Nghiên cứu đề xuất giải pháp nâng cao năng lực trong đấu thầu các dự án sử dụng nguồn vốn vay ODA, áp dụng với dự án khôi phục, nâng cấp hệ thống thủy lợi bắc nghệ an

th ng ch hàng hoá mua bán đây là công vi c... tr ng tài chính, phát tri n th tr ng trái phi u, thu chi ngân sách, qu n lý tài chính doanh nghi p,...

B GIÁO D C VÀ ÀO T O B NÔNG NGHI P VÀ PTNT

L I CAM OAN

Tác gi xin cam đoan đây là công trình nghiên c u c a riêng tác gi

Các s li u, k t qu nghiên c u trong lu n v n là trung th c và Hà N i, ngày tháng 08 n m 2016

L I CAM OAN

Tác gi xin cam đoan đây là công trình nghiên c u c a riêng tác gi

L I C M N

h c Th y l i, s tham gia góp ý c a các nhà khoa h c, các nhà qu n lý, b n bè,

đ ng nghi p cùng s n l c c a b n thân tác gi lu n v n Cùng v i đó là vi c t o

đi u ki n thu n l i, và cung c p các tài li u c n thi t v d án ODA c a Ban Qu n

lý d án Nông nghi p và PTNT (NAPMU), thu c S Nông nghi p và PTNT t nh Ngh An

Hà N i, ngày 18 tháng 10 n m 2016

Tác gi

Nguy n C nh Biên

M C L C

M U 1

1 Tính c p thi t c a đ tài 1

2 M c đích nghiên c u 2

3 i t ng và ph m vi nghiên c u 2

4 Ý ngh a khoa h c và th c ti n c a đ tài 2

5 N i dung chính c a lu n v n 3

CH NG I T NG QUAN V TÌNH HÌNH U TH U TRONG N C I V I CÁC D ÁN CÓ S D NG NGU N V N VAY ODA 4

1.1 Tình hình chung v đ u th u các d án đ u t công 4

1.1.1 Th c tr ng công tác đ u th u hi n nay 4

1.1.2 Tính t t y u c a đ u th u và Vai trò c a đ u th u đ i v i doanh nghi p xây d ng 6

1.2 Công tác qu n lý đ u t s d ng ngu n v n vay ODA t i Vi t Nam 11

1.2 1 c đi m v qu n lý d án ODA 11

1.2.2 Nguyên t c qu n lý và s d ng v n vay ODA 14

1.3 Hi u qu s d ng ngu n v n vay khi s d ng đ u t xây d ng k t c u h t ng n c ta hi n nay 16

1.3.1 Hi u qu s d ng v n vay ODA đ i v i an sinh xã h i và s phát tri n kinh t c a đ t n c 16

1.3.2 M t s d án đ u t xây d ng c b n có s d ng v n ODA 17

1.4 Kinh nghi m qu n lý đ u th u c a m t s n c và t ch c qu c t 18

1.4.1 Kinh nghi m đ u th u xây d ng n c Nga 18

1.4.2 Kinh nghi m đ u th u c a Hàn Qu c 18

1.4.3 Kinh nghi m đ u th u c a Campuchia 19

1.4.4 Kinh nghi m đ u th u c a Ngân hàng Th gi i (WB) 19

1.4.5 Kinh nghi m đ u th u c a Ngân hàng Phát tri n châu Á (ADB 22

1.4.6 Kinh nghi m đ u th u c a Ngân hàng H p tác Qu c t Nh t B n (JBIC) 23

K T LU N CH NG I 24

CH NG II C S LÝ LU N TRONG U TH U CÁC D ÁN U T

CÔNG S D NG NGU N V N VAY ODA 25

2.1 Nh ng yêu c u c a các nhà tài tr trong vi c khai thác s d ng các ngu n v n vay ODA 25

2.1.1 Ngân hàng phát tri n châu Á (ADB) 25

2.1.2 Các ph ng th c đ u th u c nh tranh c a ADB 26

2.1.3 Ngân hàng th gi i (WB) 29

2.2 Quy đ nh pháp lý v đ u th u t i Vi t Nam 33

2.2.1 Các v n b n pháp lý liên quan v đ u th u hi n nay 33

2.2.2 Các hình th c l a ch n nhà th u c a ch đ u t : 35

2.2.3 Các nhân t nh h ng đ n đ u th u xây l p 41

2.3 Nh ng h n ch , t n t i và m t s gi i pháp kh c ph c c a công tác qu n lý đ u th u đ i v i các d án s d ng ngu n v n vay u đãi ODA 43

2.3.1 Nh ng h n ch , t n t i c a công tác qu n lý đ u th u các d án s d ng ngu n v n vay ODA 43

2.3.2 Công tác qu n lý đ u th u các d án s d ng ngu n v n vay ODA 45

2.3.3 M t s v n đ b t c p c a các v n b n pháp lý v đ u th u 50

2.3.4 Các tình hu ng ng x trong đ u th u 53

K T LU N CH NG II .55

CH NG III NÂNG CAO CÔNG TÁC U TH U T I BAN QU N LÝ D ÁN NÔNG NGHI P VÀ PHÁT TRI N NÔNG THÔN (NAPMU), ÁP D NG V I D ÁN KHÔI PH C, NÂNG C P H TH NG TH Y L I B C NGH AN 56

3.1 Tình hình đ u th u các d án s d ng ngu n v n vay ODA S Nông nghi p và Phát tri n nông thôn Ngh An 56

3.1.1 M t s mô hình qu n lý d án c a các Ban qu n lý S nông nghi p và PTNT Ngh An 56

3.1.2 Tình hình chung v đ u th u các ban qu n lý d án th c s Nông nghi p và PTNT qu n lý 57

3.2 c đi m trong qu n lý đ u th u c a d án Khôi ph c, nâng c p h th ng th y l i b c Ngh An 59

