Tư vấn tâm lý học đường Nguyễn Thị Oanh

Còn với một người bạn khác kín đáo, tôn trọng sự riêng tư củagia đình chị, tế nhị đủ để biết điều nên và không nên làm thì chắc chị sẵnsàng mở cửa vì chị biết bà ấy chỉ xuất hiện đúng lú

TƯ VẤN TÂM LÝ HỌC ĐƯỜNG

TƯ VẤN TÂM LÝ HỌC ĐƯỜNG

(Tái bản lần thứ 3)

Nguyễn Thị Oanh

LỜI NÓI ĐẦU

Phụ trách mục TƯ VẤN TÂM LÝ HỌC ĐUỜNG trên báo Phụ Nữ TP.HồChi Minh từ tháng 3-2003, cô Nguyễn Thị Oanh – cử nhân Xã hội học, thạc sĩPhát triển cộng đồng đã có những trao đổi hết sức thú vị với các bạn trẻ, và

cả nột số bậc phụ huynh, về các vấn đề mà tuổi trẻ quan tâm: những khókhăn trong đời sống gia đình, việc học hành và định hướng nghề nghiệp, tìnhyêu tuổi học trò, những thắc mắc lo âu về bản thân

Điều lý thú và hấp dẫn là, với vốn kiến thức xã hội hết sức phong phú,với tinh thần làm việc nghiêm túc nhưng hết sức gần gũi, thân tình, nhữngquan niệm phóng khoáng nhưng cùng rất Á đông, cô Nguyễn Thị Oanh đãbiến những lời tư vấn thành những cuộc đối thoại cởi mở, giúp bạn đọc giảitỏa những băn khoăn, bức xúc không phải bằng cách “lên lớp” hay những lờikhuyên chung chung

Tuổi mới lớn đọc TƯ VẤN TÂM LÝ HỌC ĐUỜNG để tự khám phá vàlàm chủ bản thân còn các bậc cha mẹ, thầy cô thêm hiểu con em, và thấy tầmquan trọng trong việc đào tạo những người chủ tương lai của đất nước

Báo Phụ Nữ TP Hồ Chủ Minh và Nhà xuất bản Trẻ xin trân trọng giớithiệu cùng bạn đọc

Nhà Xuất Bản TRẺ

Hạnh phúc phải xây đắp trên những điều thực tế…

Con tôi đang yêu thầm thầy giáo dạy toán của nó Cháu không giấu, đã tâm sự cùng tôi điều ấy Cháu cho biết, thầy chưa có gia đình Khi vào lớp, trên bục giảng, dường như thầy cũng có những chú ý đặc biệt đến cháu Mỗi lần đi lên, đi xuống trong lớp, đến ngay bàn cháu ngồi thầy dừng lại lâu hơn một chút, rồi thầy nhìn vào tập cháu, xem cháu ghi chép bài giảng có kịp không Mỗi lần đọc bài, thầy thường chờ cháu chép xong mới đọc tiếp câu khác Mỗi khi giảng bài, thầy thường hỏi chung các bạn: “Các em có hiểu chưa?” Rồi thầy lại hỏi riêng cháu cho

cả lớp nghe: “Q.H có thắc mắc gì không? ” Nói chung, toàn là những biểu hiện mà cháu cho rằng “có tình cảm” với cháu Tôi đã cố gắng giải thích về tình thầy trò, nhưng cháu vẫn cứ khẳng định đó là một tình yêu Cháu đang muốn nghe tôi khuyên điều gì đó, nhưng tôi không biết phải nói thế nào Thực lòng, tôi cũng không nghĩ chuyện học trò yêu thầy, nhất là khi thầy còn độc than, đó là điều xấu Cháu đang học lớp

12, cũng là học sinh giỏi của đường Tôi chỉ muốn cháu chú tâm vào việc học Xin giúp tôi một lời khuyên cho con gái.

Việc cháu tâm sự với chị là một điều rất tốt Những biểu hiện quan tâmcủa người thầy có thể có thật, có thể là do cháu tô hồng Điều này khôngquan trọng Vấn đề là chính thái độ của chị đối với sự việc Chị không xemnhững "rạo rực" ở tuổi của cháu là bình thường sao? Bộ chúng ta lúc nhỏkhông có những tình cảm tương tự sao? Điều quan trọng là chị cùng cháu

"bình thường hóa" câu chuyện Nếu cháu là học sinh giỏi mà sức học không

sa sút từ lúc câu chuyện xảy ra, thì không có gì đáng lo

Chị có thể bình thường hóa câu chuyện bằng cách không tỏ ra quá lolắng, giúp cháu nhìn về tương lai một cách nghiêm túc và thực tế Đó là:

Tình yêu không phải chuyện túp lều tranh và hai quả tim

vàng mà hạnh phúc phải được xây đắp trên những điều rất

thực tế như nghề nghiệp, sự trưởng thành tâm lý, sự hiểu

biết về gia đình, kỹ năng giáo dục con cái.

Chuyện của cháu với người thầy có thành hay không không thành vấn

đề, điều cần là cháu phải trở thành một người lớn có trách nhiệm Chị yêntâm vì cháu chịu tâm sự với chị và không nên làm cháu cụt hứng vì thái độquá lo âu, nghiêm khắc Hãy tin ở cháu, cháu sẽ không phụ lòng tin của chị và

sẽ biết tự giữ gìn Chúc chị luôn là người thân của con cái

Hãy tin tưởng con cái

Thỉnh thoảng tôi có xem trộm nhật ký của con Nhờ vậy có một số việc vướng mắc mà tôi đã cùng con giải quyết ổn thỏa Cả hai đứa đều không hề hay biết chuyện mẹ xem trộm nhật ký của mình Tôi đã khéo léo đưa những vướng mắc của con vào một số câu chuyện do tôi tự

"chế biến" Nhưng tôi rất lo vì không biết đến lúc nào thì chuyện xem trộm nhật ký sẽ bại lộ Lúc ấy con tôi sẽ nghĩ gì về tôi? Chúng cho rằng mẹ đã xâm phạm quyền tự do riêng tư của chúng? Chúng sẽ giấu tịt nhật ký đi để tôi không bao giờ tìm đọc được nữa? Tôi rất muốn cho con tôi hiểu rằng, khi mẹ xem trộm nhật ký của con thì chẳng có gì

là xấu, là tội lỗi cả, mà ngược lại Tôi rất ủng hộ việc con cái ghi chép nhật ký, nhưng không thích lắm với những gì người ta gieo vào đầu chúng một cách thiếu căn cơ: cha mẹ xem trộm nhật ký là có tội với con Tôi phải làm sao cho đúng?

Chị nói xem lén nhật ký của con “không có gì là xấu”, sao chị lại lo? Màchị lo là phải vì chính chị đã dùng chữ "trộm" cho hành động của mình Màlàm điều gì sau lưng người khác, kể cả với một em bé, cũng không nên

Trong khoa học về gia đình có một nguyên tắc rất hay Đó là khái niệm

"ranh giới" Một gia đình chỉ phát triển lành mạnh khi ranh giới được giữ gìn

Đó là ranh giới giữa gia đình và người ngoài và ranh giới giữa các thành viên

trong gia đình với nhau Ví dụ một người láng giềng bất cứ giờ nào cũng vàonhà chị và có ý kiến về chuyện giáo dục con cái của chị thì chắc chị rất bực.Mỗi cá nhân, chỉ trừ em bé chưa biết gì, cũng cần có một ranh giới riêng Ví

dụ có những chuyện mà chị không muốn cho chồng con biết Con cái cũngvậy, nhất là con đã lớn thì có quyền có những "khu vực" riêng tư bất khả xâmphạm đối với cả cha mẹ Sự riêng tư ấy là cái cốt lõi bảo đảm cho một sựphát triển lành mạnh của nhân cách

Có cần phải xem lén nhật ký mới giáo dục được con cái không? Chắcchắn là không, vì nếu chị có thái độ đúng các cháu sẽ mở lòng mình mà tâm

sự với mẹ Đối với bà láng giềng quá xâm lấn kia, rõ ràng là chị muốn đóngcửa cho yên Còn với một người bạn khác kín đáo, tôn trọng sự riêng tư củagia đình chị, tế nhị đủ để biết điều nên và không nên làm thì chắc chị sẵnsàng mở cửa vì chị biết bà ấy chỉ xuất hiện đúng lúc và tránh xâm phạm lãnhthổ của gia đình chị những lúc không thuận lợi Có khi chị còn mời bà ta đếnchơi để tham khảo ý kiến

Còn con cái, thái độ nào của người lớn khiến các em sẵn sàng

mở lòng mình? Đó là một thái độ tôn trọng, kín đáo, khách quan,

vô tư lắng nghe không vội lên lớp la rầy kể cả quá lo âu.

Nơi chị là một tâm trạng quá lo âu, thiếu tin tưởng ở khả năng suy xét

và tự quyết định của các cháu Có những lúc các cháu không cởi mở vì cha

mẹ quá lo âu Hãy tin tưởng con cái, chúng sẽ đáp lại bằng sự tin tưởng vàcởi mở với chị Chị cũng nên làm như bà láng giềng tốt, là chỉ xuất hiện đúnglúc và tôn trọng sự riêng tư của con Chắc chắn cháu sẽ tìm đến chị mà tâm

sự Chi cũng khỏi "chế biến" các chuyện "ngụ ngôn" để nói gần, nói xa Trẻnhạy lắm Nếu chị tạo được sự cởi mở thì chị chỉ cần góp ý cho những gìcháu tâm tình với chị Hãy xem trẻ như người lởn và đừng sở hữu hóa chúng

Rất khó giáo dục con cái khi chính mình vi phạm một nguyên tắc giáodục rất cơ bản Chị nên tìm cách khác để hiểu con và chấm dứt việc đọc nhật

ký của các cháu, và cuối cùng việc này sẽ không giúp gì được Vả lại nếukhông may các cháu phát hiện chị đã làm chuyện đó, thì cái mất mát của chị

sẽ vô cùng to lớn Đó là niềm tin và sự kính phục mà các cháu đặt nơi chị đểlớn lên thành người Chúc chị can đảm suy nghĩ lại.

Cần giúp con tự tin hơn

Cháu rất ngoan, học hành có chí cầu tiến Thế nhưng, dường như nó không mấy ưa những bạn học giỏi hơn mình Mỗi lần nhắc đến bạn nào như vậy, tôi đều thấy cháu nói với giọng thiếu thiện cảm, có khi mang chất thù hằn Cháu thường chơi với một số bạn kém hơn và sẵn sàng học nhóm cùng những bạn ấy, nhiệt tình trao đổi để bạn có thể hiểu bài, làm bài như mình Tại sao cháu lại có biểu hiện trái ngược nhau như vậy? Làn thế nào để giúp con đừng "ghét" những người học giỏi?

Con chị đang có biểu hiện của bệnh "ngôi sao" Việc không ưa ngườihọc giỏi và thích chia sẻ với người kém mình không trái ngược nhau, vì trongđám bạn yếu hơn thì cháu là số một Việc chị phát hiện và lo lắng cho biểuhiện này là tốt, vì nếu không có sự sửa đổi nào cháu sẽ phải đối đầu vớinhững địch thủ và có thể bị va chạm, tổn thương Chị nên rà lại xem trongngười lớn xung quanh cháu có ai luôn muốn mình là số một, mà cháu bắtchước một cách không ý thức Có ai khích cháu phải luôn là số một trong lớpkhông? Lắm khi cha mẹ vô tình đặt quá nhiều hy vọng ở con cái Về mặt tìnhcảm có lý do nào đó khiến cháu muốn dành hết tình thương của gia đình chomình không? Cháu có thiếu thốn gì về mặt này không để muốn tự khẳng địnhmình một cách quá đáng như vậy? Có điều gì trong các lĩnh vực khác củacuộc sống tinh thần và tình cảm khiến cho cháu thiếu tự tin không?

Có dịp, chị có thể trao đổi thẳng với cháu Có khi việc va chạm gây uđầu sứt trán nếu không trầm trọng lại là một bài học kinh nghiệm tốt Chị đừngnóng ruột

Làm sao để cha mẹ có thể hiểu con cái?

