MỘT số BIỆN PHÁP GIÚP TRẺ vượt QUA KHỦNG HOẢNG TUỔI lên BA

Việc tìm ra những biểuhiện, làm rõ những nguyên nhân, từ đó đề xuất những biện pháp giáo dục đúngđắn sẽ giúp trẻ nhanh chóng vượt qua cơn khủng hoảng, phát triển tốt về mặttâm lý, tạo cơ

MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÚP TRẺ VƯỢT QUA KHỦNG HOẢNG TUỔI LÊN BA

Hiện tượng khủng hoảng của trẻ ở lứa tuổi lên ba có ảnh hưởng mẽ đến sựhình thành và phát triển nhân cách toàn diện của trẻ Việc tìm ra những biểuhiện, làm rõ những nguyên nhân, từ đó đề xuất những biện pháp giáo dục đúngđắn sẽ giúp trẻ nhanh chóng vượt qua cơn khủng hoảng, phát triển tốt về mặttâm lý, tạo cơ sở tiền đề cho sự hình thành và phát triển nhân cách của trẻ trongnhững giai đoạn tiếp theo

2 Đóng góp của sáng kiến để nâng cao chất lượng dạy và học.

Tuổi lên ba đánh dấu sự trưởng thành trong ba năm đầu tiên của một đời

người Thời kỳ hết sức quan trọng, quan trọng đến mức mà một số nhà Tâm lýhọc coi đó thực sự là chặng đường “vàng” trên con đường phát triển thành người

kể từ lúc sơ sinh đến lúc trưởng thành Việc giáo dục trẻ bình thường đã khó,nhưng khi lên ba tuổi, ở trẻ xuất hiện những đặc điểm tâm lý mới, xuất hiệnkhủng hoảng nên việc giáo dục trẻ ở giai đoạn này càng trở nên khó khăn hơn

Đề tài này góp phần giúp trẻ tự tin vượt qua giai đoạn khủng hoảng tuổi lên

ba an toàn nhất Để từ đó các nhà giáo dục, các bậc phụ huynh có cái nhìn tíchcực, không quá lo lắng và áp lực với việc giáo dục cho trẻ trong giai đoạn này.Nhà giáo dục và các bậc phụ huynh phải có sự hiểu biết về tâm lí của trẻ, cầnkiên trì, bình tĩnh và sáng suốt trong việc giáo dục để có thể mang lại cơ hội pháttriển toàn diện, tích cực cho trẻ đồng thời mở ra hướng giáo dục mới đó là: Hiểubiết, lắng nghe, thân thiện và cùng làm bạn giúp trẻ vượt qua khủng hoảng tuổilên ba

PhÇn II: Néi dung.

ChƯ¬ng I: C¬ së khoa häc.

Cơ sở lý luận

Trẻ em, đoá hoa thuần khiết và ngây thơ nhất của nhân loại, là thế hệ tương lai tốt đẹp của đất nước Chính vì thế, việc chăm sóc và giáo dục trẻphát triển toàn diện là một vấn đề quan trọng trong chiến lược phát huy nhân tố của Đảng và nhà nước ta, là mục tiêu đào tạo của ngành giáo dục mầm non Chủ trương của Đảng và nhà nước ta luôn coi trọng giáo dục vàcoi giáo dục là quốc sách hàng đầu, là chìa khoá vàng mở cánh cửa thành công của công cuộc xây dựng đất nước

Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân Qua một chặng đường hoạt động, giáo dục mầm non nói chung không ngừng đổi mới các nội dung, phương pháp, biện pháp và hình

thành giáo dục giúp trẻ có nhận thức đầy đủ và phát triển một cách hiệu quả nhất tạo được niềm tin yêu ủng hộ từ các bậc phụ huynh.