3.2.1 Gi i thi u v d án và các gói th u 59

3.3 Th c tr ng c a vi c qu n lý d án và qu n lý đ u th u t i ban qu n lý d án

khôi ph c nâng c p h th ng th y l i b c Ngh An 61

3.3.1 Th c tr ng công tác qu n lý d án t i ban QLDA Nông nghi p và PTNT 61

3.3.2 Th t c đ u th u và trách nhi m th c hi n 63

3.4 xu t các gi i pháp nâng cao n ng l c qu n lý đ u th u trong th i gian t i t i ban Qu n lý d án 68

3.4.1 Gi i pháp v m t c c u t ch c nhân s 68

3.4.2 Gi i pháp v các tiêu chí l a ch n nhà th u t i ban qu n lý d án 70

3.4.3 Gi i pháp v qu n lý đ u th u c a Ch d án và Ban QLDA 78

3.4.3 T ng c ng n ng l c Ban QLDA 79

K T LU N CH NG III 79

K T LU N VÀ KI N NGH 80

DANH M C TÀI LI U THAM KH O 85

PH L C 1 86

6 CPO: Ban qu n lý trung ng các d án thu c B Nông nghi p và PTNT (Thu

l i, Lâm nghi p, Nông nghi p)

7 PTNT: Phát tri n nông thôn

8 LIFSAP: D án C nh tranh n ng l c ngành ch n nuôi

9 QSEAP: D án Nâng cao ch t l ng, an toàn s n ph m nông nghi p và Phát tri n

M U

1 Tính c p thi t c a đ tài

Trong xu h ng hi n nay qu c t hoá n n kinh t th gi i đang là đi u ki n b t bu c các n c đang phát tri n ph i tìm m i cách nâng cao hi u qu , tính c nh tranh c a n n

đã cung c p m t kh i l ng ODA đáng k tr giá hàng tr m t USD cho các qu c gia đang phát tri n kh i l ng ODA đó có vai trò r t quan tr ng đ i v i các n c này, nó

t ng c s , các công trình công c ng

Có th nói, m t h th ng c s h t ng t t s là n n t ng cho s phát tri n c a m t đ t

n c Tuy nhiên, h u h t các n c đang phát tri n có h th ng c s h t ng l c h u, không đáp ng đ c nhu c u cho phát tri n kinh t Hi n nay, xu th chung c a các

n c đang phát tri n là tìm cách thu hút ngu n v n đ u t n c ngoài (FDI và ODA),

(FDI), có u đi m là kh i l ng v n đ u t l n và n c ti p nh n không ph i ch u

n c đang phát tri n ph i có m t h th ng c s h t ng t t, m t môi tr ng kinh

u đi m là n c ti p nh n đ c ch đ ng trong vi c s d ng ngu n v n này vào

làm cho môi tr ng kinh doanh thu n l i h n i u này s góp ph n tích c c t ng kh

n ng thu hút ngu n v n FDI c a các n c đang phát tri n

Vì v y qu n lý và s d ng ng n v n vay ODA h p lý, hi u qu , không b th t thoát, khi đ u t công vào các d án phát tri n h t ng đòi h i các nhà qu n lý ph i ki m soát

môn k thu t và tài chính đ tham gia đ u th u đang là v n đ c p nóng trên các di n đàn v xây d ng, phòng ch ng tham nh ng, l m phát…v…v, trong vi c đ u t công

pháp nâng cao n ng l c trong đ u th u các d án s d ng ngu n v n vay ODA, áp

d ng v i D án khôi ph c, nâng c p h th ng th y l i b c Ngh An”

2 M c đích nghiên c u

ngu n v n vay ODA nói chung, và d án khôi ph c, nâng c p h th ng th y l i B c Ngh An nói riêng Là c s khoa h c giúp s Nông nghi p và PTNT Ngh An qu n

lý và đ u th u các gói th u có s d ng v n ODA trong th i gian t i xu t các gi i

3 i t ng và ph m vi nghiên c u

i t ng nghiên c u: Công tác qu n lý đ u th u các d án s d ng ngu n v n vay

ODA đã, đang th c hi n t i Ban QLDA thu c S NN & PTNT t nh Ngh An và D án khôi ph c, nâng c p h th ng th y l i B c Ngh An

Ph m vi nghiên c u: Các d án đ u t công có s d ng ngu n v n vay u đãi n c ngoài (ODA) nói chung và D án khôi ph c, nâng c p h th ng th y l i b c Ngh An nói riêng

4 Ý ngh a khoa h c và th c ti n c a đ tài

Ý ngh a khoa h c: Góp ph n h th ng hóa và c p nh t nh ng v n đ t ng quan v

phân tích, đánh giá và đ xu t gi i pháp qu n lý hi u qu c a công tác đ u th u đo n

nói chung và công trình có s d ng v n ODA trong ngành nông nghi p nói riêng

Ý ngh a th c ti n: T k t qu nghiên c u, phân tích đánh giá và đ xu t c a lu n v n,

đ n v qu n lý, áp d ng cho các công trình Khôi ph c, nâng c p h th ng th y l i B c Ngh An trong giai đo n t i

5 N i dung chính c a lu n v n

Ngoài ph n m đ u, k t lu n và ki n ngh , lu n v n đ c chia làm 3 ch ng nh sau:

Ch ng I: T ng quan v tình hình đ u th u trong n c ta hi n nay đ i v i các d án

có s d ng ngu n v n vay ODA

Ch ng II: C s lý lu n trong đ u th u các d án đ u t công s d ng ngu n v n vay ODA

