Nâng cao hi u qu qu n lý khai thác công trình ..... tr ng trên ph m vi toàn th gi i.
Trang 1L I C M N
Trong quá trình h c t p và làm lu n v n t t nghi p cao h c, đ c s giúp
đ c a các th y, cô giáo tr ng i h c Th y L i, đ c bi t là GSTS V Thanh
Te, s tham gia góp ý c a các nhà khoa h c, các nhà qu n lý, b n bè, đ ng nghi p và cùng s n l c c a b n thân n nay, tác gi đã hoàn thành lu n v n
th c s v i đ tài lu n v n: “Nghiên c u đ xu t m t s gi i pháp nâng cao
hi u qu đ u t cho d án c i t o h th ng sông tr c huy n Yên Khánh, t nh Ninh Bình nh m ng phó v i n c bi n dâng và xâm nh p m n” chuyên
ngành Qu n lý xây d ng
Các k t qu đ t đ c là nh ng đóng góp nh v m t khoa h c c ng nh
th c ti n trong vi c nâng cao hi u qu đ u t d án Tuy nhiên, trong khuôn kh
lu n v n, do đi u ki n th i gian và trình đ có h n nên không th tránh kh i
nh ng thi u sót Tác gi r t mong nh n đ c nh ng l i ch b o và góp ý c a các
th y, cô giáo và các đ ng nghi p
Tác gi bày t lòng bi t n sâu s c t i GS.TS V Thanh Te đã h ng
d n, ch b o t n tình và cung c p các ki n th c khoa h c c n thi t trong quá trình th c hi n lu n v n Xin chân thành c m n các th y, cô giáo thu c B môn Công ngh và Qu n lý xây d ng - khoa Công trình cùng các th y, cô giáo thu c các B môn khoa Kinh t và Qu n lý, phòng ào t o i h c và Sau i h c
tr ng i h c Th y L i đã t o m i đi u ki n thu n l i cho tác gi hoàn thành
t t lu n v n th c s c a mình
Tác gi chân thành c m n các th y, cô giáo công tác t i th vi n Tr ng
i h c Th y L i, t p th các Giáo s , Phó Giáo s , Ti n s , K s cùng các cán b công tác Ban qu n lý d án c s h t ng th y l i Ninh Bình, Phòng nông nghi p huy n Yên Khánh, t nh Ninh Bình đã t o đi u ki n cung c p các tài
li u liên quan và giúp đ tác gi hoàn thành lu n v n
Hà N i, ngày 14 tháng 04 n m 2016
Tác gi
Nguy n M nh Thùy
Trang 3M C L C
L I C M N i
B N CAM K T ii
M C L C iii
DANH M C HÌNH NH vi
DANH M C B NG BI U vii
DANH M C CÁC T VI T T T viii
M U 1
CH NG 1: T NG QUAN CÁC D ÁN U T NG PHÓ V I BI N I KHÍ H U 6
1.1 Ch ng trình m c tiêu qu c gia ng phó v i bi n đ i khí h u 6
1.1.1 nh ngh a 6
1.1.2 Ch ng trình m c tiêu qu c gia v bi n đ i khí h u 6
1.2 nh h ng c a bi n đ i khí h u đ i v i t nh Ninh Bình 10
1.2.1 Nhi t đ 10
1.2.2 L ng m a 11
1.2.3 N c bi n dâng 13
1.2.4 Th y tri u và xâm nh p m n 15
1.2.5 Các s ki n th i ti t c c đoan 17
1.3 Các lo i hình d án đ u t ng phó v i bi n đ i khí h u n c ta 21
1.4 Các ch ng trình, d án đ c đ u t xây d ng trên đ a bàn t nh nh m ng phó v i bi n đ i khí h u và các m t hi u qu đ t đ c 22
1.4.1 L nh v c giao thông v n t i 22
1.4.2 L nh v c Công th ng 22
1.4.3 L nh v c Y t 23
1.4.4 L nh v c môi tr ng 23
1.4.5 V các gi i pháp ng phó v i bi n đ i khí h u, n c bi n dâng 23
1.5 Nhi m v nghiên c u hi u qu đ i v i d án ng phó v i bi n đ i khí h u 24
1.6 K t lu n ch ng 1 25
Trang 4CH NG 2 C S KHOA H C VÀ C S PHÁP LÝ TRONG VI C NÂNG
CAO HI U QU U T C A D ÁN 26
2.1 Khái ni m v d án đ u t xây d ng 26
2.2 Các ph ng pháp đánh giá hi u qu d án 26
2.2.1 ánh giá hi u qu theo ph ng pháp đ nh tính 26
2.2.2 ánh giá hi u qu theo ph ng pháp đ nh l ng 26
2.3 Các y u t nh h ng đ n hi u qu đ u t d án 29
2.3.1 i u ki n t nhiên 29
2.3.2 Kh n ng huy đ ng và s d ng v n đ u t Xây d ng c b n có hi u qu 30 2.3.3 Công tác quy ho ch và ch tr ng c a d án 31
2.3.4 Công tác qu n lý nhà n c v đ u t Xây d ng c b n 32
2.3.5 Công tác qu n lý v n hành công trình 35
2.4 C s pháp lý v qu n lý d án xây d ng 36
2.4.1 Yêu c u và nguyên t c tuân th đ i v i quy ho ch xây d ng 37
2.4.2 Yêu c u đ i v i Kh o sát và thi t k 38
2.4.3 B o đ m ch t l ng, an toàn trong xây d ng, v n hành, khai thác, s d ng công trình, phòng, ch ng cháy, n và b o v môi tr ng, ng phó v i bi n đ i khí h u 39
CH NG 3 NGHIÊN C U M T S GI I PHÁP NH M NÂNG CAO HI U QU U T CHO D ÁN C I T O H TH NG SÔNG TR C HUY N YÊN KHÁNH, T NH NINH BÌNH NH M NG PHÓ V I N C BI N DÂNG VÀ XÂM NH P M N 44
3.1 Gi i thi u chung v ban qu n lý d án c s h t ng th y l i Ninh Bình 44 3.1.1 Ch c n ng nhi m v 44