Trẻ em lứa tuổi mầm non là một thực thể đang phát triển Ở lứa tuổihài nhi trẻ hoạt động chủ yếu với đồ vật, nhận thức của trẻ mang tính chất cảm tính Bước sang lứa tuổi ấu nhi, họat động với đồ vật của trẻ thành thạo và trở nên phong phú hơn Ở giai đoạn này hoạt động vui chơi đã xuất hiện và bắt đầu phát triển mạnh mẽ vào cuối tuổi ấu nhi, môi trường của trẻ được mở rộng hơn, ngôn ngữ phát triển mạnh mẽ, nhận thức

chuyển từ cảm tính sang nhận thức lý tính, từ tư duy trực quan hành động sang tư duy trực quan hình tượng, từ họat động vô thức chuyển sang có ý thức Từ đó theo những cấu tạo tâm lí mới - nhân cách được hình thành Đây được coi là giai đoạn quan trọng trong quá trình phát triển giai đoạn đầu tiên của quá trình hình thành nhân cách, tạo nên sự nhảy vọt về chất trong quá trình phát triển tâm lý của trẻ mầm non Quá trình phát triển tâm lý của trẻ mầm non thường phải trải qua các thời kì, các giai đoạn khủng hoảng, trong đó có khủng hoảng lứa tuổi lên ba Khi trẻ lên ba, tự ýthức của trẻ phát triển mạnh Khi ấy trẻ tìm mọi cách để khẳng định mình,khẳng định cái “tôi” của mình trong môi trường gia đình và nhà trường Trẻ trở nên lầm lì, bướng bỉnh, ngang ngạnh đỏng đảnh, khó chịu thậm chí chống đối làm ngược lại, vô lễ với người lớn Đây là những nét cấu tạo tâm lí mới trước tuổi lên ba chưa bao giờ xuất hiện ở trẻ Tuổi lên ba đánh dấu sự trưởng thành trong ba năm đầu tiên của đời người Thời kì hết sức quan trọng, quan trọng đến mức mà một số nhà tâm lý học coi đó thực sự là “Chặng đường vàng” trên con đường phát triển thành người kể

từ lúc sơ sinh đến lúc trưởng thành

Có một nhà tâm lí học cho rằng: “Bình tĩnh khi dạy trẻ lên ba”

Điều đó cho thấy tầm quan trọng trong việc giáo dục đặc trưng ở độ tuổi này vì đây được coi là viên gạch đầu tiên xây lên nền móng vững chắc cho nhân cách tương lai của một con người Trong giai đoạn này trẻ rất

cần chúng ta, nếu chúng ta không hiểu trẻ thì nguời lớn sẽ chủ quan áp đặtmong muốn chủ quan của mình cho trẻ, như thế rất dễ đẩy trẻ lún sâu vào cái gọi là “Khủng hoảng tuổi lên ba” càng lún sâu càng khó giúp trẻ vượt qua Vì vậy người lớn, nhà giáo dục cần có sự hiểu biết về tâm lí trẻ, cần kiên trì, bình tĩnh sáng suốt để có thể mang lại cơ hội phát triển tích cực cho trẻ vì một ý nghĩa rằng: “Đứa trẻ dễ thương sẽ làm điều dễ thương nhất và hoàn toàn tự nhiên vì trẻ thơ là chìa khoá mở cửa tới thiên đường”

2 Cơ sở thực tiễn

Theo tâm lý học cho rằng: Ở tuổi lên ba trẻ có nguyện vọng độc lập và có

sự khủng hoảng lứa tuổi rất khắc nghiệt Trẻ lên ba là giai đoạn chuyển giao của nhiều phẩm chất tâm lý mới phức tạp bởi vì ngoài sự ảnh huởng tâm lý đi học lần đầu còn là giai đoạn phát triển mới đặc trưng của lứa tuổi Khi trẻ tách được mình ra khỏi người khác và có ý thức với những khả năng của chính mình thì đồng thời cũng xuất hiện một thái độ mới đốivới người lớn Trẻ bắt đầu so sánh mình với người lớn, muốn giống như người lớn và làm những việc như người lớn, muốn độc lập và tự chủ Trẻ lên ba thường hay nói: Con tự xúc cơm ăn hay con tự rửa tay Đây là một dấu hiệu của sự trưởng thành rất đáng mừng Nhưng cùng với nó trẻ lên