Ch ng III: Nâng cao công tác đ u th u t i Ban qu n lý d án Nông nghi p và Phát

Ngh An

CH NG I T NG QUAN V TÌNH HÌNH U TH U TRONG N C

I V I CÁC D ÁN CÓ S D NG NGU N V N VAY ODA

1.1 Tình hình chung v đ u th u các d án đ u t công

1.1.1 Th c tr ng công tác đ u th u hi n nay

N c ta là m t n c đang phát tri n, m i trong giai đo n c a quá trình th c hi n

không nh trong GDP Bên c nh s t ng lên c a đ u t n c ngoài đã làm t ng m c

đ c nh tranh trong l nh v c xây d ng, đ th c hi n các d án đ u t xây d ng c b n

th u là hình th c thúc đ y s c nh tranh gi a các doanh nghi p t o ra hi u qu cao

d ch v phi t v n, mua s m hàng hóa, xây l p; l a ch n nhà đ u t đ ký k t và th c

trên c s b o đ m c nh tranh, công b ng, minh b ch và hi u qu kinh t Bên m i

đ u th u, bao g m: Ch đ u t ho c t ch c do ch đ u t quy t đ nh thành l p ho c

quan nhà n c có th m quy n l a ch n [1]

Nhà th u n c ngoài là t ch c đ c thành l p theo pháp lu t n c ngoài ho c cá

Nhà th u trong n c là t ch c đ c thành l p theo pháp lu t Vi t Nam ho c cá nhân

mang qu c t ch Vi t Nam tham d th u

Nhà th u chính là nhà th u ch u trách nhi m tham d th u, đ ng tên d th u và tr c

l p ho c thành viên c a nhà th u liên danh

Nhà th u ph là nhà th u tham gia th c hi n gói th u theo h p đ ng đ c ký v i nhà

th u chính Nhà th u ph đ c bi t là nhà th u ph th c hi n công vi c quan tr ng c a gói th u do nhà th u chính đ xu t trong h s d th u, h s đ xu t trên c s yêu

c u ghi trong h s m i th u, h s yêu c u

có ý ngh a c n ph i đ t đ c 2 yêu c u c b n: Th nh t là d án c n đ c hoàn thành

ph ng án t ch c trên cùng m t ph ng di n nh (k thu t hay tài chính) hay là s

đ c m t ph ng án t ch c th c hi n t t nh t

th ng ch hàng hoá mua bán đây là công vi c Ng i t ch c đ u th u (ch đ u

t ) là ng i mua, nhà th u là ng i bán

Vi c xây d ng c s h t ng k thu t là r t c n thi t cho s phát tri n t ng th c a n n

ng i ta có th áp d ng m t trong ba ph ng th c ch y u là: T làm, Ch đ nh th u

và u th u Trong đó, ph ng th c đ u th u đang đ c áp d ng r ng rãi v i h u h t

cách nhìn khác nhau v đ u th u trong xây d ng c b n

ng trên góc đ ch đ u t : đ u th u là m t ph ng th c c nh tranh trong xây d ng

xây d ng công trình

ng trên góc đ c a nhà th u: đ u th u là m t hình th c kinh doanh mà thông qua

đó nhà th u nh n đ c c h i nh n th u kh o sát thi t k , mua s m máy móc thi t b

Giai đo n đ u th u và giao th u thi t l p c s cho vi c xây d ng d án b ng cách

cho vi c c i thi n và ti t ki m chi phí cho d án khâu này s tham gia c a ch công

đ nh đ u th u và giao th u là giai đo n h t s c quan tr ng trong ti n trình th c hi n

đ u t c a ch đ u t và trong c ch th tr ng nó có vai trò ngày càng l n đ c th

nh ng u đi m n i tr i, mang l i l i ích to l n v i c ch đ u t và nhà th u Vi c v n

d i ba góc đ sau :

Thông qua đ u th u, ch đ u t c ng s n m b t đ c quy n ch đ ng qu n lý có hi u

đ v m i m t

đánh giá đúng các h s d th u đòi h i đ i ng cán b th c hi n công tác đ u th u

ph ng th c đ u th u còn giúp cho ch đ u t nang cao trình đ và n ng l c c a cán

b công nhân viên

b i v i các Nhà th u

nhà th u s có đi u ki n đ phát huy đ n m c cao nh t c h i tìm ki m công trình và

s n xu t kinh doanh

Công vi c th c t s giúp cho các nhà th u hoàn thi n v t ch c qu n lý, t ch c s n

c i v i Nhà n c

d ng, qu n lý và s d ng v n m t cách có hi u qu h n ch và lo i tr đ c các tình

tr ng nh : th t thoát lãng phí v n đ u t , đ c bi t là v n ngân sách, các hi n t ng tiêu

thúc đ y s phát tri n c a n n kinh t hàng hoá trong ngành c ng nh trong n n kinh

t qu c dân

u th u xây l p góp ph n nâng cao hi u qu s d ng v n c a các d án, nâng cao

t t c các khâu c a quá trình thi công xây l p

u th u s giúp ch đ u t gi i quy t đ c tình tr ng l thu c vào nhà th u duy nh t

u th u t o c h i nâng cao trình đ và n ng l c c a đ i ng cán b kinh t , k thu t

c a các bên m i th u và nhà th u

Bên c nh nh ng l i ích trên đ u th u t o môi tr ng lành m nh giúp các nhà th u nâng cao kh n ng c nh tranh c a mình, t o s công b ng và hi u qu cao trong xây

xu t kinh doanh

ngh và lao đ ng T đó s nâng cao n ng l c c a doanh nghi p không ch trong m t

d n

th ng th u doanh nghi p xây d ng ph i hoàn thi n v m t t ch c qu n lý nâng cao trình đ , n ng l c c a đ i ng cán b trong vi c l p h s d th u c ng nh toàn cán

b công nhân viên trong doanh nghi p

Thông qua đ u th u, các doanh nghi p xây d ng s t nâng cao hi u qu công tác

c a doanh nghi p

Nhà th u nào có s c c nh tranh cao s th ng th u Ch đ u t d a trên các tiêu chu n

đ c xác đ nh tr c đ so sánh, l a ch n nhà th u, có s giám sát c a c quan có th m

giúp cho vi c nâng cao hi u qu kinh t c a ngành xây d ng nói riêng và hi u qu kinh t nói chung