3.1.2 T ch c b máy c a đ n v 45
3.2 Gi i thi u chung v d án 46
3.2.1 V trí đ a lý 46
3.2.2 TÝnh cÊp thiÕt cña dù ¸n 46
3.2.3 Tính h u ích c a d án 47
3.2.4 Các h ng m c đ u t xây d ng 48
3.2.5 S d ng các ch tiêu đánh giá hi u qu d án 48
Trang 53.3 ánh giá chung v hi u qu các ch ng trình, d án đã đ c xây d ng 50
3.3.1 ánh giá chung 50
3.3.2 Nh ng t n t i, h n ch các d án đã đ c xây d ng trên đ a bàn huy n Yên Khánh, t nh Ninh Bình 51
3.4 xu t m t s gi i pháp nh m nâng cao hi u qu đ u t d án nâng c p h th ng sông tr c huy n yên khánh t nh ninh bình, nh m ng phó v i n c bi n dâng và xâm nh p m n 55
3.4.1 Hoàn ch nh quy ho ch phát tri n kinh t - xã h i vùng, ki m tra ch t ch ngu n tài nguyên n c 55
3.4.2 Kiên c hóa m t kênh k t h p đ ng giao thông 57
3.4.3 ng d ng công ngh thông tin cho vi c theo dõi, d báo và v n hành c ng nh m ki m soát m n 58
3.4.4 ng d ng khoa h c công ngh v t li u m i cho vi c xây d ng c ng 61
3.4.5 Nâng cao trình đ chuyên môn c a c quan qu n lý 64
3.4.6 Nâng cao hi u qu qu n lý khai thác công trình 68
K T LU N VÀ KI N NGH 71
TÀI LI U THAM KH O 73
Trang 6DANH M C HÌNH NH
Hình 1.1 Xu th di n bi n chu n sai nhi t đ trung bình n m c a tr m nb 11
Hình 1.2 xu th di n bi n chu n sai t ng l ng m a n m c a tr m ninh bình 12
Hình 1.3 ng quá trình m c n c l n nh t n m (hmax~t) nh tân 13
Hình 1.4 ng quá trình m c n c trung bình n m ( htb~t) tr m nh tân 13
Hình 1.5 ng quá trình m c n c th p nh t n m (hmin~t) tr m nh tân 14
Hình 2.1 Âu c u h i n m 2016 ch ph c v công tác ng n m n 32
Hình 2.2 Tuy n kè đê sông v c b xói chân kè d n đ n s t l 33
Hình 2.3 Hi n tr ng n mòn và phá h y btct c ng 34
Hình 3.1 S t l tuy n kênh huy n yên khánh 52
Hình 3.2 S đ nguyên lý t ng th h th ng giám sát đ m n 60
Trang 7DANH M C B NG BI U
B ng 1.1 Th ng kê l ng m a trong nh ng n m g n đây t i t nh Ninh Bình 12
B ng 1.2 nh h ng c a th i ti t c c đoan t n m 2010-2014 17
Trang 9tr ng trên ph m vi toàn th gi i Nhi t đ t ng, m c n c bi n dâng gây ng p
l t, gây nhi m m n ngu n n c, nh h ng đ n nông nghi p, gây r i ro l n đ i
v i công nghi p và các h th ng kinh t - xã h i trong t ng lai V n đ bi n đ i khí h u đã, đang và s làm thay đ i toàn di n và sâu s c quá trình phát tri n và
an ninh toàn c u nh n ng l ng, n c, l ng th c, xã h i, vi c làm, ngo i giao,
Hi n t ng El Nino, La Nina ngày càng tác đ ng m nh m Bi n đ i khí h u
th c s đã làm cho nh ng thiên tai, đ c bi t là bão, l và h n hán ngày càng
kh c li t
Vi t Nam đ c đánh giá là m t trong nh ng qu c gia b nh h ng n ng n
nh t c a bi n đ i khí h u, trong đó đ ng b ng sông C u Long là m t trong ba
đ ng b ng trên th gi i d b t n th ng nh t do n c bi n dâng Theo các k ch
b n bi n đ i khí h u, vào cu i th k 21, nhi t đ trung bình n m n c ta t ng kho ng 2 - 3oC, t ng l ng m a n m và l ng m a mùa m a t ng, trong khi đó
l ng m a mùa khô l i gi m, m c n c bi n có th dâng kho ng t 75 cm đ n 1
m so v i th i k 1980 - 1999 N u m c n c bi n dâng cao 1m, s có kho ng 40% di n tích đ ng b ng sông C u Long, 11% di n tích đ ng b ng sông H ng
và 3% di n tích c a các t nh khác thu c vùng ven bi n s b ng p Tác đ ng c a
bi n đ i khí h u đ i v i n c ta là r t nghiêm tr ng, là nguy c hi n h u cho
Trang 10m c tiêu xoá đói gi m nghèo, cho vi c th c hi n các m c tiêu thiên niên k và s phát tri n b n v ng c a đ t n c
Bi n đ i khí h u đe d a nghiêm tr ng đ n an ninh l ng th c và phát tri n nông nghi p: Thu h p di n tích đ t nông nghi p, đ c bi t là m t ph n đáng k vùng đ t th p đ ng b ng ven bi n, đ ng b ng sông H ng b ng p m n do n c
bi n dâng; tác đ ng l n đ n sinh tr ng, n ng su t cây tr ng, th i v gieo tr ng, làm t ng nguy c lây lan sâu b nh h i cây tr ng; th i gian thích nghi c a cây
tr ng nhi t đ i m r ng và c a cây tr ng á nhi t đ i thu h p l i; nh h ng đ n sinh s n, sinh tr ng, t ng kh n ng sinh b nh, truy n d ch c a gia súc, gia
c m… Nh ng thách th c đó đòi h i Vi t Nam ph i có nh ng n l c h n n a trong các chính sách, bi n pháp t ng c ng nh n th c và n ng l c ng phó v i