Tôi có cảm giác con cái bây giờ sớm tách rời cha mẹ, chuyện trao đổi tâm tình không hoàn toàn cởi mở, nói là nói vậy thôi chứ vẫn còi giấu giếm Cha mẹ ngày trước cũng không luôn luôn gần gũi, tận tình với con cái, nhưng gần như ít thấy sai phạm nhiệm trọng xảy ra từ phía con mình Còn bây giờ xảy ra đủ thứ, yêu sớm dẫn đến có thai phải đi "kế hoạch, bạn bè băng nhóm rủ nhau đi bụi khi bị cha mẹ rầy, đâm chém nhau khi có chuyện không vừa ý, mỗi chút là dọa tự tử… Rất mong các chị cho biết thêm về vấn đề tâm lý truyền thông, cách nào để cha mẹ

và con cái gần gũi nhau hơn? Tôi đang là mẹ của hai cô con gái đều ở tuổi mới lớn: 12 và 15 Hai cháu rất ngoan, nhưng bạn bè của các cháu mới là điều làm tôi lo âu Nói những suy nghĩ ấy với các cháu thật không dễ.

Xin cám ơn câu hỏi rất có ý nghĩa của chị Như tôi đã nói lần trước, cáikhoảng cách giữa các thế hệ không chỉ là khoảng cách về tuổi tác mà làkhoảng cách văn hóa xã hội, nghĩa là khoảng cách trong cách suy nghĩ vàhành động Trẻ ngày nay tiếp xúc với nhiều luồng tư tưởng mà trước kia takhông có Đặc điểm của tuổi mới lớn là muốn thành người lởn, có nghĩa làmuốn một khoảng riêng bất khả xâm phạm Điều này tự nhiên và chính đáng.Các bậc cha mẹ am hiểu sẽ tôn trọng cái khoảng riêng ấy Không phải nhờbiết hết ý nghĩ của con mà giáo dục được con Nhưng tình thương và tấmgương của ta mới là điều gợi hứng cho trẻ làm tốt Trẻ giấu giếm một phần vì

sợ nói ra bị rầy, hay thậm chí làm cho cha mẹ lo Và đúng là ngày nay cónhiều điều trong môi trường xã hội của trẻ làm ta lo

Nhưng môi trường sống trong gia đình hạnh phúc chính là yếu tố tạo nên sức đề kháng cho trẻ đối với những ảnh hưởng tiêu cực bên ngoài.

Về truyền thông, trước kia ta nghĩ: "Phải nói sao cho người ta nghe",nhưng ngày nay thì khác: "Phải nghe sao cho người ta nói" Thật vậy khi

người ta chịu nói mình mới biết họ muốn gì, nghĩ gì và từ đó mới giúp họđược Lắng nghe rất khó vì không phải nghe bằng lỗ tai mà phải đặt mình vào

vị trí của người kia đề thực sự thấu cảm và hiểu tại sao họ suy nghĩ và hànhđộng như vậy Chấp nhận và không vội đánh giá hay cho lời khuyên Thái độlắng nghe tích cực của ta, sự tôn trọng và vô tư của ta sẽ giúp cho người kiabình tĩnh và trở nên khách quan Nên đặt câu hỏi gợi ý cho người kia tự đàosâu vấn đề và tự tìm ra giải pháp Không nên áp đặt Không phải ngày mộtngày hai mà vấn đề được giải quyết, cha mẹ như nhà giáo dục rất cần sựkiên nhẫn và khoan dung

Nếu các cháu nhà chị ngoan là điều đáng mừng Chị cũng đừng quá lo

về bạn của cháu Sau này vào đời, các cháu sẽ phải tiếp xúc với mọi thànhphần tốt và xấu Nếu cháu hạnh phúc trong gia đình và gắn bó với cha mẹ thìcháu sẽ biết lựa chọn Trẻ theo bạn xấu khi cảm thấy cô đơn trong gia đình

Ví như ở vùng sông nước, lúc nào ta cũng giữ gìn trẻ không cho xuống nướcthì trẻ có thể gặp nguy hiểm khi lỡ rơi xuống nước Còn nếu ta cứ thả trẻxuống nước, tập cho trẻ bơi thì sẽ tự bảo vệ được mình Nghĩa là gia đình vàhọc đường ngày nay phải dạy cho trẻ kỹ năng sống thay vì chỉ dạy đạo đứcsuông

Anh chị có chơi đùa, tham gia các trò chơi, ca hát với các cháu không?Đây là dịp gần gũi trẻ một cách tự nhiên, giúp trẻ thật thoải mái và cảm thấymình được quan tâm Có gần gũi nhau một cách tự nhiên thì trong các dịp nóichuyện nghiêm túc mới thấy dễ gần gũi nhau

Làm sao cháu… lấy chồng?

Có hai lý do đe cháu không mời bạn trai về: một là nhà cháu nghèo, sợ người ta khinh, hai là ba cháu rất khó chịu khi có bạn cháu thăm; ba là cháu không đẹp! Cháu sống ở nơi xa thành phố, không dễ để có bạn Đây là bạn học cùng trường, trên cháu hai lớp Bạn ấy rất mến cháu Cháu cũng thế Sau nhiều lần suy nghĩ, cháu đồng ý để bạn đến nhà Nhưng, cô biết không, khi bạn đến chơi, ba cứ sai cháu đủ mọi chuyện,

hết việc này đến việc khác Cháu chằng còn biết tiếp chuyện bạn vào lúc nào Trong khi đó, bạn cứ ngồi im đợi cháu làm việc nhà Bạn có vẻ quê quê vì kiểu đối xử của ba Vài lần sau đó, ba cũng cư xử như vậy Cháu chẳng dám mời bạn đến nhà nữa, kỳ cục lắm Hẹn nhau ngoài quán xá ngoài đường thì cháu không muốn Ba cứ đối xử như vậy thì còn bạn nào dám đến với cháu và làm sao cháu có thể lấy chồng?

Đừng quá lo về tương lai Có thể là trong tiềm thức, ba em sợ mất congái nên làm như vậy Có không ít người cha vì quá thương con gái mà sợ nó

đi lấy chồng Người bạn trai của em có thể tìm cách chinh phục ông cụ lầnlần, nói chuyện vui vẻ giúp ông trong công việc gì đó Thỉnh thoảng rủ nhau raquán uống nước tuyệt đối không có gì xấu Hai em cũng có nhiều dịp trao đổitại trường hay qua thư từ Có lẽ mối lo sợ khó lấy chồng của em nằm ởnguyên nhân sâu hơn Đó là mặc cảm nghèo và không đẹp Trên thực tếkhông ít người đẹp mà không hạnh phúc, biết bao người không đẹp, thậm chíxấu nữa, lại rất hạnh phúc Mọi sự tùy ở tính tình và nhân cách từng người

Em đừng để mặc cảm chi phối mình vì nó có thể ảnh hưởng tới cách ứng xửcủa em Hãy cứ để mình là mình Ai đó yêu em mặc dù em nghèo và khôngđẹp (theo ý em thôi) mới thật sự yêu em

Quan trọng hơn cái đẹp nhiều là cái duyên, điều mà em có thể tự tạo ra được.

Chúc em tự tin và lạc quan

Chuyện học và chuyện yêu đương.

Trên báo PNCN, mục từ vấn tâm lý học đường đã nhận được khá nhiều thư hỏi về tình yêu của các em học sinh, từ lớp 8 đến lớp 12 Một số em còn cho biết trong trường cũng có thầy cô giúp tư vấn về những chuyện

“nhạy cảm” này, nhưng các em không dám tỏ bày, vì sợ thầy cô biết chuyện của mình sẽ có thành kiến với mình về kết quả học tập Hầu hết

thư của các em đều tập trung vào một số “vấn đề”: Làm cách nào để từ chối lời tỏ tình của bạn trai cùng lớp mà không làm cho bạn ấy ghét mình, thù mình? Tuổi 14-15 có biết yêu chưa? Khi mình thấy nhớ người bạn đó quá, và không muốn người bạn ấy quen thân với ai khác thì có phải mình đã yêu? Làm sao để có thể vẫn yêu bạn mà vẫn chuẩn bị tốt bài vở để thi học kỳ 2? Em đang là học sinh giỏi, bạn ấy cũng vậy, nhưng mỗi khi cùng ôn bài, dường như em không tập trung được Em cứ hồi hộp vì ánh mắt của bạn cứ nhìn em Còn đang học phổ thông mà biết yêu rồi thì đúng hay sai? Hãy giúp em một biện pháp ổn định tinh thần đề học thi, nhưng đừng bắt em "quên tình yêu đi"! Quả là một “chuyên đề” khó!

Tình yêu! Vấn đề muôn thuở của nhân loại mà không có nó thì nhânloại không tồn tại Nhưng tình yêu là gì? Thật chẳng dễ lý giải Có tác giả nói:

"Yêu nhau không chỉ là nhìn nhau mà cùng nhau nhìn về một hướng" Cónghĩa, yêu không chỉ dành cho hai người mà để hai người chung sức chunglòng hoàn thành một sứ mạng tốt đẹp cho xã hội Để trả lời câu hỏi có nhấtthiết hai người nam và nữ phải kết thành lứa đôi không, một tác giả khác cho

là rất cần vì mục đích của đời sống lứa đôi là giúp nhau tự hoàn thiện Điềunày có nghĩa yêu không chỉ là những cảm xúc mãnh liệt, những mơ mộnglãng mạn mà còn là sự chín chắn, tinh thần trách nhiệm, sự nghiêm túc trướccuộc sống và sự tự hoàn thiện bản thân để cùng nhau hoàn thành một sứmạng

Tình yêu bắt đầu bằng sự thu hút giữa nam và nữ và cảm xúc này xuấthiện rất sớm khi ta mới lớn lên Nó rất tự nhiên và không ai cấm đoán được

Có điều nó chưa hẳn là cái tình yêu chân chính vừa định nghĩa trên Để tiếntới tình yêu không chỉ vì mình mà còn vì xã hội, đòi hỏi những con ngườitrưởng thành, chín chắn mà chỉ thời gian và kinh nghiệm mới đem lại được.Điều này có nghĩa là, ở lứa tuổi của mình, các em chưa đủ điều kiện để hiếuhết ý nghĩa trọn vẹn của tình yêu

Vì thiếu chín chắn nên ta dễ nhầm lẫn tình yêu với những thứ khác ví

dụ như sắc đẹp, tiền tài, nhất là tình dục Ví dụ: một bạn trai mê cái miệngcười có duyên của bạn gái Còn bạn gái thì thích chiếc xe Dream của bạn trai

mà cả tinh thần

Thời xưa lễ giáo, sự hướng dẫn của cha mẹ khiến cho bạn trẻ phải tựkiềm chế và chờ đến tuổi trưởng thành hơn mới tính tới chuyện yêu đươngmột cách nghiêm túc Thời nay các em có nhiều tự do hơn nhưng điều nàycũng có nghĩa các em cũng phải chịu trách nhiệm cao hơn đối với bản thân

Tình yêu tất yếu dẫn đến hôn nhân Để có những cuộc hôn nhân bềnvững không chỉ đem lại hạnh phúc cho lứa đôi mà còn góp phần xây dựngmột xã hội tốt đẹp, cần phải có hai con người trưởng thành, có sự nghiệpchung một lý tưởng (để cùng nhau nhìn về một hướng)

Chắc các em đồng ý với những điều này trên lý thuyết, nhưng tự hỏilàm sao để đầu óc thanh thản mà học bài Làm sao vẫn học hành mà khôngbắt các em quên tình yêu đây? Cô xin lần lượt trả lời các câu hỏi cụ thể

14-15 tuổi mà nghĩ đến chuyện yêu đương là quá "già" rồi các em ơi!Các em nên đánh đũa, nhảy múa, ca hát để trở lại lứa tuổi của mình Học phổthông biết yêu chưa và yêu có gì sai không? Không ai, và ngay cả bản thâncác em có thể cấm cản hay xua đuổi được các cảm xúc tự nhiên đó Có thểgọi đó là tình yêu theo nghĩa trọn vẹn của nó thì chưa Lao vào yêu quá sớm

sợ các em chưa đủ các điều kiện cần thiết để yêu thật chín chắn Còn những

chàng trai nào mà ghét hay thù khi bạn gái không đáp ứng tình cảm của mìnhthì thiếu tinh thần thể thao quá!