1.1.2.2 Vai trò c a đ u th u đ i v i doanh nghi p xây d ng

Trong c ch th tr ng ngày nay đã h t th i mà doanh nghi p xây d ng nh n các

kinh doanh c ng nh các lo i hình doanh nghi p khách, doanh nghi p xây d ng c ng

s n xu t kinh doanh c a các doanh nghi p xây d ng là các công trình xây d ng Do

không tham gia đ u th u ho c tr t th u thì s không t o đ công n vi c làm cho

ng i lao đ ng, ho t đ ng s n xu t kinh doanh có th b đình tr V y có th nói đ u

th u là ti n đ c s và n n t ng c a quá trình s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p

Nh chúng ta đã bi t d th u là hình th c tham gia c nh tranh trên th tr ng xây

d ng S c nh tranh này r t quy t li t và m nh m th hi n nh ng khía c nh:

n c ta m i áp d ng đ u th u không lâu mà ph n l n áp d ng hình th c đ u th u h n

và n ng l c c a mình so v i đ i th nh th nào đ có bi n pháp duy trì và nâng cao

h n n a n ng l c c a mình T đó uy tín c a doanh nghi p ngày càng đ c nâng cao,

Khi tham gia đ u th u các doanh nghi p xây d ng có đi u ki n nâng cao trình đ

t ch c

Khi tham gia đ u th u nhi u và th ng th u, doanh nghi p t o thêm m i quan h v i các ch đ u t , c quan nhà n c t o ti n đ cho s phát tri n c a doanh nghi p

Nh v y ta th y đ u th u có vai trò h t s c quan tr ng, nó là c s , n n t ng là nhân t

tin đa d ng, và đi u quan tr ng h n là ph i d a vào n ng l c và v th c a công ty

n, vi c làm, duy trì ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p

1.2 Công tác qu n lý đ u t s d ng ngu n v n vay ODA t i Vi t Nam

1.2.1 c đi m v qu n lý d án ODA

1.2.1.1 Khái ni m v d án ODA

ví d v d án nh : làm đ ng, xây b nh vi n, c i cách sách giáo khoa,

D án bao g m d án đ u t và d án h tr k thu t D án đ u t là d án t o m i,

s l ng ho c duy trì, c i ti n, nâng cao ch t l ng c a s n ph m ho c d ch v

đ c th c hi n trên đ a bàn c th , trong kho ng th i gian xác đ nh D án h tr

y u t đ u vào k thu t đ chu n b , th c hi n các ch ng trình, d án thông qua các

ho t đ ng cung c p chuyên gia, đào t o, h tr trang thi t b , t li u và tài li u, tham quan kh o sát, h i th o

h i ch ngh a Vi t Nam và nhà tài tr

1.2.1.2 M t s đ c đi m chính c a d án ODA nh sau

Hình 1.2 c đi m chính d án ODA

Ngu n v n: Toàn b ho c m t ph n ngu n v n th c hi n d án ODA là do các t ch c

n c đ i v i vi c s d ng ODA là c p phát, cho vay (toàn b ho c m t ph n) t ngân sách Nhà n c Các d án ODA th ng có v n đ i ng là kho n đóng góp c a phía

Vi t Nam b ng hi n v t và giá tr đ chu n b và th c hi n các ch ng trình, d án (có

th d i d ng ti n đu c c p t ngân sách ho c nhân l c, c s v t ch t) Ngu n v n là

đi m khác bi t l n nh t gi a d án ODA v i v i các d án khác; kèm theo nó là các yêu c u, quy đ nh, c s pháp lý v qu n lý và th c hi n c a nhà đ u t và nhà tài tr

Tính t m th i: Tính t m th i có ngh a là các d án ODA có kh i đi m và k t thúc

xác đ nh D án không ph i là lo i công vi c hàng ngày, th ng ti p di n, l p đi

l p l i theo quy trình có s n D án có th th c hi n trong m t th i gian ng n ho c có

th i gian th c hi n d án) Khi d án k t thúc, các cán b d án có th ph i chuy n

Duy nh t: m c dù có th có nh ng m c đích t ng t , nh ng m i d án ODA ph i đ i

hoàn toàn v i b t k d án nào khác Ví d nh đ u v i m c đích xây nhà nh ng các

c a trong vi c l p k ho ch các d án t ng t nhau, c n ph i hi u rõ các đ c tr ng riêng c a m i d án H n th n a, c n ph i phân tích th t k l ng c ng nh có k

ho ch chi ti t tr c khi b t đ u th c hi n

“Phát tri n và chi ti t hoá” liên t c: c tính này đi kèm v i tính t m th i và duy nh t

h n Ví d nh :

nâng cao n ng su t, s n l ng l ng th c và ti p th và ti p đ n cung c p ngu n n c

thi t k các phân x ng ch bi n đ xác đ nh đ c các đ c đi m ph c ph cho thi t k

qua, làm c s cho vi c th c hi n, ki m soát quá trình xây d ng nhà máy S n ph m

s đ c thông qua trên c s các b n thi t k và nh ng đi u ch nh khi v n hành

th

Gi i h n: M i d án ODA đ c th c hi n trong m t kho ng th i gian, ngu n l c và

tài tr

Vòng đ i c a d án, ng i ta còn g i v i tên khác là “Chu k ” (hay Chu trình) c a d

