PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC GIẢI BÀI TẬP CHO HỌC SINH PHẦN HÓA HỮU CƠ LỚP 11 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn thạc sĩ giáo dục học với đề tài: “Phát triển năng lực giải bài tập cho học sinh phần Hóa hữu cơ lớp 11 trung học phổ thông” là công trình nghiên

Trang 1

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH

Trang 2

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

PGS.TS LÊ VĂN NĂM

Thành phố Hồ Chí Minh - 2016

Trang 3

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn thạc sĩ giáo dục học với đề tài: “Phát triển năng lực

giải bài tập cho học sinh phần Hóa hữu cơ lớp 11 trung học phổ thông” là công trình

nghiên cứu của riêng tôi Các nội dung và kết quả trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố

Tác giả

Đoàn Nhật Hà

Trang 4

LỜI CẢM ƠN

Luận văn được hoàn thành với sự nỗ lực của bản thân, sự giúp đỡ tận tình của các thầy cô giáo, bạn bè, anh chị em đồng nghiệp, các em học sinh và những người thân trong gia đình

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc đến:

PGS.TS Lê Văn Năm, người đã tận tình chỉ dẫn tôi trong suốt quá trình xây dựng đề cương và hoàn thành luận văn

PGS.TS Trịnh Văn Biều, nguyên trưởng khoa Hóa trường Đại học Sư phạm Tp.HCM, người thầy đã dẫn dắt chúng tôi những bước đi đầu tiên trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học và luôn quan tâm chỉ bảo chúng tôi trong quá trình làm luận văn này

Xin cảm ơn quý thầy cô và các em học sinh trường THPT Lê Quý Đôn ở thành phố Biên Hòa tỉnh Đồng Nai, trường THPT Tam Phú Tp Hồ Chí Minh đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực nghiệm

Tôi cũng xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu, Phòng Sau đại học, Khoa Hóa học trường Đại học Sư phạm Tp.Hồ Chí Minh, quý thầy cô giảng dạy lớp Cao học Lý luận và phương pháp dạy học bộ môn Hóa học–Khóa 25

Cuối cùng, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đối với gia đình, bạn bè đồng nghiệp đã động viên, giúp đỡ trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu để tôi hoàn thành luận văn này

