25 đề thi học sinh giỏi môn sinh học lớp 11 của các trường chuyên khu vực duyên hải đồng bằng bắc bộ có đáp án

Giải thích sự khác nhau đó Câu 9 2đ: Ngày nay người ta đã sản xuất được thuốc ngăn cản hoặc tăng cường hoặc bắt chước hoạt động của các chất dẫn truyền xung thần kinhc. 4 ĐÁP ÁN + BIỂU

(Đề này có 3 trang, gồm 10 câu)

a Cấu tao giải phẫu lá phù hợp với chức năng quang hợp?

b Để tổng hợp 1 phân tử glucozo, thực vật C3 và CAM cần bao nhiêu ATP? Giải thích tại sao lại có sự khác nhau về số lượng ATP trong tổng hợp glucozo ở 2 nhóm thực vật?

Câu 3(2đ):

a NADH được sinh ra ở đâu và được sử dụng ở đâu?

b Giải thích tại sao, sau một thời gian dài trời âm u, nhiệt độ thấp, khi thu hoạch rau người ta kiểm tra thấy hàm lượng ion NO3- và NH4+ đều cao hơn mức cho phép? Dư lượng NO3- dư thừa ảnh hưởng như thế nào đến cây trồng và sức khoẻ con người?

Câu 5(2đ):

a.Chuỗi polipeptit dưới đây:

NH 3 - Gly- Lys- Met- Thr- Phe-Thr- Arg- Pro- Cys- Tyr- Glu- Ser- Gly- Lys- Ala- Val- COOH được phân giải trong dạ dày và ruột Hãy chỉ ra sản phẩm là các đoạn

polipeptit ngắn hơn được phân giải bởi enzim pepsin trong dạ dày, enzim tripsin và chimotripsin trong ruột non

b.Một lực sĩ chạy đường dài nên cố gắng đến mức thiếu O2 và thừa CO2 cảm thấy khó thở Những biến đổi nào về tuần hoàn, hô hấp ở người này?

Câu 7(2đ):

a Tại sao khi tâm nhĩ co, máu chỉ chảy xuống tâm thất mà không dồn trở lại tĩnh mạch ?

b Em hiểu như thế nào về “ Quy luật Staling” trong hoạt động của tim ?

c Một người bị thương mất nhiều máu được đưa đến bệnh viện cấp cứu, bác sĩ đo huyết

áp của bệnh nhân này có chỉ số bình thường 110 / 70mm Hg Em hãy giải thích trong cơ thể có những cơ chế sinh lý nào để đưa huyết áp của bệnh nhân trên trở về bình thường

Câu 8( 2đ) :

a.Nêu nguyên nhân và hậu quả của sự tăng nồng độ Na+ trong huyết tương?

b.Nêu các đặc điểm khác nhau về cấu tạo của thận của cá xương sống ở nước ngọt và

cá xương sống ở nước mặn Giải thích sự khác nhau đó

Câu 9( 2đ):

Ngày nay người ta đã sản xuất được thuốc ngăn cản hoặc tăng cường hoặc bắt chước hoạt động của các chất dẫn truyền xung thần kinh Bằng kiến thức đã học về truyền tin qua xinap, em hãy cho biết hậu quả của việc sử dụng các thuốc trên như thế nào?

Câu 10(2đ):

a Nêu tác dụng chung của ostrogen và progesterone trong sinh sản Tác động của 2 hoocmon này có gì khác nhau?

4

ĐÁP ÁN + BIỂU ĐIỂM CHẤM MÔN SINH HỌC KHỐI 11

- Lông hút chứa nhiều ty thể: Quá trình hô hấp ở rễ biến đổi chất hữu cơ

phức tạp thành chất hữu cơ đơn giản -> làm tăng nồng độ dịch bào ->

tăng Ptt -> rễ lấy được nước tự do và nước liên kết yếu trong đất một

cách dễ dàng

- Đầu lông hút nhỏ, thuôn nhọn để len lỏi vào các mao quản đất

=> Vì vậy các dạng nước tự do và dạng nước liên kết không chặt từ đất

được lông hút hấp thụ một cách dễ dàng nhờ sự chênh lệch về áp suất

thẩm thấu (từ thế nước cao đến thế nước thấp)

b.1đ

- Nước tự do trong đất giúp hoà tan các ion khoáng và các ion này dễ

dàng được hấp thụ theo dòng nước vào rễ

- Độ ẩm cao giúp hệ rễ ST tốt, tăng S tiếp xúc của hệ rễ với dd đất-> quá

trình trao đổi ion khoáng nhờ hiện tượng hút bám trao đổi diến ra thuận

lợi

- Độ ẩm thấp rễ cây ST kém, khả năng hấp thụ nước và ion khoáng

giảm-> năng suất giảm

- Nồng độ các ion khoáng cao làm giảm thế nước của dung dịch đất->

cây không hút được nước theo cơ chế thẩm thấu

- Lớp TB biểu bì trên: 1 lớp, mỏng, trong suốt cho anhs sáng đi qua

- Lớp TB mô giậu( lớp mô đồng hóa của lá): dày, nhiều lớp, chứa nhiều

0,25 0,25

5

lục lạp

- Lớp TB mô xốp: Có nhiều khoảng trống gian bào lớn cung cấp CO2

cho quá trình quang hợp

- Hệ thống mạch dẫn dày đặc làm nhiệm vụ dẫn nước và muối khoáng

cho QH và dẫn các sản phẩm QH đến các cơ quan khác

- Biểu bì dưới chứa nhiều khí khổng giúp CO2 và nước đi vào và đi ra

- Giải thích: Theo chu trình Canvin, để hình thành 1 phân tử Glucozo

cần 18 ATP Thực vật CAM tiêu dùng hơn thực vật C3 6ATP cho quá

trình tổng hợp 1 phân tử đường vì thực vật CAM vì cần thêm 6ATP để

chuyển hoá 6axit pyruvic (loại ra từ chu trình C3) tạo 6PEP cho quá

- NADH sinh ra trong hô hấp

- NADH được sử dụng trong:

+ Chuỗi truyền e--> tổng hợp ATP

+ Cố định N theo con đường sinh học ( Quá trình cố định N của VSV

cộng sinh cần phải có lực khử)

+ Đồng hoá biến đổi NO3- -> NH4+trong cây

b 1đ

- Trời âm u, thiếu ánh sáng cây quang hợp kém -> tạo NADPH giảm->

quá trình chuyến NO3- -> NO2- trong cây bị ức chế do thiếu H+ -> nồng

độ NO3-tăng

0,25 0,75

0,25

6

- Nhiệt độ thấp, hô hấp của rễ giảm-> tạo NADH giảm-> quá trình

chuyến NO3- -> NO2- trong cây bị ức chế do thiếu H+ -> nồng độ NO3

-tăng

- Nhiệt độ thấp, hô hấp của rễ giảm, các xetoaxit sinh ra trong hô hấp

giảm -> thiếu các xetoaxit để nhận NH4+ tạo axit amin- > nồng độ NH4+ tăng cao

- Dư lượng NO3- dư thừa gây ô nhiễm nông phẩm và người ăn phải có

- Giải thích :Phần vỏ thứ cấp giới hạn gồm tất cả các mô phía ngoài tầng

sinh mạch Khi bóc hết phần vỏ thứ cấp sẽ bóc mất phần mạch rây thứ

cấp làm nhiệm vụ vận chuyển các sản phẩm quang hợp từ lá đến rễ ->

cây chết

0,5

0,5

0,5 0,5

5 a 1đ

* Giải thích tính hướng sáng dương của thân cành và hướng sáng âm của

rễ: Do Auxin phân bố không đều ở phần được chiếu sáng và phần

không được chiếu sáng

- Đối với thân non: Phần không được chiếu sáng có nhiều Auxin hơn

phần được chiếu sáng-> phần thân không được chiếu sáng sinh trưởng

nhanh hơn phần thân được chiếu sáng-> thân cong về phía ánh sáng

- Đối với rễ: Phần rễ không được chiếu có nhiều Auxin hơn lại bị ức chế

sinh trưởng, phần rễ được chiếu sáng có ít Auxin hơn lại sinh trưởng

0,25

0,25

7

nhanh hơn-> rễ mọc tránh xa ánh sáng

* Khi ngắt ngọn cây thì cây không còn tính hướng sáng do không còn

tác dụng của Auxin (vì Auxin phân bố ở phần ngọn)

b 1đ

Nước bị đẩy từ rễ lên thân do một lực đẩy gọi là áp suất rễ, bằng chứng

là hiện tượng rỉ nhựa và ứ giọt:

- Hiện tượng rỉ nhựa: cắt cây thân thảo đến gần gốc, sau vài phút sẽ thấy

những giọt nhựa rỉ ra từ phần thân cây bị cắt Điều đó chứng tỏ có một

áp lực đẩy nước lên từ rễ vì khi đó không còn bộ lá nữa nên không còn

lực kéo của thoát hơi nước

- Hiện tượng ứ giọt: úp cây trong chuông thuỷ tinh kín, sau một đêm

thấy các giọt nước ứ ra ở mép lá Như vậy không khí trong chuông thuỷ

tinh đã bão hoà hơi nước, nước bị đẩy từ mạch gỗ của rễ lên lá không

thoát được thành hơi qua khí khổng đã ứ thành giọt ở mép lá

0,5

0,5

0,5

6 a 1đ

Sản phẩm đoạn polipeptit do enzim pepsin phân giải trong dạ dày

+ Gly- Lys- Met- Thr và Phe- Thr- Arg- Pro- Cys ;

Tyr- Glu- Ser- Gly- Lys- Ala- Val-

+ enzim pepsin chỉ phân cắt các protêin thành các đoạn polipeptit ngắn

tại cầu nối peptit được tạo thành bởi nhóm NH2 của các aa có vòng

thơm là ở axit amin pheninalanin và tirozin vòng

-Sản phẩm đoạn polipeptit do enzim Tripsin và Chimotrip phân giải

trong ruột non:

+ Gly- Lys- ; Met- Thr; Phe; Thr –Arg; Pro- Cys; Tyr; Glu- Ser- Gly-

Lys; Ala- Val

+ Giải thích : enzim tripsin cắt lien kết peptit ở phía trong chuỗi từ đầu

COOH tại các aa kiểm như Lys, Arg, histidin còn Chimotripsin cắt ở đầu

8

COOH đối với các aa kiềm có vòng thơm như pheninalalnin

b.1đ

-Thích nghi của phổi; tăng cường thông khí (tăng nhịp hô hấp)

cơ chế: thiếu O2 ứ trệ CO2 gây kích thích trung khu hô hấp…

-Thích nghi của hệ tuần hoàn: do tăng hô hấp tạo ra áp lực âm tính trong

lồng ngực có tác dụng hút máu về tim Mặt khác các thụ thể hóa học ở

xoang ĐM cảnh và cung ĐM chủ nhận biệt O2 thiếu tác động vào thụ

quan hóa học làm tăng Ha, vận tốc máu

- Thích nghi của máu : thiếu O2 cơ thể huy động máu dự trữ ở gan, lách

mao mạch nghỉ trong hệ tuần hoàn, nếu lâu dài thận sản suất EPO

(erythriopoiten) kích thích tủy đỏ xương sản sinh hồng cầu

- Thích nghi của TB và mô: tăng H+ và CO2 giúp tăng phân ly HbO2 ở

mô để tăng lấy O2 tận dụng O2 sẵn có ở ĐM

Vì tâm nhĩ co bắt đầu từ sự phát nhịp của nút xoang nhĩ nằm ở thành tâm

nhĩ phải gần lối vào của tĩnh mạch chủ trên, nên khi tâm nhĩ co bắt đầu

từ phía trên rồi mới lan ra khắp hai tâm nhĩ, vì vậy lực co của tâm nhĩ đã

bịt các lỗ vào của tĩnh mạch do vậy máu chỉ dồn xuống tâm thất

b.0,5đ

Quy luật Staling: Trong điều kiện bình thường, thể tích máu do tim đẩy

đi được điều hòa bởi lượng máu chảy từ tĩnh mạch vào tâm nhĩ phải

- Đó là do: Cơ tim trước khi co đã ở trạng thái giãn, nó sẽ co mạnh hơn

Khi trong tâm nhĩ có ít máu các sợi cơ không được giãn nhiều nên tâm

nhĩ co bóp yếu làm lượng máu đổ vào tâm thất ít  Cơ tâm thất co yếu

hơn  lượng máu do tim đẩy đi ít hơn

- Khi trong tâm nhĩ có nhiều máu, các sợi cơ giãn mạnh làm cho tâm nhĩ

co bóp mạnh nên lượng máu đổ vào tâm thất nhiều  Cơ tâm thất co

mạnh hơn  Lượng máu do tim đẩy đi nhiều hơn

0,5

0,25

0,25

9

c.1đ

-Mất nhiều máu Ha giảm nhưng khi đo Ha thấy bình thườngchứng

tỏ đã có cơ chế nâng Ha về bình thường

+ Ha giảm tác động vào thụ quan áp ở cung ĐM chủ và xoang ĐM cảnh

xuất hiện 1 xung TH về trung khu điều hoà tim mạch ở hành não xuất

hiện 1 xung TK theo dây giao cảm đến tim làm tăng nhịp tim, đến mạch

gây co mạch máu ngoại vi dồn máu về trung ương, co mạch máu đến các

cơ quan dự trữ máu (gan, lách), co tĩnh mạch ngoại vi để dồn máu về

tim kết quả Ha trở lại bình thường

+ Đồng thời dây giao cảm đi đến phần tuỷ tuyến thượng thận làm tăng

tiết adrênalin tăng nhịp tim

+Ha giảm  giảm áp lực lọc ở thận kích thích bộ máy cận quản cầu

thận tiết ra renin-điều chỉnh huyết áp qua hệ thống renin- angiotensin-

aldosteron (RAAS) để tạo thành angiotensin II, chất này làm co mạch

máu dẫn đến tăng Ha

-Angiotensin II cũng kích thích tuyến thượng thận tăng tiết hoocmon

aldosteron và hoocmon này tác động đến ống lượn xa dẫn đến tăng thể

+ Bệnh ưu năng tuyến thận : bệnh Cushing

+ Tiêm nhiều ACTH ( hoặc do tuyến yên tăng tiết ACTH)

+ Tiêm thuốc Costidol

+ Hội chứng Cohn tăng tiết Aldosteron

+ Do ăn nhiều muối

-Hậu quả: giữ nước gây phù nề, tăng huyết áp

b.1đ

0,5

0,5

- Nguyên nhân: do cá xương nước ngọt phải thải nhiều nước Thận

thích nghi với việc tăng tốc độ lọc, còn cá nước mặn thận phải thích

nnghi với việc thải ước chậm, hấp thu được nhiều nước

0,75

0,25

9 - Sử dụng thuốc ngăn cản sự giải phóng chất dẫn truyền xung thần kinh: ngăn xung thần kinh truyền đi tiếp có tác dụng giảm đau được dùng trong phẫu thuật

VD: novacain có tác dụng chặn kênh Na+ làm cho Na+ không đi vào màng TB nên không xuất hiện điện thế hưng phấn sau xinap, không xuất hiện điện động do đó giảm đau

+ Có thể những thông tin đau cần thiết báo hiệu cho ta biết cơ thể bất thường cần phải điều trị, sd thuốc giảm đau,làm việc chuẩn đoán bệnh khó hơn, phát hiện bệnh muộn do đó nguy hiểm đến tính mạng

+ dùng thuốc chặn xung thần kinh quá liều, chặn xung thần kinh đến cơ

hô hấp, nguy hiểm đến sức khỏe

- Dùng thuốc tăng cường giải phóng chất dẫn truyền xung thần kinh: lượng chất hóa học trung gian được giải phóng nhiều hơn làm điện thế dẫn truyền mạnh, thông tin đưa về nhiều, đến cơ gây co cơ liên tục dẫn đến co sưng cơ và liệt cơ và nguy hiểm đến sức khỏe

+ lượng chất hóa học trung gian được giải phóng nhiều hơn,điện thế dẫn truyền mạnh, thông tin được đưa đến các tuyến nhiều làm tăng tiết hoocmon, lượng hoocmon trong máu tăng cao gây bệnh lí

11

+ thông tin tăng cường đưa về não, não luôn hưng phấn, hệ thần kinh không được nghỉ gây suy nhược thần kinh

- Dùng thuốc bắt chước hoạt động dẫn truyền của xung thần kinh , hệ

thần kinh có hiện tượng dung nạp nó, dùng lâu ngày sẽ bị nghiện

+ Sử dụng thuốc lá có nicotin đi vào máu kích thích hệ thần kinh giải

phóng chất hóa học trung gian là dopamin gây hưng phấn,sử dụng lâu

ngày gây nghiện

0,25

0,25

0,25

10 a.1,5đ

* Vai trò chung của progesteron và ostrogen trong sinh sản:

- Ức chế ngược lên tuyến yên và vùng dưới đồi làm giảm tiết FSH, LH

- Hình thành và duy trì lớp niêm mạc tử cung

- Có tác dụng an thai

* Sự khác nhau:

- Ostrogen: được tiết ra từ buồng trứng và sau khi mang thai được tiết ra

từ nhau thai

Tác dụng hình thành và duy trì lớp niêm mạc tử cung ở mức độ thấp

Hình thành lớp niêm mạc tử cung đầu tiên Từ lớp niêm mạc này mới

hình thành các thụ thể tiếp nhận progesteron

- Progesteron: được tiết ra từ thể vàng và từ nhau thai

Có vai trò giống của ostrogen nhưng hoạt tính cao hơn Sau khi

Ostrogen hình thành lớp niêm mạc tử cung đầu tiên và hình thành thụ

thể tiếp nhận progesterone thì lúc này làm dày lớp niêm mạc tử cung lên

chủ yếu là do tác động của progesterone

b.0,5đ

- Người phụ nữ đó sẽ không có kinh nguyệt vì:

+ Hoocmon sinh dục nam ức chế vùng dưới đồi=> giảm tiết GnRH, ức

chế tuyến yên => giảm tiết FSH và LH

0,5

0,5

0,5

0,5

TRƯỜNG CHUYÊN BẮC NINH

ĐỀ ĐỀ XUẤT

KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CÁC TRƯỜNG CHUYÊN

VÙNG DUYÊN HẢI BẮC BỘ NĂM 2015

MÔN SINH HỌC, LỚP 11

Câu 1(2.0 điểm)

Theo Van Hốp có thể xác định được áp suất thẩm thấu của tế bào

bằng công thức P = RTCi Trong đó: C là nồng độ dịch bào, R: hằng số khí

và bằng 0.0821; T: nhiệt độ tuyệt đối; i: hệ số điều chỉnh sự phân li có thể

Để phân biệt cây C3 và cây C4, người ta tiến hành các thí nghiệm sau:

a Đưa hai cây vào trong chuông thuỷ tinh kín và chiếu sáng liên tục

b Trồng cây trong nhà kính có thể điều chỉnh được nồng độ ôxi

c Đo cường độ quang hợp (mg CO2//dm2 lá.giờ) ở các điều kiện ánh

sáng cao, nhiệt độ cao

Hãy phân tích nguyên tắc của các thí nghiệm trên

Câu 3(2.0 điểm)

Biểu đồ dưới đây biểu diễn quá trình hô hấp của một cây trong điều kiện

bình thường Đường cong nào dưới đây biểu thị cho các giai đoạn hô hấp

trong đời sống của cây Giải thích ?Em hãy cho biết ứng dụng trong việc bảo

quản các sản phẩm nông nghiệp như thế nào?

