Ông lão đánh cá và con cá vàng

• Nhân vật con cá vàng• Nhân vật ông lão đánh cá • Nhân vật mụ vợ Nhận xét về giọng đọc của các nhân vật?. Việc kể lại những lần ông lão ra biển gọi cá vàng là biện pháp lặp lại có chủ

Chú thích

A-lếch-xan-đrơ Xéc-ghê-ê-vích Pu-skin (1799-1873)- đại thi hào

Nga- kể lại bằng 205 câu thơ trên cơ sở truyện dân gian

Nga, Đức Truyện vừa giữ được nét chất phác, dung dị của nghệ thuật dân gian, vừa thể hiện tài năng sáng tạo của

• Nhân vật con cá vàng

• Nhân vật ông lão đánh cá

• Nhân vật mụ vợ

Nhận xét về giọng đọc của các nhân vật?

Đọc văn bản

Trong truyện, mấy lần ông lão ra biển gọi cá vàng? Việc kể lại những lần ông lão ra biển gọi cá vàng là biện pháp lặp lại có chủ ý của truyện cổ tích Hãy nêu

tác dụng của biện pháp này?

• Trong truyện năm lần ông lão ra biển gọi cá

vàng

• Việc kể lại những lần ông lão ra biển gọi cá

vàng có tác dụng:

Tạo tình huống, gây hồi hộp cho người nghe;

Sự lặp lại không nguyên xi mà theo

chiều hướng tăng tiến ( cảnh biến đổi, lòng tham của mụ vợ tăng lên)

Qua những lần lặp lại, tính cách các nhân vật

( ông lão, mụ vợ, con cá)

và chủ đề của truyện lại được tô đậm

Mỗi lần ông lão ra biển gọi cá vàng, cảnh biển thay đổi như thế nào?

Vì sao?

Trong truyện ông lão ra biển 5 lần, mỗi

lần như thế cảnh biển lại thay đổi.

•Lần 1: biển gợn sóng êm ả

Lần 2: biển xanh đã nổi sóng

Lần 3: biển xanh nổi sóng dữ dội

Lần 4: biển nổi sóng mù mịt

Lần 5: một cơn dông tố kinh khủng kéo đến, mặt biển nổi sóng ầm ầm

Một bên là những yêu cầu ngày càng tăng của

mụ vợ, một bên là cảnh biển thay đổi tương ứng với những yêu cầu đó, có thể thấy rõ

thái độ phản ứng của biển và chủ đề của

chuyện Biển không chỉ là thiên nhiên bình thường mà tham gia tích cực và đi suốt diễn tiến câu chuyện

Thái độ của biển ở đây có gì đó gợi liên

tưởng đến vai trò dàn đồng ca trong bi kịch

cổ Biển cũng dường như là thái độ phản

ứng của nhân dân, của cả đất trời trước thói xấu vô độ của nhân vật mụ vợ.

Em có nhận xét gì về lòng tham và sự bội bạc của

nhân vật mụ vợ?

• Sự bội bạc của mụ vợ đối với chồng đã tăng lên như thế nào?

Khi nào sự bội bạc của

mụ đi tới tột cùng ? Chú ý thái độ của mụ với cá vàng thể hiện ở ý muốn cuối cùng

Lòng tham không đáy và sự bội bạc của mụ vợ chính là mạch dẫn dắt sự phát triển của câu chuyện Mụ không hề

có công lao gì với cá vàng nhưng lại đòi hỏi ngày càng quá

quắt.

• Lần 1: đòi máng lợn mới

• Lần 2: đòi một cái nhà rộng

• Lần 3: muốn làm nhất phẩm phu nhân

• Lần 4: muốn làm nữ hoàng

• Lần 5: muốn làm Long Vương,

bắt cá vàng hầu hạ và

Đòi của cải vật chất

Đòi của cải, danh vọng

Đòi của cải, danh vọng

và quyền lực

Đòi hỏi một địa vị đầy quyền uy

nhưng không có thật

Lòng tham của mụ vợ cứ tăng mãi không có

điểm dừng Mụ muốn có tất cả mọi thứ: của cải, danh vọng, quyền lực Ngay cả khi được làm nữ hoàng- địa vị cao nhất có thật mà con người có thể mơ ước- mụ cũng không chịu dừng lại ở đó mà tiếp tục đòi một địa vị chỉ có trong tưởng tượng Và căn cứ vào sự đòi hỏi

cá vàng phải hầu mụ và làm theo ý muốn của

mụ thì ta dễ dàng thấy mụ chưa hề có ý định dừng lại trong những ham muốn đã vô độ.

