Thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra – từ thực tiễn thanh tra tỉnh thái nguyên (TT)

Hiện nay, các quy định về thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra được quy định ở nhiều văn bản quy phạm pháp luật về tổ chức và hoạt động của ngành thanh tra như: Luật` Thanh tra 2

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

HÀ NỘI 2016

Công trình được hoàn thành tại: HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA

Người hướng dẫn khoa học: TS Nguyễn Tuấn Khanh

Phản biện 1 : PGS.TS Lương Thanh Cường

Phản biện 2: TS Nguyễn Quốc Văn

Luận văn được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính Quốc gia

Địa điểm: Phòng họp 402, Nhà A - Hội trường bảo vệ luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính Quốc gia

Số 77 - Đường Nguyễn Chí Thanh – Quận Đống Đa – TP Hà Nội

Thời gian: vào hồi 16 giờ 8 tháng 12 năm 2016

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài luận văn

Thanh tra có vai trò quan trọng trong quản lý nhà nước Qua các giai đoạn phát triển, tổ chức và hoạt động của ngành Thanh tra không ngừng được hoàn thiện Cùng với đó các quy định pháp luật về những nội dung liên quan đến hoạt động nghiệp vụ thanh tra cũng được hoàn thiện hơn Trong thời kỳ mới, những kỹ năng nghiệp

vụ đối với cán bộ thanh tra đòi hỏi ngày càng phải được nâng cao, trong đó có những kỹ năng liên quan đến thẩm tra, xác minh

Hiện nay, các quy định về thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra được quy định ở nhiều văn bản quy phạm pháp luật về tổ chức và hoạt động của ngành thanh tra như: Luật` Thanh tra 2010; Nghị định 86/2011/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thanh tra; Luật Khiếu nại 2011, Luật Tố cáo 2011; các thông tư hướng dẫn quy trình nghiệp vụ thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo… Tuy nhiên, trên thực tế, thì thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra được thực hiện vẫn còn tồn tại nhiều khó khăn, vướng mắc như: Quy định về nghiệp vụ thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra được quy định tản mát trong nhiều văn bản; phạm vi, nội dung thẩm tra xác minh rộng, liên quan đến lĩnh vực thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo; các chương trình đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ thẩm tra, xác minh cho đội ngũ cán bộ thanh tra hiện nay cũng còn nhiều hạn chế Chính những lý do đó dẫn đến hoạt động thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra trong nhiều trường hợp không bảo đảm được tính khách quan, tính chính xác, tính toàn diện, làm cho hiệu lực, hiệu quả công tác thanh tra, chất lượng hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo còn nhiều hạn chế

Để nâng cao hơn nữa hiệu quả hoạt động thanh tra cần phải nghiên cứu một cách thấu đáo, làm sáng tỏ những nội dung liên quan đến thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra Đặc biệt là cần phải nghiên cứu thực tiễn hoạt động này từ thanh tra của một tỉnh – nơi mà phạm vi hoạt động thanh tra bao trùm trên các lĩnh vực

Với những lý do trên, tôi đã chọn đề tài “Thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra - từ thực tiễn Thanh tra tỉnh Thái Nguyên” làm đề tài luận văn tốt nghiệp của mình

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn

Công tác thanh tra nói chung và hoạt động thẩm tra, xác minh nói riêng trong thời gian qua đã nhận được

sự quan tâm nghiên cứu của các nhà khoa học Đã có nhiều công trình, bài viết nghiên cứu liên quan đến lĩnh vực tổ chức và hoạt động của ngành thanh tra, đặc biệt là các đề tài của Thanh tra Chính Phủ; tiêu biểu có công trình nghiên cứu của các tác giả: Hoàng Quốc Hùng, "Nghiệp vụ xác minh trong công tác thanh tra Tư pháp", Trang thông tin hướng dẫn nghiệp vụ của Bộ Tư pháp; Đặng Xuân Thao – chủ nhiệm đề tài, "Hoạt động thu thập, thẩm tra, xác minh chứng cứ trong giải quyết khiếu nại", Đặng Xuân Thao – chủ nhiệm đề tài, “Hoạt động thu thập thẩm tra, xác minh chứng cứ trong giải quyết khiếu nại”