Câu 4 (2.0 điểm)

a Trình bày những biến đổi xảy ra trong quá trình chín của quả Vì sao

muốn quả chín nhanh người ta phải ủ kín?

b Em hãy kể tên các kiểu quả không hạt được tạo nên trong tự nhiên Dựa trên cơ sở khoa học nào, người ta tạo ra quả không hạt

Câu 5 (2.0 điểm)

Cho một số hạt đậu lấy từ trong kho giống

a Cần điều kiện gì trước tiên cho hạt nảy mầm ? giải thích

b Có thể dùng chât gì để kích thích hạt nảy mầm nhanh và đạt tỷ lệ nảy mầm cao?

c Mô tả thí nghiệm để chứng minh ưu thế đỉnh sinh trưởng của auxin trên các mầm của hạt đậu

d Mô tả thí nghiệm để xác định nhanh khả năng nảy mầm của hạt

b Người ta làm thí nghiệm cắt rời tim ếch ra khỏi cơ thể rồi nuôi trong dung

dịch sinh lí và quan sát Theo em, tim ếch có còn đập nữa không Giải thích?

b Bệnh xơ cứng lan tỏa có bao myelin dần bị cứng lại và thoái hóa Điều này ảnh hưởng như thế nào đến chức năng của hệ thần kinh?

Câu 10(2.0 điểm)

Quá trình phát triển của bướm trải qua những giai đoạn nào và các hooc mon

đã tác động như thế nào đến sự phát triển đó

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI

TRƯỜNG THPT CHU VĂN AN

ĐỀ XUẤT ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI KHU VỰC DUYÊN HẢI - ĐBBB NĂM 2015

Đề thi môn Sinh học lớp 11 Người ra đề : Tổ Sinh - Câu 1: (2điểm)

1 Về áp suất dương trong mạch rây (phloem), hãy cho biết:

a Áp suất dương trong mạch rây được hình thành như thế nào?

b Ở một loài cây có rễ củ, khi ra hoa cây sử dụng tinh bột ở rễ của thì áp suất dương thay đổi như thế nào trong phloem từ rễ củ đến hoa?

2 Khi bón các dạng phân đạm khác nhau như NH4Cl, (NH4)2SO4, NaNO3 có làm thay đổi đặc điểm của đất trồng không? Giải thích? Nêu biện pháp khắc phục?

3 Tại sao dùng phương pháp nhuộm màu bằng iôt ở các tiêu bản giải phẫu lá cây người

ta phân biệt được lá của thực vật C3 và lá thực vật C4?

Câu 3: 2điểm

1 Một vùng khí hậu bị biến đổi trở nên nóng và khô hơn nhiều thì tỷ lệ các loài C3 so với các loài C4, CAM thay đổi như thế nào?

2 Theo dõi sự sản sinh oxi và thải oxi trong hoạt động quang hợp của một cây C4 theo

sự thay đổi của nhiệt độ môi trường, người ta lập được đồ thị dưới đây:

a Hãy cho biết đường cong nào biểu diễn sự sản sinh oxi trong mô lá, đường cong nào biểu diễn sự thải oxi ra môi trường? Vì sao?

b Giải thích sự biến thiên của đường cong A và đường cong B

Câu 4: 2điểm

1 Phân tích ưu việt và bất lợi của sinh sản vô tính so với sinh sản hữu tính ở thực vật?

2 Nêu lí do tại sao tự thụ tinh có thể được chọn lọc trong tự nhiên mà lại bị coi là “ngõ cụt của tiến hóa”

3 Vai trò sinh lí của ethylen Trình bày đáp ứng 3 bước của thực vật với stress cơ học

1 Trình bày các đáp ứng của thực vật chống động vật ăn thực vật?

2 Trình bày 2 thí nghiệm chứng minh sự có mặt của nước trong tế bào thực vật

3 Trình bày 1 thí nghiệm chứng minh sự có mặt của Ca2+ trong tế bào thực vật

Câu 8: 2điểm

1 Một người ăn mặn và uống nước nhiều nên cơ thể đã tiếp nhận 1 lượng muối và nước vượt mức nhu cầu Hãy cho biết người này:

- Huyết áp, thể tích dịch bào, thể tích nước tiểu có thay đổi không? Vì sao?

- Hàm lượng renin, Aldosteron trong máu như thế nào?

2 Để tìm hiểu sự điều hòa hoạt động của tim ếch bằng cơ chế thần kinh, người ta đã tiến hành thí nghiệm mổ lộ tim ếch rồi gây nên 1 kích thích vào dây thần kinh mê tẩu - giao cảm Hãy cho biết hoạt động của tim như thế nào khi vừa kích thích và sau khi kích thích một thời gian so với lúc bình thường? Giải thích?

Câu 9: 2điểm

1 Một tế bào thần kinh (noron) được giữ trong dung dịch giống với dịch ngoại bào của

mô não dưới điều kiện khí quyển tinh khiết Sau vài phút, cyanide, một chất độc ngăn cản chuỗi chuyền điện tử được bổ sung vào dung dịch Nhận xét về:

- Nồng độ K+ trong tế bào

- Nồng độ H+ trong khoang gian màng ty thể

- Nồng độ HCO3 trong dung dịch

- Khả năng phát điện thế hoạt động của màng

2 Trong những trường hợp nào ở người không bị tổn thương mạch máu nhưng vẫn gây đông máu?

ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM

ĐỀ XUẤT ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI KHU VỰC DUYÊN HẢI - ĐBBB 2015

Môn: Sinh học – Lớp 11

Câu 1: (2điểm)

1 Về áp suất dương trong mạch rây (phloem), hãy cho biết:

a Áp suất dương trong mạch rây được hình thành như thế nào?

b Ở một loài cây có rễ củ, khi ra hoa cây sử dụng tinh bột ở rễ của thì áp suất dương thay đổi như thế nào trong phloem từ rễ củ đến hoa?

2 Khi bón các dạng phân đạm khác nhau như NH4Cl, (NH4)2SO4, NaNO3 có làm thay đổi đặc điểm của đất trồng không? Giải thích? Nêu biện pháp khắc phục?

Hướng dẫn chấm

1

a Áp suất dương trong mạch rây được hình thành nhờ đường được tạo ra ở nơi nguồn,

sau đó vận chuyển chủ động vào phloem.0.25đ

- Áp suất thẩm thấu trong phloem kéo nước từ xylem vào 0.25đ

- Khi nước vào nhiều, áp suất trong lòng mạch rây tăng lên tạo thành áp suất dương đẩy

dòng dịch đến nơi chứa 0.25đ

b Ở một loài cây có rễ củ, khi ra hoa cây sử dụng đường từ thân củ thì áp suất dương

lớn nhất ở phloem đầu gần thân củ và giảm dần về phía phloem gần với chồi hoa 0.25đ

2 Khi bón các phân này vào đất sẽ phân li thành các ion:0.25đ

- Khắc phục: Đất chua bón voi, đất kiềm thau rửa thường xuyên 0.25đ

3 Tại sao dùng phương pháp nhuộm màu bằng iôt ở các tiêu bản giải phẫu lá cây người

ta phân biệt được lá của thực vật C3 và lá thực vật C4?

Hướng dẫn chấm

1 Các lá màu đỏ vẫn quang hợp được.0.25

- Giải thích: Các cây lá màu đỏ vẫn có sắc tố lục, nhưng do sắc tố dịch bào antocyan

nhiều nên đã lấn át màu xanh của diệp lục.0.25

- Thí nghiệm: Nhúng lá màu tím đỏ vào nước sôi, antocyan dễ tan trong nước nóng còn

diệp lục không tan nên giữ lại trong lá lúc này lá có màu xanh.0.5

2 - Nếu không có CO2 thì chu trình Calvin không xảy ra, dẫn đến dư thừa NADPH2nhưng lại thiếu NADP+ 0.25

- Khi thiếu chất này thì chuỗi truyền e- không vòng không xảy ra nên sẽ không có quang

phân li nước.0.25

3 Vì: - Lá cây C3 có tế bào mô giậu phát triển,tế bào bao bó mạch không phát triển,nên khi nhuộm iôt thì tế bào mô giậu bắt màu xanh, tế bào bao bó mạch không bắt màu

xanh.0.25

- Lá cây C4 có tế bào mô giậu và tế bào bao bó mạch đều phát triển,nên khi nhuộm iôt

thì cả tế bào mô giậu và tế bào bao bó mạch đều bắt màu xanh0.25

Câu 3: 2điểm

1 Một vùng khí hậu bị biến đổi trở nên nóng và khô hơn nhiều thì tỷ lệ các loài C3 so với các loài C4, CAM thay đổi như thế nào?

2 Theo dõi sự sản sinh oxi và thải oxi trong hoạt động quang hợp của một cây C4 theo

sự thay đổi của nhiệt độ môi trường, người ta lập được đồ thị dưới đây:

a Hãy cho biết đường cong nào biểu diễn sự sản sinh oxi trong mô lá, đường cong nào biểu diễn sự thải oxi ra môi trường? Vì sao?

b Giải thích sự biến thiên của đường cong A và đường cong B

Hướng dẫn chấm

1 Môi trường bị biến đổi trở nên nóng và khô hơn nhiều thì tỷ lệ các loài C3 giảm, loài

C4 và CAM tăng.0.25

- MT nóng không thích hợp với C3 do nhu cầu nước của chúng rất cao nhưng thời gian

mở khí khổng lại ngắn đi → không có động lực vận chuyển nước, cây dễ héo và chết

Mặt khác hô hấp sáng xảy ra mạnh mẽ làm hao hụt nhiều sản phẩm quang hợp.0.5

- TV C4, CAM không bị ức chế bởi O2 cao trong tế bào, thích nghi với môi trường khô

nóng sẽ dần chiếm lĩnh vùng khí hậu này.0.25

nhỏ hơn so với lượng oxi sinh ra do quang hợp (đường A).0.25

b)- Đường cong A: Khi nhiệt độ còn thấp, quang hợp diễn ra yếu, khi nhiệt độ tăng thì quang hợp tăng dần do vậy lượng oxi cũng tăng dần đạt tối đa ở khoảng 400C, sau đó

quang hợp không tăng theo nhiệt độ nữa thậm chí có biêủ hiện giảm.0.25

Nhiệtđộ môi trường ( 0 C)

ml O 2 /dm 2 lá/h

A

B

- Đường cong B: Sự thải oxi ra môi trường phụ thuộc cả cường độ quang hợp và cường