ba lại xuất hiện tính bướng bỉnh, ích kỉ thậm chí còn ngang ngạnh khi không đáp ứng của nhu cầu cá nhân Bé cũng tự nhiên, tự tiện hơn trong hành vi muốn làm, muốn tự mình làm tất cả mọi điều mà không cần sự giúp đỡ của bố mẹ và cô giáo Đồng thời đứa trẻ muốn có thẩm quyền đối với mọi vật xung quanh, cái gì cũng muốn dành về mình, do đó tính ích kỉcàng có dịp phát triển, các nhà tâm lí gọi đó là thời kì “ khủng hoảng tuổi lên ba”

Trẻ không chỉ tỏ ra bướng bỉnh với người lớn mà còn làm những việc người lớn ngăn cấm hoặc bảo một đường làm một nẻo Chẳng hạn

bảo chào khách thì quay mặt đi, hoặc bảo không được rụi mắt thì lại rụi mạnh hơn làm mắt đỏ mọng lên Trẻ thường tỏ ra bướng bỉnh với người lớn nào tỏ ra quá chăm sóc và làm thay chúng Nếu tôn trọng tính độc lập của trẻ và biết cách hướng dẫn để trẻ tự làm lấy một số việc như: Xúc cơm, tự mặc lấy quần áo thì trẻ vẫn biết vâng lời mà tính độc lập vẫn được phát triển.Một trong những mục tiêu của chương trình giáo dục mầmnon mới là tạo điều kiện thuận lợi để trẻ tích cực hoạt động với mục tiêu lấy trẻ làm trung tâm Cô giáo và người lớn phải hiểu trẻ đang cần gì, nghĩ

gì và làm gì Từ đó dành tất cả những gì tốt đẹp nhất cho trẻ Chúng ta sẽ hiểu một điều hãy lắng nghe để hiểu, nhìn lại để yêu thương trẻ để trẻ thơ luôn là ngọn nến thắp sáng niềm hạnh phúc của ba mẹ và cô giáo

Chính vì thế, nếu giáo viên thân thiện, yêu thương trẻ và lắng nghe cảm xúc, suy nghĩ của trẻ kết hợp với phụ huynh luôn quan tâm, chăm sóc, hiểu trẻ thì trẻ sẽ luôn được an toàn và phát triển tích cực, nhanh chóng vượt qua giai đoạn khủng hoảng tâm lý này Vì “ Một nhân cách tốt

sẽ nảy nở trong một môi trường thân thiện” Để làm được công việc tưởngchừng như đơn giản này đòi hỏi người giáo viên mầm non không chỉ nhiệttình, quan tâm, yêu thương trẻ mà còn là những nhà nghệ thuật sư phạm tâm huyết để khám phá được những nét tâm lí lứa tuổi của trẻ để thực sự trở thành chỗ dựa tinh thần cho trẻ vượt qua cú sốc “khủng hoảng tuổi lên ba” Từ đó giáo viên là người trực tiếp “thắt nút mối quan hệ” giữa trẻ và người lớn

Ở trường tôi, đa số giáo viên có sự hiểu biết về tâm lí lứa tuổi lên

ba còn chưa sâu, việc giúp trẻ vượt qua cuộc khủng hoảng tuổi lên ba còn chưa triệt để Chính vì điều này, là một số giáo viên trực tiếp dạy lớp 3-4 tuổi tôi cũng như một số đồng nghiệp còn gặp phải nhiều khó khăn,

vướng mắc trong việc giáo dục trẻ, vô tình có cái nhìn phiến diện, lệch lạcđôi khi không công bằng với trẻ Điều này ảnh hưởng rất lớn đến quá trình phát triển nhân cách của trẻ sau này

Bản thân tôi thấy: Đa số giáo viên sử dụng các biện pháp và hình thức giáo dục giúp trẻ vượt qua khủng hoảng tuổi lên ba còn chưa mang lại hiệu quả cao Giáo viên, các bậc phụ huynh còn áp đặt và rập khuôn khi giáo dục trẻ mà không có cái nhìn đúng đắn, toàn diện về tâm lí khủnghoảng lứa tuổi mà trẻ đang trải qua Điều đó khiến trẻ sợ hãi và dấu vết khủng hoảng tuổi lên ba luôn nặng nề với trẻ khiến tính cách và tâm lí củatrẻ không được phát triển như mong đợi của mục tiêu giáo dục.