Tuy nhiên, những công trình nghiên cứu đó chủ yếu tập trung nghiên cứu về tổ chức và hoạt động của ngành Thanh tra Một số công trình đã phân tích sâu về quy trình, nghiệp vụ trong hoạt động thanh tra và hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo nhưng chưa có một nghiên cứu chuyên biệt nào nghiên cứu toàn diện, cơ bản

về nội dung thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

Luận văn của tác giả nghiên cứu không trùng lắp với các công trình đã được nghiên cứu trước đó Luận văn nghiên cứu một cách có hệ thống về hoạt động thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra từ thực tiễn Thanh tra tỉnh Thái Nguyên Trên cơ sở đi sâu nghiên cứu cơ sở lý luận, thực tiễn và đánh giá thực trạng hoạt

động thẩm tra, xác minh trong thực hiện thanh tra của Thanh tra tỉnh Thái Nguyên, nhằm góp phần bổ sung cơ

sở lý luận và thực tiễn làm căn cứ cho việc hoàn thiện cơ chế thẩm tra, xác minh; xác định đầy đủ nội dung, thẩm quyền, trình tự cũng như phương thức tổ chức thẩm tra, xác minh; đề xuất các giải pháp cụ thể góp phần nâng cao chất lượng hoạt động thẩm tra, xác minh trong thực hiện thanh tra

3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn

- Mục đích nghiên cứu của đề tài “Thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra - từ thực tiễn Thanh tra

tỉnh Thái Nguyên” nhằm làm sáng tỏ những vấn đề lý luận cơ bản về thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra hiện nay; đánh giá đúng đắn hoạt động thẩm tra, xác minh từ thực tiễn hoạt động thanh tra của Thanh tra tỉnh; chỉ ra những thuận lợi cũng như khó khăn, vưỡng mắc khi thực hiện các hoạt động nghiệp vụ này Thông qua những nhận định về nguyên nhân, luận văn đưa ra những giải pháp để nâng cao hiệu quả hoạt động thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

- Nhiệm vụ nghiên cứu:

+ Luận văn làm rõ những vấn đề cơ bản về thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra như: Quan niệm; mục đích; vai trò; chủ thể; trình tự thủ tục…hoạt động thẩm tra, xác minh

+ Luận văn đánh giá đúng đắn thực trạng quy định của pháp luật và việc thực hiện pháp luật về thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra, đặc biệt là đánh giá từ thực tiễn hoạt động thẩm tra, xác minh trong quá trình tiến hành hoạt động thanh tra của Thanh tra tỉnh Thái Nguyên, chỉ ra những kết quả đạt được, những thuận lợi, khó khăn và nguyên nhân dẫn đến những khó khăn đó

+ Luận văn đưa ra những giải pháp cơ bản, tổng thể để nâng cao chất lượng thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra Từ đó góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động thanh tra và công tác giải quyết khiếu nại,

tố cáo hiện nay

4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu của luận văn

- Đối tượng nghiên cứu của đề tài bao gồm:

Hoạt động thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra của Thanh tra tỉnh Thái Nguyên thực hiện tập trung vào các quy định pháp luật và việc thực hiện pháp luật liên quan đến chủ thể, quy trình, thủ tục, phương pháp thẩm tra, xác minh mà cán bộ tiến hành thanh tra phải thực hiện

- Phạm vi nghiên cứu:

Hoạt động thanh tra từ thực tiễn Thanh tra tỉnh được hiểu theo nghĩa rộng là hoạt động của cơ quan thanh tra, không chỉ giới hạn trong việc tiến hành các cuộc thanh tra mà còn bao gồm cả các hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo Vì vậy, luận văn giới hạn phạm vi nghiên cứu ở hoạt động thẩm tra, xác minh trong thanh tra

từ thực tiễn Thanh tra tỉnh Thái Nguyên từ năm 2013 đến nay, tập trung vào hoạt động thẩm tra, xác minh trong hoạt động tiến hành các cuộc thanh tra và trong hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo

Phạm vi nghiên cứu giới hạn từ năm 2013 đến nay bởi đây là giai đoạn thực hiện Luật Thanh tra 2010, Luật Khiếu nại 2011, Luật Tố cáo 2011 Đồng thời sau khi có ba luật này thì bắt đầu có hệ thống các Nghị định hướng dẫn của Chính Phủ, có các Thông tư của Thanh tra Chính Phủ: Thông tư số 05/2014/TT-TTCP quy định

về tổ chức, hoạt động, quan hệ công tác của Đoàn thanh tra và trình tự, thủ tục tiến hành một cuộc thanh tra; Thông tư số 06/2013/TT-TTCP quy định quy trình giải quyết tố cáo; Thông tư số 07/2013/TT-TTCP quy định quy trình giải quyết khiếu nại hành chính

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn

- Phương pháp luận:

Để giải quyết các nhiệm vụ đặt ra của đề tài, luận văn nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận về duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và các quan điểm của Đảng cộng sản Việt Nam gắn với Chiến lược phát triển ngành thanh tra về công tác thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo trong giai đoạn hiện nay

- Phương pháp nghiên cứu:

Trong Chương 1, để làm rõ những vấn đề lý luận về hoạt động thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra, Luận văn sử dụng phương pháp phân tích, tổng hợp nhằm làm rõ thêm khái niệm, mục đích, yêu cầu, chủ thể, các phương pháp thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

Trong Chương 2, để làm rõ thực tiễn hoạt động thẩm tra, xác minh, Luận văn sử dụng phương pháp đánh giá, đối chiếu, phân tích, tổng hợp, so sánh, thống kê, bình luận, diễn giải, tổng hợp…để đánh giá đúng đắn những kết quả đạt được, những tồn tại, hạn chế đang gặp phải và nguyên nhân dẫn đến những tồn tại, hạn chế trong hoạt động thanh tra từ thực tiễn Thanh tra tỉnh Thái Nguyên hiện nay

Trong Chương 3, Tác giả dùng phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh, phương pháp cấu trúc hệ thống

để đề xuất những giải pháp nâng cao hiệu quả thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

Đồng thời, tác giả kết hợp lý luận và thực tiễn, đối chiếu để làm nổi bật những vấn đề hiện tại với nội dung thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra Việc kết hợp các phương pháp nghiên cứu, xem xét các vấn đề lý luận gắn với thực tiễn cho phép nhìn nhận, đánh giá vấn đề một cách toàn diện, khách quan trong các mối quan

hệ qua lại, gắn bó, tác động với nhau trong những hoàn cảnh, điều kiện cụ thể nhất định đối với vấn đề nghiên cứu

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

- Từ việc nghiên cứu và làm rõ những vấn đề lý luận cơ bản về thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh

tra như quan niệm, vai trò, chủ thể, trình tự, thủ tục…Luận văn đánh giá đúng đắn thực trạng thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra từ thực tiễn Thanh tra tỉnh Thái Nguyên; đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra thì kết quả nghiên cứu chung của Luận văn sẽ góp phần hoàn thiện cơ sở khoa học để phục vụ cho việc hoàn thiện pháp luật về thanh tra, nhất là các quy định về nghiệp vụ thanh tra; bảo đảm cho các hoạt động thẩm tra, xác minh được thực hiện tốt, đầy đủ, nghiêm chỉnh trên địa bản cả nước nói chung và Thanh tra tỉnh Thái Nguyên nói riêng

- Luận văn còn là tài liệu tham khảo cho những người làm công tác nghiên cứu, cán bộ thanh tra, sinh viên,

học viên…và những người quan tâm đến hoạt động thẩm tra, xác minh trong thực hiện thanh tra hiện nay

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần Mở đầu và Kết luận, luận văn gồm 03 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra;

Chương 2: Thực trạng thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra từ thực tiễn Thanh tra tỉnh Thái

Nguyên;

Chương 3: Định hướng và giải pháp nâng cao hiệu quả thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

Chương 1:

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THẨM TRA, XÁC MINH TRONG HOẠT ĐỘNG THANH TRA

1.1 Quan niệm về hoạt động thanh tra và thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

1.1.1 Quan niệm chung về hoạt động thanh tra

Hiện nay, theo Khoản 1 Điều 3 Luật Thanh tra 2010: “Thanh tra nhà nước là hoạt động xem xét, đánh giá, xử lý trình tự, thủ tục do pháp luật quy định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân”