độ hô hấp Lượng oxi thải ra đạt giá trị cực đại khi cường độ quang hợp mạnh nhất, nhưng cường độ hô hấp chưa tăng cao, khi nhiệt độ tiếp tục tăng thì cường độ hô hấp

tăng mạnh tiêu hao nhiều oxi do đó đường cong B đi xuống.0.25

Câu 4: 2điểm

1 Phân tích ưu việt và bất lợi của sinh sản vô tính so với sinh sản hữu tính ở thực vật?

2 Nêu lí do tại sao tự thụ tinh có thể được chọn lọc trong tự nhiên mà lại bị coi là “ngõ cụt của tiến hóa”

3 Vai trò sinh lí của ethylen Trình bày đáp ứng 3 bước của thực vật với stress cơ học

Hướng dẫn chấm

1

- Ưu việt: 0.5

+ Không cần tác nhân thụ phấn + Truyền hệ gen cho con cái thích nghi với môi trường ổn định + Sức sống cây con cao, chống chịu được vật ăn hạt, kí sinh

- Bất lợi: 0.5

+ Không tạo ra biến dị tổ hợp + Khả năng phát tán kém + Không có trạng thái ngủ nghỉ tránh điều kiện bất lợi

2

- Tự thụ tinh có thể được chọn lọc trong tự nhiên vì trong tương lai gần, sự tự thụ tinh

có ưu việt trong quần thể phát tán và thưa thớt khi sự phát tán hạt phấn không hiệu

quả.0.25

- về lâu dài, tự thụ tinh là ngõ cụt của tiến hóa vì dần dẫn đến mất đa dạng sinh học và

tiến hóa thích nghi.0.25

- Đáp ứng 3 bước của thực vật với stress cơ học: 0.25

+ Làm chậm sinh trưởng dài thân

+ Thân to ra

+ Sinh trưởng theo hướng nằm ngang

Câu 5: 2điểm

1 Trình bày các đáp ứng của thực vật chống động vật ăn thực vật?

2 Trình bày 2 thí nghiệm chứng minh sự có mặt của nước trong tế bào thực vật

3 Trình bày 1 thí nghiệm chứng minh sự có mặt của Ca2+ trong tế bào thực vật

Hướng dẫn chấm

1 Các đáp ứng của thực vật chống động vật ăn thực vật:

- Bảo vệ thực thể (gai, )

- Bảo vệ hóa học:

+ Tạo chất có mùi khó chịu, chất độc

+ axit amin canavanine cấu trúc giống arginin có chức năng gây chết côn trùng

- “Tuyển mộ động vật ” ăn thịt giúp cây phòng chống động vật ăn cỏ

- Hoạt hóa gene đặc hiệu tổng hợp chất bay hơi truyền đến cây lân cận → giảm mẫn cảm với động vật ăn thực vật

2

- Xác định sự có mặt của nước

+ TN1: Cân khối lượng của lá trước và sau khi sấy khô

+ TN2: Cho lá vào ống nghiệm, đun nhẹ Sau đó cho vài tinh thể CuSO4 khan → chuyển sang màu xanh (khi có nước)

- Xác định sự có mặt của Ca2+

+ Dùng cối sứ giã nhỏ lá cây, sau đó thêm nước, ép và lọc lấy dịch

+ Cho dịch ép vào ống nghiệm 5- 10 giọt thuốc thử amoni oxalat

+ Trong dịch lọc có Ca2+ → kết tủa trắng là canxioxalat

Hướng dẫn chấm

1 Vai trò của xenlulozo: 0.5

- Tăng nhu động, tránh ứ đọng trong đường tiêu hóa

- Giúp đẩy chất độc hại ra ngoài

- Tạo cảm giác no, điều chỉnh thức ăn

- Hấp thụ từ từ glucozo vào máu

2 - Điểm giống nhau:

+ Màng tế bào gấp nếp làm tăng diện tích tiếp xúc với môi trường ngoài Sự gấp nếp ở

tế bào lông ruột là do màng nhô ra, hình thành các lông cực nhỏ, còn sự gấp nếp ở tế

bào ống thận là do màng tế bào lõm vào.0.25

+ Trên màng tế bào đều có nhiều protein vận chuyển, các bơm ion, các permeraza thực

hiện quá trình vận chuyển các chất.0.25

+ Trong tế bào chứa nhiều ti thể 0.25

- Nguyên nhân: Tế bào lông ruột và biểu mô ống thận mặc dù hoạt động ở hai cơ quan khác nhau nhưng đều thích nghi với chức năng tăng hấp thu các chất Tế bào lông ruột hấp thu chất dinh dưỡng trong ống tiêu hóa, tế bào biểu mô ống thận tái hấp thu các chất trong nước tiểu Do đó, màng tế bào gấp nếp làm tăng diện tích hấp thu, trên màng chứa nhiều protein vận chuyển, đặc biệt là các protein vận chuyển tích cực Đồng thời, quá trình vận chuyển các chất đòi hỏi nhiều năng lượng ATP nên số lượng ti thể trong tế bào

rất nhiều nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng cho tế bào 0,5

Hướng dẫn chấm

a Trong hệ tuần hoàn của người, máu lưu thông liên tục là do:

- Tim hoạt động co bóp nhịp nhàng và liên tục: Sự tuần hoàn của máu có được là do

lực bơm, hút của tim tạo ra Tim co bóp liên tục làm cho máu lưu thông liên tục.0.25

- Mặc dù tim co bóp theo chu kì nhưng máu vẫn chảy liên tục thành dòng là nhờ tính

+ Máu đến phổi nhận lực đẩy từ tâm thất phải, máu đến thận nhận lực đẩy từ tâm thất

trái Do thành tâm thất trái dày hơn nên lực đẩy cũng lớn hơn.0.25

+ Số lượng mao mạch ở phổi nhiều hơn rất nhiều so với số lượng mao mạch ở thận, do

đó lượng máu bơm vào mỗi mao mạch ở phổi ít hơn, dẫn đến huyết áp thấp hơn.0.25

Ý nghĩa của sự khác nhau:

- Huyết áp ở mao mạch phổi rất thấp, thấp hơn áp suất keo của máu, nhờ đó nước và các chất dinh dưỡng không bị đẩy vào phế nang, ảnh hưởng đến hoạt động trao đổi khí

0.125

Ngoài ra, huyết áp thấp làm cho máu lưu thông qua mao mạch phổi chậm, đủ thời gian

để trao đổi khí diễn ra hoàn toàn.0.125

- Huyết áp ở mao mạch thận rất cao, cao hơn áp suất keo, do đó tạo ra một áp lực đẩy

nước và chất tan vào nang bowman, đảm bảo sự lọc nước tiểu diễn ra bình thường.0.25

Câu 8: 2điểm

1 Một người ăn mặn và uống nước nhiều nên cơ thể đã tiếp nhận 1 lượng muối và nước vượt mức nhu cầu Hãy cho biết người này:

- Huyết áp, thể tích dịch bào, thể tích nước tiểu có thay đổi không? Vì sao?

- Hàm lượng renin, Aldosteron trong máu như thế nào?

2 Để tìm hiểu sự điều hòa hoạt động của tim ếch bằng cơ chế thần kinh, người ta đã tiến hành thí nghiệm mổ lộ tim ếch rồi gây nên 1 kích thích vào dây thần kinh mê tẩu - giao cảm Hãy cho biết hoạt động của tim như thế nào khi vừa kích thích và sau khi kích thích một thời gian so với lúc bình thường? Giải thích?

Hướng dẫn chấm

1

- Huyết áp, thể tích dịch bào, thể tích nước tiểu đều gia tăng, vì: Lý do là ăn mặn và uống nước nhiều → tăng V máu → tăng huyết áp Huyết áp tăng làm tăng áp lực lọc ở

cầu thận → tăng V nước tiểu Huyết áp tăng làm tăng V dịch ngoại bào.0.5

- Hàm lượng renin, Aldosteron trong máu không đổi vì renin và aldosteron được tiết ra

khi huyết áp tâm thất của máu tăng hoặc V máu giảm.0.25

2

- Hoạt động của tim:

+ Khi vừa kích thích: tim đập nhịp chậm và yếu hơn so với bình thường.0.25

+ Sau khi kích thích: tim đập nhịp nhanh và mạnh hơn so với bình thường.0.25

- Giải thích:

+ Dây thần kinh mê tẩu - giao cảm gồm dây thần kinh thuộc hệ giao cảm và hệ phó giao cảm Dây thần kinh hệ giao cảm có sợi trước hạch ngắn, sợi sau hạch dài; còn dây thần kinh hệ phó giao cảm có sợi trước hạch dài, sợi sau hạch ngắn Các sợi trước hạch có bao myelin, xung thần kinh lan truyền trên sợi có bao myelin nhanh hơn sợi

không có bao myelin 0.25

+ Khi kích thích tại một vị trí trên dây thần kinh mê tẩu - giao cảm thì do sợi trước hạch của dây thần kinh phó giao cảm dài và có bao myelin nên xung thần kinh lan truyền trên dây thần kinh hệ phó giao cảm được đến tim trước nên gây giảm tần số và

lực co bóp của tim 0.25

+ Dây thần kinh giao cảm có sợi trước hạch ngắn, xung thần kinh lan truyền đến

tim với tốc độ chậm hơn nên tác dụng sau, làm cho tim đập nhanh và mạnh hơn 0.25

Câu 9: 2điểm

1 Một tế bào thần kinh (noron) được giữ trong dung dịch giống với dịch ngoại bào của

mô não dưới điều kiện khí quyển tinh khiết Sau vài phút, cyanide, một chất độc ngăn cản chuỗi chuyền điện tử được bổ sung vào dung dịch Nhận xét về:

- Nồng độ K+ trong tế bào

- Nồng độ H+ trong khoang gian màng ty thể

- Nồng độ HCO3 trong dung dịch

- Khả năng phát điện thế hoạt động của màng

2 Trong những trường hợp nào ở người không bị tổn thương mạch máu nhưng vẫn gây đông máu?

Hướng dẫn chấm

1

- Nồng độ K+ trong tế bào giảm: Sự bổ sung cyanide dẫn đến nhanh chóng can kiệt ATP trong TB thần kinh Hậu quả là bơm Na+/ K+ sẽ ngừng vận chuyển đối cảng Na+/ K+ vào tế bào Qua khuếch tán, sự phân bố ion trở nên cân bằng giữa 2 bên màng, do đó

nồng độ K+ giảm.0.25

- Nồng độ H+ trong khoang gian màng ty thể giảm: Sự tích lũy H+ nồng độ cao trong khoang gian màng ty thể là bởi chuỗi vận chuyển điện tử Sau khi bất hoạt chuỗi này,

nồng độ H+ giảm nhanh chóng do sự tạo ATP qua ATPase.0.25

- Nồng độ HCO3 trong dung dịch giảm: Sau khi tiêm cyanide, tế bào ngừng tạo CO2 CO2 hòa tan trong dung dịch trước khi thên cyanide đi vào khí quyển với pCO2 cực

thấp 0.25

- Điện thế hoạt động của màng tăng khả năng tự phát: Điện thế màng tăng do sự khuếch

tán → tăng khả năng phát điện thế hoạt động.0.25

2 Xảy ra trong trường hợp:

- Truyền máu không đúng nguyên tắc : 0.5

- Tai biến do bất đồng giữa nhóm máu mẹ với nhóm máu thai nhi ( Mẹ có nhóm máu

Rh- mà con có nhóm máu Rh+) 0.5

Câu 10: 2điểm

a Nêu vai trò của hooc môn Estrogen và hooc môn progesteron trong chu kì kinh

nguyệt

b Nếu một người bị hỏng thụ thể progesteron và Estrogen ở các tế bào niêm mạc tử cung thì có xuất hiện chu kì kinh nguyệt hay không? Khả năng mang thai của người này như thế nào?

Đáp án:

a

- Vai trò của Estrogen: Kích thích niêm mạc tử cung dày lên, trong nửa đầu chu kì kinh nguyệt, kích thích tuyến yên tăng tiết FSH và LH, gây trứng chín và rụng, nửa sau chu

kì ức chế tuyến yên tiết FSH, LH, ức chế vùng dưới đồi tiết GnRH.0.5

- Vai trò của Progesteron: Kích thích niêm mạc tử cung phát triển để đón trứng làm tổ;

ức chế tuyến yên bài tiết FSH, LH và ức chế vùng dưới đồi tiết GnRH.0.5

b (0,75)

- Tử cung của người này không đáp ứng với Estrogen và progesteron nên không dày lên

và cũng không bong ra, do đó không có chu kì kinh nguyệt.0.5

- Người này không có khả năng mang thai do niêm mạc tử cung không dày lên dẫn đến:

+ Trứng không thể làm tổ0.25

+ Nếu trứng làm tổ được cũng khó phát triển thành phôi do thiếu chất dinh dưỡng; dễ bị

sẩy thai.0.5

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI

1.2 Rễ cây có những xu hướng thích nghi nào để tăng cường khả năng hút nước và muối khoáng?

2 QUANG HỢP (1 câu – 2 điểm)

Câu 2

Chi tiết của chuỗi phản ứng tối quang hợp được phát hiện bởi Melvin Calvin và cộng sự nhờ việc

sử dụng thực nghiệm với bình “lollipop” được mô tả như hình dưới đây:

Trong thực nghiệm này, các tế bào tảo được nuôi cấy trong một bình thủy tinh có chiếu sáng Nguồn Carbon vô cơ được bơm vào dưới dạng HCO 3- được đánh dấu phóng xạ bằng 14 C Cứ sau mỗi 5 giây, van tự động sẽ mở để một ít mẫu tảo được rơi xuống ống nghiệm chứa methanol nóng Thành phần chứa trong tảo rơi xuống sau đó được đem phân tích những chất có đánh dấu phóng xạ Thành phần sản phẩm thể hiện qua bảng 1 dưới đây:

Thời gian (giây)

Cơ chất được đánh dấu phóng xạ

2.1 Chỉ ra hai lý do tại sao cần cung cấp nguồn C có tính phóng xạ trong thực nghiệm 2.2 Giải

thích tại sao thông tin có trong bảng 1 cung cấp bằng chứng cho thấy G3P được chuyển hóa thành triosephosphate

2.3 Vai trò của methanol nóng được sử dụng trong thực nghiệm này là gì?

2.4 Trong thực nghiệm tiếp theo, các mẫu tảo được thu nhận trong các khoảng thời gian 1 phút,

thu 5 lần trong 5 phút Lượng G3P và RiDP được đo Thời điểm đầu của thực nghiệm, nguồn cung cấp HCO 3- rất cao Sau 2 phút, đột ngột làm giảm nguồn cung cấp HCO 3- Kết quả thực nghiệm cho thấy, trong 2 phút đầu, nồng độ RiDP và G3P không đổi, trong đó G3P ở mức cao hơn Khi làm giảm HCO 3-, nồng độ G3P suy giảm nhanh chóng về một mức cân bằng Còn RiDP tăng lên nhanh chóng đến một hàm lượng tối đa (3 phút 30 giây) rồi giảm nhẹ Ở phút thứ 5, nồng độ RiDP cao hơn G3P Giải thích sự biến đổi nồng độ RiDP và G3P

3 HÔ HẤP (1 câu – 2 điểm)

Câu 3

3.1 Khi chu trình Crep ngừng lại thì cây bị ngộ độc bởi NH 3 Điều đó đúng hay sai? Vì sao? 3.2 Nguồn năng lượng nào được sử dụng trực tiếp để tạo ra ATP trong quá trình hô hấp tế bào thực vật?

4 SINH SẢN VÀ SINH TRƯỞNG PHÁT TRIỂN Ở THỰC VẬT (1 câu – 2 điểm)

5.2 Các lá già có hoạt động chức năng kém, không hiệu quả sẽ bị thực vật loại bỏ Cơ chế nào dẫn đến sự loại bỏ lá già?

6 TIÊU HÓA VÀ HÔ HẤP Ở ĐỘNG VẬT (1 câu – 2 điểm)

Câu 6

6.1 Phân tích những đặc điểm cấu trúc ruột non phù hợp với chức năng của nó?

6.2 Giải thích tại sao khi cắt dạ dày hoặc teo niêm mạc dạ dày lại gây thiếu máu?

7 TUẦN HOÀN (1 câu – 2 điểm)

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI

sư nông nghiệp, em hãy giải thích cho người dân hiểu nguyên nhân tại sao?– 1 điểm

Ý 1 Sự ẩm ướt của đất qua một thời gian kéo dài dẫn đến 2 hệ quả

- Sự rửa trôi của các anion nitrates linh động

- Ngăn cản khí oxygen vào trong đất, ức chế hô hấp rễ, từ đó ức chế quá trình cố định đạm của vi sinh vật nốt sần

Các phương thức của rễ nhằm tăng cường khả năng hút nước và muối khoáng:

Rễ ăn sâu , lan rộng, phân nhánh nhiều lần và có tế bào lông hút có hình dạng đặc biệt để tăng diện tích tiếp xúc với nước và muối khoáng – 0,5 điểm

Nhiều loài cây cộng sinh với nấm tạo thành hệ nấm rễ – 0,5 điểm

Câu 2

2.1 Chỉ ra hai lý do tại sao cần cung cấp nguồn C có tính phóng xạ trong thực nghiệm (0,5

điểm)

- Để xác định được những chất liên kết với nó - 0,25 điểm

- Để xác định được trình tự biến đổi chất của nó kể từ khi nó đi vào hệ thống cho đến khi tạo ra sản phẩm cuối cùng của quá trình - 0,25 điểm

2.2 Giải thích tại sao thông tin có trong bảng 1 cung cấp bằng chứng cho thấy G3P được chuyển

hóa thành triosephosphate - 0,25 điểm

- Thông tin trong bảng 1 cho thấy G3P được chuyển hóa thành triose phosphate vì: Theo trình tự thời gian, carbon phóng xạ được tìm thấy đầu tiên trong G3P ngay sau 5 giây, và ở thời gian kế tiếp (10 giây) bên cạnh G3P - mới được tạo ra/ vẫn còn dư thừa thì có thêm triose phosphate 0,25 điểm

2.3 Vai trò của methanol nóng được sử dụng trong thực nghiệm này là gì? Lý giải cơ chế của

hiện tượng (0,25 điểm)

- Methanol nóng được sử dụng để ngay lập tức giết chết các tế bào tảo, ngừng các phản ứng tối quang hợp Cơ chế giết bằng nhiệt độ hoặc sự ức chế enzyme bởi methanol - 0,25 điểm

2.4 Trong thực nghiệm tiếp theo, các mẫu tảo được thu nhận trong các khoảng thời gian 1 phút,

thu 5 lần trong 5 phút Lượng G3P và RiDP được đo Thời điểm đầu của thực nghiệm, nguồn cung

cấp HCO 3- rất cao Sau 2 phút, đột ngột làm giảm nguồn cung cấp HCO 3- Kết quả thực nghiệm cho thấy, trong 2 phút đầu, nồng độ RiDP và G3P không đổi, trong đó G3P ở mức cao hơn Khi làm giảm HCO 3-, nồng độ G3P suy giảm nhanh chóng về một mức cân bằng Còn RiDP tăng lên nhanh chóng đến một hàm lượng tối đa (3 phút 30 giây) rồi giảm nhẹ Ở phút thứ 5, nồng độ RiDP cao hơn G3P Giải thích sự biến đổi nồng độ RiDP và G3P (1 điểm)

- Chất nhận CO 2 quang hợp RiDP kết hợp với HCO 3- để hình thành G3P trong phản ứng tối quang hợp - 0,25 điểm

- Bản thân G3P sẽ trở thành nguyên liệu để tái tạo lại RiDP trong chu trình Calvin - 0,25 điểm

- Khi nồng độ HCO 3- suy giảm, không còn nhiều HCO 3- để kết hợp với RiDP và do vậy nồng độ G3P sẽ đi xuống, và nó duy trì ở mức cân bằng thấp do lượng cung HCO 3- thấp - 0,25 điểm