Với những lý do trên, bằng sự hiểu biết của mình, nhận thức rõ tầm quan trọng của giai đoạn “khủng hoảng của tuổi lên ba” Tôi nghĩ rằng cần tìm ra biện pháp giáo dục tích cực nhất để giúp trẻ 3 -4 tuổi tự tin vượt qua khủng hoảng và hoàn thiện những nét nhân cách tốt đẹp ban đầu của mình Mặc dù là một giáo viên trẻ, kinh nghiệm chưa nhiều Song tôi

cũng xin mạnh dạn chọn và áp dụng đề tài: “ Một số biện pháp giúp trẻ

vượt qua khủng hoảng tuổi lên ba”

ChƯ¬ng II:Thùc tr¹ng VỀ VẤN ĐỀ KHỦNG HOẢNG TUỔI LÊN

BA Ở TRƯỜNG MẦM NON HIỆN NAY.

Là một giáo viên phụ trách nhóm 3 – 4 tuổi Đầu năm khi được phân công chủ nhiệm lớp, tôi đã tiến hành tìm hiểu đặc điểm tâm sinh lý của trẻthì tôi nhận thấy tâm lí của trẻ diễn ra phức tạp, trẻ luôn muốn chứng tỏ mình đã lớn, thường làm những việc ngược lại so với những lời người lớn nói Ở trẻ lên ba xuất hiện tính bướng bỉnh, ích kỉ thậm chí còn ngang ngạnh khi không đáp ứng của nhu cầu cá nhân Bé cũng tự nhiên, tự tiện hơn trong hành vi muốn làm, muốn tự mình làm tất cả mọi điều mà khôngcần sự giúp đỡ của bố mẹ và cô giáo Đồng thời đứa trẻ muốn có thẩm quyền đối với mọi vật xung quanh, cái gì cũng muốn dành về mình, do đótính ích kỉ càng có dịp phát triển, các nhà tâm lí gọi đó là thời kì “khủng hoảng tuổi lên ba”

Với những thực trạng nêu trên tôi nhận thấy cơ bản vấn đề khủng hoảng tuổi lên ba đang là một dấu hỏi đối với toàn ngành giáo dục Điều này xuất phát từ những thuận lợi và khó khăn sau:

1 Thuận lợi

Trường lớp khang trang, sạch sẽ, lớp rộng, thoáng mát, đảm bảo cho trẻ tham gia vào các hoạt động Lớp học có cảnh quan môi trường xanh, sạch,đẹp Nhà trường đã tạo điều kiện mua sắm đầy đủ đồ dùng, trang thiết bị phục vụ cho các hoạt động học tập và vui chơi của trẻ

Cùng với sự phát triển của xã hội, nhận thức của nhân dân cũng ngày càng cao cho nên việc đưa trẻ trong độ tuổi 3-4 tuổi đến trường ra lớp đạt 95% tạo nền móng vững chắc cho trẻ để bước vào môi trường học tập cao hơn và hình thành ở trẻ thói quen học tập tốt, cũng như trẻ có sự

tự tin trong giao tiếp với mọi người

Đa số phụ huynh quan tâm chu đáo đến trẻ và có sự phối hợp với cô giáo trong việc chăm sóc giáo dục trẻ trong độ tuổi lên ba