Quy định trên đây trong Luật Thanh tra năm 2010 là quy định về “Thanh tra nhà nước”, từ góc độ hoạt động thanh tra là hoạt động của cơ quan thanh tra thì hoạt động thanh tra phải bao gồm:

- Thứ nhất, tiến hành các cuộc thanh tra kinh tế xã hội

- Thứ hai, thực hiện nhiệm vụ trong quá trình giải quyết khiếu nại

- Thứ ba, thực hiện nhiệm vụ trong quá trình giải quyết tố cáo

Đặc điểm của hoạt động thanh tra:

Thứ nhất, hoạt động thanh tra của cơ quan thanh tra là hoạt động mang tính quyền lực nhà nước Thứ hai, hoạt động thanh tra của cơ quan thanh tra phải bảo đảm tính khách quan

Thứ ba, hoạt động thanh tra của cơ quan thanh tra phải bảo đảm tính độc lập tương đối

Thứ tư, thanh tra luôn gắn với quản lý nhà nước

1.1.2 Quan niệm về thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

Thẩm tra là “điều tra, xem xét lại có đúng, có chính xác không một vấn đề, một sự việc nào đó” (Từ điển Tiếng Việt, Nxb Đà Nẵng, 2000, trang 922)

Xác minh là “làm cho rõ sự thật qua thực tế và chứng cứ cụ thể” (Từ điển Tiếng Việt, Nxb Đà Nẵng, 2000, trang 1140)

Thẩm tra, xác minh trong hoạt động của cơ quan thanh tra gắn liền với hoạt động cụ thể, chủ yếu là thẩm tra, xác minh các loại thông tin, tài liệu Nói cách khác, đối tượng của hoạt động thẩm tra, xác minh ở đây chính là các thông tin, tài liệu thu thập được trong tiến hành các cuộc thanh tra và giải quyết khiếu nại, tố cáo

Tài liệu ở đây được hiểu một cách chung nhất là những vật mang tin được hình thành trong quá trình

hoạt động của cơ quan, tổ chức, cá nhân, bao gồm: văn bản, dự án, bản vẽ thiết kế, bản đồ, công trình nghiên cứu, sổ sách, biểu thống kê, âm bản, dương bản phim, ảnh, vi phim…

Thẩm tra, xác minh tài liệu trong hoạt động thanh tra là hai khái niệm khác nhau nhưng có liên hệ qua lại biện chứng với nhau; do vậy, khi nói đến một khái niệm người ta thường nhắc đến cả cụm từ là: Thẩm tra, xác minh tài liệu trong hoạt động thanh tra

1.1.3 Vai trò của thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

Vai trò của thẩm tra, xác minh trong thanh tra được thể hiện trên các phương diện sau:

Thứ nhất, thẩm tra, xác minh thông tin, tài liệu nhằm mục đích củng cố, hoàn thiện các căn cứ để giải

đáp cho những nội dung mà hoạt động thanh tra (cuộc thanh tra) yêu cầu

Thứ hai, trong mỗi bước của hoạt động thanh tra thì hoạt động thẩm tra, xác minh đóng vai trò ở những

mức độ nhất định

Thứ ba, thẩm tra, xác minh tài liệu là hoạt động quan trọng trong quá trình tiến hành các hoạt động thanh tra của các cơ quan Thanh tra nhà nước, là yếu tố quyết định chất lượng các cuộc thanh tra

1.1.4 Đặc điểm thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

Thứ nhất, do các chủ thể có thẩm quyền trong cơ quan thanh tra tiến hành Điều này khác với thẩm

quyền thu thập và đánh giá chứng cứ trong tố tụng hình sự, tố tụng dân sự

Thứ hai, các nguồn thông tin, tài liệu để thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra khác nguồn

chứng cứ trong tố tụng hình sự Nguồn thông tin, tài liệu để thẩm tra, xác minh ở đây gần giống, hay nói cách khác là tương tự các nguồn thông tin, tài liệu phục vụ cho việc giải quyết các vụ án hành chính

Thứ ba, nội dung, đối tượng thẩm tra, xác minh rất đa dạng, không chỉ tập trung vào những hành vi có

dấu hiệu vi phạm pháp luật của các cơ quan, tổ chức, cá nhân mà còn cả những thông tin, tài liệu thể hiện tính đúng, sai trong hoạt động quản lý, thậm chí cả các ưu điểm, nhược điểm của các chủ thể