Cuộc đời có hàng ngàn thứ để ta quan tâm và trên cơ sở đó xây dựngmột cuộc sống tinh thần thật phong phú Các em nên tạo cho mình những sởthích hay đam mê trong lĩnh vực học thuật nghệ thuật, thể thao, giải trí để

có một nhân cách thật phong phú

Chính sự phong phú này là chất keo gắn chặt lứa đôi Hãy chuẩn bị mộttương lai nghề nghiệp thật vững chắc Giữa bấy nhiêu chuyện phải làm đó,mối bận tâm về tình yêu sẽ giữ một vị trí tương đối thôi, nó sẽ không còn lấnchiếm đầu óc các em một cách tuyệt đối Ông bà ta dặn tránh để lửa gầnrơm Giờ đây chính các em phải tự mình tránh điều đó

Phần đầu cô có nhắc đến những nhầm lẫn trong tình yêu và sự nhầmlẫn này cuối cùng đem lại nhiều bất hạnh

Nhiều bạn trẻ hay hỏi làm sao để hiểu rõ người kia để không chọn lầm Theo cô vấn đề không phải là biết người kia mà biết chính bản thân mình vì chính hệ thông giá trị của bản thân định hướng chúng ta.

Ta chọn anh chàng có xe Dream vì chính ta có xu hướng thực dụng Tachọn cô gái đẹp vì ta háo sắc hơn trọng đức độ Do đó, biết mình rồi mới hiệnđược người Trong nhóm bạn chơi hay khi gặp gỡ các nhà tham vấn, các emnên nỗ lực tìm hiểu bản thân mình

Chúc các em có được nhiều hoạt động sáng tạo trẻ trung, đa dạng phùhợp với lứa tuổi và biết đặt tình yêu đúng vị trí của nó trong độ tuổi mình

thích thêm: Thế nào là tình yêu đích thực? Làm sao để nhận biết nó ? Cháu rất cảm ơn cô.

Câu hỏi của em quá lớn, chung chung mà hàng ngàn cuốn sách đã cốgắng lý giải Tham vấn trực tiếp hay qua thư từ nhằm mục đích giúp người hỏitrên giải đáp cho những trường hợp cụ thể Tuy nhiên, cô có thế trả lời rấttổng quát là khi người ta yêu thật thì người ta không ích kỷ và tôn trọng ngườimình yêu Em hỏi làm sao nhận ra tình yêu đích thực? Để nhìn nhận điều đógồm hai yếu tố: đối tượng được nhìn và cái nhìn của chủ thể Vật nhìn vào cóthể sáng chói như mặt trời, nhưng nếu đôi mắt của người nhìn mù tịt thì cũngnhư không Hay ngược lại, người kia chỉ muốn lợi dụng ta mà ta tưởng họyêu ta Tình yêu là một yếu tố dễ gây mù quáng

Vậy làm sao ta có cái nhìn sáng suốt trong tình yêu? Trước tiên là phải biết chính mình thật kỹ Sự không ích kỷ và sự tôn trọng đối với người kia làm cho cái nhìn của chúng ta trong suốt hơn Nhưng quan trọng hơn là sự hiểu biết và từng trải.

Hai yếu tố này chỉ thời gian mới đem lại cho chúng ta Bởi thế ở tuổi

em, nếu yêu vội thì có thể có nhiều khả năng không yêu đúng Vì vậy cô đềnghị em hai việc: đọc kỹ mục TVTLHĐ có trả lời chung cho học sinh về tìnhyêu; đề nghị trường em tổ chức các chuyên đề có liên quan trong sinh hoạthè

Làm thế nào để người khác tôn trọng mình?

Vì sao các bạn nam hay đòi hỏi bạn nữ "chuyện đó" hở cô? Sau một thời gian quen biết, tình cảm trở nên có phần gắn bó là con gái lại nghe điệp khúc quen thuộc của con trai: "Cho" anh đi! Từ chối bằng lời nói thì cũng không khó, nhưng thật khó khi người ta có những cử chỉ tấn công mạnh bạo Mong cô giúp chúng cháu làm cách nào để giữ mình chống lại hành vi xâm hại tình dục

Cảm ơn các em đã nêu thẳng vấn đề Ông cha ta có nói: "lửa gần rơm

dễ bén" Sự thu hút giữa nam và nữ về mặt tình cảm và thể xác là một điều tựnhiên Đối với các bạn trai, yếu tố thể xác lại càng mạnh mẽ hơn khi "rơm"mon men tới gần Tuy nhiên con người khác con vật ở chỗ, con người khôngchỉ có bản năng mà còn có tình cảm và lý trí Hai yếu tố này điều khiển bảnnăng và giúp con người tự chủ trong hành động và biết TÔN TRỌNG ngườiđối diện, đặc biệt nếu đó là người mình thương yêu Cô nghĩ khi một thanhniên thật tình yêu một thiếu nữ, thì không bao giờ họ sỗ sàng như trường hợpcác em nêu Các thanh niên chưa gì mà "xin" chuyện đó chỉ coi con gái nhưmón đồ chơi để thỏa mãn thú tính Làm sao các em có thể làm bạn với những

kẻ như vậy? Hãy tránh xa họ ngay Hiện nay, tệ quấy rối tình dục bị lên ánmạnh mẽ trên thế giới và người ta đề nghị phải tri hô lên

Bây giờ về phần "rơm" Liệu "rơm" có vô tình làm cho lửa dễ bénkhông? Ví dụ như trong cách ăn mặc, điệu bộ, nói năng có gì làm cho bênkia hiểu lầm là mình cũng sẵn sàng không? Các em nói "gắn bó" là sao? Đó

là chỉ về mặt tình cảm hay đi xa hơn trong các cử chỉ vuốt ve, âu yếm? Nếucòn quá trẻ như các em mà dễ dãi trong vấn đề này, thì tất yếu "lửa" phảibùng lên Chính sự gần gũi về thể xác sẽ kích thích các bạn trai đi xa hơn

Các em muốn người khác tôn trọng mình? Hãy tự trọng trước đã.

Ngoài miệng "họ" chê mình là "tủ lạnh", không "sành điệu", nhưng bêntrong họ sẽ quý trọng mình Người đàn ông khi cưới vợ sẽ không tìm người

có quá khứ quá dễ dãi

Có một điều làm cô rất lo âu là nếu các em mô tả môi trường giáo dụccấp II mà có nguy cơ xâm hại tình dục thì vấn đề nghiêm trọng lắm Nếu trongthân nhân, người quen biết của các em là giáo viên quan tâm đến các em,ban giám hiệu hay các vị có trách nhiệm của ngành giáo dục thì các em nênmời họ đọc bài này để ngành gấp rút tổ chức các khóa học về giáo dục giớitính, sức khỏe sinh sản và cả bình đẳng giới nữa, vì thái độ nam học sinhmang nặng tính phong kiến xem thường phụ nữ Chúc các em can đảm đẩyvấn đề lên

Đoàn kết sẽ tạo nên sức mạnh

Tôi là giáo viên cấp III, thường xuyên phải đối đầu với những tình huống đụng chạm đến nhân cách học sinh Chẳng hạn, học sinh lừa thầy điểm số trong bài kiểm tra rồi đem bài đi kiện cáo; học sinh không nghiêm túc học hành, giờ thi lại giở đủ mánh lới quay cóp để kiếm điểm cao Và, có em đạt điểm cao thật, nhờ "tài" quay cóp Một số học sinh đàng hoàng thấy vậy tỏ ra buồn tủi, hết tin tưởng vào việc thi cử Khi đem chuyện đó nói với phụ huynh thì họ chẳng những không khuyên bảo con mình, lại còn trách giáo viên quá khắt khe với học trò, thậm chí

có cử chỉ thô bạo với giáo viên Nếu tôi cứ làm lơ cho mọi chuyên qua

đi thì thật dễ dàng, nhưng nghĩ đến các em học sinh trung thực, tôi không đành lòng Có cách nào giúp tôi thoát khỏi sự dằn vặt này khi mà học sinh thiếu nhân cách cứ "nhơn nhơn" trước mắt mọi người

Rất tiếc là sự thiếu trung thực và thiếu tự trọng trong giáo dục lại trởthành một quốc nạn Vấn đề chị đề cập đến đáng lẽ phải nêu lên ở cấp vĩ mô,

nó bắt nguồn từ tình hình đạo đức chung của xã hội Điều đáng buồn là thay

vì giáo dục con mình những nguyên tắc đạo đức cơ bản, có những phụ huynhlại hỗ trợ con mình trong cái xấu Tôi có một người bạn rất bức xúc với vấn đềnày Lúc đầu tôi khuyến khích chị bảo vệ sự thật đến cùng là có biện pháp vớinhững học sinh sai trái Trao đổi một hồi tôi hiểu ra là hành động này có thểgây nguy hiểm cho tính mạng của chị, nên tôi đã rút lại lời khuyên Buồn quá!

Mà sao chị tự "dằn vặt" trong cô đơn vậy? Đồng nghiệp của chị đâu, ban giámhiệu của chị đâu? Chẳng lẽ lại như trường hợp của chị bạn tôi là người cótrách nhiệm càng chịu thua và né luôn vấn đề

Cá nhân riêng lẻ không làm gì được, chứ một tập thể đoàn kết là một sức mạnh có thể tham gia chấn chỉnh tình hình đạo đức ở học đường Sao chị không bàn bạc với bạn bè thử xem.

Chằng lẽ chúng ta đầu hàng trước cái xấu? Và cũng rất tội nghiệp chocác em học sinh của chúng ta Các em cần một môi trường lành mạnh vì giáo

dục - nhất là giáo dục nhân cách không chỉ là những lời giảng ở lớp học.Chẳng lẽ sứ mạng nhà giáo đang bị "đe dọa" đến mức này Chúc chị can đảmđem vấn đề ra bàn với đồng nghiệp, thậm chí cấp trên.

Không nên o ép sự cởi mở…

Cháu có một người bạn cùng lớp, hoàn cảnh gia đình khó khăn, bạn ấy

cố gắng lắm mới đi học được Tuy nhiên, bạn ấy lại mắc tật uống rượu, nhất là mỗi khi có vấn đề gì lo buồn, không giải quyết được Bạn ít tâm

sự với ai, do mặc cảm thân phận Cháu rất quan tâm đến bạn, thỉnh thoảng cũng hỏi thăm, vào giờ ra chơi Bạn rất dè dặt và ngại nói đến chuyện khổ của gia đình Một vài đứa bạn trong lớp "trêu" cháu: ai hỏi

T đều không nói, chi có nhỏ B thì nó mới há miệng tâm tình Cháu thật ngại vì chuyện bóng gió này Cháu muốn giúp bạn thiệt tình Nếu xuống ngồi chung bàn với bạn ấy, có thể gần gũi hơn để biết bạn ấy đang gặp khó khăn gì Nhưng, cháu đang ngồi bàn nhất, chuyển chỗ như vậy, các bạn lại có dịp chọc ghẹo, bạn ấy sẽ khó chịu và cháu cũng không vui gì Có cách nào khác để cháu có thể tìm hiểu hoàn cảnh của bạn không, thưa cô ? Mong cô giúp cháu vài ý kiến.

Việc em quan tâm giúp đỡ bạn bè là tốt Tuy nhiên giúp đỡ là cả mộtnghệ thuật

Theo khoa học thì sự giúp đỡ chỉ hiệu quả khi người có nhu cầu cần đến nó Còn người giúp đã thì phải có động cơ trong sáng, vô

tư và tôn trọng "nhịp độ" của người kia O ép sự cởi mở không khác nào phá vỡ một cánh cửa một cách thô bạo.