Các cháu khoẻ mạnh, đồng đều về độ tuổi, có những phẩm chất tâm

lý tích cực

Bản thân tôi là một giáo viên trẻ có vốn hiểu biết về tâm lí lứa tuổi

và luôn học hỏi và tích luỹ các kinh nghiệm chăm sóc giáo dục trẻ Tôi luôn xây dựng một tác phong sư phạm vững vàng, yêu nghề, mến trẻ bằngthái độ niềm nở thân thiện tạo sự tin yêu, gần gũi của trẻ và niềm tin gửi gắm của các bậc phu huynh Luôn nhiệt tình và gắn bó với nghề có tinh thần vượt khó để hoàn thành nhiệm vụ được giao

2 Khó khăn:

2.1 Về phía giáo viên

Khi thực hiện chương trình giáo dục mầm non, một số giáo viên chủ yếu chú trọng đến việc xây dựng các tiết dạy, các hoạt động giáo dục mà chưa

đi sâu khám phá các nét tâm lý của trẻ và xây dựng các biện pháp tháo gỡ những khủng hoảng của lứa tuổi tối ưu nhất

Giáo viên chưa chú ý khả năng của trẻ, mà chỉ quan tâm giáo dục trẻ đại trà Tất cả trẻ đều có tâm lý như nhau không đưa ra được biện phápvới từng trẻ

Giáo viên còn thiếu kinh nghiệm và kiến thức trong việc tìm hiểu đặc điểm tâm lí lứa tuổi và cuộc khủng hỏang tuổi lên ba

Giáo viên chưa thực sự đầu tư suy nghĩ tìm các biện pháp và các hoạtđộng đổi mới cho trẻ ba tuổi tham gia và trải nghiệm để vượt qua cuộc khủng hoảng

Mặt khác, kiến thức am hiểu của giáo viên về độ tuổi lên ba và đặc điểm của cuộc khủng hoảng lên ba còn chưa đầy đủ và tích cực Chính vì thế đôi khi giáo viên có cách giáo dục còn chưa hợp lý, máy móc, áp đặt

và không phù hợp với trẻ ở nhóm lớp

2.2 Về phía học sinh

Trẻ còn nhỏ và dấu hiệu khủng hoảng tuổi lên ba của trẻ diễn ra rất phức tạp Một số trẻ có biểu hiện hay dỗi hờn, bướng bỉnh hư hỗn và ăn vạ không nghe lời cô giáo và bố mẹ:

Số trẻ trong lớp đông, một số trẻ không đi học qua nhà trẻ nên chưa có nền nếp trong sinh hoạt hàng ngày và trong học tập, các trẻ còn thụ động trong các hoạt động

Kỹ năng sống, kinh nghiệm của trẻ còn hạn chế nên trẻ khó khăn trong việc thực hiện các nhu cầu và năng lực của trẻ

Đặc điểm tâm sinh lý của một số trẻ diễn ra phức tạp và khó nắm bắt

Qua khảo sát 41 trẻ trong lớp cho thấy:

Số trẻ quấy khóc và hay hờn dỗi

15/4136,6

Số trẻ lầm lì ít nói

8/4119.5

Số trẻ đập phá đồ đạc và ít giao tiếp

12/4129,3

2.3 Về phụ huynh:

Một số phụ huynh còn chưa thực sự quan tâm đến trẻ, chưa coi trọng đến giai đoạn khủng hoảng của tuổi lên ba, thường cho rằng trẻ hư, hỗn láo, chưa có giải pháp hữu hiệu để giúp trẻ vượt qua giai đoạn này

Do không hiểu rõ vấn đề nên phụ huynh thường cấm đoán, doạ nạt hay đánh mắng trẻ hoặc cưng chiều thái quá với trẻ

Một số phụ huynh còn bận rộn nhiều trong công việc, thiếu thời gianquan tâm đến trẻ Một số phụ huynh chưa thực sự phối hợp với nhà

trường và cô giáo trong giáo dục trẻ

Phụ huynh và giáo viên còn nóng vội thiếu sự kiên trì và nhẫn nại trong việc giáo dục trẻ 3 tuổi

CHƯƠNG III : NHỮNG GIẢI PHÁP MANG TÍNH KHẢ THI.