án ó là quãng th i gian đ hoàn thành quá trình đ u t (k t b c xác đ nh d án

đ u t , đ n các b c th c hi n đ u t và b c khai thác, v n hành d án đ đ t đ c

m c tiêu đã đ nh)

Chu k c a d án chia làm ba giai đo n:

h i, nghiên c u ti n kh thi và nghiên c u khá thi;

hành, khai thác, đánh giá sau d án và k t thúc d án

M i giai đo n c a d án đ c đánh d u b ng s k t thúc c a m t ho c vài k t

qu công vi c

Trong th c hành, có nhi u cách th c xác đ nh các giai đo n trong vòng đ i d án, ph thu c vào quy ch qu n lý và s d ng ODA c a m i qu c giat ch c

Vòng đ i d án cung c p khung và “ngôn ng ” chung cho vi c th c hi n d

g n li n v i vòng đ i d án

công ngh , s n ph m ho c trao tay

ây là c s cho vi c xem xét, đánh giá ti n đ d án

Hình 1.3 Các giai đo n th c hi n d án ODA

1.2.2 Nguyên t c qu n lý và s d ng v n vay ODA

Xây d ng c u trúc,

t ch c quy trình

L p k ho ch và l ch trình cho d án Thành l p ban

y t , giáo d c, nghiên c u khoa h c, công ngh , đ i m i sáng t o; chu n b ch ng

tác công t (PPP)

không có kh n ng thu h i v n tr c ti p; ch ng trình, d án thu c nhi m v chi c a ngân sách nhà n c có kh n ng t o ngu n thu đ ph c v l i ích kinh t - xã h i

h i v n

đ nh c a Th t ng Chính ph

u đãi thu c di n đ c ngân sách nhà n c c p phát toàn b t k ho ch v n đ u t

đ nh trong đi u c qu c t , th a thu n v v n ODA, v n vay u đãi đ i v i ch ng trình, d án và th c t gi i ngân các ngu n v n này trong quá trình th c hi n

ngân sách nhà n c theo quy đ nh c a pháp lu t

đ m hi u qu s d ng v n và kh n ng tr n , th c hi n phân c p g n v i trách nhi m,

giám sát và đánh giá c a các c quan có liên quan theo quy đ nh hi n hành c a pháp

lu t

B o đ m công khai, minh b ch và đ cao trách nhi m gi i trình v chính sách, trình t ,

Ngu n v n ODA đóng góp quan tr ng cho cân đ i tài chính qu c gia, h tr kinh t v

đ u t phát tri n, chi m kho ng 9% t ng chi ngân sách nhà n c Ph n l n đây là các

ngh a trong b i c nh ngân sách nhà n c dành cho đ u t phát tri n c a ta còn h n h p trong khi nhu c u phát tri n c s h t ng kinh t - xã h i l i r t l n, giúp t o n n t ng

và t p trung v n cho vi c th c hi n các m c tiêu phát tri n kinh t - xã h i Ngu n v n ODA đã h tr phát tri n nhi u ngành và l nh v c c s h t ng kinh t và xã h i,

trong quá trình chuy n ti p sang n n kinh t th tr ng và h i nh p qu c t Trong l nh

qu n lý tài chính công (ngân sách nhà n c, thu , h i quan, ), phát tri n chính sách tài chính v mô, t ng c ng n ng l c qu n lý n qu c gia, qu n lý và giám sát th

tr ng tài chính, phát tri n th tr ng trái phi u, thu chi ngân sách, qu n lý tài chính doanh nghi p,

Ngu n v n ODA góp ph n phát tri n và t ng c ng n ng l c con ng i thông qua các

s kinh nghi m tiên ti n v qu n lý kinh t và xã h i; c i cách hành chính công các

c p t Trung ng đ n đ a ph ng

tranh qu c gia Nh ng công trình h t ng kinh t đ u t b ng ngu n v n ODA nh các

đ ng qu c l , c ng bi n, c u, sân bay, đã có tác đ ng lan t a, kéo theo s phát tri n

đói, gi m nghèo

1.3.2 M t s d án đ u t xây d ng c b n có s d ng v n ODA

giao qu n lý th c hi n các d án s d ng v n ODA, do B Nông nghi p và PTNT là

Ngoài ra còn m t s các d án đang chu n b đ u t :

Trong 6 tháng đ u n m, Ban QLDA đã ph i h p v i các bên liên quan hoàn thành các

c u

1.4 Kinh nghi m qu n lý đ u th u c a m t s n c và t ch c qu c t

1.4.1 Kinh nghi m đ u th u xây d ng n c Nga

n c Nga là s phù h p cao c a quy ch đ u th u qu c t Nó đ m b o cho các ho t

đ ng đ u th u qu c t di n ra n c Nga không ph i t n nhi u công s c vào vi c

C ch qu n lý, giám sát, x ph t nghiêm minh các hành vi tiêu c c trong các ho t

đ ng đ u th u n c Nga đ m b o ch m d t tình tr ng l m d ng quy n l c c a các

bình đ ng trong đ u th u; h n ch đ n m c th p nh t các hi n t ng thi u minh b ch,

