BÀI 4 : LUYỆN TẬP − MỐI LIÊN HỆ GIỮA HIDROCACBON VÀ MỘT SỐ DẪN XUẤT CỦA HIDROCACBON.. 1 Mục đích yêu cầu : – Biết các phương pháp chuyển hóa giữa các loại Hidrocacbon.. − Biết các phương
Trang 1BÀI 4 : LUYỆN TẬP − MỐI LIÊN HỆ GIỮA HIDROCACBON VÀ MỘT SỐ DẪN XUẤT CỦA
HIDROCACBON
1) Mục đích yêu cầu :
– Biết các phương pháp chuyển hóa giữa các loại Hidrocacbon
− Biết các phương pháp chuyển hóa giữa Hidrocacbon, dẫn xuất Halogen và các dẫn xuất chứa oxi
2) Tiến trình :
I MỐI LIÊN HỆ GIỮA CÁC LOẠI HIDROCACBON :
1 Chuyển hidrocacbon no thành không no và thơm:
a) Phương pháp dehidro hóa:
C H C H C H C H
b) Phương pháp cracking:
o xt,t
C H C H C H (x y n)
2 Chuyển hidrocacbon không no và thơm thành no:
a) Phương pháp hidro hóa không hoàn toàn:
3
2 2
b) Phương pháp hidro hóa hoàn toàn:
o
Ni, t
C H (x 1)H C H (x 1,2)
o
Ni, t
Xicloankan Aren
C H 3H C H
II MỐI LIÊN HỆ GIỮA CÁC LOẠI HIDROCACBON VÀ DẪN XUẤT CHỨA OXI CỦA HIDROCACBON :
1 Chuyển hidrocacbon trực tiếp thành dẫn xuất chứa oxi:
a) Oxi hóa hidrocacbon ở điều kiện thích hợp:
o 2
O , xt, t
b) Hidrat hóa anken thành ancol:
o 2
H , t , P
R CH CH H O R CH(OH) CH
c) Hidrat hóa ankin tạo thành andehit hoặc xeton:
2 o
H O
2
xt, t
O OH
2 Chuyển hidrocacbon thành dẫn xuất chứa oxi qua dẫn xuất hologen:
a) Thế nguyên tử H bằng nguyên tử Halogen rồi thủy phân:
X , Ánh sáng, (t ) NaOH, H O, t
o 2
X , Fe NaOH, t , P
Trang 1
Trang 2b) Cộng halogen hoặc hidrogenua vào hidrocacbon không no rồi thủy phân:
o 2 NaOH, H O, t HX
3 Chuyển ancol và dẫn xuất halogen thành hidrocacbon:
a) Tách nước từ ancol thành anken:
o
2 4
H SO , 170
‚ ƒ
b) Tách hidro halogenua từ dẫn xuất halogen thành anken:
o
2 5 KOH, C H OH, t HX
CH CX ‚ C C
4 Chuyển hóa giữa các dẫn xuất chứa oxi:
a) Phương pháp oxi hóa: Ôxi hóa nhẹ ancol bậc I, bậc II thì được Anđehit, Xeton Oxi hóa mạnh các dẫn xuất chứa oxi thì được Axit cacboxylic:
o
2
o CuO, t 2
R CHOH R' H R CO R'
b) Phương pháp khử:
− Khử Andehit, xeton thành Ancol:
o
Ni, t 2
R CO R' H R CHOH R'
− Khử Este thành Ancol:
o 4 LiAlH , t
2
R COO R' R CH OH R' OH
c) Este hóa và thủy phân este:
o
H , t
2
RCOOH R'OH RCOOR' H O III SƠ ĐỒ BIỂU DIỄN MỐI QUAN HỆ GIỮA HIDROCACBON VÀ MỘT SỐ DẪN XUẤT CỦA HIĐROCACBON :
Trang 2
Trang 3ANĐEHIT, XETON
Cu t o
+H; N
i, t 2 o
+HO; H
, t 2 + o
HO H; Hg , H 2+
+
[O]
-HO; H
, t 2 + o
+H OH
H
-+HOH
; H
, t o
+ROH
; H
, t o
+H X
t o
-H
t, t
+H
; N
i, t 2 o
; N
2 o
-H
; x
t, t 2
; x 2 o
Trim
e ho
ùa, x
t, t o
X
as (t ) 2 o
DẪN XUẤT HALOGEN
ESTE
AREN ANKAN
Củng cố :
Bài tập : 1 − 9 Trang 22 & 24 − SGK12NC
SƠ ĐỒ BIỂU DIỄN MỐI QUAN HỆ GIỮA HIDROCACBON VÀ MỘT SỐ DẪN XUẤT CỦA HIĐROCACBON
Trang 3
o CuO, t
Trang 4CuO,
t
o
i, t
2 o
, t 2
HO H; Hg , H
2+
+
[O]
, t 2
+H
OH
H
, t + o
; H
, t + o
+H X
t o
-H
; x
t, t
+H
; N
i, t 2 o +2H
; Ni,
t 2
o -H
; x
t, t 2
t
2 o
ùa, x
t, t o
as (t ) 2 o
DAÃN XUAÁT HALOGEN
ESTE
AREN ANKAN
Trang 4