Muốn bạn cởi mở không phải là tìm cách ngồi gần anh ta mà em phải

có thái độ thế nào để anh ta muốn tâm tình với em Đó là thái độ khách quanlắng nghe và sẵn sàng giữ bí mật những gì anh ta tâm tình với em Hay tỏ ra

là một người bạn vô tư Lại ngồi gần anh ta vô ích và tạo thêm lời ra tiếng vào

của bạn bè Cô thấy em quan tâm đến anh ta hơi nhiều Và coi chừng, mọi sự

"tấn công" cho dù là êm dịu của tình bạn, hay tình thương cũng có thể làmcho người kia xa lánh

Vả lại tình trạng uống rượu của anh ta mỗi khi có chuyện lo buồn là "sựcố" có phần nặng nề rồi Điều anh ta cần là tìm đến một nhà tham vấn chuyênnghiệp để nhờ hỗ trợ tâm lý và một bác sĩ tâm thần để cai rượu vì anh ta cònquá trẻ

Nên chọn việc làm phù hợp với năng khiếu

Cô ơi, cô có nghĩ rằng câu tục ngữ "có công mài sắt có ngày nên kim"

là đúng hoàn toàn không cô? Trong trường hợp của mình, cháu thấy câu đó chẳng có gì đúng hết Cháu học hành rất chăm chỉ, suốt ngày

"hoạt động" trên bàn học mà cũng không bằng ai (hiện nay cháu đang học lớp 10, chuyên Anh) Bạn cháu học một, biết mười Cháu học một biết một Không học nữa thì không biết Mỗi lần cháu tâm sự với ba má

về chuyện học hành của mình, cháu than cháu học sao dở quá, ba má lại quát cho "thì nghỉ học đi cho rồi" Cháu thật sự khổ sở cô ạ Cháu buồn và tuyệt vọng quá Không ngày nào là cháu không khóc Cô ơi, cô chỉ cho cháu cách học sao cho có kết quả tốt hơn Một số người bảo cháu, học trường chuyên là giỏi rồi, lo gì Nhưng ba má cháu thì muốn cháu học giỏi Bản than cháu cũng muốn như vậy, và nhất là không muốn ba má bị thất vọng Cháu không tiếc công mài sắt, nhưng mài làm sao cho thành cây kim cơ, cô ạ Tâm sự được với cô như thế này, cháu nhẹ lòng đôi chút Mong cô dành thời giờ hồi âm cho cháu Cám

ơn cô rất nhiều.

Cô tin ở câu tục ngữ nhưng vấn đề là mài kim bằng "công cụ" nào.Nghĩa là phương pháp và thái độ học tập Cô không biết em có chủ quan khi

so sánh mình với bạn bè không? Còn về cách học tập của em, mới nghe cô

thấy "oải" rồi Học phải vui kiến thức mới vào còn học nhọc nhằn như em thìthật là khó có kết quả.

Em không thiếu thông minh mà có thể vì em có mối lo âu nào đó nênkhó tập trung Có thể em quá căng thẳng vì muốn đáp ứng kỳ vọng của ba máhay muốn "giỏi cho bằng được" Học để biết, để sống chứ không phải vì danhhiệu em à

Trước tiên em nên tới Trung tâm Tư vấn Tâm lý ở 43 Nguyễn Thôngxin làm một trắc nghiệm và nhờ thầy hưởng dẫn giúp em tự đánh giá sự lựachọn môn học của mình xem có phù hợp với năng khiếu không và mức độ IQ(tỷ số thông minh) của em có đáp ứng sự học tập của em không Sau đó, nếukhông có gì trục trặc về hai phương diện trên thì em nên tìm đến một nhàtham vấn tâm lý để giúp tìm ra manh mối của khó khăn gặp phải Cũng xinnhắc em rằng,

Không phải nghề trí óc mới là vinh quang hay đem lại hạnh phúc cho ta Làm việc gì đó phù hợp với năng khiếu ta sẽ thành công.

Và thành công đem lại hạnh phúc.

Chỉ có “sự thật” mới giải phóng con người…

Dì của cháu có một đứa con trai, năm nay mười bảy tuổi Hai năm trở lại đây, nó trở nên ít nói, hay đổi cáu, sống cô lập Đi học về là nó ngồi chơi game suốt mấy tiếng đồng hồ, có khi chơi tới khuya Ngoài ra, nó còn không để ý và trả lời câu hỏi của người khác Ngược lại, khi chơi với mấy đứa nhỏ thì nó vui vẻ và cười đùa thật hồn nhiên Và, cũng hai năm ta lại đây, từ một học sinh giỏi 9 năm liền, nó trở thành một học sinh bình thường Từ nhỏ cho đến lớp 9, nó sống với bà ngoại, nó vui

vẻ lắm Rồi dì cháu đem có về sống chung, thì nó lại chẳng quay về thăm ngoại, dù chẳng xa xôi gì! Nó là con một nên dì cháu rất cưng nó.

Me cháu (là dì nó) cũng muốn góp ý với nó nhưng ngại, hơn nữa không biết dạy dỗ nó cách nào Một ngày, nó nói chuyện với người lớn không

quá ba câu, tuy không có dấu hiện hỗn hào hay hung dữ Có chuyện này cháu muốn kể cho cô nghe (vì cháu nghĩ có thể là nguyên nhân làm thay đổi tính tình của nó): em cháu không có cha, từ nhỏ sống với ngoại Dì cháu sẵn sàng kể mọi chuyện cho nó nghe, bây giờ nó mười bảy tuổi rồi, nhưng nó bảo nó không cần biết chuyện của người lớn! Liệu em cháu có bất thường về tâm sinh lý không? Kính mong cô giúp một lời khuyên, hoặc một giải pháp tâm lý nào đó cho em cháu.

Em bà con của em không có gì là bất bình thường về tâm sinh lý Contrai ở tuổi này lầm lầm lì lì không nói chuyện với người lớn là bình thường.Tuy nhiên em ấy có một nỗi khổ to lớn là lớn lên không có cha và và lại không

ở với mẹ - người đã sinh ra mình Uẩn khúc cuộc đời của em ấy nằm ở chỗnày Cô có biết một bé trai mười ba tuổi được mẹ gửi ở cùng một gia đìnhkhác ở nước ngoài để đi học Qua đó, cháu gặp mâu thuẫn với một đứa concủa gia đình này Cháu bất hạnh và hận mẹ suốt đời vì cho rằng bị mẹ ruồng

bỏ Điều này cũng có lý, một phần vì bà mẹ cũng góa chồng và gặp nhiều khókhăn trong giáo dục cháu

Em của em cũng có thể có tâm trạng tương tự Sống với ngoại rồi đùngmột cái dì em đem nó về và rất cưng nó Nó có thể hỏi tại sao thương màkhông nuôi nó từ nhỏ Chắc chắn là dì em có hoàn cảnh riêng, nhưng trẻ conkhông thể hiểu Có thể em ấy không về thăm bà ngoại, vì giận ngoại sao lại

bỏ mình một lần nữa Nhiều người còn chưa hiểu tính phức tạp trong sự pháttriển tâm sinh lý của một con người trong quá trình lớn lên Sự ổn định củamôi trường gia đình rất quan trọng Bắt trẻ nay ở chỗ này, mai ở chỗ kiakhông khác nào bứng rễ một cái cây đang lớn, cho dù là ở với người thân Sựthích nghi với môi trường mới không dễ dàng

Vấn đề là ở suốt quá trình ở với ngoại, mẹ em ấy có thường xuyên luitới thăm con và chứng tỏ tình thương của mình không? Hơn nữa, việc khámphá sự thật về hoàn cảnh của em ấy phải từ từ, thay vì quá đột ngột

Sự việc mẹ của em sẵn sàng kể hết cho em ấy nghe là tốt Nhưng cáchlàm phải hết sức tế nhị Nhận ra sự thật này có thể là "quá tải" cho em ấy, nên

em ấy mới nói "không cần biết chuyện người lớn"

Chỉ có "sự thật mới giải phóng con người", nhưng phát hiện có thể

là một quá trình đầy đau khổ.

Không khéo ta có thể làm cho em ấy khổ thêm Đề nghị dì em nên gặpmột nhà tâm lý để được giúp đỡ trong chuyện này Theo em mô tả thì em của

em là một chàng trai thông minh, dễ thương, khôn ngoan Sự sa sút trongviệc học sẽ được khắc phục khi vấn đề tâm lý được giải tỏa

Đừng đặt cho mình mục đích sống quá thiển cận…

Thưa cô, cháu mười bảy tuổi Gia cảnh cháu rất buồn: ba đã mất từ khi cháu còn nhỏ, mẹ đi lấy chồng khác Cháu ở với nội Nhà nội nghèo, cháu phải nghỉ học từ lớp 9 Cháu vào Sài Gòn tìm việc làm để có tiền giúp nội Trong thời gian ở đây, cháu có quen và thương một người con trai hai mươi bảy tuổi Anh ấy cũng ở quê vào làm ăn, hiện lành Cháu cảm thấy an ủi rất nhiều ở xứ lạ này, vì anh ấy sẵn sàng chia sẻ cùng cháu mọi vui buồn, sướng khổ Cháu yêu anh ấy, anh ấy cũng nói rằng rất yêu cháu, nếu có việc gì không như ý xảy ra thì anh ấy chờ cháu lập gia đình trước rồi mới đi lấy vợ Nhưng mới đây anh ấy lại cho cháu biết, anh ấy bị ba má bắt làm đám cưới với một cô gái ơ quê Cháu cảm thấy mình bị lừa dối nặng nề và không còn muốn sống nữa Lần đầu biết yêu, tưởng rằng sau bất hạnh của gia đình, anh ấy là chỗ dựa cho cháu Nào ngờ Sao con trai cứ hay làm con gái buồn vậy cô? Bộ họ lừa được tình yêu của con gái là hay lắm sao? Cháu đâm ra oán ghét con trai nhiều lắm Cháu phải làm gì bây giờ cho hết buồn, hết hận?

Chết chi uống vậy em khi ở tuổi mười bảy cuộc sống chỉ mới bắt đầu?Lại càng uổng hơn khi em chết vì một chú nhóc hai mươi bảy tuổi đầu "bị mẹ

bắt" phải làm theo khi quyết định một việc quan trọng cho đời mình! Làm sao

em tìm được chỗ dựa nơi một người đàn ông như vậy? Nói cho vui thôi chứ

đó chỉ là cái cớ mà nhiều chàng trai đưa ra để thối thoát Em nên cùng côxem xét lại toàn bộ vấn đề vừa xảy ra Câu nói của anh ta: "Nếu có trụctrặc " theo em là chứng tỏ tình yêu, nhưng cũng có thế là anh ta báo trước

sự trục trặc Nhiều thanh niên nam nữ từ tỉnh lên thường cô đơn nên hay tìmnhau đề dựa dẫm lẫn nhau Có khi có tình yêu nhưng cũng có khi là tìm vuiqua ngày, chưa kể là sự lợi dụng nữa

Tại sao con trai hay lừa dối? Đó là vì con gái hay cả tin! Vì sao con gái quá dễ tin? Đó là vì nhiều bạn gái trẻ như em đặt cho mình một mục đích sống quá thiển cận, nhỏ hẹp Các em chỉ muốn cho bằng được "bắt một tấm chồng" làm chỗ dựa.