Thứ tư, trong quá trình thẩm tra, xác minh phải được thực hiện công khai, không sử dụng các biện pháp

nghiệp vụ của các cơ quan bảo vệ pháp luật như sử dụng cơ sở bí mật, đặc tình và phương pháp nội tuyến, ngoại tuyến

Thứ năm, hoạt động thẩm tra, xác minh được thực hiện theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định (lập

kế hoạch thẩm tra, xác minh, tiến hành thẩm tra, xác minh, báo cáo kết quả thẩm tra, xác minh và sử dụng kết quả thẩm tra, xác minh) nhằm mục đích thu thập các thông tin, tài liệu có liên quan đến nội dung thanh tra, làm

cơ sở cho việc phân tích, đánh giá, kết luận về một hoặc một số vấn đề phục vụ cho cuộc thanh tra

1.2 Nội dung thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra

Trong Luận văn này sẽ giới hạn nội dung thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra tập trung vào ba nội dung lớn:

Một là, thẩm tra, xác minh trong hoạt động tiến hành các cuộc thanh tra

Hai là, thẩm tra, xác minh trong hoạt động giải quyết khiếu nại

Ba là, thẩm tra, xác minh trong hoạt động giải quyết tố cáo

Như đã phân tích trong phần phạm vi nghiên cứu, từ thực tiễn hoạt động thanh tra của cơ quan thanh tra tỉnh, có nhiều cuộc thanh tra về giải quyết khiếu nại, tố cáo Thực chất đây cũng chính là hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo Do đó, thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra không tách rời với thẩm tra, xác minh trong giải quyết khiếu nại, tố cáo

Trong hoạt động thanh tra và giải quyết khiếu nại, tố cáo, thông tin, tài liệu sau khi thu thập được cần được tìm hiểu và xem xét lại để xác định tính chính xác và hợp pháp của thông tin, tài liệu

1.3 Thẩm quyền, trình tự, thủ tục thẩm tra, xác minh trong hoạt động thanh tra của Thanh tra tỉnh

1.3.1 Thẩm quyền thẩm tra, xác minh của Thanh tra tỉnh

Thanh tra tỉnh là cơ quan chuyên môn Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, có trách nhiệm giúp Ủy ban nhân dân cùng cấp quản lý nhà nước về công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham những; tiến hành thanh tra giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật

Với tư cách là cơ quan chuyên môn của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Thanh tra tỉnh là đơn vị tương đương cấp sở chịu sự chỉ đạo trực tiếp của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, đồng thời chịu sự chỉ đạo về công tác hướng dẫn về tổ chức và nghiệp vụ của Thanh tra Chính phủ

Với nhiệm vụ được giao và thực tiễn hoạt động của Thanh tra tỉnh hiện nay, thẩm quyền của Thanh tra tỉnh trong thẩm tra, xác minh tập trung ở ba chủ thể:

 Chủ thể thứ nhất là Chánh thanh tra, có vai trò là người ra quyết định thanh tra, thành lập Đoàn hoặc Tổ xác minh

 Chủ thể thứ hai là Trưởng Đoàn thanh tra, Trưởng đoàn hoặc Tổ trưởng Tổ xác minh khiếu nại, tố cáo

 Chủ thể thứ ba là thành viên đoàn thanh tra, Thành viên đoàn thanh tra, thành viên đoàn hoặc tổ xác minh khiếu nại, tố cáo

1.3.2 Trình tự, thủ tục thẩm tra, xác minh

Hoạt động thẩm tra, xác minh thường được tiến hành theo các bước sau:

Bước 1 – Chuẩn bị thẩm tra, xác minh

Bước đầu tiên của quá trình thẩm tra, xác minh là công tác chuẩn bị Trong giai đoạn này, nghiên cứu

hồ sơ là khâu quan trọng, bao gồm nhiều thao tác như: đọc các tài liệu, tổng hợp, thâu tốm các vấn đề, đưa ra nội dung cơ quan, quan trọng nhất Trong từng nội dung cơ bản đó, cần mổ xẻ, phân tích sâu và toàn diện hơn

Từ chỗ phân tích sẽ phát hiện ra được các mâu thuẫn, các vấn đề đối lập, các vấn đề còn chưa sáng tỏ

