cung cầu phải bằng nhau
d Cung cầu phải phù hợp với nhau
Trang 33CÂU 11: Tiếp thị hay Mackettinh có nghĩa là:
a Giới thiệu sản phẩm sản xuất với người tiêu
dùng
b Đem sản phẩm sản xuất bán trực tiếp cho
người tiêu dùng
c Tìm hiểu tình hình thị trường về giá cả, nhu
cầu, xu hướng để sản xuất, lưu thông hàng hoá
d Quảng cáo và rao bán sản phẩm trên thị
trường
c Tìm hiểu tình hình thị trường về giá cả, nhu
cầu, xu hướng để sản xuất, lưu thông hàng hoá
Trang 35T¹m biÖt c¸c em, chóc c¸c em
«n tËp bµi thËt tèt!