1.4.2 Kinh nghi m đ u th u c a Hàn Qu c

Theo quy đ nh c a Hàn Qu c, “Lu t h p đ ng” mà trong đó Nhà n c là bên tham gia

h ng d n đ th c hi n B Kinh t và B Tài chính ban hành h ng d n chi ti t vi c

th c hi n

H th ng mua s m c a Hàn Qu c là h th ng t p trung th ng nh t cao Hàn Qu c có

c ng đ c phân c p Có th nói nhi u nhà th u Vi t Nam đang có k v ng đ ngh

1.4.3 Kinh nghi m đ u th u c a Campuchia

v t b c trong th i gian qua H n n a, Campuchia v a m i gia nh p T ch c th ng

m i th gi i (WTO), do v y nghiên c u Quy ch đ u th u c a Campuchia c ng có ý ngh a đ i v i Vi t Nam C ng d nh n th y r ng, Quy ch qu n lý đ u th u Nhà n c

đ ng Có th nói r ng, tính đ n gi n, g n nh và t p trung là đi m n i b t trong Quy

1.4.4 Kinh nghi m đ u th u c a Ngân hàng Th gi i (WB)

thành viên qu n lý các ho t đ ng mua s m, Ngân hàng Th gi i ban hành hai v n

kh o nhi u trong quá trình xây d ng quy ch đ u th u và đi u hành ho t đ ng đ u

g m:

- H ng d n mua s m b ng v n vay IBRD (Ngân hàng Tái thi t và Phát tri n qu c t

hoá và xây l p

- H ng d n c a Ngân hàng Th gi i v tuy n d ng chuyên gia t v n

các quy đ nh đó l i thay đ i th ng xuyên nên có th gây nhi u khi áp d ng

c quan qu n lý tr c ti p ho c tránh b l thu c vào m t c p qu n lý nh t đ nh i u

t , công b ng, bình đ ng gi a các Nhà th u

đ ng tr c ti p ho c t làm Vi c l a ch n hình th c nào ph i trên nguyên t c đ m b o

xác đ nh theo tho thu n gi a ngân hàng và bên vay

Kinh nghi m th ba có th h c t p t quy đ nh c ng nh th c hành đ u th u c a Ngân

công khai trên t báo “Kinh doanh phát tri n” c a Liên H p Qu c (Development

th c ICB, bên vay ph i chu n b và n p cho Ngân hàng m t d th o Thông báo chung

đó trên báo Kinh doanh Phát tri n c a LHQ

H ng d n này còn quy đ nh rõ: “M i ng i d th u đ u ph i đ c cung c p nh ng thông tin nh nhau và ph i cùng đ c b o đ m c h i bình đ ng trong vi c nh n thông

th u đ n th m đ a đi m d án”

t ng c ng tính c nh tranh trong đ u th u:” Yêu c u k thu t ph i d a trên c s các

đ c tính k thu t và ho c yêu c u v tính n ng s d ng C n tránh nói đ n các tên nhãn

đ c thì ph i, nói thêm “ho c t ng đ ng sau đó”

các h s d th u ây đ c xem là nhân t quan tr ng trong vi c b o đ m tính công

b ng, minh b ch và hi u qu

h i ph i ch u trách nhi m v các công vi c không mâu thu n nêu trong h s m i th u

Trong quy đ nh c a mình, Ngân hàng Th gi i c ng dành m t ch ng m c cho vi c quy đ nh u đãi đ i v i Nhà th u trong n c và hàng hoá s n xu t trong n c Theo

Ngân hàng đ ng ý, các bên vay trong đi u ki n đ tiêu chu n h p l có th dành m t

Ngân hàng Th gi i quy đ nh rõ chính sách c a Ngân hàng đ i v i nh ng mua s m sai quy đ nh và gian l n tham nh ng trong đ u th u “Chính sách c a Ngân hàng là hu b

đ nh” Chính sách c a Ngân hàng Th gi i là r t rõ ràng đ i v i hành đ ng gian l n và tham nh ng

1.4.5 Kinh nghi m đ u th u c a Ngân hàng Phát tri n châu Á (ADB)

C ng gi ng nh Ngân hàng Th gi i, Ngân hàng Phát tri n châu Á (ADB) c ng có hai quy đ nh riêng r cho hai l nh v c mua s m là tuy n d ng t v n và mua s m (hàng hoá và công trình xây l p)

H ng d n c a Ngân hàng Phát tri n châu Á v tuy n d ng chuyên gia t v n (Guidelines on the use of consultants by Asian Development Bank and its Borrowers)

H ng d n c a Ngân hàng Phát tri n châu Á v mua s m (Guidelines for Procurement under Asian Development Bank Loans)

tranh Qu c t (International Shopping), u th u c nh tranh trong n c (LCB), u

đ c s ch p thu n c a Ngân hàng ây là m t trong nh ng ràng bu c đ m b o cho

tr c khi công khai

C ng gi ng nh Ngân hàng Th gi i, Ngân hàng Phát tri n châu Á c ng quy đ nh rõ

quy đ nh rõ trong H s m i th u c a các tr ng h p đó

V qu ng cáo và thông báo m i th u ph i đ m b o c h i c nh tranh cho các Nhà th u thu c t t c các n c thành viên c a ADB và do đó ph i đ c thu x p đ đ ng t i công

Opportunties) c ng gi ng nh m t t báo l u hành r ng rãi trong n c c a Bên vay

1.4.6 Kinh nghi m đ u th u c a Ngân hàng H p tác Qu c t Nh t B n (JBIC)

i m gi ng nhau c b n gi a h ng d n đ u th u c a Ngân hàng H p tác Qu c t

b n tách r i nhau:

(Guidelines for the Employment of Consultants under JBIC ODA Loans)