- Do không còn HCO 3- để kết hợp, đồng thời vẫn được tái tạo từ G3P nên RiDP sẽ gia tăng đến một đỉnh, sau đó hạ xuống để phù hợp với nguồn cung HCO 3- mới - 0,25 điểm

- Vì: Chu trình Crep dừng lại → không có các axit hữu cơ để kết hợp với NH 3

thành axitamin → cây tính luỹ nhiều NH 3 → ngộ độc

1 điểm

3.2 Nguồn năng lượng nào được sử dụng trực tiếp để tạo ra ATP trong quá trình hô hấp tế bào thực vật? (1 điểm)

3

.2

Có 2 nguồn năng lượng trực tiếp được sử dụng để tạo ra ATP trong quá trình hô

hấp của tế bào thực vật:

- Năng lượng giải phóng trong các phản ứng oxy hóa khử, tỏa nhiệt trực tiếp

gắn nhóm phosphate vào ADP để tạo ra ATP mức cơ chất

- Năng lượng trực tiếp tạo ATP thứ hai là năng lượng do sự chuyển hóa thế

năng chênh lệch nồng độ proton giữa 2 phía của màng trong ty thể để vận hành quá

trình phosphoryl hóa chuỗi vận chuyển điện tử

1 điểm

Mỗi 2 ý cho 0,25 điểm, lẻ điểm làm tròn lên

4.2 Trình bày cơ chế thụ tinh kép ở thực vật hạt kín và sự phát triển các phần của hoa sau khi hoa được thụ phấn và thụ tinh (1 điểm)

Thụ tinh kép

- Tinh tử thứ nhất từ hạt phấn thụ tinh với noãn để tạo ra hợp tử lưỡng bội (0,25 điểm)

- Tinh tử thứ 2 thụ tinh với tế bào trung tâm tạo ra tế bào tiền thân của nội nhũ tam bội (0,25 điểm)

- Cánh hoa, nhị, đầu nhụy và vòi nhụy tiêu biến (0,25 điểm)

- Bầu nhụy phát triển thành quả, bao noãn phát triển thành hạt, hợp tử thành phôi, tế bào nội nhũ tạo nội nhũ cho hạt (0,25 điểm)

Câu 5

5.1 Một củ khoai lang để lâu trong gầm giường sẽ nảy chồi, các các chồi càng ở trong góc khuất càng dài, mảnh, lá màu vàng nhạt Hãy phân tích hiện tượng trên và chứng tỏ đó là một hiện tượng thích nghi hình thái (1 điểm)

Ý 1 Biểu hiện của một cây non sinh trưởng trong tối bao gồm: thân dài, hệ

rễ kém phát triển, lá không mở rộng và thiếu chlorophill do vậy có màu

vàng nhạt

0,25

Ý 2 Là một cơ chế thích ứng đối với các nhóm cây sinh sản nhờ thân

ngầm hay rễ củ Khi ở trong tối hoặc sâu dưới lòng đất, không được tiếp

nhận tín hiệu ánh sáng nên nó kích hoạt quá trình úa vàng của lá Hiện

tượng úa vàng của lá nhằm tập trung toàn bộ năng lượng vào việc kéo dài

thân để vươn lên khỏi mặt đất càng nhanh càng tốt, do vậy không tập

trung năng lượng cho việc mở rộng lá, xanh hóa lá và kéo dài rễ

0,5

Ý 3 Khi không được tiếp nhận ánh sáng, thụ thể phytochrome trong tế bào

chất sẽ không được chuyển trạng thái hoạt hóa và chúng không tiến hành

phosphoylation các protein khác có vai trò trong việc kích hoạt tổng hợp

các thành phần của bộ máy quang hợp

- Ruột non có 2 chức năng cơ bản: tiêu hóa và hấp thụ

- Ruột non có cấu tạo phù hợp với chức năng tiêu hóa:

+ Ruột dài, giữ được thức ăn lâu

+ Hệ cơ vòng, cơ dọc tạo ra 3 kiểu vận động ruột (vận động quả lắc, co bóp

phân đoạn, nhu động làn sóng) giúp nhào trộn thức ăn với dịch tiêu hóa

1,5 điểm

+ Ruột non chứa hệ enzim thủy phân của dịch tụy, dịch ruột, dịch mật Các

enzim phân giải chất hữu cơ phức tạp thành các chất đơn giản nhất mà tế bào có

thể hấp thu được

- Ruột non có cấu tạo phù hợp với chức năng hấp thụ:

+ Diện tích hấp thụ lớn: ruột dài, niêm mạc có nhiều nếp gấp, số lượng lông

ruột, vi nhung mao lớn,…

+ Cấu tạo lông ruột thích hợp với chức năng hấp thụ các chất : hệ thống mạch

máu, mạch bạch huyết dày,…

+ Hệ cơ vòng và cơ dọc hoạt động tạo ra các kiểu vận động ruột có tác dụng

đẩy thức ăn xuống phía sau với tốc độ chậm, đủ thời gian để niêm mạc ruột hấp thụ

chất dinh dưỡng

6.2 Giải thích tại sao khi cắt dạ dày hoặc teo niêm mạc dạ dày lại gây thiếu máu? (0.5 điểm) 6

.2

Dạ dày có các tế bào viền là nơi sản xuất yếu tố nội tại

Yếu tố nội cần cho sự hấp thu VTM B 12 ở ruột non => ảnh hưởng đến quá trình

chín của hồng cầu

0,5 điểm

- Cơ chế thần kinh thông qua phản xạ tăng áp:

Thụ thể áp lực và thụ thể hóa học ở cung ĐM chủ, xoang ĐM cảnh bị kích thích 

Trung khu điều hòa tim, mạch ở hành não  Tăng nhịp tim và lực co tim, mạch

máu co lại  Huyết áp tăng

- Cơ chế thể dịch thông qua Adrenalin và Noradrenalin

Dây thần kinh giao cảm kích thích phần tủy tuyến trên thận tiết Adrenalin và

Noradrenalin  tim đập nhanh, mạnh, co mạch máu nội tạng, co mạch máu dưới

da  Huyết áp tăng

- Điều hòa thông qua hệ thống Renin – Angiotensin – Aldosteron (RAAS)

Khi huyết áp giảm  Bộ máy cận quản cầu tiết Renin ……. > Angiotensinogen

 Angiotensin I  Angiotensin II

Angiotensin II gây co động mạch đến thận làm giảm áp suất lọc, giảm lượng nước

tiểu

Đồng thời kích thích phần vỏ tuyến trên thận tiết Aldosteron  Kích thích ống

lượn xa tăng cường tái hấp thụ Na + kèm theo nước  Huyết áp tăng

1 điểm

7.2 Giải thích vì sao tim bơm máu vào động mạch thành từng đợt nhưng máu vẫn chảy trong mạch thành từng dòng liên tục? (1 điểm)

7

.2

Do tính đàn hồi của động mạch

- Động mạch đàn hồi, dãn rộng ra khi tim co đẩy máu vào động mạch Động

mạch co lại khi tim dãn

- Khi tim co đẩy máu vào động mạch tạo cho động mạch một thế năng Khi tim

dãn, nhờ tính đàn hồi động mạch co lại, thế năng của động mạch chuyển thành

động năng đẩy máu chảy tiếp

1 điểm

Động mạch lớn có tính đàn hồi cao hơn động mạch nhỏ do thành mạch có

nhiều sợi đàn hồi hơn

Câu 8

Tại sao độ pH của máu chỉ dao động trong giới hạn từ 7,35 đế 7,45? Vì sao những người mắc bệnh xơ gan đồng thời biểu hiện bệnh máu khó đông? (2 điểm)

8 Độ pH của máu chỉ dao động trong giới hạn hẹp vì có sự tham gia của các hệ

đệm trong cơ chế điều hòa pH máu

- Hệ đệm bicarbonate ở phổi, viết phương trình

- Hệ đệm phosphate ở thận, viết phương trình

- Hệ đệm proteinate là hệ đệm quan trọng trong dịch cơ thể nhờ khả năng

điều chỉnh độ axit và kiềm

- Sự điều chỉnh độ axit và kiềm nhờ trong cấu trúc của các amino acid và

protein có sự có mặt của các gốc amin và gốc carboxyl

1 điểm

Trong các yếu tố tham gia vào quá trình đông máu có nhiều yếu tố do gan tiết

ra, bao gồm fibrinogen, prothombin, yếu tố VII, proconvectin, chismas, stuart Vì

vậy khi tổ chức mô gan bị tổn thương do xơ gan, việc sản sinh các yếu tố đông máu

bị đình trệ và dẫn đến bệnh máu khó đông

1 điểm

Câu 9

Sự khác nhau giữa lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh có bao myeline và trên sợi trục thần kinh không có bao myeline? Trên sợi thần kinh và trong cung phản xạ (2 điểm)

Sợi trục không có bao myeline Sợi trục có bao myeline

- Dẫn truyền liên tục trên sợi trục

- Tốc độ chậm

- Tốn nhiều năng lượng cho bơm

natri/kali do sự khử cực diễn ra liên tục

- Dẫn truyền kiểu nhảy cóc

- Tốc độ nhanh

- Tốn ít năng lượng vì sự khử cực diễn ra ít hơn

0,25 0,25 0,5

Trên sợi thần kinh Trong cung phản xạ

- Hướng dẫn truyền theo 2 chiều kể từ

nơi có kích thích

- Tốc độ dẫn truyền nhanh

- Cương độ xung thần kinh tại các vị trí

khác nhau là giống nhau

- Hướng dẫn truyền theo một chiều nhất định từ cơ quan thụ cảm đến trung ương thần kinh rồi đến các cơ quan trả lời

Câu 10

10.1 Trong thực tế, có 3 biện pháp tránh thai thường được sử dụng: dùng bao cao su, viên thuốc tránh thai, đặt vòng tránh thai Hãy giải thích cơ sở khoa học của các biện pháp tránh thai trên? (1 điểm)

trùng…

- Dùng viên thuốc tránh thai: ngăn không cho trứng chín và rụng…

- Sử dụng dụng cụ tránh thai: ngăn không cho hợp tử làm tổ…

10.2 Một người phụ nữ bị rối loạn chức năng vỏ tuyến trên thận, dẫn đến tăng đáng kể hoocmôn sinh dục nam trong máu Chu kì kinh nguyệt của bệnh nhân có điều gì bất thường không? Giải thích (1 điểm)

