TCH này chủ yếu dựa vào sự thay đổi về các đường bờ của trung thất và của các đường của lồng ngực... 1/ Dấu hiệu bóng: Khi 2 hình mờ có cùng mật độ dịch ở tiếp cận nhau và khi tia X có
Trang 1TRIỆU CHỨNG HỌC
XQUANG PHỔI
*******************
Trường Đại Học Y Dược TPHCM
Trang 2Việc nắm vững triệu chứng học x quang phổi giúp xác định vị trí tổn thương và tiến đến chẩn đoán nguyên nhân
TCH này chủ yếu dựa vào sự thay đổi về các đường bờ của trung thất và của các đường của lồng ngực
Phân biệt 4 loại mật độ theo hướng giảm dần:
+ Mật độ kim loại : kim loại, xương, thuốc tương phản iode,
baryte…
+ Mật độ dịch : nước, cơ, mạch máu, các tạng đặc…
+ Mật độ mỡ : mỡ, sụn không vôi hoá
+ Mật độ khí : khí trong phổi, ống tiêu hoá…
Trang 31/ Dấu hiệu bóng:
Khi 2 hình mờ có cùng mật độ dịch ở tiếp cận nhau và khi tia X có hướng tiếp tuyến với mặt giao tiếp của chúng Nếu bờ của
2 hình mờ này ở nơi giao tiếp bị xoá thì:
Có dấu hiệu bóng
2 hình mờ có vị trí cùng ngăn
Trang 4Dấu hiệu bóng
Trang 52/ Dấu hiệu cổ - ngực:
1 khối tổn thương ở vùng đỉnh phổi hoặc ở trung thất trên nếu có bờ ngoài khi qua khỏi bờ trên của xương đòn:
+ Bị mất: Tổn thương ở ngăn trước
+ Còn giữ bờ giới hạn Tổn thương ở ngăn sau
Trang 63/ Dấu hiệu ngực - bụng (d/h tảng băng):
1 khối tổn thương ở trung thất dưới, ở bên trung thất nếu có
bờ ngoài khi qua khỏi cơ hoành:
+ Xa khỏi cột sống: có d/h ngực - bụng Tổn thương ở tầng ngực + bụng + Hướng vào cột sống: Tổn thương ở trên cơ hoành, thuộc tầng ngực
Trang 74/ Dấu hiệu hội tụ về rốn phổi:
- Để phân biệt 1 bóng mờ ở vùng rốn phổi là động mạch phổi phì đại hoặc là 1 khối khác (hạch phì đại, u phế quản, u trung thất)
- Khi các nhánh động mạch phổi ngoại biên hội tụ về rốn phổi có bờ của mạch máu bị xóa bờ ở bờ ngoài của bóng mờ hoặc ở < 1cm tính từ bờ ngoài của bóng mờ: Có d/h hội tụ về rốn phổi Bóng mờ là động mạch phổi phì đại
- Nếu bóng các mạch máu còn được nhìn thấy ở > 1cm tính từ bờ ngoài của
bóng mờ: d/h hội tụ rốn phổi (-) Bóng mờ là 1 khối tổn thương không phải là mạch máu
Trang 85/ Dấu hiệu bao phủ rốn phổi:
Để phân biệt u của trung thất trước hoặc trung thất giữa với bóng tim lớn
hoặc tràn dịch màng ngoài tim:
Nếu bóng các mạch máu còn được nhìn thấy ở > 1cm tính từ bờ của
trung thất: rất có thể là u trung thất
Nếu bóng các mạch máu ở ngoài trung thất: có thể là tim lớn hoặc do
tràn dịch màng ngoài tim
+ Yêu cầu: phim phổi phải chuẩn, thẳng
Trang 96/ Dấu hiệu S ngược:
Thông thường thùy phổi bị xẹp gây co kéo rãnh liên thùy về phía phổi xẹp
Nếu tổn thương nguyên nhân của xẹp phổi là u phế quản trung tâm hoặc hạch phì đại thì bờ ngoài của đám phổi xẹp (rãnh liên thùy) vẽ nên hình chữ S ngược với:
Phần ngoài ngoại biên tương ứng với phần phổi lành bị xẹp
Phần trong trung tâm tương ứng với khối u
Ý nghĩa: có d/h S ngược, tổn thương nguyên nhân của xẹp phổi là U
Trang 107/ Aûnh khí phế quản:
Hiện diện ảnh của khí dạng nhánh phế quản trong cấu trúc 1 đám mờ: Đám mờ thuộc về phổi mà không là màng phổi, trung thất
hay thành ngực /