Các em không trông cậy vào bản thân mà chỉ muốn một chỗ dựa nghĩa

là SỐNG LỆ THUỘC Với tâm lý này khó mà không chủ quan để chưa gì mànghĩ rằng người ta yêu mình Em không nên oán ghét con trai mà hãy nhìn lạibản thân

Mười bảy tuổi1 Con đường phía trước còn quá dài để bỏ cuộc Mườibảy ruồi, tuổi bẻ gãy sừng trâu - có nghĩa là các em còn rất nhiều tiềm năng

để chinh phục cuộc sống, nhất là chinh phục bản thân Hãy nhìn lại và tìmhiểu bản thân Kế đó là chuẩn bị cho hạnh phúc tương lai một cách thiết thực

Đó là một nghề chuyên môn để nuôi bản thân và tự tạo cho mình một vị trí xãhội Rất nhiều bạn trẻ trong hoàn cành khó khăn vẫn vừa làm, vừa học đểchuẩn bị tương lai Em nên lấy đó làm niềm vui hiện tại và chỗ dựa thật sựcho tương lai Em nên tham gia các câu lạc bộ trẻ để làm phong phú đời sốngvăn hóa tinh thần: đọc nhiều sách, nhất là sách học làm người Nên chuẩn bị

để sống độc lập về kinh tế và tình cảm Nếu có tình yêu thì sẽ là một tình yêuđích thực, bình đằng, không ai dựa dẫm vào ai hay lợi dụng ai Nếu khônggặp tình yêu, em vẫn sống thoải mái một cuộc đời có ý nghĩa

Đừng tuyệt vọng vì chính em làm cho mình khổ, và cũng chỉ chính emmới làm thay đổi sự việc

… Cái duyên mới là yếu tố cầm giữ

Thưa cô, vì sao người ta lại lên tiếng phản đối những bạn nữ sinh dự thi các cuộc thi có liên quan ít nhiều đến sắc đẹp? Tại trường cháu đang học, có mấy chị đã đạt danh hiệu người đẹp, hoa hậu ảnh Nay, mấy chị đó đã ra trường Theo suy nghĩ của cháu, không phải tất cả nữ sinh

đó bị các cuộc thi đó "dụ khị" vì thực tình mà nói, muốn dự thi phảii có nhiều tiền lắm Quần áo, son phấn và nhiều thứ khác nữa Đặc biệt là với các bạn dự thi, không chỉ có các bạn ấy muốn mà cả ba mẹ các bạn

ấy cũng đồng ý cho con cái đi thi và hết lòng hỗ trợ tiền bạc Với những người này học hành là mục tiêu theo đuổi và họ muốn tham gia các cuộc thi thử thách về trí tuệ Với những người khác, họ muốn tham dự những sân chơi không có bài học, thế tạo sao mình lại chê trách? Cháu nghĩ, dự thi sắc đẹp đâu phải là chuyện kém đạo đức? Những nhà tổ chức cũng không nhằm tìm kiếm những cô gái kém đạo đức để trao tặng phần thưởng và danh hiệu Cách tổ chức cũng không nhằm tạo nên những cô gái như vậy Họ có là những cô gái như thế nào đó, trước hết là do chính sự giáo dục của gia đình, phải không cô? Cháu và rất nhiều bạn khác không hề có ước muốn trở thành hoa hậu, vì nhiều

lý do, nhưng cũng rất thích xem thi hoa hậu, thi duyên dáng, thi người đẹp qua ảnh Dù sao đó cũng là cuộc chơi vui vẻ thôi Nhưng mà đẹp! Và cũng có tính chất thi thố, đâu phải dễ dàng lọt vào hàng đoạt giải cao Cháu chưa hiểu vì sao người ta lại không thích nữ sinh tham gia các cuộc thi người đẹp? Mong cô giải thích giùm cháu

Trái đất này mà không có cái ĐẸP thì nhân loại không biết làm sao màsống Nhưng cái đẹp nằm ở mọi nơi, ví dụ một cánh hoa tươi thắm, một cảnhthiên nhiên hùng vĩ, một em bé bụ bẫm, một cô gái có ngoại hình đẹp Nhưngnhững cái đẹp đem lại ý nghĩa sâu xa cho cuộc sống, giúp chúng ta hoànchỉnh nhân cách chính là cái đẹp tinh thần mà không có nó, đời sống của

nhân loại không thể duy trì được Đó có thể là tình mẫu tử bao la, tình bạn, sựdũng cảm hy sinh cứu người cứu nước, sự trung thực v.v

Ở phụ nữ cần hai yếu tố: cái đẹp bên ngoài và cái duyên bên trong Đẹp là yếu tố thu hút còn cái duyên mới là yếu tố cầm giữ Bởi cái duyên xuất phát từ sự nhạy bén tinh thần, sự đôn hậu, khả năng lắng nghe, thông cảm để đối đáp một cách phù hợp.

Có những người không đẹp nhưng được nhiều người ưa thích, cónhững người đẹp lại bất hạnh trên đường tình Hồi nhỏ trong đám bạn họccủa cô có một chị đẹp từ đầu đến chân, không chuyên viên thẩm mỹ nào cóthể tạo ra cái đẹp tự nhiên đó Bọn con trai bu như kiến Có điều dần dần họcũng dang xa Vì biết mình đẹp, chị bạn cô lúc nào cũng muốn mình là trungtâm, là cái rốn của vũ trụ Đi chơi một đám mà người ta quên chị thì chị làm gì

đó để gây chú ý Có lần trong bữa tiệc đông người, chị đập một chiếc bongbóng để mọi người phải nhìn lại Tụi này hồi đó học nước ngoài, xung quanhchị toàn là những anh thạc sĩ, tiến sĩ Rốt cuộc chị không thành hôn với ngườinào Sắc đẹp và người đẹp không có tội lỗi gì, nhưng chỉ quan tâm tới cái đẹpbên ngoài thì có thể kéo theo những hậu quả không hay Vậy đó, cái đẹp cóthể làm mất đi cái duyên, còn người có duyên không đẹp lại trở thành đẹp

Em có để ý không, người thân của chúng ta không đẹp nhưng vì thương họ tanhìn riết quen mắt rồi thấy đẹp

Trở lại chuyện thi hoa hậu ở tuổi học đường Tuổi này sự hiểu biếtchưa đầy đủ, nhấn mạnh cái đẹp thể xác có thể làm cho bạn trẻ quên đi cáiđẹp toàn diện của nhân cách, coi nhẹ sự trau dồi kiến thức, sự chuẩn bị chomình một nghề nghiệp vững chắc vì ít ai sống bằng nghề hoa hậu

Vả lại trong nền kinh tế thị trường hình ảnh thân xác phụ nữ bị khai tháctriệt để trong quảng cáo để làm giàu cho ai, em biết rồi Các cựu hoa hậucàng dễ bị khai thác bởi các thế lực thương mại nếu không ý thức giữ gìnmình Em nên đọc lại loạt bài trên báo Tuổi Trẻ xung quanh vụ "bán lúa non"

(đặc biệt bài của một cựu hoa hậu) và bài của cô (Thân xác PN món hàng kinh doanh béo bở nhất) trên báo Phụ nữ và cả tờ Kinh Tế Saigon (2 số) do

các nhà doanh nghiệp viết để thấy rõ vấn đề phức tạp như thế nào Nhữngbậc phụ huynh cổ vũ con ở tuổi học đường tham gia các cuộc thi hoa hậu là

họ chưa nhìn xa Thi hoa hậu nói chung không có gì kém đạo đức, nhưng ởtuổi học trò thì chưa nên và có những cách tổ chức thi có thể không có lợi cho

và không để bị lợi dựng Cô mong các cuộc thi cấp cao, chính quy ngày càngđược nâng chất để tất cả chúng ta nâng cao nhận thức

Còn các cuộc thi hoa hậu tràn lan như hoa hậu phường xã, hoa hậuhọc đường, thời trang công chức, thời trang "blouse trắng" thì ôi thôi, em biết

nó nói lên điều gì không? Đơn giản là sự quá nghèo nàn về ý tưởng cho sânchơi và một trình độ dân trí nào đó Em nhớ sưu tập các bài báo và rủ bạn bèthảo luận

Làm sao để giới trẻ và phụ huynh hòa hợp nhau?

Chuyên ăn mặc luôn là vấn đề để cháu và ba mẹ tranh luận Cuối cùng, cháu phải nghe lời vì mình là con, không được phép cãi Cháu không chọn những trang phục mà ba mẹ cháu chọn và ngược lại, trừ đồng phục đi học, nhà trường quy định Những bộ váy ngắn rất trẻ trung mà báo chí, đài truyền hình giới thiệu ở các mục thời trang, cháu chọn kiểu

thích hợp với tuổi của mình để mặc đi chơi, đi dự sinh nhật, đi học thêm mà ba mẹ cháu cũng không cho Ba mẹ cháu bảo cứ theo mấy cái giới thiệu đó là hỏng bét! Nếu những trang phục ấy là xấu, hở hang, phản cảm, là góp phần tạo cho con gái hư hỏng, thì tại sao báo, đài lại giới thiệu và cũng không ít người mặc nó phô diễn trên sân khấu? Cháu từng thấy trên báo một nhà thời trang nữ nổi tiếng của VN giới thiệu những kiểu thiết kế mới với chất liệu rất mỏng và những đường cắt "sâu xa", nhưng người mẫu lại để ngực trần (không mặc áo ngực) Có thuê cháu mặc, cháu cũng không dám dù trong mắt cháu kiểu ấy cũng đẹp, cũng hấp dẫn lắm Phải làm sao cho giới trẻ và phụ huynh hòa hợp nhau trong sự chọn lựa cách ăn mặc mà báo, đài cũng đang góp phần

cổ vũ?

Thế hệ nào có gu thẩm mỹ ấy và cái gì không quen mắt dễ trở thànhchướng mắt Mấy chục năm trước, chị bạn cô học ở nước ngoài còn mấychiếc áo đầm cũ, mặc trong nhà nên xài cho hết Áo phủ đầu gối đoàng hoàng

mà mẹ chị ấy vẫn buồn lòng Tội nghiệp mẹ, chị trở lại với đồ bộ quen thuộc.Bởi thế, có cuộc tranh luận giữa em và mẹ về trang phục là điều dễ hiểu Tuynhiên, ở tuổi em mà để người lớn chọn áo quần thì không hay, vì trong mộtnền giáo dục tốt, tuổi nào phải tự quyết định theo khả năng của tuổi ấy với sựtham khảo của người lớn Nếu em có thói quen để cho người lớn định đoạtmột chi tiết nhỏ như áo quần, thì em có nguy cơ sống lệ thuộc trong các lĩnhvực quan trọng hơn và sẽ khó mà trưởng thành

Em cũng không nhất thiết phải làm theo báo chí, mà nên xác định guthẩm mĩ riêng của mình Không phải vì xung quanh người ta mặc hở hang màmình phải bắt chước Che hay khoe (thịt) tùy hoàn cảnh (như đi dạ hội, lênsân khấu hay đi chơi) và quan trọng hơn là tùy nhân cách của mình như vócdáng, học thức, công việc vai trò trong xã hội

Nếu theo dõi diễn biến của thời trang thì quanh đi quẩn lại chỉ có một thứ "mốt"- không bao giờ "đề mốt" (hết thời) là mốt cổ điển, là

cách ăn mặc thật phù hợp với tư cách riêng và kín đáo Kín đáo ở đây là không làm cho mình nổi bật trong đám đông với màu sắc quá rực rỡ hay xì-tin quá lập dị.

Hồi nhỏ cô đi học ở nước ngoài khá lâu Và bây giờ thỉnh thoảng côcũng đi hội nghị ở nước ngoài và thấy sinh viên học sinh phụ nữ trí thức ănmặc đẹp nhưng không bị ám ảnh bởi thời trang như ta bây giờ Còn quảngcáo thì tràn ngập Có lẽ họ đã lờn quảng cáo và quan tâm nhiều đến chuyệnhọc hành và sự nghiệp, nên ăn mặc dù cũng thích đẹp nhưng họ đặt thờitrang vào hàng thứ yếu

Em hãy quan tâm tìm tòi và khẳng định bản sắc riêng của mình Bạn trẻnên phân biệt các trang phục thường ngày và trang phục dạ hội hay sânkhấu Có khi ta đá lộn sân: khi đi dạo phố mà ăn mặc như trên sân khấu Mụcthời trang trên các báo có khi giới thiệu những hình ảnh đập vào mắt để gâychú ý, mà quên rằng hàng triệu cô gái nhỏ sẽ xem đó là mẫu mực Có nhữngmẫu áo được thiết kế nhưng có thể không bao giờ có ai mặc vì quá cầu kỳ

Điều cần làm là chính bản thân các em phải tự khẳng định bản sắcriêng của mình, phải hiểu rõ mình để chọn phục trang phù hợp và có bản lĩnh.Quan trọng nhất là hãy chọn những say mê trong lĩnh vực tinh thần, mở rộngkiến thức, trau dồi nghề nghiệp Chừng ấy các em sẽ thấy nên làm đẹp chovui nhưng thời trang không còn là nỗi ám ảnh Một điều em đừng quên: "Nhìnvào trang phục của bạn, tôi sẽ biết bạn là người như thế nào!"

Làm sao “xen vào chuyện người lớn”?