bi n đ i khí h u, song song v i phát tri n kinh t nh m t ng c ng s c c nh tranh c a n n kinh t và v th qu c gia trên tr ng qu c t
Trong nh ng n m qua, h th ng công trình th y l i đã đ c xây d ng vùng đ ng b ng sông H ng nói chung và h th ng thu l i t nh Ninh Bình nói riêng m i ch y u t p trung vào m c tiêu c p, tiêu thoát n c cho nông nghi p
và dân sinh trong đi u ki n ngu n n c m t d i dào ng tr c b i c nh các
y u t khí h u ngày càng di n bi n ph c t p, khó l ng đoán tr c đ c c
bi t là n c bi n dâng và xâm nh p m n, các khó kh n thách th c đã hi n h u
nh : Vào mùa l các con l l n xu t hi n ngày nhi u, th i gian l lên ng n, m c
n c đ nh l cao đe d a h u h t các công trình th y l i, v mùa ki t do ch u nh
h ng c a tri u m nh, gió ch ng, l ng n c th ng ngu n trên các tr c sông
xu ng th p, quá trình xâm nh p m n ngày càng sâu vào n i đ a và th i gian c ng dài h n Vi c xâm nh p m n đó làm cho ch t l ng môi tr ng đ t, đ a t ng đ a
ch t b thay đ i theo chi u h ng tiêu c c cho s n xu t nông nghi p, làm cho đ t đai b b c màu, đa d ng sinh h c suy gi m m nh, tác đ ng tr c ti p đ n s n xu t nông nghi p, làm cho n ng su t và hi u qu cây tr ng v t nuôi b nh h ng, gây khó kh n trong s n xu t l ng th c
Trang 11i v i t nh Ninh Bình, sông áy là ngu n c p n c ng t chính c a t nh
và là tr c tiêu thoát l c a toàn vùng H u h t các công trình khai thác ngu n
n c đ u đ c xây d ng trên con sông này
Ngu n c p n c ng t chính cho huy n Yên Khánh, đ c l y qua âu sông
M i và m t s c ng, tr m b m trên sông áy Trong nh ng n m g n đây do
bi n đ i khí h u tình tr ng h n hán kéo dài, m c n c bi n dâng cao nên m n
th ng l n sâu vào c a sông kho ng 30÷35km trên sông áy, đ m n 1,3% đã
xu t hi n t i Âu Sông M i, gây nh h ng l n đ n s n xu t nông nghi p và đ i
s ng sinh ho t c a nhân dân trong khu v c m n v t ng ng cho phép đã xâm nh p vào h th ng sông ngòi, kênh r ch trong vùng N ng đ m n thay đ i theo đ c thù t ng n m ph thu c vào l ng n c sông áy c ng nh các y u t khí t ng, th y v n, th y tri u trên toàn vùng theo th i gian và t ng l ng
Bên c nh đó vào mùa ki t l ng n c ng t t th ng ngu n ch y v r t
Vì v y vi c đ u t và nâng cao hi u qu đ u t d án c i t o, nâng c p h
th ng sông tr c huy n Yên Khánh là gi i pháp nh m đáp ng m c tiêu: m
b o an toàn tr c ti p cho nhân dân các xã trong khu v c, và ch đ ng v t i, tiêu, cung c p ngu n n c sinh ho t và các nhu c u dùng n c khác cho khu
v c xã Khánh Tiên, Khánh Thi n C p n c ng t b sung cho sông M i t o ngu n t i cho 9 xã phía nam c a huy n trong tr ng h p đ m n t i Âu Xanh
v t m c cho phép m b o tính b n v ng trong khai thác và b o v ngu n
n c, không làm nh h ng đ n toàn vùng h du nam Ninh Bình nh m ng phó
v i n c bi n dâng
Trang 12Xu t phát t các v n đ c p thi t trên, tác gi lu n v n đã ch n đ tài:
“Nghiên c u đ xu t m t s gi i pháp nâng cao hi u qu đ u t cho d án
c i t o h th ng sông tr c huy n Yên Khánh, t nh Ninh Bình nh m ng phó
v i n c bi n dâng và xâm nh p m n”
2 M C ÍCH C A TÀI
xu t m t s gi i pháp nâng cao hi u qu đ u t d án c i t o h th ng sông tr c huy n Yên Khánh t nh Ninh Bình nh m ng phó v i n c bi n dâng
và xâm nh p m n
3 I T NG VÀ PH M VI NGHIÊN C U
i t ng nghiên c u: D án c i t o h th ng sông tr c huy n Yên Khánh t nh Ninh Bình nh m ng phó v i n c bi n dâng và xâm nh p m n
Ph m vi nghiên c u: Nh ng v n đ lý lu n và th c ti n liên quan đ n hi u
qu đ u t d án c i t o h th ng sông tr c huy n Yên Khánh t nh Ninh Bình
Trang 136 D KI N K T QU T C
Phân tích nh h ng c a bi n đ i khí h u tác đ ng t i đ i s ng c a dân sinh- kinh t , th c tr ng các công trình đ c xây d ng nh m ng phó v i bi n
đ i khí h u, qua đó đánh giá nh ng k t qu đ t đ c, nh ng m t còn t n t i, t
đó nghiên c u đ xu t m t s gi i pháp có c s khoa h c, có tính kh thi và phù h p cho công trình c th nh m nâng cao hi u qu đ u t gi m nh thi t h i
do bi n đ i khí h u
Trang 14CH NG 1: T NG QUAN CÁC D ÁN U T NG PHÓ V I BI N I KHÍ H U
