VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM PHÁT TRIỂN TRÍ TUỆ KHÔNG GIAN VÀO VIỆC NÂNG CAO KHẢ NĂNG NGÔN NGỮ MIÊU TẢ CHO HỌC SINH TIỂU HỌC

HỒ CHÍ MINH Đặng Thị Kim Phượng VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM PHÁT TRIỂN TRÍ TUỆ KHÔNG GIAN VÀO VIỆC NÂNG CAO KHẢ NĂNG NGÔN NGỮ MIÊU TẢ CHO HỌC SINH TIỂU HỌC LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC T

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH

Đặng Thị Kim Phượng

VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM PHÁT TRIỂN TRÍ TUỆ KHÔNG GIAN VÀO VIỆC NÂNG CAO KHẢ NĂNG NGÔN NGỮ MIÊU TẢ CHO HỌC SINH TIỂU HỌC

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Thành phố Hồ Chí Minh – 2016

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH

Đặng Thị Kim Phượng

VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM PHÁT TRIỂN TRÍ TUỆ KHÔNG GIAN VÀO VIỆC NÂNG CAO KHẢ NĂNG NGÔN NGỮ MIÊU TẢ CHO HỌC SINH TIỂU HỌC

Chuyên ngành: Giáo dục học (Giáo dục Tiểu học)

Mã số: 60 14 01 01

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS HOÀNG THỊ TUYẾT

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kì công trình nào khác

Tác giả

Đặng Thị Kim Phượng

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành công trình nghiên cứu này tôi đã nhận được rất nhiều sự giúp

đỡ nhiệt tính của các tập thể và cá nhân Trước hết, với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, tôi xin được bày tỏ lời cảm ơn tới PGS.TS Hoàng Thị Tuyết, người đã tận tình chỉ dẫn, giúp đỡ, động viên tôi trong suốt thời gian thực hiện nghiên cứu Tôi xin cảm ơn sự dìu dắt, giúp đỡ của các thầy cô giáo Trường Đại học Sư phạm

TP Hồ Chí Minh trong suốt 2 năm qua, giúp tôi có được kiến thức và kỹ năng cũng như phương pháp nghiên cứu cơ bản để có thể thực hiện được luận văn này Tôi cũng xin được gửi lời cảm ơn sâu sắc tới Ban Giám hiệu trường Tiểu học Nguyển Thị Minh Khai đã tạo điều kiện cho tôi được theo học 2 năm tại trường cũng như giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này Xin chân thành cảm ơn sự hợp tác, giúp đỡ nhiệt tình của tập thể giáo viên và học sinh trong trường Cuối cùng, tôi xin cảm ơn gia đình, bạn bè và các đồng nghiệp đã quan tâm, chia sẻ, động viên tôi vượt qua khó khăn trong suốt quá trình thực hiện luận văn

Tác giả

Đặng Thị Kim Phượng

MỤC LỤC

Trang phụ bìa

Lời cam đoan

Lời cảm ơn

Mục lục

Danh mục các chữ viết tắt

Danh mục các bảng

Danh mục các hình vẽ, biểu đồ

MỞ ĐẦU 1

1 Lí do chọn đề tài 1

2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 3

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 7

4 Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu 7

5 Phương pháp nghiên cứu 8

6 Đóng góp của đề tài 8

7 Cấu trúc luận văn 8

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA VIỆC VẬN DỤNG QUAN ĐIỂM TRÍ TUỆ KHÔNG GIAN NHẰM NÂNG CAO KHẢ NĂNG NGÔN NGỮ MIÊU TẢ CHO HỌC SINH TIỂU HỌC 9

1.1.Ngôn ngữ miêu tả, văn bản miêu tả và việc dạy học ngôn ngữ miêu tả 9

1.1.1 Ngôn ngữ miêu tả 9

1.1.2 Văn bản miêu tả 9

1.1.3 Việc dạy học ngôn ngữ miêu tả ở Việt Nam 10

1.2.Ngôn ngữ không gian và trí tuệ không gian 12

1.2.1 Ngôn ngữ không gian 12

1.2.2 Trí tuệ không gian 17

Tiểu kết chương 1 21

Chương 2 THỰC TRẠNG KHẢ NĂNG NGÔN NGỮ MIÊU TẢ CỦA HỌC

SINH LỚP 5 TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN 12 22

2.1 Mục đích, phương pháp, công cụ khảo sát 22

2.1.1 Mục đích và mẫu khảo sát 22

2.1.2 Phương pháp và công cụ khảo sát 22

2.1.3 Cách thức tiến hành 23

2.1.4 Cách thức đánh giá 24

2.2 Kết quả khảo sát thực trạng 25

2.2.1 Sự thể hiện nhận thức về khái niệm và các mối quan hệ không

gian 25

2.2.2 Khả năng nhận biết các thành tố ảnh hưởng đến ngôn ngữ không gian 28

2.2.3 Khả năng sử dụng các giác quan và lựa chọn trình tự khi miêu tả 31

2.2.4 Khả năng sử dụng các biện pháp tu từ khi miêu tả 33

2.2.5 Khả năng lập luận không gian 34

2.2.6 Các khả năng khác 35

Tiểu kết chương 2 39

Chương 3 BÀN LUẬN CÁC KẾT QUẢ KHẢO SÁT VÀ ĐỀ XUẤT BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN NGÔN NGỮ MIÊU TẢ CHO HỌC SINH TIỂU HỌC THEO QUAN ĐIỂM TRÍ TUỆ KHÔNG GIAN 40

3.1 Bàn luận 40

3.2 Một vài đề xuất trong dạy học 41

3.2.1 Về chương trình, nội dung dạy học 41

3.2.2 Về phương pháp, phương tiện dạy học 43

Tiểu kết chương 3 44

KẾT LUẬN 45

TÀI LIỆU THAM KHẢO 46

DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1 Thống kê số từ chỉ quan hệ không gian trong miêu tả vật, nơi

chốn 26

Bảng 2.2 Thống kê số từ chỉ quan hệ không gian trong miêu tả người, bản

đồ 27

Bảng 2.3 Thống kê số từ chỉ các thành tố ảnh hưởng đến ngôn ngữ không gian khi miêu tả vật, nơi chốn 28

Bảng 2.4 Thống kê số từ chỉ các thành tố ảnh hưởng đến ngôn ngữ không gian khi miêu tả miêu tả người, bản đồ 30

Bảng 2.5 Thống kê số học sinh sử dụng các giác quan trong miêu tả 31

Bảng 2.6 Thống kê số học sinh biết lựa chọn trình tự miêu tả 32

Bảng 2.7 Thống kê số học sinh biết sử dụng các biện pháp tu từ miêu tả 33

Bảng 2.8 Thống kê lỗi chính tả ở học sinh 35

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ

Hình 1.1 Hệ thống phân tích và định hướng hành vi 14

DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ

Biểu đồ 2.1 Khả năng lý luận không gian của học sinh 35Biểu đồ 2.2 Cấu trúc bài văn của học sinh 36Biểu đồ 2.3 Tỉ lệ học sinh thể hiện được các nhân tố của hoạt động giao tiếp 37

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

data error !!! can't not

read

data error !!! can't not

read