- H ng d n mua s m c a Ngân hàng H p tác Qu c t Nh t B n (JBIC) (Guidelines for Procurement under JBIC ODA Loans)

h ng d n mua s m hàng hoá và công trình là c a Ngân hàng H p tác Qu c t Nh t

s m hàng hoá và d ch v cho các d án đã đ c đ c p trong h ng d n Ngân hàng,

qua đ u thu c nh tranh qu c t ICB

i u th hai có th đ c coi là thông tin tham kh o là vi c Ngân hàng JBIC không có quy đ nh nào và c ng không th c hi n ch đ u đãi nào đ i v i Nhà th u trong n c khi tham gia đ u th u ây là đi m khác c b n v i nh ng quy đ nh c a Ngân hàng

th u xây d ng c a m t s n c, m t s t ch c qu c t có ý ngh a r t l n đ góp ph n hoàn thi n quy ch đ u th u n c ta c ng nh tìm ra các bi n pháp nh m nâng cao

n i lên m t s đi m chính là: (1) có th nghiên c u xây d ng các quy quy đ nh v đ u

th u tách r i gi a đ u th u mua s m hàng hoá d ch v và công trình xây d ng v i đ u

t , công b ng bình đ ng; (3) áp d ng c ch giám sát, x ph t nghiêm minh các t

còn có m t s đi m khác n a s đ c nghiên c u đ áp d ng vào hoàn c nh c a n c

ta

K T LU N CH NG I

Ch ng I đã khái quát m t cách h th ng c s lý lu n v đ u th u các d án đ u t công trong l nh v c đ u t xây d ng công trình Trong đó đã trình bày rõ ràng v n i dung d án đ u t xây d ng công trình và v n i dung đ u th u xây l p Trên c s

nh ngân hàng th gi i (WB) và ngân hàng phát tri n Châu Á (ADB), và m t s n c khác phát tri n v h t ng trên th gi i Xem xét công tác t ch c đ u th u t i Vi t

đ nh s 63/2014/N -CP ngày 26/6/2014 quy đ nh chi ti t thi hành m t s đi u c a

nhà tài tr n c ngoài Trên c s gi i thi u và đ a ra m t s khái ni m v đ u th u các d án nói chung và d án đ u t công s d ng v n ODA nói riêng Nh ng y u t này đã đ c t ng h p và phân tích đ y đ trong ch ng 1 này

ây là ti n đ đ đ a ra nh ng v n đ c s lý lu n c b n v đ u th u xây l p các d

án đ u t xây d ng ch ng II

CH NG II C S LÝ LU N TRONG U TH U CÁC D ÁN U

T CÔNG S D NG NGU N V N VAY ODA

2.1 Nh ng yêu c u c a các nhà tài tr trong vi c khai thác s d ng các ngu n

đánh giá th p nh t trong s các h s d th u đ c n p vào ho c tr c ngày và th i

đi m đóng th u đ c quy đ nh trong h s m i th u H s d th u đáp ng c b n và

có giá đánh giá th p nh t có th ho c không nh t thi t là h s d th u có giá chào

giá th p nh t theo các đi u kho n và đi u ki n c a h s m i th u c n ph i tuân th

các khía c nh c a quá trình xét th u

b Tính B o M t c a Các Th T c

Sau khi m công khai các h s d th u, không đ c trao đ i các thông tin liên quan

đ n vi c đánh giá s b , làm rõ và đánh giá chi ti t h s d th u, và khuy n ngh liên quan đ n vi c trao th u v i b t k t ch c/cá nhân nào không liên quan

th u trúng th u

n i dung ho c giá c a h s d th u, có th s đ c C quan Th c hi n D án yêu c u cung c p ho c ch p nh n Yêu c u làm rõ và ph n tr l i c a nhà th u ph i

li u g i qua e-mail) B t k n i dung nào tr l i yêu c u gi i đáp c a C quan Th c

hi n D án d n đ n thay đ i giá d th u s đ c xem là s a đ i h s d th u và s không đ c xem xét trong khi xét th u H s c a t t c các yêu c u làm rõ c a

C quan Th c hi n D án và thông tin gi i trình nh n đ c t nhà th u ph i đ c

l u gi

2.1 2 Các ph ng th c đ u th u c nh tranh c a ADB

2.1 2.1 Ph ng Th c u Th u M t Giai o n, M t Túi H S

Trong ph ng th c đ u th u M t Giai o n, M t Túi H S , các nhà th u n p h s

d th u trong m t túi h s có ch a c đ xu t v giá và đ xu t v k thu t Túi h s

s đ c m công khai vào ngày và gi đ c thông báo trong h s m i th u Các h

s d th u đ c đánh giá và sau khi đ c ADB phê duy t, h p đ ng s đ c trao cho nhà th u đáp ng c b n và có giá đánh giá th p nh t

2.1 2.2 Ph ng Th c u Th u M t Giai o n, Hai Túi H S

Trong ph ng th c đ u th u M t Giai o n, Hai Túi H S , các nhà th u n p

đ ng th i hai Túi H S đ c niêm phong, m t Túi H S ch a đ xu t v k thu t và Túi H S còn l i ch a đ xu t v giá u tiên, ch có các đ xu t v k thu t đ c m vào ngày và gi đ c thông báo trong h s m i th u Các đ

quan Th c hi n d án đánh giá các đ xu t v k thu t Các nhà th u không đ c phép

phép c quan th c hi n d án đánh giá các đ xu t v k thu t mà không tham chi u

đ n giá d th u Khi có s phê duy t c a ADB, h s d th u c a các nhà th u không

D án thông báo Các đ xu t v giá c a các nhà th u đáp ng v k thu t đ c đánh giá và sau khi đ c ADB phê duy t, nhà th u nào đáp ng c b n và