Để thực hiện tốt chương trình chăm sóc giáo dục trẻ, đặc biệt là giúp trẻ vượt qua cú sốc khủng hoảng truổi lên ba của trẻ tôi đã thực hiện một số biện pháp sau:

1 Giải pháp 1: Phối hợp với phụ huynh

Ngay từ đầu năm học tôi đã tổ chức họp phụ huynh học sinh của lớp, mời Ban giám hiệu nhà trường tới dự Thông báo tình hình học tập, sức khoẻ của trẻ và một số biểu hiện tâm lý của trẻ lứa tuổi lên ba, phân tích nguyên nhân, từ đó đưa ra những giải pháp

khắc phục cùng thống nhất với phụ huynh học sinh về phương pháp, biện pháp giáo dục trẻ.

Kêu gọi sự ủng hộ, phối hợp chặt chẽ của phụ huynh với giáo viên trong việc chăm sóc giáo dục trẻ, đặc biệt là quan tâm đến tâm sinh lý của trẻ đến trường đặc biệt là cuộc khủng hoảng tuổi lên bacủa trẻ đang trải qua

Phối hợp với phụ huynh tuyên truyền và kêu gọi sự giúp đỡ, ủng hộ của các tổ chức, tập thể các bậc phụ huynh quan tâm đầu tư về vật chất và tinhthần tốt nhất phục vụ cho nhu cầu học tập và vui chơi của trẻ

Sau buổi họp 100% phụ huynh nhất trí với các biện pháp chăm sóc giáo dục trẻ lên ba và tạo mọi điều kiện phối hợp với nhà trường và giáo viên chủ nhiệm lớp

Trong buổi họp phụ huynh, tôi đưa thêm nội dung tuyên truyền và cùng phụ huynh đưa ra một số biện pháp giáo dục, phối hợp với phụ huynh để tìm ra biện pháp tốt nhất giáo dục trẻ trong giai đoạn khủng hoảng tuổi lên

ba Các nhà tâm lí học khuyên rằng, khi thấy trẻ có những biểu hiện của khủng hoảng tuổi lên ba cha mẹ, người lớn không nên quá lo lắng, vì đây

là giai đoạn trẻ muốn tự thể hiện mình là người lớn Một phương pháp tôi

sẽ sử dụng phổ biến đó là tuyên truyền sâu rộng tới các bậc phụ huynh trong lớp về tầm quan trọng của giai đoạn khủng hoảng lên ba Để họ quan tâm hơn tới những diễn biến tâm lý mà trẻ đang gặp phải và có sự phối hợp giáo dục trẻ tốt nhất với cô giáo chủ nhiệm Đây chính là giải pháp đựơc coi mang tính khả thi giúp trẻ được quan tâm giáo dục ở cả gia đình và nhà trường từ đó giúp trẻ thực sự cảm thấy an toàn và được tất cả mọi người thương yêu và chia sẻ Do vậy, giai đoạn khủng hoảng lứa tuổi

sẽ rút ngắn hơn và tránh những thương tổn nặng nề

Để giúp trẻ vượt qua giai đoạn khủng hoảng tuổi lên ba một cách nhẹ nhàng, ngoài việc tổ chức họp phụ huynh, tôi xin ý kiến ban giám hiệu, được sự cho phép của ban giám hiệu nhà trường, tôi mở cuộc hội thảo ở lớp với nội dung: “Cùng bé vượt qua cú sốckhủng hoảng tuổi lên ba” cho tất cả phụ huynh trong lớp Trong buổi hội thảo, tôi tuyên truyền với các bậc phụ huynh ngoài viêc phối hợp các biện pháp giáo dục tại trường còn sử dụng một số biện pháp sau tại gia đình như sau:

- Trẻ lên ba thường có những hành động muốn chứng tỏ mình là người lớn, muốn tự mình làm một số công việc mà không cần nhờ đến sự giúp

đỡ của người lớn Nếu ý muốn của trẻ là thoả đáng thì cha mẹ nên để cho trẻ được thực hiện ý muốn của mình hoặc có thể cùng chơi với trẻ ( Hình 1) Nếu trẻ có những đòi hỏi quá đáng thì cha mẹ và cô giáo cần tỏ thái độnghiêm khắc và tuyệt đối không chiều theo ý trẻ

