Tăng Minh Dũng đã nhiệt tình giảng dạy, truyền thụ cho tôi và các bạn khóa 25 lớp cao học ngành lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Toán những kiến thức cơ bản và rất thú vị về didacti
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH
Võ Như Ý
KHÁI NIỆM SỐ PHỨC TRONG DẠY HỌC
TOÁN VÀ VẬT LÍ Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG
Chuyên ngành : Lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Toán
Mã số : 60 14 01 11
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
TS NGUYỄN THỊ NGA
Thành phố Hồ Chí Minh - 2016
Trang 3L ỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn này là một công trình nghiên cứu độc lập,
Võ Như Ý
Trang 4L ỜI CẢM ƠN
Đầu tiên, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc đến TS Nguyễn Thị Nga, người đã tận tình hướng dẫn và giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này
Tôi xin chân thành cảm ơn PGS.TS Lê Thị Hoài Châu, PGS.TS Lê Văn
Tiến, TS Lê Thái Bảo Thiên Trung, TS Vũ Như Thư Hương, TS Tăng Minh Dũng đã nhiệt tình giảng dạy, truyền thụ cho tôi và các bạn khóa 25 lớp cao học ngành lí luận và phương pháp dạy học bộ môn Toán những kiến thức cơ bản và
rất thú vị về didactic toán, cung cấp cho chúng tôi những công cụ hiệu quả để
thực hiện việc nghiên cứu
Tôi xin cảm ơn PGS.TS Hamid Chaachoua, PGS.TS Annie Bessot đã góp
ý và tư vấn cho tôi có được hướng đi tốt trong nghiên cứu của mình
Tôi cũng xin chân thành cảm ơn:
- Ban Giám hiệu và các chuyên viên Phòng Sau đại học Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh đã tạo thuận lợi cho chúng tôi trong suốt khóa học
- Các thầy cô trong Tổ Toán - Tin và Vật lí cùng các em học sinh của Trường THPT Châu Thành, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi tiến hành thực nghiệm
Cảm ơn tất cả các bạn cùng khóa 25 đã giúp đỡ, chia sẻ những khó khăn trong thời gian học tập và làm luận văn
Cuối cùng, tôi xin gửi đến chồng, các con thân yêu và gia đình của mình lời
cảm ơn từ tận đáy lòng, vì luận văn này không thể hoàn thành nếu không có sự động viên to lớn của chồng, sự ngoan ngoãn của các con và sự hỗ trợ từ gia đình
VÕ NHƯ Ý
Trang 5M ỤC LỤC
Trang phụ bìa
Lời cam đoan
Lời cảm ơn
Mục lục
Danh mục các chữ viết tắt
Danh mục các bảng
Danh mục các hình vẽ
M Ở ĐẦU 1
Chương 1 KHÁI NIỆM SỐ PHỨC Ở CẤP ĐỘ TRI THỨC BÁC HỌC 8
1.1 Khái niệm số phức trong một số giáo trình toán ở bậc đại học 8
1.2 Khái niệm số phức trong phạm vi vật lí ở bậc đại học 17
1.2.1 Khái niệm số phức trong giáo trình vật lí đại cương 17
1.2.2 Khái niệm số phức trong giáo trình kĩ thuật điện 23
1.3 Kết luận chương 1 31
Chương 2 KHÁI NIỆM SỐ PHỨC Ở CẤP ĐỘ TRI THỨC CẦN GI ẢNG DẠY 34
2.1 Khái niệm số phức trong thể chế dạy học toán I1 34
2.1.1 Phân tích mục tiêu của chương số phức 35
2.1.2 Các dạng biểu diễn và ý nghĩa hình học của số phức 36
2.1.3 Các tổ chức toán học liên quan đến ý nghĩa hình học của số phức 39
2.1.4 Các phép toán trên số phức 42
2.1.5 Các tổ chức toán học liên quan đến các phép toán trên số phức 44
2.1.6 Kết luận về phân tích thể chế I1 48
2.2 Khái niệm dao động điều hòa và dòng điện xoay chiều trong thể chế dạy học vật lí I2 49