Thường ngày bố mẹ em rất hòa thuận Bố rất quan tâm đến mẹ và chúng em Nhưng có mỗi lần đi bỏ hàng cho cô H về thì y như rằng bố lại kiếm chuyện với mẹ, quát tháo bọn em và ăn cơm vội vàng, không chờ cả nhà cùng ăn Bố cứ như thế làm mẹ buồn, sút đi 5 ký Chúng

em thương mẹ quá, chỉ sợ tan nát gia đình Nhưng nói với bố làm sao đây cho bố hiểu chúng em đang lo sợ Nhiều lần chúng em xin bố cho

đi bỏ hàng cho cô H, nhưng bố không chịu Xin cô giúp cách nào để chúng em can ngăn được bố, để bố xa rời cô H mà bố không phiền lòng: con nít mà bày đặt xen vào chuyện người lớn Chúng em nói với

cô H có được không?

Thú thật là cô cũng lúng túng như cháu Chuyện tình cảm con ngườithật là khó lường

Có một điều nên làm là làm sao cho bầu không khí gia đình vẫn vui tươi ấm áp.

Bởi lẽ nếu bố cháu về nhà mà cảm thấy mọi người có một thái độ khácthường thì ông lại càng dễ có xu hướng xa lánh Hãy an ủi mẹ thật nhiều, vìđây có thể là một khủng hoảng nhất thời Còn đặt thẳng vấn đề với cô H chắc

là không có lợi Trong thư không thấy cháu nhắc đến những bằng chứng vềquan hệ giữa bố cháu và cô ta Nếu cô ấy là người quen, cháu nên tìm dịpnhư tình cờ ghé qua vui vẻ nói chuyện thăm hỏi cô ta

Cháu phải rất cao "tay ấn", có nghĩa là làm chủ cơn giận và tỏ ra nhưkhông biết gì Nếu làm thân với cô ta được thì mới thử đặt vấn đề Nếu cô H

là người tốt, cô ấy sẽ biết điều Nếu cô ấy cố tình quyến rũ bố và có ý xấu, thìvới thời gian ông sẽ tỉnh ngộ Cháu nhớ thật nhẹ nhàng và tế nhị nhé

Em nên xem lại mình

Từ nhỏ, cháu đã chỉ thích chơi với bạn trai Hiện đang học là 9, cháu cũng chơi với bạn trai nhiều hơn bạn gái Thực lòng cháu cảm thấy chơi với bạn trai có vẻ hợp với tính tình của cháu hơn Bạn gái có những điều cháu không thích: nói xấu nhau, nhỏ nhen, gánh tị và cả tranh giành nhau về chuyện bồ bịch Ba má cháu rất ngại khi thấy cháu chỉ

có toàn bạn trai Đi học hay đi cắm trại gì, chung quanh cháu vẫn lố nhố "thằng này", "thằng nọ" Tụi bạn gái trong lớp thì cho rằng cháu

"chảnh", một số bạn trai khác thì cho rằng cho rằng cháu pê-đê!

"Chảnh" thì rõ ràng là không có, cô ạ! Nhưng pê-đê thì cháu cũng đang lo Nếu chỉ thích chơi với con trai thì có trục trặc gì về giới tính không? Hoặc, như thế thì có lẳng lơ không? Có bạn gái đã "mắng nhiếc" cháu như vậy.

Cô hơi bối rối khi đọc thư em vì cuối cùng em sợ mình là "péđé", mà

"péđé" là chuyện của con trai Kiểm tra lại với tòa soạn thì cô phụ trách chobiết em là con gái! Vậy làm sao mà "péđé" khi từ này có nghĩa là sự đồng tínhluyến ái của nam giới Là gái, em bị thu hút bởi người khác phái là bìnhthường Vậy không có chuyện "pédé" Còn "chảnh"? Coi chừng một chút đó.Sao em quơ đũa cả nắm, trách con gái là nhỏ nhen, ganh tị, tranh giành bồbịch? Là phái nữ, cô cũng tự ái đấy nhé

Nêu không thích một số tính nhỏ nhặt của vài bạn gái thì em nên mạnh dạn cổ vũ cho những đức tính ngược lại.

Vả lại để có một nhân cách cân bằng em nên chơi với cả hai phái Emxem xét lại coi em buồn vì bị các bạn cho là chảnh hay tại chính mình muốn

"mình không giống ai"?

Giá như cô nói êm ái hơn

Thưa cô, nghỉ hè rồi, con mới viết thư hỏi cô Mong rằng cô giáo của con cũng có thể đọc được Năm nay, lớp 8 của con được học Anh văn với một cô giáo giỏi có tiếng trong trường Tụi con mừng lắm Nhưng, mừng không nhiều bằng nỗi thắc mắc về cách ứng xử của cô đối với nữ sinh Tụi con học chung với con trai Tụi con hiểu rằng hững lời la rầy của cô chỉ vì cô muốn điều tốt cho tụi con Giá như những lời lẽ ấy được nói ra một cách êm ái hơn Có lần, cô đã nhận xét về cách ăn mặc của các chị lớp 9 trong chuyến dã ngoại do trường tổ chức như sau: ăn mặc gì mà hở hết cả đằng trước lẫn đằng sau, thọc nguyên cả bàn tay vào còn được Hoặc là: quần lưng xệ gì mà còn thấy luôn cả

quần trong, thôi cởi cha cả quần ngoài ra luôn cho rồi, mặc quần lót không còn đỡ gai mắt hơn! Nghe được lời cô, bọn con gái ngượng chín

cả mặt, còn bọn con trai thì giả vờ như không nghe thấy xúm nhau rói chuyện khác Nhưng đâu chỉ có vậy Để phạt một bạn nói chuyện trong giờ sinh hoạt, cô đã tát thẳng vào mặt bạn ấy ngay trong sân trường trước đông đảo học sinh cả lớp Hành vi và lời nói của cô đối với học trò như vậy có phải là bạo hình trong nhà trường không, thưa cô? Con định viết thư nói cho cô giáo biết những suy nghĩ thật lòng của con, nhưng tụi bạn nói làm vậy sẽ bị cô ghét, trù dập Nên, con không viết mà đợi đến bây giờ con mới viết thư tâm sự với báo Phụ Nữ Con suy nghĩ như vậy về cô giáo là đúng hay sai? Vì sao cô lại đối xử với học sinh của mình nặng lời như thế? Con mong được lời tư vấn của cô.

Dường như em chỉ mới nghe về cách cư xử của cô giáo Anh Văn.Trước mắt hay vui cái đã vì được học với một cô giáo giỏi Mục tiêu của việchọc là giỏi chuyên môn

Bây giờ ta không bàn về cô giáo Anh văn sắp tới của em mà nói chung

về cách ứng xử thiếu tế nhị của một số cô, thầy Hình như điều này có xảy ra

và quả thật là đáng tiếc, vì nhà giáo dục Pháp nổi tiếng Jean Jaurès có nói:

"Người ta chỉ và chỉ có thể dạy bằng chính nhân cách của mình" đặc biệt khichúng ta "dạy người"

Nhận xét về trang phục của học sinh là dạy người Quý lắm, nhưng cách thuyết phục nhất là sự khéo léo tế nhị và tôn trọng học sinh.

Con trai con gái gì cũng cần và thích sự tế nhị

Nhân cách của người dạy quan trọng lắm, ngay trong những môn khôkhan như toán lý hóa, khi ta kính trọng và yêu thương cô giáo, bài học cũng

dễ tiếp thu hơn Cô hy vọng là khi tới phiên tụi em dạy học thì không cònnhững than phiền tương tự vì không thể hình dung một nhà giáo dục màkhông dạy bằng chính nhân cách của mình

Nếu chuyện cô giáo Anh văn có thật và em ngại nói với cô thì các em

có thể khéo léo trình bày với ban giám hiệu, hoặc trao đổi với phụ huynh đểnhờ phản ảnh lại Thân

Hãy nhẹ nhàng khi góp ý

Bạn gái của cháu có một người anh tinh thần, có khi bạn ấy bảo đó là anh kết nghĩa, rồi có lúc lại nói đó là anh nuôi Thưa cô, anh tinh thần, anh kết nghĩa, anh nuôi khác nhau ra sao? Riêng cháu, vì trông cách

xử sự của bạn ấy dành cho ông anh, cháu lo ngại giùm bạn quá Chẳng hạn, bạn ấy chẳng những chăm sóc về thực ăn (anh ấy có hôm đưa tiền nhờ nấu, hoặc nhờ mua, có khi chính bạn ấy tự làm gì không có tiền bạc gì), thỉnh thoảng lại còn giặt quần áo và cắt tóc, móng tay, móng chân giùm nữa Cháu “phê bình” bạn ấy quá dễ dãi trong cách quan hệ với anh nuôi, thì bại ấy có vẻ giận cháu, cho rằng cháu ganh tị với tình cảm ấy, chứ đã coi nhau như anh em một nhà thì những chuyện giúp nhau thân tình như vậy là chuyện thường, không có gì đáng để phàn nàn Cháu định mặc kệ bạn ấy, không thèm nói nữa, nhưng cháu vẫn cứ thấy kỳ kỳ khi bạn ấy cứ chăm sóc ông anh theo kiểu như vậy Khi cháu có ý kiến với bạn ấy, cô có cho rằng cháu quá đáng không? Cháu có nên khuyên bạn nữa hay không?

- Anh nuôi, anh kết nghĩa hay anh tinh thần gì cũng là "anh ấy" thôi,nhất là khi bạn em có những cử chỉ thân mật và phục vụ tận tình như vậy.Chắc có lẽ có lý do gì đó mà cô ta ngại nói thẳng đó là người yêu! Hay là cô

ta tự dối mình? Gì thì gì, trên nguyên tắc, mình chỉ góp ý khi được yêu cầu

Chỉ khi nào hai em là bạn rất thân thì em có thể đề cập qua Còn khi bạn em đã phản đối rồi, thiết nghĩ em không cần quan tâm Hãy nhẹ nhàng khi góp ý Phê bình sẽ làm cho đối phương dội ngay.

Cần hiểu đúng chữ “bình đẳng nam nữ”

Trong lớp cháu có những đứa con gái rất "dữ dội" không thua gì đám con trai Ăn to, nói lớn, cười giỡn ào ào, con trai làm cái gì được thì con gái cũng làm được Cháu thấy như vậy là không tốt Dẫu gì, con gái cùng phải là con gái chứ Nhưng các bạn ấy bảo rằng nam nữ ngày nay khác xưa rồi, bình đẳng rồi Tại sao con trai cười um sùm được mà con gái lại không? Giữ gìn nữ tính là ở chuyên gì chứ ăn to, nói lớn, cười giỡn như con trai thì có gì mà phàn nàn! Tuy rất thích bạn gái năng động, mạnh mẽ, nhưng cháu vẫn không thể có cảm tình với những bạn gái cười nói sỗ sàng, đòi "bình đẳng" với con trai ở cả những chuyện con gái không nên có Mấy đứa bạn trong lớp đặt cho cháu biệt danh là "người đàn ông trinh tiết còn sót lại của thế kỷ 20" và còn nói rằng ai bắt hạnh lắm mới làm vợ của mày! Còn mấy đứa bạn gái thì bảo: mời ông quay về "thời xưa" để tìm thục nữ! Chẳng lẽ, suy nghĩ của cháu về con gái lại cổ hủ dữ vậy sao? Mong cô góp thêm cho cháu vài ý kiến

- Em hiểu rất đúng khái niệm bình đằng nam na, và em cũng thích bạngái năng động, mạnh mẽ chứ không cần họ là "thục nữ" Bình đằng là mộtphạm trù thuộc về vị trí xã hội, quyền lực Ví dụ như trong gia đình, vợ, chồngđồng chia sẻ trách nhiệm và quyết định Ở sở làm, nam nữ nhân viên lãnhlương, hưởng những phúc lợi như nhau khi công việc giống nhau Ngoài xãhội, phụ nữ có quyền được ứng cử hay được đề bạt vào mọi chức vụ, dù thấphay cao, vì lợi ích chung của xã hội

Còn chuyện ăn to, nói lớn, ồn ào thuộc về tư cách.

Bình đẳng không liên quan gì với việc này.

Một phụ nữ có thể rất đẹp, duyên dáng và dịu dàng nhưng vẫn là mộtđại biểu quốc hội sắc bén và đóng góp nhiều cho các quyết định chung Một

cô gái có thể ăn to nói lớn, thậm chí đánh lộn với con trai, nhưng khi lập gia

đình lại sống phụ thuộc, không dám bảo vệ những ý kiến xác đáng của mìnhthì đâu có gì là bình đẳng!