kh e, phúc l i c a con ng i (Công c chung c a LHQ v bi n đ i khí h u)
Trang 15- T o l p h th ng c s d li u v bi n đ i khí h u, n c bi n dâng g n
v i mô hình s đ cao ph c v công tác quy ho ch phát tri n kinh t xã h i trong đi u ki n bi n đ i khí h u, n c bi n dâng Vi t Nam;
- C p nh t, t ng b c tri n khai k ho ch hành đ ng ng phó v i bi n đ i khí h u t i các B , ngành, đ a ph ng;
- Nâng cao n ng l c t ch c, th ch , chính sách v thích ng v i bi n đ i khí h u và gi m nh phát th i khí nhà kính trong các l nh v c u tiên;
- T ng c ng h p tác qu c t v bi n đ i khí h u;
- Nâng cao nh n th c c a c ng đ ng v bi n đ i khí h u
1.1.2.3 i t ng và ph m vi đ a bàn th c hi n Ch ng trình
Ch ng trình đ c tri n khai th c hi n t i các B , ngành và đ a ph ng trên toàn qu c
- Xây d ng h th ng giám sát bi n đ i khí h u, n c bi n dâng g n v i
mô hình s đ cao có đ chính xác cao ph c v công tác nghiên c u, rà soát và xây d ng quy ho ch phát tri n kinh t xã h i trong đi u ki n bi n đ i khí h u,
n c bi n dâng Vi t Nam;
- Xây d ng các b n đ ng p l t, r i ro thiên tai, khí h u theo k ch b n
bi n đ i khí h u và n c bi n dâng, g n v i h th ng thông tin đ a lý, tr c m t
t p trung t i các vùng tr ng đi m th ng xuyên b tác đ ng c a thiên tai, vùng
Trang 16- Hoàn thành m t s nhi m v tr ng tâm, u tiên c p bách đ c xác đ nh trong k ho ch hành đ ng ng phó v i bi n đ i khí h u;
- Tri n khai các mô hình thí đi m thích ng v i bi n đ i khí h u, n c
bi n dâng hai tnh thí đi m Qu ng Nam, B n Tre và đ xu t ph ng án nhân
r ng;
- Ban hành các chính sách thích ng v i bi n đ i khí h u và gi m nh phát th i khí nhà kính trong các l nh v c u tiên: Nông nghi p, lâm nghi p, s
d ng đ t, tài nguyên n c, n ng l ng, giao thông v n t i, xây d ng, gi m nghèo và an sinh xã h i;
- Xây d ng th ch , thi t ch tài chính khuy n khích, huy đ ng các nhà tài
tr qu c t song ph ng và đa ph ng cung c p, đ u t ngu n l c và công ngh cho ng phó v i bi n đ i khí h u;
- Ph bi n, tuyên truy n nâng cao ki n th c c b n v bi n đ i khí h u, tác đ ng c a bi n đ i khí h u cho đ i đa s công ch c, viên ch c nhà n c, 75%
h c sinh, sinh viên, 50% c ng đ ng dân c
+ Xây d ng h th ng giám sát bi n đ i khí h u và n c bi n dâng cho Vi t Nam g n v i mô hình s đ cao có đ chính xác cao ph c v công tác nghiên
Trang 17c u, rà soát và xây d ng quy ho ch phát tri n kinh t xã h i trong đi u ki n bi n
+ Tri n khai th c hi n m t s nhi m v tr ng tâm, u tiên c p bách đã
đ c xác đ nh trong k ho ch hành đ ng ng phó v i bi n đ i khí h u c a các
B , ngành, đ a ph ng
+ Tri n khai thí đi m mô hình thích ng v i bi n đ i khí h u và mô hình
gi m nh phát th i khí nhà kính trong các l nh v c u tiên: nông nghi p, lâm nghi p, s d ng đ t, tài nguyên n c, n ng l ng, giao thông v n t i, xây d ng + C p nh t K ho ch hành đ ng ng phó v i bi n đ i khí h u c a B , ngành, đ a ph ng
c) D án 3: Nâng cao n ng l c, truy n thông và giám sát, đánh giá th c
hi n Ch ng trình
- M c tiêu:
+ Nâng cao n ng l c t ch c, th ch , chính sách v thích ng v i bi n đ i khí h u và gi m nh phát th i khí nhà kính trong các l nh v c u tiên
+ T ng c ng h p tác qu c t v bi n đ i khí h u
+ Nâng cao nh n th c c a c ng đ ng v bi n đ i khí h u
- N i dung, nhi m v ch y u:
Trang 18+ Xây d ng th ch , chính sách nâng cao n ng l c qu n lý, ng phó v i
bi n đ i khí h u; h th ng th ch , thi t ch tài chính khuy n khích, huy đ ng các nhà tài tr qu c t , vi n tr cho ng phó v i bi n đ i khí h u
+ Xây d ng và tri n khai các ch ng trình truy n thông, nâng cao nh n
Trong th p k g n đây (t n m 2005 – 2014) t i Thành ph Ninh Bình:
x y ra 119 ngày rét h i (Tr s nhi t đ trung bình ngày ≤ 130
C); x y ra 209 ngày n ng nóng (Tr s nhi t đ t i cao ngày ≥ 350
C)
Trang 19Hình 1.1 Xu th di n bi n chu n sai nhi t đ trung bình n m c a tr m NB
Trang 20Th hi n qua hình: 9,10,11
B ng 1.1 Th ng kê l ng m a trong nh ng n m g n đây t i t nh
Ninh Bình
N m L ng m a
trung bình
So v i Trung bình nhi u n m
Ngu n: Chi c c đê đi u và phòng ch ng l t bão t nh Ninh Bình