có giá đánh giá th p nh t s đ c trao th u

2.1 2.3 Ph ng Th c u Th u Hai Giai o n, Hai Túi H S

Trong ph ng th c đ u th u Hai Giai o n, Hai Túi H S , các nhà th u n p

đ ng th i hai túi h s đ c niêm phong, m t túi h s ch a đ xu t v k thu t và túi

h s còn l i ch a đ xu t v giá u tiên, ch có các đ xu t v k thu t đ c m vào ngày và gi đ c nêu trong h s m i th u Các đ xu t v giá v n còn đ c niêm phong và đ c C quan Th c hi n D án c t gi Các đ xu t v k thu t đ c đánh

v giá b sung d a trên các đ xu t v k thu t s a đ i Các đ xu t v giá b sung ch

trong quá trình đánh giá v k thu t có th d n t i vi c lo i b các h s d

mình đ tuân th tiêu chu n k thu t mà C quan Th c hi n D án yêu c u có th b

lo i Các đ xu t v giá ban đ u, các đ xu t v giá b sung, và các đ xu t v k thu t

đã đ c s a đ i s đ c m công khai vào ngày và gi đ c C quan Th c hi n D

án thông báo Các đ xu t v giá và đ xu t v giá b sung đ c đánh giá và sau khi

đ c ADB phê duy t, h p đ ng s đ c trao cho nhà th u đáp ng c b n và có giá đánh giá th p nh t

2.1.2.4 Ph ng Th c u Th u Hai Giai o n

Trong ph ng th c đ u th u Hai Giai o n, đ u tiên các nhà th u n p đ xu t v k

Th c hi n D án đánh giá và đ c th o lu n v i các nhà th u Nh ng thi u sót, các

ng yêu c u h s m i th u s đ c ch ra cho các nhà th u và ý ki n c a các nhà th u

v nh ng đi m này s đ c C quan Th c hi n D án đánh giá m t cách c n th n

đ c ADB phê duy t, h s d th u c a các nhà th u không th ho c không s n sàng

s a đ i đ xu t k thu t c a mình đ tuân th tiêu chu n k thu t mà C quan

v k thu t, giai đo n hai này, các nhà th u đ c m i n p đ xu t v k thu t s a

đ i, kèm theo các đ xu t v giá đ c l p c n c vào đ xu t k thu t s a đ i và đã

đ c th ng nh t Các đ xu t v giá và các đ xu t v k thu t đã đ c s a đ i đ c

đ nh ngày này, C quan Th c hi n D án ph i dành cho các nhà th u m t kho ng th i gian đ đ chu n b các đ xu t v giá và đ a nh ng thay đ i c n thi t vào các đ xu t

sau khi đ c ADB phê duy t, h p đ ng s đ c trao cho nhà th u đáp ng c b n và

có giá đánh giá th p nh t

Ph ng th c đ u th u M t Giai o n, M t Túi H S là ph ng th c m c đ nh ho c

là ph ng th c đ u th u chính và đ c s d ng trong h u h t các gói th u mua s m

đ c ADB tài tr Ph ng th c đ u th u M t Giai o n, Hai Túi H S cho phép các

th ng m i và k thu t mà không c n xem xét đ n giá c Ph ng th c đ u th u Hai Giai o n, Hai Túi H S nên đ c s d ng cho các gói th u mua s m khi có th có các ph ng án thay th v k thu t nh mua s m m t s lo i máy móc ho c thi t

đ c s d ng cho các h p đ ng l n và ph c t p khi mà nhi u kh n ng là các đ xu t không đ ng đ u v m t k thu t ho c khi C quan Th c hi n D án bi t rõ các ch n

hi n D án

u th u C nh tranh Qu c t (ICB), hàng hoá và công trình xây l p s đ c đ u th u

t

Các Ph ng pháp c th khác đ i v i u th u Hàng hóa, Công trình và Các D ch v không ph i là d ch v T v n B ng d i đây nêu rõ các ph ng pháp đ u th u mua

Qu ng cáo: Toàn b n i dung thông báo m i th u s đ c phát hành công khai trên

phép truy c p qu c gia và qu c t Bên Ti p nh n có th phát hành qu ng cáo th

quy đ nh r ng toàn b n i dung thông báo m i th u đ c đ ng đ ng th i trên công báo

qu c t đ c truy c p t do Thông báo m i th u ph i đ c g i cho các nhà th u ti m

n ng trong kho ng th i gian v a đ đ h có th có đ c các h s có liên quan

h s m i th u

M u H s m i th u: M i đ c Hi p h i ch p thu n s đ c s d ng: Tiêu chí đánh

giá v tiêu chí n ng l c s đ c ch rõ trong h s m i th u, và t t c các tiêu chí

đ c xác đ nh đó, và ch các tiêu chí đ c xác đ nh đó, s đ c s d ng đ xác đ nh

c s đ t hay không đ t và đi m theo thang giá tr s không đ c s d ng ánh giá

đó s ch tính t i kh n ng c a nhà th u và ngu n l c c a nhà th u trong vi c tri n

t trong quá kh , n ng l c liên quan t i nhân s , thi t b và các ph ng ti n s n xu t

riêng sau khi đánh giá h s tài chính và k thu t

N p H s d th u, M th u và ánh giá th u: Nhà th u có th tr c ti p đ n n p h

s d th u ho c, tùy vào l a ch n c a nhà th u, thông qua d ch v chuy n phát ho c

- H s m i th u s đ c bán cho b t k cá nhân nào s n sàng thanh toán phí mua h

s m i th u v i giá tr không v t quá chi phí in, nhân b n và v n chuy n, và không

áp d ng thêm b t k đi u ki n nào khác khi bán h s m i th u

- Vi c đánh giá h s d th u s đ c ti n hành theo các tiêu chí đã qui đ nh rõ trong