Cô rất tiếc là một số bạn gái trẻ hiểu lầm chữ bình đẳng và đánh mấtcái duyên con gái của mình Em thử đưa câu trả lời của cô cho các bạn (trai

và gái) của em thảo luận xem sao

Chạy theo “mốt”?

Nhuộm tóc, đó chỉ là nột kiểu thời trang thôi Cháu không nhuộm hết đầu mà chỉ nhuộm một nhúm, hôm nay màu này, ngày mai màu khác Cho mái tóc có vẻ lạ vậy mà Nhuộm như thế cũng chẳng tốn kém nhiều Cháu để dành tiền ba má cho ăn sáng, thỉnh thoảng lại nhuộm tí tóc cho vui Gội đầu vài ba lần thì tóc nhuộm trở lại đen chứ đâu có sao Vậy mà, ba má cháu rất giận Hết má đến ba, mắng cháu nặng nề Cho rằng cháu học đòi những điều không cần thiết Nhuộm tóc trông có như lũ mất dạy, du côn, không đàng hoàng Cứ hãy là một đứa con ngoan, một học trò chăm chỉ (không cần giỏi, chỉ cần biết sống tốt với thầy cô, bạn bè, không trốn học đàn đúm chơi bời) là mọi người sẽ quan tâm đến mình, mình sẽ nổi bật trong đám đông, đâu cần phải nhuộm tóc để gây sự chú ý! Cháu không đồng ý với suy nghĩ của ba

má, nhưng cháu không cãi lại Cháu làm thinh nhưng vẫn thích thỉnh thoảng nhuộm tóc cho vui! Theo cô, cháu có làm sai không?

- Nhuộm tóc không có gì là sai phạm về mặt đạo đức Đó là vấn đề ýthức thẩm mỹ Thỉnh thoảng em thích nhuộm cho vui, cho có sự thay đổi.Nhưng có lẽ ba má em cũng đúng phần nào và các vị nói rất đúng:

Chỉ cần là người tốt, học giỏi, có mối quan hệ đối xử tốt, có chút tài nữa thì được người xung quanh chú ý đánh giá cao.

Có lúc mình muốn mình khác khác một chút, nổi nổi một chút thì ănmặc mô đen hay nhuộm tóc, dễ và nhanh hơn rèn luyện các phẩm chất tinh

thần Có lẽ lý do chung nhất là xã hội chưa quen mắt với tóc nhuộm và ba má

em sợ con mình bị xã hội dị nghị Đặc biệt là vì tóc vàng, tóc đỏ theo thiênnhiên là màu tóc của người da trắng, cho nên đối với người da vàng, cóngười thấy nó kỳ kỳ Em hay thông cảm với ba má vì vài chục năm nữa, khi

em có con và nó có cách ăn mặc khác thường, em cũng có thể tức giận vàcho là quái dị

Là một cái "mốt", rồi đây khi có nhiều người nhuộm tóc như ở Nhật hayHàn Quốc thì người ta sẽ xem đó là chuyện bình thường Nhưng là "mốt" thì

nó sẽ qua đi vì đó là chuyện phù du Em suy nghĩ kỹ xem em nhuộm tóc vìthấy đẹp và phù hợp với em hay vì em theo mốt?

Thích chồng giàu, đẹp trai là … có tội?

Cháu thường dùng thời gian rảnh của mình đến nghe nói chuyện về tâm lý ở NVH Phụ Ngữ, Cung văn hóa Lao Động Một số thầy, cô nói chuyện rất hay về việc lựa chọn người bạn đời, nhưng sao cháu có cảm giác như đứa con gái nào mơ ước sau này lấy chồng giàu, có chức, có quyền là… thực dụng, là "tham sang phụ khó" Khi dành thời gian trao đổi, một số bạn không dám nói thật ý muốn của mình, cứ phải nói mình không tham giàu, không cho người có ăn, có của Riêng cháu, cháu mạnh dạn nói thật suy nhĩ của mình và người bạn đời tương lai: cháu thích lấy chồng giàu, có tiền để gia đình có một bảo đảm về kinh tế, khỏi lo toan vất vả Cháu cũng thích người chồng tương lai có một bề ngoài dễ nhìn, gây được thiện cảm với người chung quanh Lập tức có

ý kiến xì xào, làm như cháu có tội vậy Tại sao người ta lại dị ứng trước một cô gái mơ ước lấy chồng giàu, đẹp trai? Chẳng lẽ, cha mẹ tốn tiền cho cháu ăn học (cháu học cũng không tồi), mà cháu phải mơ ước có người chồng không giàu, không đẹp? Một số người lớn, trong

đó có thầy, cô dạy học nữa, cũng có một cái nhìn khó hiểu khi nghe cháu bộc bạch như vậy Không lẽ người con trai giàu có thì đáng ghét, chỉ có con trai nhà nghèo mới đáng yêu thôi sao?

Cảm ơn em đã nói thẳng suy nghĩ của mình Mong muốn có một ngườichồng giàu và đẹp trai là quyền lựa chọn của em Tuy nhiên, điều mà tất cảchúng ta mong muốn thật sự dù ta ý thức hay không ý thức, là HẠNH PHÚC.Hạnh phúc trong gia đình là sự đồng cảm sâu sắc giữa vợ chồng, sự chia sẻnhững giá trị cao đẹp của cuộc sống, sự yêu thương và tôn trọng lẫn nhau,cùng nhau dạy dỗ con cái nên người để có một mái nhà thật ấm cúng, hòathuận, vui vẻ Chắc em cũng muốn điều đó?

Tiền và sắc đẹp là phương tiện không phải là cái đích cuối cùng màchúng ta nhắm tới Điều em muốn "sự đảm bảo về kinh tế", "khỏi lo toan vấtvả" sau này, đòi hỏi trước tiên không phải là một người đàn ông thật giàu mà

là một người có nghề nghiệp vững chắc, khéo quản lý kinh tế gia đình và nhất

là có trách nhiệm cao Đồng tiền là con dao hai lưỡi, nó có thể đem lại hạnhphúc khi mình làm chủ nó và đem lại sự bất hạnh khi nó làm chủ mình Theodõi báo chí em cũng thấy bao nhiêu gia đình đổ vỡ vì tiền, với những ôngchồng bê tha, những đứa con không giáo dục được Tiền tự nó không xấunhưng vừa có tiền vừa có đức quả là khó, mà đức mới bảo đảm hạnh phúcđích thực

Còn hoàng tử trong mơ của chúng ta luôn là người đẹp trai, hấp dẫn

Cô rất hiểu em nhưng cô cũng biết, có những bà sợ có chồng đẹp trai sẽ bịngười ta cướp mất! Em muốn người chồng tương lai của em dễ nhìn để "gâythiện cảm với người xung quanh" Dễ nhìn có thể đem lại sự thu hút ban đầu,nhưng để tạo "thiện cảm" chắc đòi hỏi nhiều hơn em ạ Có lẽ với đàn ông,người xung quanh sẽ thích sự mạnh mẽ, tính nhân hậu, sự nghiêm túc

Nói cách khác là tính đàn ông: ví dụ như dũng cảm cứu người, bảo vệ

kẻ yếu đuối, sẵn sàng làm việc khó v.v Hơn hết là sự trung thực và tính kiênnghị Còn trong vai trò người chồng, người cha thì sự chung thủy, tinh thầntrách nhiệm với gia đình, khả năng gần gũi con cái Con của em, để hìnhthành những nhân cách lành mạnh, cần mẫu người cha như trên cho dùngười đó giàu hay nghèo

Không ai muốn sống trong khó khăn, vất vả Đồng tiền rất cần nhưngkhông phải tất cả.

Nhiều cuộc hôn nhân tan rã sớm vì các bạn trẻ lựa chọn theo những tiêu chuẩn bên ngoài như địa vị, tiền bạc mà không để ý đến những phẩm chất bên trong, những giá trị nhân bản là điều bảo đảm hạnh phúc.

Đó cũng là vì tình yêu, hạnh phúc bị nhầm lẫn với tiền tài quyền lực Mong emsuy nghĩ thêm

Đừng chạy theo những giá trị ảo

Thưa cô, cháu mạn phép hỏi cảm nghĩ của cô về việc người mẫu Thư Trâm bị mẹ tạt dầu sôi vào mặt! Cả lớp chúng cháu bàn tán rất sôi nổi Tụi cháu chia thành hai phe rõ rệt: một phe lên án bà mẹ kinh khủng, vì người mẹ ấy không biết thương con Cho dẫu đứa con có thế nào đi nữa, người mẹ cũng không nên có hành động tàn ác đến như thế Nỡ lòng nào làm chuyện tày đình khi con mình đang ngủ, không thể tự vệ, tránh né đâu cả Phe kia thì lên án đứa con "trời đánh": mẹ đã phải cực khổ 20 năm đi mua bán ve chai để nuôi con lớn lên, từng đó tuổi, có nhan sắc, làm ăn có chút đỉnh tiền bạc, lại mặc cảm vì mẹ mình nghèo hèn, không xuất thân từ chốn giàu sang, coi thường mẹ, hành xử bất hiếu với me, khiến bà không kềm chế được, ra tay hủy hoại nhan sắc của con để nó lại gần gũi với mình như ngày còn nhỏ! Lớp cháu, thực

sự cũng có một bạn gái như thế Me bán chè dạo, gánh hàng đi khắp xóm, bạn ấy rất ngại không muốn cho bạn bè đến nhà chơi! Tại sao cũng cùng học hành như bao bạn khác, cũng được học đạo đức làm người, cũng được nghe câu ca dao "công cha như núi Thái sơn, nghĩa

mẹ như nước trong nguồn chảy ra" mà có con biết yêu thương cha mẹ,

có người lại con rẻ cha mẹ mình, chỉ vì cha mẹ nghèo? Nếu như những nơi tuyển nhân viên, họ cũng đưa đạo làm con thành một tiêu chuẩn để

chọn lựa bên cạnh tiêu chuẩn "có ngoại hình" thì hay biết bao, đúng không cô? Làm sao để những đứa con đều biết thương cha mẹ, hở cô?

Như các em, cô hết sức bàng hoàng về chuyện này nhưng có ý kiếnphê phán thì rất khó Vì cũng giống như các em, cô không có thông tin nàokhác hơn các bài báo đọc được Tâm lý con người diễn biến rất phức tạp, takhông thể nói gì nếu không tìm hiểu cặn kẽ Nhưng khác với các em, côkhông chê trách bên nào vì cô nghĩ CẢ HAI LÀ NẠN NHÂN của một lối sốngthực dụng trong một xã hội đang bị xáo trộn mạnh mẽ Nếu không có nhữngcuộc thi thời trang, hoa hậu v.v với sắc đẹp của mình, Trâm có thể có mộtcuộc sống tương đối bình dị, chắc không nảy sinh tâm lý chối bỏ mẹ, giấutông tích nhà nghèo của mình

Bị lôi cuốn bởi những vinh quang hào nhoáng mà nền tảng giáo dục gia đình, văn hóa không là bao, nên có một số em gái chạy theo những giá trị ảo và quên đi công cha nghĩa mẹ.

Riêng trường hợp của Thu Trâm, có thể do mối quan hệ không tốt giữahai mẹ con kéo dài, khiến Trâm thay đổi Còn mẹ của Trâm, chắc đau khổ,dằn vặt dữ lắm và với sự tích lũy tình cảm tiêu cực trong thời gian dài, bà cóthể bị quẫn trí, có cảm giác bị dồn vào chân tường và dẫn đến hành động mấttính người

Đây không phải lần đầu tiên ta đọc những tin tức về những cảm xúchận thù, căm ghét nhau giữa những người thân trong gia đình Càng ngày xãhội càng có những tội phạm mà cách đây vài chục năm người ta không thểhình dung ra được Đổ lỗi cho kinh tế thị trường thì đơn giản hóa vấn đề,nhưng đây thực sự là hậu quả của sự xáo trộn kinh tế xã hội dẫn đến nhữngđảo lộn trong hệ thống giá trị xã hội, đạo đức

Có sự trùng hợp giữa hai vấn đề mà các em đã nêu lên

Đó là xã hội ta đang trải qua cơn khủng hoảng giá trị khiến nhiều người

bị lôi cuốn bởi những giá trị vật chất mà quên đi những giá trị tinh thần, điều

đem lại hạnh phúc đích thực Xã hội và mỗi chúng ta cần nỗ lực nhiều đề lậplại sự cân bằng về các giá trị trong cuộc sống hơn nữa, phải có nhiều dịch vụtâm lý xã hội để giúp những người sống trong quan hệ bất hòa bị stress nặnghay quẫn trí dẫn đến các hành động đáng tiếc như trên.