Trang 211.2.3 N c bi n dâng
Theo s li u th ng kê c a ài Khí t ng Th y v n t nh Ninh Bình trong vòng 20 n m (t n m 1995 – 2014), s li u m c n c th ng kê t i tr m Nh Tân nh sau:
Trang 22Hình 1.5 : ng quá trình m c n c th p nh t n m (Hmin~T) tr m Nh Tân
th t ng còn n m cu i c a th p k (2005 – 2014) có xu th gi m
+ So v i giá tr trung bình 20 n m: tr s m c n c cao nh t các n m
2006 – 2007, 2009, 2011 – 2013 m c x p x, n m 2010, 2014 m c th p h n, các n m 2005, 2008 m c cao h n c bi t n m 2005 là n m có tr s m c
n c cao nh t trong vòng 2 th p k qua (1995 – 2014), cao h n tr s trung bình
20 n m: 79cm
Theo s li u tính toán m c n c cao nh t trung bình: 20 n m Htb = 178cm; th p k (1995 – 2004), Htb = 169cm; th p k (2005 – 2014), Htb = 186cm Nh v y có th th y m c n c cao nh t trung bình th p k 2005 – 2014
t ng so v i th p k (1995 – 2004): 17cm và t ng so v i trung bình 20 n m: 08cm
Trang 23+ M c n c bình quân trung bình nhi u n m th p k 2005 – 2014 m c
Theo s li u tính toán m c n c th p nh t trung bình: 20 n m Htb = 81cm; th p k (1995 – 2004), Htb = -73cm; th p k (2005 – 2014), Htb = -89cm Nh v y có th th y m c n c cao nh t trung bình th p k 2005 – 2014
-gi m so v i th p k (1995 – 2004): 16cm và -gi m so v i trung bình 20 n m: 08cm
1.2.4 Th y tri u và xâm nh p m n
- Ch đ nh t tri u, t c đ truy n tri u kho ng 1km/h khi lên, còn lúc
xu ng nhanh h n Gi i pháp t i tiêu hi n có c a toàn vùng là k t h p gi a t
ch y và đ ng l c là gi i pháp thích h p
- Xâm nh p m n: Theo báo cáo và s li u th c đo thu th p t i Công ty TNHH M t thành viên khai thác công trình th y l i t nh Ninh Bình Nh ng n m
Trang 24g n đây xâm nh p m n có d u hi u gia t ng nh t là giai đo n đ i v đông xuân
Di n bi n m n: L y bình quân đ m n th c đo tháng 1 t i Tân H ng trong giai đo n 2008 ÷ 2012 đ so sánh v i quá trình t 1989 ÷ 2005:
hi u gia t ng, nh t là vào giai đo n đ i v chiêm xuân
Theo th ng kê c a S Nông nghi p và Phát tri n nông thôn: T i c ng Phát Di m v đông xuân 2011 - 2012 đ m n cao nh t t 18 - 20‰, n m 2012 -
2013 là 20‰, n m 2013 - 2014 t 10-15‰; T i C ng Hà Thanh v đông xuân
n c sông th p, đ m n t i các c a sông ven bi n Ninh Bình cao và l n sâu vào
n i đ a, có nguy c x y ra h n hán, thi u n c D ki n di n tích b thi u n c trong v ông xuân 2014-2015 kho ng 11.000 ha; trong đó di n tích c a Công
ty TNHH MTV Khai thác công trình th y l i (KTCTTL) t nh ph c v là 7.868
ha, các HTX nông nghi p t ph c v là 3.132 ha
Trang 25L đã gây ng p úng cho là 11.197,4/39.495,5 ha lúa Mùa Trong đó:
Di n tích lúa m t tr ng là 632ha; Ngô và rau màu: 182 ha; Cói: 6,2 ha; thu s n:299ha nuôi tr ng th y s n M t s nhà dân b ng p
Trang 26N m Lo i hình c đi m, mô t M c đ thi t h i
t nh Ninh Bình Khu v c t nh Ninh Bình ch u nh
h ng tr c ti p c a Bão s 8 v i s c gió m nh
l u c a 2 c n bão s 4 và s 5
S n; kè u Trâu, Ngòi Quy n huy n Yên Khánh; đê c u H i, huy n Yên Mô, c tính thi t h i kho ng 25 t đ ng
h ng là 1.200 ha (trong đó m t tr ng 300 ha ngao), c tính thi t
Trang 27N m Lo i hình c đi m, mô t M c đ thi t h i
L l t
L ti u mãn xu t hi n trên các sông chính c a t nh Ninh Bình; trên sông Hoàng Long đ nh l cao
26 cm (ngày 7/9/2012)
- Thi t h i v công trình nhà c a, công trình xây d ng, l u b t và các thi t
5058 cây n qu và cây l y g ; nhi u c t thu phát sóng, h th ng đ ng dây ph c v thu phát sóng b đ t, bi n qu ng cáo, trang thi t b b h h i c thi t h i kho ng 90 t đ ng
Trang 28N m Lo i hình c đi m, mô t M c đ thi t h i
2014
h ng c a c n bão s 3
Trang 291.3 CÁC LO I HÌNH D ÁN U T NG PHÓ V I BI N I KHÍ
H U N C TA
Theo quy t đ nh s 1474/Q -TTg ngày 5 tháng 10 n m 2012 c a Th
t ng chính ph v vi c k ho ch hành đ ng ng phó bi n đ i khí h u giai đo n 2012-2020 đã phê duy t vi c th c hi n các lo i hình d án đ u t xây d ng c
th nh sau:
1 Xây d ng h th ng giám sát bi n đ i khí h u và n c bi n dâng (thu c
Ch ng trình m c tiêu qu c gia ng phó v i bi n đ i khí h u)
- M c tiêu: Xây d ng h th ng giám sát bi n đ i khí h u, n c bi n dâng