Với chồng, sự bội bạc của mụ ngày

càng tăng lên.

• Mở đầu truyện là cảnh sống bình

thường của hai vợ chồng nghèo, sinh

hoạt đều đặn: Ngày ngày chồng đi thả

lưới, vợ ở nhà kéo sợi Khi xuất hiện cá

vàng thì mọi sự thay đổi Lòng tham

càng lớn thì tình nghĩa vợ chồng ngày càng teo lại, rồi tiêu biến.

M gi n d , n i tr n lôi ình tát ông lão ụ giận dữ, nổi trận lôi đình tát ông lão ận dữ, nổi trận lôi đình tát ông lão ữ, nổi trận lôi đình tát ông lão ổi trận lôi đình tát ông lão ận dữ, nổi trận lôi đình tát ông lão đình tát ông lão

( òi l m n ho ng) đình tát ông lão àm nữ hoàng) ữ, nổi trận lôi đình tát ông lão àm nữ hoàng)

M m ng nh tát n ụ giận dữ, nổi trận lôi đình tát ông lão ắng như tát nước vào mặt ư tát nước vào mặt ư tát nước vào mặt ớc vào mặt c v o m t àm nữ hoàng) ặt ( òi l m nh t ph m phu nhân) đình tát ông lão àm nữ hoàng) ất phẩm phu nhân) ẩm phu nhân)

M quát to h n: ụ giận dữ, nổi trận lôi đình tát ông lão ơn: đồ ngu ( đòi nhà) đình tát ông lãoồ ngu ( đòi nhà) ngu ( òi nh ) đình tát ông lão àm nữ hoàng)

M m ng ch ng: ụ giận dữ, nổi trận lôi đình tát ông lão ắng như tát nước vào mặt ồ ngu ( đòi nhà) đình tát ông lãoồ ngu ( đòi nhà) ng c ( òi máng ốc ( đòi máng đình tát ông lão

Mụ nổi cơn thịnh nộ sai người bắt ông

Lão đến ( đòi làm Long Vương)

Lòng tham lên tới đỉnh điểm là khi mụ

đòi chính cá vàng cũng trở thành đầy

tớ hầu hạ mụ, để tùy mụ sai kiến Mụ không muốn đòi hỏi cá vàng qua trung gian là ông lão nữa, mụ muốn gạt bỏ ông lão đi- ân nhân đã trở thành

chướng ngại Sự bội bạc ở đây đã đi tới tột cùng, người và trời đều không thể dung tha.

• Câu chuyện đã kết thúc như thế nào?

• Ý nghĩa cách kết thúc đó?

Với ông lão: kết thúc như thế, ông lão không mất gì cả, mà chỉ như qua một cơn ác mộng Có lẽ từ đây trở đi, ông lão càng quý hơn cảnh sống

xưa của mình.

Với mụ vợ: kết thúc truyện, tất cả trở lại như

xưa Đây chính là sự trừng phạt thích

đáng cho mụ Sau khi đã nếm trải qua giàu sang, quyền lực mà lại phải trở về hoàn cảnh ban đầu, thâm chí là khổ sở

hơn lúc đầu rất nhiều

Cá vàng trừng trị mụ vợ vì tội tham lam hay bội bạc?

Hay nêu ý nghĩa tượng trưng của hình tượng con cá vàng?

Thảo luận

Ghi nhớ:

ÔNG LÃO ĐÁNH CÁ VÀ CON CÁ VÀNG là truyện cổ tích dân gian do A Puskin kể lại Truyện sử dụng những biện pháp nghệ thuật rất tiêu biểu của truyện cổ tích như: sự lặp lại tăng tiến của các tình huống cốt truyện, sự đối lập giữa các nhân vật, sự xuất hiện của các yếu tố tưởng tượng,

hoang đường Truyện ca ngợi lòng biết ơn đối với những người nhân hậu và nêu ra bài học thích đáng cho những kẻ tham lam, bội bạc.