Bước 2- Lập kế hoạch thẩm tra, xác minh

Đây là quá trình đòi hỏi kế hoạch thẩm tra, xác minh có thể do một cán bộ thanh tra được giao tiến hành xác minh lập kế hoạch, cũng có thể do trưởng đoàn hoặc tổ trưởng xác minh, lập kế hoạch tùy theo vụ việc cụ thể Ví dụ: trong xác minh vụ việc khiếu nại thì người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại có thể giao cho một người đi xác minh và người đấy lập kế hoạch; trong trường hợp thành lập đoàn hoặc tổ xác minh thì Trưởng đoàn hoặc Tổ trường sẽ lập kế hoạch và trình cho người ra quyết định để phê duyệt kế hoạch

Bước 3 - Tiến hành thẩm tra, xác minh

Thu thập, thẩm tra, xác minh chứng cứ thông qua hồ sơ, tài liệu mà đối tượng thanh tra, người khiếu

nại, tố cáo cung cấp: trong hoạt động xác minh chứng cứ, điều cần lưu ý là phải đánh giá tính chính xác của

những thông tin tài liệu mà đối tượng thanh tra, người khiếu nại, tố cáo cung cấp

Bước 4- Kết thúc thẩm tra, xác minh

Sau khi tiến hành các biện pháp thẩm tra, xác minh như trên, giai đoạn kết thúc thẩm tra, xác minh yêu cầu phải rút ra được những nhận xét, khẳng định về từng vấn đề cụ thể cũng như vấn đề chung của việc thẩm tra, xác minh là đúng, sai hoặc như thế nào

1.4 Yêu cầu đặt ra đối với hoạt động thẩm tra, xác minh

Thứ nhất, tuân thủ quy định của pháp luật về thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo

Thứ hai, đảm bảo các nguyên tắc trong hoạt động thanh tra, hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo Thứ ba, đảm bảo tính công khai vì hoạt động thanh tra là hoạt động hành chính, thực thi quyền hành

pháp mà quyền hành pháp đòi hỏi phải công khai, minh bạch

Thứ tư, đảm bảo tính khách quan Yêu cầu này đặt ra đỏi hỏi phải đánh giá chứng cứ chính xác

Ngoài ra, hoạt động thẩm tra, xác minh thông tin, tài liệu còn phải đáp ứng các yêu cầu sau:

+ Phải bảo đảm tính toàn diện;

+ Phải bảo đảm tính tường minh;

+ Phải bảo đảm tính xác đáng

Chương 2:

THỰC TRẠNG THẨM TRA, XÁC MINH TRONG HOẠT ĐỘNG THANH TRA

TỪ THỰC TIỄN THANH TRA TỈNH THÁI NGUYÊN 2.1 Khái quát về cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra tỉnh Thái Nguyên

2.1.1 Cơ cấu tổ chức

Theo quy định trong Luật Thanh tra 2010, Thanh tra tỉnh là cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, có chức năng tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân tỉnh quản lý nhà nước về công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng; tiến hành thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống

tham nhũng theo quy định của pháp luật

Hiện nay, Thanh tra tỉnh Thái Nguyên có 01 Chánh Thanh tra, 04 Phó Chánh Thanh tra và các Thanh tra viên Trong đó:

- Chánh Thanh tra tỉnh do Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức sau khi thống nhất với Tổng Thanh tra Chính phủ

- Phó Chánh Thanh tra tỉnh giúp Chánh Thanh tra tỉnh thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công của Chánh Thanh tra tỉnh

Sơ đồ cơ cấu tổ chức của Thanh tra tỉnh Thái Nguyên hiện nay như sau:

Bảng 2.1 Cơ cấu tổ chức của Thanh tra tỉnh Thái Nguyên

CHÁNH THANH TRA TỈNH

PHÓ

CHÁNH THANH TRA

PHÓ CHÁNH THANH TRA

PHÓ CHÁNH THANH TRA

PHÓ CHÁNH THANH TRA

VĂN

PHÒNG

PHÒNG NGHIỆP

VỤ 1

PHÒNG NGHIỆP

VỤ 2

PHÒNG NGHIỆP

VỤ 3

PHÒNG NGHIỆP

VỤ 4

PHÒNG PHÒNG CHỐNG THAM NHŨNG

Với cơ cấu tổ chức như trên, để thực hiện chức năng, nhiệm vụ do pháp luật quy định đã được phân công công việc cụ thể như sau:

1 Lãnh đạo Thanh tra tỉnh: Gồm có 01 Chánh Thanh tra tỉnh và 04 Phó chánh Thanh tra tỉnh

2 Bộ máy tham mưu giúp việc

Bộ máy tham mưu giúp việc của Thanh tra tỉnh Thái Nguyên hiện nay gồm có Văn phòng và 04 phòng nghiệp vụ với 43 người: Văn phòng; Phòng Thanh tra kinh tế (gọi tắt là Phòng Nghiệp vụ 1); Phòng Thanh tra Nội chính – Văn xã (gọi tắt là Phòng Nghiệp vụ 2); Phòng Thanh tra giải quyết khiếu nại, tố cáo (gọi tắt là Phòng Nghiệp vụ 3, 4); Phòng Tổng hợp, pháp chế, phòng, chống tham nhũng và xử lý sau thanh tra (gọi là phòng Phòng chống tham nhũng)

2.1.2 Hoạt động

2.1.2.1 Hoạt động thanh tra

Trong 3 năm 2013, 2014, 2015, Thanh tra tỉnh Thái Nguyên đã tiến hành 30 cuộc thanh tra hành chính, trong đó có 26 cuộc thanh tra theo kế hoạch, 04 cuộc thanh tra đột xuất Hoạt động thanh tra luôn chủ động, bám sát chương trình, kế hoạch đã được phê duyệt, thực hiện đúng trình tự, thủ tục, thời gian theo quy định Các cuộc thanh tra được tiến hành tập trung, thực hiện dứt điểm, kết luận rõ đúng, sai; kết quả thanh tra

đã chỉ ra được những tồn tại, hạn chế trong công tác quản lý, kiến nghị xử lý kịp thời, nghiêm minh đối với những cá nhân, tập thể có sai phạm, khuyết điểm; đồng thời có những kiến nghị cụ thể chấn chỉnh cơ chế, chính sách trong quản lý, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước

2.1.2.2 Hoạt động giải quyết khiếu nại, tố cáo

Bên cạnh các cuộc thanh tra do Thanh tra tỉnh Thái Nguyên thực hiện, Thanh tra tỉnh còn thành lập nhiều Đoàn thanh tra, Tổ xác minh tham mưu giúp lãnh đạo UBND tỉnh trong giải quyết khiếu nại, tố cáo

Tiếp nhận và xử lý đơn thư khiếu nại, tố cáo:

- Năm 2013: Số đơn thư khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền giải quyết 48 đơn (khiếu nại 20 đơn; tố cáo 28 đơn), giảm 3 đơn so sánh với cùng kỳ 2012 (năm 2012 là khiếu nại 27 đơn, tố cáo 24 đơn)

- Năm 2014: Số đơn thư khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền giải quyết 46 đơn (khiếu nại 24 đơn; tố cáo 20 đơn), giảm 4 đơn so với cùng kỳ 2013

- Năm 2015: Số đơn khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền giải quyết 45 đơn (khiếu nại 27 đơn; tố cáo

18 đơn), giảm 1 đơn so với cùng kỳ năm 2014

Bảng 2.2 Kết quả tiếp nhận và giải quyết đơn thƣ khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền theo quy định của pháp luật

Tiếp nhận Khiếu nại Tố cáo Xác minh kết luận

(Nguồn: Báo cáo kết quả tiếp công dân, giải quyết khiếu nại,tố cáo của Thanh tra tỉnh Thái Nguyên)

Từ năm 2013 đến năm 2015, Thanh tra tỉnh đã tham mưu cho UBND tỉnh giải quyết 130/139, đạt tỉ

lệ 93% Để đạt được kết quả đó, Thanh tra tỉnh Thái Nguyên đã chủ động tham mưu cho UBND tỉnh xây dựng kế hoạch rà soát các vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp, tồn đọng kéo dài theo kế hoạch 2100/KH-TTCP ngày 19 tháng 09 năm 2013 về việc tiếp tục kiểm tra, rà soát, giải quyết các vụ khiếu nại, tố cáo phức tạp, tồn đọng