v i công ngh hi n đ i, đ chính xác cao (đ c bi t trong giám sát n c bi n dâng), g n k t v i h th ng thông tin đ a lý, vi n thám, đ m b o cung c p thông tin v các vùng khí h u Vi t Nam, đáp ng yêu c u xây d ng b n đ ng p l t,
b n đ r i ro thiên tai, r i ro khí h u theo các k ch b n bi n đ i khí h u - n c
bi n dâng, ph c v vi c ho ch đ nh chính sách t Trung ng đ n đ a ph ng
2 Tri n khai xây d ng h th ng báo đ ng tr c canh c nh báo sóng th n cho vùng có nguy c cao (tích h p thành h th ng tháp báo thiên tai ven bi n) theo án đã đ c Th t ng Chính ph phê duy t
3 Xây d ng ch ng trình đ ng b ng sông C u Long v qu n lý tài nguyên n c và thích ng v i bi n đ i khí h u
4 Xây d ng ch ng trình đ ng b ng sông H ng v qu n lý tài nguyên
Qu ng Ngãi đ n Kiên Giang
7 Nghiên c u xây d ng các công trình vùng c a sông nh m ng phó v i
n c bi n dâng, xâm nh p m n
8 Th c hi n ch ng trình s a ch a, nâng c p đ m b o an toàn h ch a
Trang 30n c
1.4 CÁC CH NG TRÌNH, D ÁN C U T XÂY D NG TRÊN A BÀN T NH NH M NG PHÓ V I BI N I KHÍ H U
VÀ CÁC M T HI U QU T C
C n c trên các K ho ch và Ch ng trình hành đ ng c a UBND t nh ban hành v vi c th c hi n công tác ng phó v i Bi n đ i khí h u, các S , ban, ngành trên đ a bàn t nh c n c theo ch c n ng nhi m v đ c giao đã xây d ng
và tri n khai các n i dung v công tác ch đ ng ng phó v i bi n đ i khí h u c
th nh sau:
1.4.1 L nh v c giao thông v n t i
- Xây d ng án “Nâng cao ch t l ng công tác đ ng ki m ph ng ti n giao thông c gi i đ ng b và ph ng ti n th y n i đ a góp ph n gi m thi u tai
n n giao thông và ô nhi m môi tr ng
- K ho ch s 1987/KH-SGTVT ngày 12/08/2014 v vi c tri n khai th c
- Xây d ng Quy ho ch phát tri n m ng l i trung tâm th ng m i, siêu
th t nh Ninh Bình giai đo n 2006-2020 có l ng ghép y u t Bi n đ i khí h u
Trang 31- D án đi u ch nh b sung quy ho ch phát tri n h th ng c a hàng bán l
x ng d u trên đ a bàn t nh Ninh Bình đ n n m 2020 có l ng ghép y u t Bi n
đ i khí h u
1.4.3 L nh v c Y t
- Ban hành K ho ch s 402/KH-SYT ngày 04/3/2013 v B o v môi
tr ng trong l nh v c y t th c hi n ngh quy t s 06-NQ/TU ngày 18/7/2012
c a Ban ch p hành ng b t nh khóa XX v b o v môi tr ng trên đ a bàn
t nh Ninh Bình giai đo n 2012 – 2015, đ nh h ng đ n n m 2020
- Tham m u cho UBND t nh ban hành K ho ch s 69/KH-UBND ngày 21/8/2015 v vi c xây d ng và ban hành k ho ch qu n lý ch t th i y t trên đ a bàn t nh n m 2015 và đ nh h ng đ n n m 2020
1.4.4 L nh v c môi tr ng
- T ch c th c hi n án t ng th b o v môi tr ng sông Nhu - sông
áy, t ng c ng qu n lý, ki m soát các ngu n th i gây ô nhi m ngu n n c,
ki m soát ch t ch vi c s d ng phân hóa h c, thu c b o v th c v t, hóa ch t
b o qu n nông s n và thu c phòng tr d ch b nh trong nuôi tr ng th y s n
- Th c hi n vi c di chuy n các c s s n xu t gây ô nhi m môi tr ng nghiêm tr ng ra kh i khu v c trung tâm thành ph và khu dân c t p trung Không c p phép, phê duy t d án đ u t khi ch a đáp ng đ c các yêu c u v
b o v môi tr ng
- Tri n khai h th ng thoát n c, thu gom và x lý n c th i thành ph ,
ti n hành rà soát, b trí l i các đi m t p k t rác th i cho phù h p v i t ng đ a bàn t ng xã, ph ng
- Th c hi n D án u tiên n m trong Ch ng trình Qu c gia h tr ng phó v i Bi n đ i khí h u:“Tr ng m i và ph c h i r ng ng p m n phòng h ven
bi n, ch ng xói l b bi n huy n Kim S n, t nh Ninh Bình”.Tính đ n h t n m
2015 đã tr ng đ c 22,283 ha r ng phòng h
1.4.5 V các gi i pháp ng phó v i bi n đ i khí h u, n c bi n dâng
Trang 321.5 NHI M V NGHIÊN C U HI U QU I V I D ÁN NG PHÓ
V I BI N I KHÍ H U
Trong nh ng n m qua tình hình bi n đ i khí h u di n ra h t s c ph c t p Chính ph cùng các đ a ph ng đang chung tay đ ng phó Tuy nhiên trong quá trình th c hi n đ u t các ch ng trình m c tiêu nhi u t nh còn b c l nhi u
h n ch nh :
- S li u v các bi u hi n c a các Bi n đ i khí h u t i t nh đã c , ch a chính xác trong b i c nh Bi n đ i khí h u ngày càng di n bi n ph c t p nên đòi
h i c n có m t b s li u c p nh t, đánh giá đ c các nh h ng t i các đ nh