10.2 Người phụ nữ này sẽ không có kinh nguyệt

Nguyên nhân: Do hoocmon sinh dục nam ức chế vùng dưới đồi gây giảm tiết GnRH và

ức chế tuyến yên giảm tiết FSH và LH

Kết quả là không đủ hoocmon kích thích lên buồng trứng và làm giảm hoocmon buồng

trứng => gây mất kinh nguyệt

1 điểm

HỘI CÁC TRƯỜNG CHUYÊN VÙNG DUYÊN HẢI VÀ ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ

TRƯỜNG THPT CHUYÊN LÊ QUÝ ĐÔN TỈNH ĐIỆN BIÊN

ĐỀ THI ĐỀ XUẤT

ĐỀ THI MÔN SINH HỌC KHỐI 11

NĂM 2015 Thời gian làm bài 180 phút

(Đề này có 02 trang, gồm 10 câu)

Câu 1: (2 điểm)

a) Trình bày sự khác nhau giữa các cơ chế hút khoáng của rễ cây Những nguyên nhân nào làm cho dịch của tế bào biểu bì rễ (lông hút) là ưu trương so với dung dịch đất?

b) Tại sao khi mới trồng cây non người ta cần phải che bớt để tránh ánh nắng gắt?

c) Vì sao thiếu Nitơ trong môi trường dinh dưỡng, cây lúa sinh trưởng kém?

Câu 2 (2 điểm)

a) Có các chất sau : ADP, ATP, Phốt phát vô cơ, NADP, NADPH2, O2, H2O

- Chất nào là chất tham gia, chất nào là sản phẩm của photphorin hóa vòng Chất nào là chất tham gia, chất nào là sản phẩm của photphorin hóa không vòng

- Chỉ ra quá trình nào tiến hóa hơn, giải thích?

b) Quá trình quang hợp ở thực vật CAM xảy ra vào ban đêm và ban ngày Hãy tóm tắt các hoạt động diễn ra ở hai thời điểm đó

a) Quan sát hình vẽ sau về quang chu kì của thực vật:

- Hãy chú thích cây A, B theo quang chu kì của nó

- Phân tích điều kiện quang chu kì để cây A, B ra hoa

b) Phân biệt các hình thức sinh sản vô tính ở thực vật

Câu 5 (2 điểm)

a) Tại sao sự đóng mở khí khổng cũng là một dạng cảm ứng của thực vật?

A: cây ngày B: cây ngày…

b) Người ta tiến hành thí nghiệm : lấy khoảng 2 gam lá khoai lang còn xanh tươi, cắt nhỏ,

nghiền trong cối sứ rồi bỏ vào cốc thủy tinh; rót 20ml cồn vào cốc khuấy đều, để trong 25 phút sau đó lọc lấy dịch đựng trong ống nghiệm số I Làm tương tự với 2 gam củ cà rốt và đựng dịch lọc trong ống nghiệm số II

Cho biết màu sắc dung dịch trong mỗi ống thí nghiệm Giải thích kết quả thu được Câu 6 (2 điểm)

a) Những đặc điểm nào về tiêu hóa, dinh dưỡng ở động vật ăn cỏ giúp nó sinh trưởng bình thường?

b) Nêu một số dẫn chứng chứng tỏ trung khu hô hấp ở hành não rất mẫn cảm với sự tăng nồng độ CO2 trong máu

Câu 7 (2 điểm)

a) Tại sao cá thích hợp với hệ tuần hoàn đơn?

b) Huyết áp thay đổi như thế nào trong các trường hợp: suy tim, xơ vữa mạch máu, mất

b) Ở một số loài chó sói, các cá thể thường sống thành từng đàn chiếm cứ một vùng lãnh thổ

nhất định, chúng cùng nhau săn mồi và bảo vệ lãnh thổ, mỗi đàn đều có một con chó sói đầu đàn Con đầu đàn này có đầy quyền lực như được ăn con mồi trước sau đó còn thừa mới đến con có thứ bậc kế tiếp Không những thế, chỉ con đầu đàn mới được quyền sinh sản Khi con đầu đàn chết đi hoặc quá già yếu thì con khoẻ mạnh thứ 2 đứng kế tiếp con đầu đàn sẽ lên thay thế

Các hiện tượng trên mô tả hai loại tập tính xã hội quan trọng của loài sói Hãy cho biết đó là những loại tập tính gì và những tập tính này mang lại lợi ích gì cho loài?

Câu 10 ( 2 điểm)

a) Nêu ưu nhược điểm của giao phối và tự phối; thụ tinh trong và thụ tinh ngoài

b) Một phương pháp đơn giản để kiểm tra phụ nữ có mang thai hay không đó là kiểm tra

lượng hoocmon HCG trong nước tiểu của phụ nữ Giả sử có một loại thuốc ức chế thụ thể của HCG thì kết quả sẽ như thế nào trong trường hợp người phụ nữ mang thai uống thuốc đó

ở tuần thứ 2 và tuần thứ 25 của thai kì?

-Hết -

Giáo viên ra đề: Dương Thị Hồng Gấm (0942369621)

HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN SINH 11

- Ngược građien nồng độ, tiêu tốn ATP

0,25 0,25 0,25 0,25

b

Cây non mới trồng có đặc điểm:

- Hệ rễ chưa phát triển, số lượng tế bào lông hút ít -> khả năng hút nước kém

- Lá non nên thoát hơi nước mạnh -> cây mất nhiếu nước => khi ánh nắng gắt cần che bớt để giảm thoát hơi nư ớc tránh cây bị héo và

chết cây

0,25 0,25

c

Vì trong cây lúa nito có vai trò:

- Tham gia cấu tạo các đại phân tử hữu cơ cấu trúc TB: Pr, axitnucleic

- Nito tham gia điều tiết quá trình trao đổi chất thông qua hoạt động xúc tác cung cấp năng lượng, điều tiết trạng thái ngậm nước thông qua các phân tử Protein trong tế bào chất

=> Nito là nguyên tố dinh dưỡng khoáng thiết yếu -> Q uyết định đến toàn bộ các quá trình sinh lí, năng suất và chất lượng của lúa, thiếu Nito cây không thể sống được

0,25 0,25

- Photphorin hóa không vòng là tiến hóa hơn vì nó xảy ra ở thực vật, tảo sử

dụng cả hai hệ thống quang hóa nên cho sản phẩm phong phú hơn

0,25 0,25 0,5

b

- Ban đêm khí khổng mở để thoát hơi nước ra ngoài môi trường thì CO2 cũng được khếch tán từ ngoài vào lá Do đó xảy ra các phản ứng Cacboxyl hóa tạo AOA rồi chuyển thành AM tích lũy trong không bào

- Ban ngày, khí khổng đóng nên xảy ra các hoạt động diễn ra đồng thời:

+ Khi có ánh sáng, xảy ra các hoạt động của pha sáng để tổng hợp ATP và NADPH cung cấp cho pha tối

+ AM dưới tác dụng của enzim NADP+ malic decarboxyl hóa thành pyruvate

và giải phóng CO2 CO 2 này được cung cấp cho chu trình Canvil để tham gia tổng hợp cacbohidrat, còn axit piruvic biến đổi thành PEP, một phần piruvic được chuyển đến ti thể làm nguyên liệu cho hô hấp

+ Thực hiện chu trình Canvil tổng hợp cacbohidrat cho cây

0,25 0,25 0,25 0,25

3

(2,0điểm)

vào khoang gian màng ti thể

- Nồng độ H + trong khoang gian màng ti thể cao tạo động lực proton đẩy H +

qua ATP syntheaza tổng hợp ATP

0,5

b

Khi thiếu oxi thì quá trình photphorin hóa oxi hóa sẽ dừng lại hoàn toàn, quá trình này không tạo được ATP vì không có oxi để “kéo” electron xuôi theo chuỗi chuyền (e), H + không được bơm vào khoảng gian màng của ti thể và hóa thấm không xảy ra

- Điều kiện để cây A ra hoa: thời gian chiếu sáng ít hơn 12 giờ

- Điều kiện để cây B ra hoa: thời gian chiếu sáng lớn hơn 12 giờ hoặc chiếu ánh sáng xen kẽ trong tối

0,25 0,25 0,25 0,25

b

Chỉ tiêu so sánh Sinh sản bằng bào tử Sinh sản sinh dưỡng

Ví dụ - Cây rêu, cây dương

xỉ,…

- Cây sắn, khoai tây,…

Nguồn gốc - Từ bào tử - Từ cơ quan sinh

dưỡng Diễn biến - Thể giao tử  thể bào

tử  bào tử  cây mới

- Từ cơ quan sinh dưỡng của cơ thể mẹ 

1,0

5

(2điểm)

a

- Là dạng ứng động không sinh trưởng

- Do sự thay đổi sức trương nước của tế bào hình hạt đậu Khi tế bào no nước, khí khổng mở để lá thoát hơi nước ra ngoài; khi tế bào thiếu nước, khí khổng đóng lại để hạn chế mất nước

0,5 0,5

b

- Ống nghiệm I: màu xanh lục

- Ống nghiệm II: màu vàng cam

- Do trong lá khoai lang chứa nhiều diệp lục, trong cà rốt chứa nhiều carôtenôit

Cả 2 loại sắc tố này đều tan trong cồn

0,25 0,25 0,25 0,25

6

(2,0điểm)

a

- Không ăn thịt nhưng lấy protein từ thức ăn và lượng lớn xác vi sinh vật

- Thường duy trì nồng độ glucozo thấp trong máu

- Xenluzo nhờ vi sinh vật biến đổi thành axit béo bay hơi, axit theo máu đến tế bào rồi tổng hợp thành các hợp chất khác để sinh năng lượng nên ko dùng nhiều Glucozo để tạo năng lượng