Làm sao để giải stress?

Hình như cháu đang bị stress rất nặng Cháu cảm thấy mình luôn căng thẳng và hễ có chuyện gì không vừa ý là lập tức cháu bùng nổ cơn giận

dữ Năm tay cháu thi đại học lần thứ hai Cháu biết ba mẹ làm lụng cực khổ, vất vả để cháu được ăn học đến nơi đến chốn, nên cháu không thể làm buồn lòng ba mẹ lần nữa Áp lực đối với cháu quá lớn cô ạ Gần đây, gia đình cháu có chuyện không vui, cháu càng thấy lòng mình nặng trĩu khi thấy những người thân yêu của mình ngập chìm trong lo

âu Cháu và ba mẹ ít tâm sự cùng nhau, vì ai cũng bận Cháu bậc học.

Ba mẹ bận buôn bán Nên cứ tiếp tục tình trạng này, cháu sợ mình sẽ

bị tâm thần cô ạ! Cháu cầu cứu, mong cô giúp cháu một lời khuyên.

Đúng là em có các triệu chứng của tress và em đã nêu lên các nguyênnhân như áp lực của học tập, sợ làm cha mẹ buồn một lần nữa, chuyện buồnvừa xảy ra trong gia đình và nhất là giữa em và ba mẹ ít tâm sự cùng nhau.Đúng là em đang chịu một áp lực quá lớn Không có cách nào khác hơn làtrao đổi trực tiếp với một nhà tham vấn tâm lý xung quanh các vấn đề sauđây

1) Liệu đại học có phải là con đường duy nhất của em hay không? Báochí đã nói nhiều về tâm lý muốn “làm thầy” của đa số trong khi nhiềusinh viên tốt nghiệp đại học khó tìm việc làm Nhiều ngành nghề trungcấp rất cần người và lương không phải ít Nhân tiện em có thể làm mộttrắc nghiệm tâm lý (tại số 43 Nguyễn Thông, Q.3, TP HCM) để biếtnăng khiếu và năng lực của mình Nếu ba mẹ khăng khăng muốn em

học đại học mà theo trắc nghiệm và nhận xét của nhà tham vấn emkhông có năng lực thì nên đưa ba mẹ đến gặp nhà tham vấn để ông bàhiểu hơn.

2) Chuyện buồn vừa qua trong gia đình là gì ? Làm sao giải quyết

3) Làm cách nào để thu hẹp khoảng cách tâm lý giữa ba má và em? Phía

em phải làm gì?

Không giải quyết rốt ráo ba vấn đề này thì không giải tress cho em được!

Stress trong đời sống hiện đại là chuyện bình thường, giống như đau bụng, nhức đầu Nêu nhẹ thì tự mình chữa lấy Nặng thì phải tìm bác sĩ.

Trường hợp em nếu căng thẳng quá em nên đến một phòng khám tâmthần Nếu bác sĩ thấy cần sự hỗ trợ của thuốc men để làm giảm sự căngthẳng thì cũng nên làm theo lời khuyên chuyên môn Rồi mọi việc sẽ qua.Điều này không có nghĩa là chúng ta bị bệnh tâm thần Chúc em can đảm tìmhiểu sự thật

Cháu sợ cô đơn…

Năm nay cháu mười bốn tuổi, sắp lên lớp 9 Sao cháu luôn cảm thấy mình không thể có bạn thân trong lớp học Cháu rất buồn vì chuyện này Trong khi anh, chị của cháu đều tự hào có bạn thân chia sẻ mọi chuyện Nhóm bạn của cháu có năm đứa Tụi nó lúc nào cũng có nhau Cháu thì không, dù tụi nó cũng xem cháu là bại trong nhóm Khi buồn, cháu không muốn điện thoại cho tụi nó, vì sợ tốn tiền, khi làm bài thi, cháu ít chỉ tụi nó và cũng ít hỏi tụi nó Cháu không muốn tụi nó giỏi không đúng trình độ tụi nó đang có Vậy là tụi nó bảo cháu lạnh lùng, ích kỷ Tụi nó thích nhóm nhạc Weslife, cháu thì thích NSync Khi tụi nó

kể chuyện thì ai cũng nghe Nhưng tới khi cháu kể chuyện thì tụi nó nghe cho có lệ, không chú ý lắm, thậm chí chẳng thèm biết điều cháu đang nói Không lẽ khi mình muốn kết bạn về ai đó mình phải giàu có,

có cùng sở thích như người ta, phải cho người ta cọp-pi bài, phải gọi điện thoại cho nhau thường xuyên? Bạn bè gì mà kỳ vậy? Chị cháu về nhà có thể nói oang oang: trong lớp có đứa thích My lắm Hoặc chị cũng công khai thần tượng của mình: My thích Lam Trường Còn cháu, sao cháu ngại nói ra những điều như thế trước mặt mọi người Cháu có khác biệt với bạn bè của cháu không cô? Chắc là cháu sẽ cô đơn suốt năm học tới (Ký tên Sôcôla)

Với cái tên dễ thương như vậy mà em thiếu bạn thì thật khó hiểu Tìnhbạn thật sự không dựa trên những sở thích theo phong trào, cho cóp-pi bàihay có nhiều tiền

Tình bạn thật sự rất tự nhiên và đơn giản, chia vui sẻ buồn những chuyện đời thường, cùng quan điểm xung quanh nhũng vấn đề của cuộc sống, không màu mè, hình thức nhưng gặp nhau là vui Bạn

là người mà mình tin tưởng sẽ hỗ trợ mình lúc khó khăn nhưng không ngần ngại góp ý khi mình sai trái.

Cô đồng ý là người bạn thật sự rất khó kiếm Nhưng phần em khôngbiết có khép kín quá không, có chút xíu ích kỷ như bạn em nhận xét không?

Thích và công bố thẫn tượng là gu của mỗi người Em có vẻ hơinghiêm Nhưng nghiêm thì nghiêm, cũng phải khoan dung, khôi hài một tí,chấp nhận sự khác biệt của người xung quanh so với mình

Bạn thân không cần nhiều, hai ba người cũng được Đừng cảm thấy côđơn khi em không chơi chung với một nhóm đông người nhưng cũng đừng đểcho người ta nghĩ mình là người lập dị Chúc em tìm được tình bạn thật

Đừng bao giờ mang tâm lý “chủ bại”

Cháu không còn là học sinh nữa, nhưng cháu cũng muốn tâm sự cùng

cô để được cô tư vấn giúp cháu Vì hoàn cảnh gia đình khó khăn, cháu

từ Lâm Đồng vào thành phố tìm được chân phục vụ trong quán cà phê.

Ở đó, cũng có một cô vào làm, tuổi đáng bằng mẹ cháu Cô ấy giúp cháu tận tình mọi chuyện Cháu xem cô ấy như mẹ Nhưng dần dà, cháu hiểu ra cô ấy còn muốn ở cháu những điều khác nữa Rồi điều gì đến đã đến Cháu và cô ấy đã sống chung với nhau như vợ chồng Nhiều lần cháu đã định chấm dứt chuyện này, nhưng cô ấy năn nỉ làm cháu xiêu lòng Chuyện kéo dài đến hai năm, cháu nói thẳng với cô ấy, nhưng cô ấy không chịu lại còn đánh, chửi cháu thậm tệ Cô ấy còn lên chỗ cháu làm, yêu cầu giám đốc cho cháu nghỉ việc Nhưng công ty cháu không đồng ý Cháu vào tiếp tục đi làm Cô ấy vẫn tìm đến kiếm chuyện với cháu Cô ấy còn buộc cháu phải nộp lương tháng cho cô ấy, nếu không cô ấy sẽ quậy cháu dài dài Ba mẹ cháu chưa hề biết chuyện này Cháu muốn thoát khỏi cô ấy, cháu phải làm sao? Mong cô thương cháu mà chỉ giúp cháu một lối thoát.

Em là nạn nhân của một cuộc lạm dụng nghiêm trọng Người đàn bà đó

có ý đồ xấu rõ rệt còn em đã trở thành kẻ "lệ thuộc" Giờ đây chúng ta cùngnhau quay lại cuốn phim Em nói: "Rồi dần dà, cháu hiểu ra cô ấy còn muốn ởcháu những điều khác nữa" Quá trình dần dàn này đã kéo dài bao lâu? Embắt đầu nghi ngờ ý đồ của bà ta vào lúc nào? "Rồi điều gì đến đã đến" Emhãy trả lời cho bản thân tại sao khi bắt đầu nghi ngờ ý đồ xấu của bà ta emkhông thoát ra ngay Và khi "điều đó đến" em không kiên quyết chống trả? Côkhông dám có ý kiến phê phán nhưng tự hỏi sự việc kéo dài có phải vì chính

em cũng "lợi dụng sự giúp đỡ" của bà ta? Và cũng vì thế bà ta mới dám làm

dữ với em Nếu cô sai thì cô xin lỗi em, còn nếu cô đúng thì đề nghị em suynghĩ về sự "đóng góp" của em vào câu chuyện đáng tiếc này Vì sao em thiếunghị lực để thoát ra ngay từ đầu hay càng sớm càng tốt? Điều gì từ phía emkhiến cho sự việc kéo dài tới hai năm? Sự yếu đuối, đồng lõa hay lợi dụngphần nào? Em có nhận gì của bà ta mà khiến bà ta dám đòi em nộp lươngtháng cho bà ấy?

Gì thì gì, em đã quyết tâm thoát khỏi tình huống đáng tiếc này Chỉ cóhai cách, một là đổi chỗ làm và càng xa bà ấy càng tốt; hai là về nhà cha mẹmột thời gian, em có thể nói một phần sự thật để cha mẹ thông cảm Tạm thờikhông có thu nhập là cái giá em phải trả cho sự thiếu nghị lực của mình Cáitên em tự đặt cho mình nói lên tâm lý "chủ bại" của em.

Sách nói: "Lời nói gieo hành động, hành động gieo thói quen, thói quen gieo tính cách và tính cách gieo số mệnh"

Hãy trỗi dậy với đầy nghị lực để thoát khỏi "số mệnh" mà tự mình gópphần gây ra Đừng bao giờ ký tên "Bất Hạnh" nữa! Chúc em nhiều sức mạnhmới, để tự cứu lấy mình!

Em nên có một định hướng nghề nghiệp rõ ràng…

Thưa cô, em không phải là người mang hoài bão lớn, tuy rằng em rất hay mơ ước và tương lai Những ước mơ của em thường thay đổi Có túc em muốn sau này mình mở thành một người lãnh đạo thật giỏi, lúc

em lại muốn mình chẳng cần phải làm gì nhiều mà vẫn có tự lo cho gia đình no ấm và hạnh phúc Lại có lúc em muốn mình thành một người đàn ông lịch lãm, không có danh vị gì trong xã hội nhưng vẫn được nhiều người yêu mến, nể phục Ba mẹ em lại không chấp nhận "ước mơ" lung tung như thế mà phải có định hướng để bắt đầu cho việc xây dựng tương lai Ba mẹ em cho rằng em khó thành đạt trong xã hội, khi

cứ ước mơ tủn mủn không đâu ra đâu Em đang học lớp 10, sức học bình thường, đều đặn lên lớp và từ hồi đi học tới giờ, chưa bao giờ em giữ một chức vụ gì trong lớp Em lại thấy như vậy là tốt với bản thân

em Liệu em có dễ thất bại trong cuộc đời không cô?

Đối với tuổi trẻ ước mơ về tương lai là đương nhiên Các ước mơ của

em để trở thành người lãnh đạo giỏi, người chủ gia đình biết lo cho vợ con,người đàn ông lịch lãm không có gì là đối chọi mà bổ sung cho nhau Em có