h ng quy ho ch phát tri n kinh t xã h i c a t nh
- Ch a l ng ghép các báo cáo, đánh giá v tính d b t n th ng và r i ro thiên tai đ n các ngành, l nh v c và nhóm c ng đ ng đ c th c hi n t i t nh
- Ch a xác đ nh đ c danh m c các d án u tiên g n v i các tiêu chí c
th và ngu n kinh phí cho các ho t đ ng này Trong đó nhi u đ xu t d án đ a
ra không thu hút đ c đ u t trong và ngoài t nh, vi c xác đ nh tính c p thi t c n
Trang 33th c hi n d án, các l ng ghép c th còn ch a phù h p, c n thi t v i th c t khi n cho các d án đ xu t có tính kh thi ch a cao
Vì v y nhi m v c a đ tài là vi c nâng cao hi u qu đ u t d án th y l i ng phó v i bi n đ i khí h u và xâm nh p m n mà áp d ng c th vào d án: C i t o nâng c p h th ng sông tr c huy n Yên Khánh t nh Ninh Bình
Trang 34CH NG 2 C S KHOA H C VÀ C S PHÁP LÝ TRONG VI C NÂNG CAO HI U QU U T C A D ÁN
2.1 KHÁI NI M V D ÁN U T XÂY D NG
D án đ u t xây d ng là t p h p các đ xu t có liên quan đ n vi c s
d ng v n đ ti n hành ho t đ ng xây d ng đ xây d ng m i, s a ch a, c i t o công trình xây d ng nh m phát tri n, duy trì, nâng cao ch t l ng công trình
ho c s n ph m, d ch v trong th i h n và chi phí xác đ nh giai đo n chu n b
d án đ u t xây d ng, d án đ c th hi n thông qua Báo cáo nghiên c u ti n
kh thi đ u t xây d ng, Báo cáo nghiên c u kh thi đ u t xây d ng ho c Báo cáo kinh t - k thu t đ u t xây d ng ( Theo Lu t xây d ng 50/2013/QH13)
n đ nh chính tr an ninh qu c phòng trong vùng d án
2.2.2 ánh giá hi u qu theo ph ng pháp đ nh l ng
Ph ng pháp đ nh l ng trong qu n lý là m t ph ng pháp khoa h c d trên các phép tính toán đ nghiên c u vi c t o ra các quy t đ nh trong qu n lý
Tùy theo m c đích, tr ng h p và giai đo n nghiên c u đánh giá hi u qu
đ u t c a d án mà ng i ta có th s d ng nh ng ph ng pháp đánh giá hi u
qu kinh t d án khác nhau nh : ph ng pháp dùng h ch tiêu đánh giá t ng
m t hi u qu kinh t c a d án; ph ng pháp phân tích chi phí – L i ích (Dùng các ch tiêu NPV, IRR, B/C); ph ng pháp th i gian hoàn v n (th i gian hoàn
Trang 35v n gi n đ n, th i gian hoàn v n có chi t kh u, ); và m t s ph ng pháp khác Trên th c t , ph ng pháp phân tích chi phí và l i ích là ph ng pháp
đ c s d ng thông d ng h n c và cách xác đ nh tr ng h p s d ng các ch tiêu c a ph ng pháp này nh sau:
2.2.2.1 Ch tiêu hi u s thu chi quy v th i đi m hi n t i (NPV – Net Present Value)
Khi áp d ng ch tiêu h s thu chi, tr c khi thanh toán ph i ki m tra s đáng giá c a ph ng án sau đó m i l a ch n trong s các ph ng án đánh giá
đó m t ph ng án t t nh t
Ch tiêu hi u s thu chi quy v th i đi m hi n t i NPV
Quy đ i hi u s thu chi v th i đi m hi n t i là m t ph ng pháp d
hi u, đ c s d ng r ng rãi vì toàn b thu nh p và chi phí c a ph ng án trong
su t th i k phân tích đ c quy đ i thành m t giá tr t ng đ ng hi n t i
v n đ u t , chi phí v n hành không có kh u khao c b n)
H- Giá tr thu h i d án khi k t thúc d án (đ ng)
Trang 36Khái ni m: Su t thu l i n i t i (IRR) là m c lãi su t mà n u dùng nó làm
su t chi t kh u đ quy đ i các dòng ti n t c a ph ng án thì giá tr hi n t i NPV = 0 Hay nói cách khác đi IRR là nghi m c a ph ng trình:
Trong đó: ra- Là m t giá tr lãi su t nào đó đ sao choNPV a>0
rb- Là giá tr lãi su t nào đó sao cho NPV b<0
M t ph ng án đ c g i là đáng giá khi IRR th a mãn đi u ki n
IRR≤Rc Trong đó: Rc- Su t thu l i t i thi u ch p nh n đ c
i v i các d án v a và nh các n c đang phát tri n Rc ≥ 15% thì có hi u
qu
2.2.2.3 Ch tiêu t s l i ích - Chi phí (BCR – Benefit Cost Ratio)
Ch tiêu phân tích hi u qu kinh t d a trên t s B
bi n đ i v i các d án ph c v công c ng, các d án mà Nhà n c không đ t ra m c tiêu hàng đ u là l i nhu n
T s l i ích - chi phí B
C là t s gi a giá tr t ng đ ng c a l i ích trên
giá tr t ng đ ng c a chi phí Các giá tr t ng đ ng này có th la PW,
AW hay FW ( giá tr FW ít đ c s d ng nh t)
Công th c thông th ng nh t c a ch tiêu t s thu chi có th bi u di n nhu sau:
Trang 37t t t
B
C C
l a ch n ph ng án theo ch tiêu B/C c n có các đi u ki n sau”