0,25 0,25 0,5

b

- Lao động càng nặng, nhịp hô hấp càng tăng

- Ngáp thể hiện sự mệt mỏi do lượng CO 2 trong máu tăng cao Khi ngáp cũng

là thở sâu (hít vào từ từ và sâu, sau đó thở ra kéo dài) nhằm thay đổi tỉ lệ CO 2

tích lũy nhiều trong lượng khí dự trữ và khí cặn

- Thí nghiệm tuần hoàn chéo của Frederic tiến hành trên chó vào năm 1890:

+ Dùng ống nối chéo động mạch cổ của 2 chó A và B với nhau sao cho máu từ

cơ thể chó A chảy lên nuôi não chó B và ngược lại + Bịt ống thông với khí quản của chó A -> gây nghẹt thở chó A -> nồng độ

CO 2 trong máu chó A tăng cao

0,25 0,25 0,5

+ Quan sát thấy nhịp hô hấp của chó B tăng lên, chó B thở hổn hển -> trung khu hô hấp của chó B đã bị kích thích bởi máu chó A có nhiều CO 2

7

(2,0điểm)

a

- Do cá sống trong môi trường nước, nước nâng đỡ cơ thể

- Cá là động vật biến nhiệt, môi trường nước có nhiệt độ ổn định

=> nhu cầu năng lượng của cá giảm đi rất nhiều -> nhu cầu oxi của cá thấp hơn nhiều so với động vật khác nên chúng hỉ cần vòng tuần hoàn đơn cũng

đủ giúp chúng thích nghi với môi trường

0,25 0,25 0,5

8

(2,0điểm)

a

Cá nước mặn: uống ít nước biển, tăng lượng muối trong dịch cơ thể

Cá nước ngọt: bài tiết ít nước tiểu, giảm lượng muối trong dịch cơ thể

Cá sụn chống mất nước bằng cách: Nâng nồng độ ure trong dịch cơ thể -> Ptt tăng chống rút nước ra ngoài

0,25 0,25 0,5

- Curaza chiếm lấy receptor của acetylcholin tại các xy náp thần kinh vận động

- cơ vân nên làm liệt cơ vân Do đó khi bị trúng mũi tên có tẩm chất này, con vật không chạy được => chất này được dùng khi săn bắn thú rừng ở một số nơi trên thế giới

0,25 0,25 0,5

b

- Hai loại tập tính: tạp tính lãnh thổ và tập tinh thứ bậc

- Cả hai loại tập tính xã hội như tập tính lãnh thổ và thứ bậc đều góp phần hạn chế sự tăng trưởng quá mức của quần thể

- Nhiều loài sinh vật có tập tính lãnh thổ và tập tính thứ bậc có thể hạn chế sự tăng trưởng của quần thể ở mức bằng hoặc dưới sức mang của môi trường

Các tập tính này đều làm giảm tỷ lệ sinh bằng cách hạn chế số con đực được phép tham gia sinh sản

- Tập tính thứ bậc còn có ý nghĩa quan trọng đối với quần thể là đảm bảo duy trì vốn gen tốt tập trung ở con đầu đàn

0,25 0,25 0,25 0,25

a

- Giao phối và tự phối : + Giao phối giữa 2 cá thể khác nhau của loài về mặt di truyền con sẽ có sức sống cao hơn, tạo ra những biến dị cung cấp nguyên liệu cho quá trình tiến hóa

và giúp cá thể thích nghi với điều kiện môi trường luôn thay đổi

+ Tự phối: thuận lợi cho sự phát triển của cá thể trong điều kiện môi trường ổn

0,25 0,25

10

(2điểm)

định, ít thay đổi nhưng sức sống sẽ giảm đầu dần, khó tồn tại trong diều kiện môi trường thay đổi không ổn định

- Thụ tinh trong và thụ tinh ngoài:

+ Thụ tinh trong có ưu điểm là hiệu suất thụ tinh cao, tiết kiệm được vốn gen, xuất hiện hình thức này đối với đa số động vật trên cạn, thụ tinh ngoài ko phù hợp vì tinh trùng và trứng sẽ bị khô

+ Thụ tinh ngoài chỉ xảy ra dối với động vật sống ở nước hoặc sinh sản cần môi trường nước tuy đã lên cạn như lưỡng cư Thụ tinh ngoài hiệu suất thụ tinh rất thấp, sự gặp gỡ của tinh trùng và trứng xảy ra ngẫu nhiên, nhiều trứng có thể ko được thụ tinh, do đó số lượng trứng đẻ ra thường nhiều

- Nếu uống thuốc ở tuần thứ 25 sẽ không gây nahr hưởng gì, vì khi đó thể vàng

đã thoái hóa, niêm mạc tử cung được duy trì bằng progesteron và estrogen của nhau thai

0,5 0,5

* Nếu học sinh làm theo cách khác mà đúng thì vẫn cho điểm tối đa

-Hết -

HỘI CÁC TRƯỜNG THPT CHUYÊN

( Đề này gồm có 02 trang, gồm10 câu)

Câu 1 (2 điểm) Trao đổi nước và dinh dưỡng khoáng

Khi chăm sóc cây trồng người ta thấy có hiện tượng: ở đầu lá và mép lá bị hoá trắng sau đó hoá đen, phiến lá bị uốn cong rồi xoăn lại và cho rằng đây là hiện tượng thiếu nguyên tố khoáng Kali

a Theo em, ý kiến đó đúng hay sai? Vì sao?

b Nếu thiếu Phôt pho, Kali và Magiê thì gây hậu quả như thế nào đối với cây trồng ?

Câu 2 (2 điểm) Quang hợp

a Tại sao giữa trưa nắng gắt, ánh sáng dồi dào, cường độ quang hợp lại thấp?

b Trong tế bào bao bó mạch của thực vật C4 chỉ có PS I không có PS II, điều này liên quan gì tới nồng độ oxi trong tế bào và có lợi gì cho quang hợp ở nhóm thực vật này?

Câu 3 (2 điểm) Hô hấp

a Trong hô hấp tế bào, vì sao các phản ứng của chu trình Crep không có sự tiêu dùng ôxi nhưng vẫn được xếp vào pha hiếu khí?

b Vì sao trong chuỗi truyền điện tử của hô hấp tế bào, điện tử không được truyền từ NADH, FADH 2 tới ngay ôxi mà phải qua một dãy truyền electron?

Câu 4 (2 điểm) Sinh sản ở thực vật+ Sinh trưởng và phát triển ở thực vật

a Phần phía ngoài của thân cây tre nứa thường bền chắc hơn phía trong nhưng ở cây thân gỗ thì ngược lại Cấu trúc giải phẫu nào của chúng ta giúp giải thích điều đó?

b Một sinh viên chọn 10 cây mít cao 15 cm từ vườn ươm Sinh viên này cắt ngọn cả 10 cây rồi phun đều bằng dung dịch auxin Kết quả có 7 cây vẫn mọc dài ra và có 3 cây không mọc dài thêm Em hãy giải thích vì sao?

Câu 5 (2 điểm) Cảm ứng ở thực vật + Phương án thực hành sinh lí thực vật

a Giải thích vì sao quá trình vận động hướng động và vận động cảm ứng lại có sự khác nhau

về thời gian phản ứng với các yếu tố tác động của môi trường? Cho ví dụ

b Rút sắc tố khỏi lá của thực vật bậc cao và bằng phương pháp sắc kí trên giấy ta thu được bốn vạch màu Hãy chỉ rõ tên sắc tố ở các vạch từ 1 đến 4 và giải thích?

Câu 6 (2 điểm) Tiêu hóa và hô hấp động vật

a Để điều trị bệnh loét dạ dày do thừa axit, người ta có thể sử dụng thuốc ức chế hoạt động loại prôtêin nào của màng tế bào niêm mạc dạ dày? Giải thích

b Tại sao người ta có thể thở bình thường ngay cả khi không hề suy nghĩ gì (kể cả khi ngủ)

Câu 7 (2 điểm) Tuần hoàn

a Những phản ứng nào xảy ra khi máu về tim nhiều làm tăng áp lực trong tâm nhĩ?

b Một người bị bệnh huyết áp kẹt (huyết áp tâm thu – huyết áp tâm trương = 20 mmHg) Bác sĩ cho biết nguyên nhân huyết áp kẹt là do kẹt van tổ chim trong động mạch chủ Tại sao hẹp van tổ chim gây ra huyết áp kẹt? Huyết áp kẹt gây nguy hiểm như thế nào đối với người bệnh?

c Hoạt động của tim thay đổi như thế nào trong mỗi trường hợp sau, giải thích cơ chế?

+ Khi hoạt động cơ bắp mạnh

+ Khi cơ thể bị mất máu

+ Khi đang nằm ngửa, đứng dậy nhanh

Câu 8 (2 điểm) Bài tiết

a Tại sao động vật sống trên cạn không thể thải NH 3 theo nước tiểu, trong khi các động vật sống trong nước ngọt có thể thải NH 3 theo nước tiểu?

b Nêu cơ chế nhân nồng độ ngược dòng trong hoạt động của thận

Câu 9 (2 điểm) Cảm ứng ở động vật, cân bằng nội môi

a  Một người do ăn mặn và uống nước nhiều nên cơ thể đã tiếp nhận một lượng NaCl và H 2 O vượt quá nhu cầu của nó Hãy cho biết ở người này:

- Huyết áp, thể tích dịch bào và thể tích nước tiểu có thay đổi không? Vì sao?

- Hàm lượng renin, aldosteron trong máu có thay đổi không? Vì sao?

b  Khi người ta uống rượu hoặc uống cà phê thường lượng nước tiểu bài tiết ra tăng lên so với lúc bình thường? Cơ chế làm tăng lượng nước tiểu của 2 loại thức uống này khác nhau như thế nào?

Câu 10 (2 điểm) Sinh trưởng, phát triển, sinh sản ở động vật

Giải thích sự điều hòa hoạt động tiết hoocmôn bằng cơ chế liên hệ ngược và sự điều hòa tiết hoocmôn bằng cơ chế thần kinh ở người Nêu ví dụ minh họa cho mỗi trường hợp?

Người ra đề

Dương Thanh Nga

Điện thoại liên hệ: 0919.031083