- Hãy tôn trọng cái tôi của trẻ bằng cách hỏi trẻ và cho trẻ được lựa chọn trong chừng mực có thể Với các bé nhút nhát, đó có thể là cá tính của trẻ.Khi trẻ tự tin hơn với môi trường xung quanh trẻ sẽ thể hiện những khả năng của mình Nhưng nếu mọi người làm bé sợ, bé không thấy tin tưởng,

an toàn bé sẽ không bao giờ thể hiện Thế nên lúc này, bố mẹ cần phải để tâm nhiều hơn đến cảm xúc của bé bạn nhé Ngay từ khi trẻ đi mẫu giáo,

cô giáo nên hướng dẫn bé ngay cách làm quen với bạn bè, cách chào hỏi thầy cô và cách nói chuyện với người lớn

- Cuối tuần, bố mẹ nên cho bé đi chơi công viên, vườn bách thú, để bé có dịp tự làm quen với các bạn Khi bé lớn hơn một chút, mẹ có thể cho bé tham gia các lớp học năng khiếu Khi làm việc nhà, bạn hãy cùng cho bé tham gia như vậy bé sẽ dạy cho bé tính tự giác và sự tự tin trong cuộc sống Điều này sẽ giảm đi rất nhiều những khúc mắc tâm lý của bộ ở tuổi

lên ba

- Ở tuổi lên ba, trẻ thường để tâm hơn đến những sự vật, hiện tượng xung quanh, tất cả cử chỉ, hành động của người lớn cũng rơi vào “tầm ngắm” của trẻ Thông qua đó, trẻ sẽ học cả những hành vi tích cực lẫn tiêu cực từngười lớn Chính vì vậy, cô giáo và những người lớn xung quanh bé cần

là tấm gương để trẻ noi theo

- Nhiều bố mẹ cảm thấy sốc khi con đột nhiên rất thích chửi bậy hay mắng nhiếc những người xung quanh Lúc này, bố mẹ đừng nên nóng giận, đánh mắng trẻ, mà hãy hướng dẫn cho trẻ cách sử dụng từ ngữ cũng như xử sự với trẻ: “Lần sau, con không được nói với ông như vậy nữa nhé”, “Con nói như vậy là bố buồn lắm đó”, “Lần sau, Bi của mẹ sẽ không đánh bạn nữa đúng không nào?”

- Để tránh những tai nạn đáng tiếc khi con nghịch ngợm, cha mẹ có thể dạy trẻ cách tự bảo vệ bản thân, tránh những tai nạn bằng cách căn dặn trẻnhư: “Nếu con chơi xong, để đồ chơi bừa bãi, có thể con sẽ dẫm phải những đồ chơi và bị ngã” hoặc “Khi con nhìn thấy nồi canh bốc hơi nghi ngút, hay phích nước nóng, con không được chơi ở gần đó” Hoặc khi chở

bé đi trên đường, mẹ dặn bé cẩn thận: “Khi nào mẹ dừng hắn xe, con mới được xuống xe” Những bài học đầu tiên về cách tự bảo vệ bản thân này dần dần sẽ giúp trẻ xây dựng những phản xạ phát hiện và tránh xa những nguy hiểm xung quanh mình và vượt qua cơn khủng hoảng tuổi lên ba một cách an toàn nhất

- Nếu trẻ ăn vạ thì nên lờ đi chỗ khác hoặc đánh lạc hướng trẻ bằng cách thu hút trẻ tham gia các hoạt động khác

- Khi cần xử phạt thì không đựơc đánh mắng, dọa nạt trẻ vì làm thế thì càng làm cho cả cha mẹ và trẻ cảm thấy bị ức chế và có thể lần sau lại có những hành vi chống đối như thế Có thể “ xử phạt” bằng cách là không cho trẻ đi chơi và kể chuyện cho các con nghe nếu các con không nghe lời