- Các ph ng án so sánh ph i có cùng m t th i gian tính toán ho c quy v cùng
N u hi u qu c a gia s đ u t B/C(∆) 1 thì ch n ph ng án có v n đ u
t l n h n, n u ng c l i thì ch n ph ng án có v n đ u t bé h n
Ph ng án đ c ch n theo ch tiêu hi u qu c a gia s đ u t l i ích- chi phí
ch a ch c B/C= max, nh ng ch tiêu NPV ph i l n nh t, còn ch tiêu B/C 1
2.3 CÁC Y U T NH H NG N HI U QU U T D ÁN 2.3.1 i u ki n t nhiên
án xây d ng Trung tâm ch huy phòng ch ng bão bi n sóng th n huy n Kim S n
t nh Ninh Bình quy mô nhà 03 t ng tuy nhiên c p thi t k là c p đ c bi t vì ph i
Trang 38ch u đ c đ ng đ t và sóng th n khác hoàn toàn v i các ch tiêu thi t k m t khu trung tâm hành chính t i thành ph Ninh Bình và nh v y v i cùng m t khu nhà trung tâm thì t ng m c đ u t c a 02 khu nhà là r t khác nhau
2.3.2 Kh n ng huy đ ng và s d ng v n đ u t Xây d ng c b n có hi u
qu
V n là y u t v t ch t quan tr ng trong các y u t tác đ ng đ n t ng
tr ng Ngu n v n đ u t là m t y u t đ u vào c a s n xu t, mu n đ t đ c
t c đ t ng tr ng GDP theo d ki n thì c n ph i gi i quy t m i quan h cung
c u v v n và các y u t khác Trong n n kinh t th tr ng v n là m t hàng hoá
“đ c bi t”, mà đã là hàng hoá thì t t y u ph i v n đ ng theo m t quy lu t chung
là l ng c u v n th ng l n h n l ng cung v v n Do đó, mu n khai thác t t
nh t các nhân t cung v v n đ tho mãn nhu c u v v n trong n n kinh t Huy đ ng đ c nh ng c n xây d ng các ph ng án s d ng v n đúng m c đích
và có k ho ch, tránh th t thoát lãng phí
Có nhi u d án do ngu n v n không đ c c p đúng k ho ch d n t i tình
tr ng d án kéo dài qua nhi u n m Do y u t giá c , nhân công luôn bi n đ ng kéo theo giá tr d án t ng g p nhi u l n so v i giá tr phê duy t ban đ u Có d
án trong tình tr ng giãn hoãn ti n đ giai đo n 2016-2020 do không b trí đ c ngu n v n Ví d : D án Nâng c p tuy n đê h u áy và m r ng c a thoát l
c B d án đ c phê duy t n m 2008, th i gian th c hi n xong tr c 2010,
v i t ng m c 200 t VN tuy nhiên đ n nay d án v n ch a hoàn thành do không b trí đ c ngu n v n và giãn hoãn ti n đ đ n n m 2020 Nh v y đ n
n m 2020 n u d án ti p t c thì t ng m c đ u t d án s ph i đi u ch nh và
ch c ch n s g p nhi u l n con s ban đ u M t khác các h ng m c đã thi công xong c ng không th khai thác s d ng i u này gây s t gi m r t l n hi u qu
đ u t c a d án
Trang 392.3.3 Công tác quy ho ch và ch tr ng c a d án
Công tác quy ho ch xây d ng đã đ c các c p lãnh đ o t nh quan tâm, ch
đ o các ngành, đ a ph ng th c hi n, đ c bi t là các đ án quy ho ch Tuy nhiên, trong th c t , th i gian này th ng kéo dài t 3-5 n m, th m chí có đ án
t khi l p đ n khi đ c duy t kéo dài 10 n m C ng có đ án quy ho ch đ c duy t t lâu nh ng ch a tri n khai th c hi n đ u t xây d ng, theo th i gian, n i dung quy ho ch không còn phù h p v i tình hình phát tri n th c t M t s đ
án d ng này c ng ch a đ c rà soát đi u ch nh k p th i, nh h ng đ n đ i
s ng, l i ích ng i dân trong khu v c quy ho ch “H qu c a nh ng t n t i trên
đã nh h ng đ n vi c qu n lý đ u t xây d ng và hi u qu đ u t ”
Ví d công trình Âu C u H i t nh Ninh Bình trong công tác đánh giá hi u
qu đ u t công trình có nhi m v chính là ng n m n và giao thông th y theo quy ho ch tuy n giao thông t sông Càn (t nh Thanh Hóa) - Sông V c t nh Ninh Bình Tuy nhiên do quá trình quy ho ch h th ng th y l i, giao thông th y nên
đ n nay Âu c u H i đa s ch có ch c n ng ng n l , ng n m n Còn giao thông
th y thì h u nh không phát tri n T đó ngu n thu phí t giao thông th y b
gi m sút đáng k d n đ n các ch s IRR, NPV gi m xu ng không đ c nh các
gi thi t tính toán ban đ u đi u đó c ng có ngh a hi u qu đ u t c a d án c ng
b gi m theo
Trang 40Hình 2.1 Âu c u H i n m 2016 ch ph c v công tác ng n m n
2.3.4 Công tác qu n lý nhà n c v đ u t Xây d ng c b n
Nhân t này tác đ ng trên các khía c nh là:
- Khi xây d ng các d án ph i đúng các ch tr ng đ u t thì m i quy t
m nh, dòng ch y xi t Khi thi t k đ n v thi t k đã không tính toán đ n kh
n ng xói mòn c a dòng ch y d n đ n ch sau th i gian 3 n m d án đ c hoàn