Tác giả Đoàn Nhật Hà

Trang 5

MỤC LỤC

Trang phụ bìa

Lời cam đoan

Lời cám ơn

Mục lục

Danh mục các ký hiệu, chữ viết tắt

Danh mục các bảng

Danh mục các hình

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI 4

1.1 Tổng quan vấn đề nghiên cứu 4

1.1.1 Các nghiên cứu về phát triển năng lực 4

1.1.2 Các luận án, luận văn về phát triển năng lực giải bài tập hóa học THPT 4

1.2 Đổi mới phương pháp dạy học 8

1.2.1 Đổi mới phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực 8

1.2.2 Một số xu hướng đổi mới phương pháp dạy học hiện nay 9

1.3 Bài tập hóa học 10

1.3.1 Khái niệm bài tập hóa học 10

1.3.2 Tác dụng của bài tập hóa học 10

1.3.3 Phân loại bài tập hóa học 11

1.3.4 Vị trí của bài tập hóa học trong quá trình dạy học 12

1.3.5 Xu hướng phát triển bài tập hóa học 13

1.3.6 Yêu cầu của một bài tập hóa học 14

1.4 Năng lực, năng lực giải bài tập hóa học 16

1.4.1 Khái niệm 16

1.4.2 Cấu trúc của năng lực 18

1.4.3 Cấu trúc năng lực giải bài tập hóa học 19

1.4.4 Quy trình chung rèn luyện năng lực cho người học 19

1.5 Thực trạng việc phát triển năng lực giải bài tập hóa học ở một số trường THPT 20

Trang 6

1.5.1 Mục đích điều tra 20

1.5.2 Phương pháp điều tra 20

1.5.3 Kết quả điều tra 20

TÓM TẮT CHƯƠNG 1 24

CHƯƠNG 2 PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC GIẢI BÀI TẬP PHẦN HÓA HỮU CƠ CHO LỚP 11 THPT 25

2.1 Tổng quan về chương trình Hóa học hữu cơ lớp 11 THPT 25

2.1.1 Cấu trúc và nội dung chương trình Hóa học hữu cơ lớp 11 THPT 25

2.1.2 Đặc điểm của phần bài tập Hóa hữu cơ lớp 11 31

2.2 Cơ sở khoa học để xây dựng các biện pháp phát triển năng lực giải bài tập phần Hóa hữu cơ lớp 11 31

2.2.1 Một số dạng bài tập thường gặp khi dạy học phần Hóa hữu cơ lớp 11 31

2.2.2 Đặc điểm và yêu cầu của việc giải bài tập 32

2.2.3 Cấu trúc của năng lực giải bài tập 33

2.3 Biểu hiện và tiêu chí đánh giá năng lực giải bài tập 34

2.3.1 Biểu hiện năng lực giải bài tập 34

2.3.2 Tiêu chí đánh giá năng lực giải bài tập 35

2.4 Thiết kế bộ công cụ đánh giá năng lực giải bài tập Hóa học của học sinh THPT 37

2.4.1 Yêu cầu bộ công cụ đánh giá năng lực 37

2.4.2 Thiết kế bộ công cụ đánh giá năng lực giải bài tập 37

2.5 Biện pháp phát triển năng lực giải bài tập phần Hóa hữu cơ lớp 11 45

2.5.1 Biện pháp 1 Tổ chức cho học sinh hệ thống hóa các kiến thức có liên quan 46

2.5.2 Biện pháp 2 Tổ chức các hoạt động giúp học sinh phát triển năng lực giải bài tập hóa học 50

2.5.3 Biện pháp 3 Giúp HS phát hiện sai lầm và sữa chữa sai lầm trong quá trình giải bài tập 57

2.5.4 Biện pháp 4 Kiểm tra đánh giá thường xuyên với nhiều hình thức khác nhau 59

2.6 Một số giáo án thực nghiệm 61

2.6.1 Giáo án bài “Luyện tập anken” 61

Trang 7

2.6.2 Giáo án bài “ Luyện tập ancol” 70

2.6.3 Giáo án bài “ Luyện tập axit cacboxylic” 77

CHƯƠNG 3 THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM 86

3.1 Mục đích thực nghiệm 86

3.2 Đối tượng thực nghiệm 86

3.3 Tổ chức thực nghiệm 86

3.4 Kết quả thực nghiệm 90

3.4.1 Kết quả tiền thực nghiệm 90

3.4.2 Kết quả hậu thực nghiệm 91

3.4.3 Phân tích kết quả điều tra 107

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 110

TÀI LIỆU THAM KHẢO 113

PHỤ LỤC 1

Trang 8

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

BTHH : bài tập hóa học

BTKL : bảo toàn khối lượng

BTNT : bảo toàn nguyên tố

Trang 9

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 1.1 Ý kiến của GV về việc rèn luyện NLGBT hoá học 20

Bảng 1.2 Ý kiến của GV về các biện pháp nâng cao năng lực giải BTHH 22

Bảng 2.1 Nội dung phần hóa hữu cơ lớp 11 29

Bảng 2.2 Tiêu chí của các năng lực thành phần 36

Bảng 2.3 Ma trận đề kiểm tra đánh giá năng lực 38

Bảng 2.4 Phiếu chấm điểm vở BTVN 43

Bảng 2.5 Phiếu hỏi về giờ dạy áp dụng các biện pháp nhằm phát triển năng lực giải BTHH của HS 44

Bảng 3.1 Danh sách các lớp thực nghiê ̣m và đối chứng 86

Bảng 3.2 Phân phối tần số bài kiểm tra 1 91

Bảng 3.3 Phân phối tần suất bài kiểm tra 1 91

Bảng 3.4 Phân phối tần suất lũy tı́ch bài kiểm tra 1 92

Bảng 3.5 Phân loa ̣i kết quả bài kiểm tra 1 95

Bảng 3.6 Tổng hợp các tham số đă ̣c trưng của bài kiểm tra 1 98

Bảng 3.7 Phân phối tần số bài kiểm tra 2 98

Bảng 3.8 Phân phối tần suất bài kiểm tra 2 99

Bảng 3.9 Phân phối tần suất lũy tı́ch bài kiểm tra 2 99

Bảng 3.10 Phân loa ̣i kết quả bài kiểm tra 2 102

Bảng 3.11 Tổng hợp các tham số đă ̣c trưng của bài kiểm tra 2 105

Bảng 3.12 Bảng thống kê t và tα của các lớp TN và ĐC qua các bài kiểm tra 106

Bảng 3.13 Ý kiến về mức độ phát triển năng lực giải BTHH của HS 107

Trang 10

DANH MỤC CÁC HÌNH

Hình 1.1 Sơ đồ phân loại bài tập hóa học 12

Hình 1.2 Cấu trúc năng lực hành động 19

Hình 2.1 Sơ đồ cấu trúc năng lực giải BTHH 34

Hình 3.1 Thầy Nguyễn Đức Khang và các em học sinh lớp 11B208 87

Hình 3.2 Cô Lê Thị Thanh Thúy đang hướng dẫn HS lớp 11B201 làm bài tập 88

Hình 3.3 Các em học sinh lớp 11A7 trường THPT Tam Phú trong giờ luyện tập 88

Hình 3.4 Đồ thị đường lũy tích kết quả bài kiểm tra 1 của lớp TN1 và ĐC1 92

Hình 3.9 Biểu đồ phân loại HS bài kiểm tra 1 của lớp TN1 và ĐC1 95

Trang 11

data error !!! can't not

read

Trang 12

read

Trang 13

read

Trang 14

read

Trang 15

read

Trang 17

read

Trang 18

read

Trang 19

read

Trang 20

read

Trang 21

read

Trang 22

read

Trang 23

read

Trang 24

read

Trang 26

read

Trang 27

read

Định dạng
Số trang	27
Dung lượng	301,81 KB