2.2.1 Sự trình bày về dao động điều hòa và dòng điện xoay chiều trong [1] 49
2.2.2 Phân tích các tổ chức toán học trong SGK vật lí 12 cơ bản 51
2.2.3 Kết luận về phân tích thể chế I2 58
2.3 Kết luận chương 2 58
Trang 6Chương 3 NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM 60
3.1 Thực nghiệm 1: Bộ câu hỏi dành cho GV và HS 60
3.1.1 Bộ câu hỏi dành cho GV dạy môn Vật lí 60
3.1.2 Phân tích tiên nghiệm bộ câu hỏi dành cho GV dạy môn Vật lí 62
3.1.3 Bộ câu hỏi dành cho HS 64
3.1.4 Phân tích tiên nghiệm bộ câu hỏi dành cho HS 64
3.1.5 Phân tích hậu nghiệm thực nghiệm 1 65
3.1.6 Kết luận thực nghiệm 1 70
3.2 Thực nghiệm 2: Một tiểu đồ án dạy học 71
3.2.1 Mục đích và đối tượng thực nghiệm 71
3.2.2 Các bài toán thực nghiệm 71
3.2.3 Phân tích tiên nghiệm 73
3.2.4 Phân tích hậu nghiệm 82
3.2.5 Kết luận cho đồ án dạy học 96
K ẾT LUẬN 97
TÀI LI ỆU THAM KHẢO 99
Trang 8DANH M ỤC CÁC BẢNG
Bảng 1.1 Bảng thống kê số lượng bài tập của từng KNV 16
Bảng 1.2 Bảng so sánh giữa các giáo trình [22], [23] và [8] 32
Bảng 2.1 Bảng thống kê một số KNV trích từ luận văn của tác giả Lê Thị Huyền 39
Bảng 2.2 Bảng thống kê các KNV Tx dsp, Tđườngtròn, Tynhh1, Tynhh2 40
Bảng 2.3 Bảng thống kê tần số xuất hiện của các KNV trong [18] 46
Bảng 2.4 Bảng thống kê số lượng bài tập của KNV T16 và T17 53
Bảng 3.1 Bảng thống kê kết quả câu hỏi 1 dành cho GV 65
Bảng 3.2 Bảng thống kê kết quả câu hỏi 2 dành cho GV 66
Bảng 3.3 Bảng thống kê kết quả câu hỏi 3 dành cho GV 67
Bảng 3.4 Bảng thống kê kết quả câu hỏi 1 dành cho HS 68
Bảng 3.5 Bảng thống kê kết quả câu hỏi 2 dành cho HS 69
Bảng 3.6 Bảng thống kê chiến lược giải bài toán 3 của các nhóm 82
Bảng 3.7 Bảng thống kê chiến lược giải bài toán 4a của các nhóm 83
Trang 9DANH M ỤC CÁC HÌNH VẼ
Hình 1.1 Biểu diễn hình học của số phức 9
Hình 1.2 Cộng hai vectơ theo quy tắc hình bình hành 10
Hình 1.3 Biểu diễn dao động điều hòa bằng vectơ quay 19
Hình 1.4 Tổng hợp hai dao động điều hòa bằng vectơ quay 20
Hình 1.6 Xác định tổng hai hàm sin bằng vectơ 24
Hình 1.5 Biểu diễn hàm sin bằng vectơ 24
Hình 2.1 Biểu diễn hình học của số phức trong [18] 38
Hình 2.2 Ý nghĩa hình học của phép cộng, phép trừ hai số phức 42
Hình 2.3 Hướng dẫn bấm MTBT trong [18] 43
Hình 2.4 Hướng dẫn bấm MTBT Fx-570ES 44
Hình 2.5 Vectơ quay 49
Hình 2.6 Giản đồ Fre-nen của bài tập 5.4 52
Hình 2.7 Giản đồ Fre-nen của bài tập 5.1 53
Hình 3.1 Biểu diễn vectơ quay của bài toán 1 77
Hình 3.2 Giản đồ vectơ của CLHH 78
Hình 3.3 Giản đồ vectơ của CLGĐVT 79
Trang 10data error !!! can't not
read
Trang 11data error !!! can't not
read
Trang 12data error !!! can't not
read
Trang 13data error !!! can't not
read
Trang 14data error !!! can't not
read
Trang 16data error !!! can't not
read
Trang 17data error !!! can't not
read
Trang 18data error !!! can't not
read
Trang 19data error !!! can't not
read
Trang 20data error !!! can't not
read
Trang 21data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 22data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 23data error !!! can't not
read
data error !!! can't not
read
Trang 25data error !!! can't not
read
Trang 26data error !!! can't not
read