Bài giảng sinh học lớp 9 thao giảng quần thể người (10)

Sự khác nhau giữa quần thể người với các quần thể sinh vật khác... Đặc điểm Quần thể người Quần thể sinh vật Giới tính Lứa tuổi Mật độ Sinh sản Tử vong Pháp luật Kinh tế Hôn nhân Giáo dụ

VÒ dù giê m«n sinh häc

líp 9a

NHIÖT LIÖT CHµO MõNG

quÝ THÇY C¤ GI¸O

GV:­LÒu­ThÞ­Hoµng­Hµ

.

I Sự khác nhau giữa quần thể người với các quần thể sinh vật khác.

Tiết 49 Bài 48: QUẦN THỂ NGƯỜI

H«n­nh©n Giao­th«ng

V¨n­hãa V¨n­nghÖ

Løa­tuæi ­Giíi­tÝnh

Kinh­tÕ

Ch¨n­ nu«i

Đặc điểm Quần thể

người

Quần thể sinh vật

Giới tính

Lứa tuổi

Mật độ

Sinh sản

Tử vong

Pháp luật

Kinh tế

Hôn nhân

Giáo dục

Văn hoá

 Trong những đặc điểm dưới đây ( bảng 48.1), những đặc điểm nào cĩ ở quần thể người, ở quần thể sinh vật khác ?

Cĩ Cĩ

Cĩ

Cĩ Cĩ

Cĩ Cĩ

Cĩ Cĩ Cĩ Cĩ

Khơng Khơng Khơng Khơng Khơng

Cĩ Cĩ

Đặc điểm Quần thể

người

Quần thể sinh vật

Pháp luật Cĩ Khơng

Hôn nhân Cĩ Khơng

Giáo dục Cĩ Khơng

Văn hoá Cĩ Khơng

+ Giữa quần thể người và quần thể sinh vật khác cĩ những đặc điểm nào giống

và khác nhau?

- Giống nhau: Giới tính, lứa tuổi, mật độ, sinh sản, tử vong.

Do đâu cĩ sự khác nhau đĩ?

Sự khác nhau đĩ nĩi lên điều gì?

Thể hiện sự tiến hố và hồn thiện trong quần thể người.

s

Khác nhau: Pháp luật, kinh

tế, hơn nhân, văn hĩa, giáo dục…

- Do con người cĩ lao động

và tư duy nên cĩ khả năng

tự điều chỉnh các đặc điểm sinh thái trong quần thể và cải tạo thiên nhiên.

đànưlàưtheoưconưđầuưđàn.ưVậyưcóưphảiưlàưquầnưthểưsinhưvậtưcóư luậtưphápưhayưkhông?

Không.ưSựưcạnhưtranhưngôiưthứưởưđộngưvậtưkhácưvớiưluậtưphápư vàưnhữngưđiềuưquiưđịnh.

Trong quần thể người nhóm tuổi được phân chia như

thế nào ?

* Quần thể người được chia thành ba nhóm tuổi:

+ Nhóm tuổi trước sinh sản: Từ sơ sinh đến dưới 15 tuổi + Nhóm tuổi sinh sản và lao động: Từ 15 đến 64 tuổi.

+ Nhóm tuổi hết khả năng lao động nặng nhọc: Từ 65 tuổi trở lên.

II Đặc trưng về thành phần nhóm tuổi ở

mỗi quần thể người.

- Quan sát Hình 48 Ba dạng tháp tuổi ( % )

80 75 70 65 60 55 50 45 40 35 30 25 20 15 10 5

90 85 80 75 70 65 60 55 50 45 40 35 30 25 20 15 10 5

90 85 80 75 70 65 60 55 50 45 40 35 30 25 20 15 10 5

Tháp dân số Ấn Độ 1970 Tháp dân số Việt Nam 1989 Tháp dân số Thụy Điển 1955

Nhóm tuổi Nhóm tuổi Nhóm tuổi

60

dạng tháp nào cĩ các biểu hiện ở bảng 48.2

2

Biểu hiện Dạng

tháp a tháp Dạng b tháp Dạng c

1 Nước có tỉ lệ trẻ em sinh ra hằng năm

nhiều

2 Nước có tỉ lệ tử vong ở người trẻ tuổi

cao (tuổi thọ trung bình thấp)

3 Nước có tỉ lệ tăng trưởng dân số cao

4 Nước có tỉ lệ người già nhiều

5 Dạng tháp dân số trẻ( dạng tháp phát

triển)

6 Dạng tháp dân số già ( dạng tháp ổn định)

√

Bảng 48.2 Các biểu hiện ở 3 dạng tháp tuổi

√

√

√

√

√

√

√

√

Bằng kiến thức môn địa lí đã học: Em hãy cho biết thế nào

là nước có dạng tháp dân số trẻ và nước có dạng tháp dân

số già?

Nước có dạng tháp dân số trẻ: Là nước có tỉ lệ trẻ em sinh ra

hằng năm nhiều và tỉ lệ tử vong cao ở người trẻ tuổi, tỉ lệ tăng

trưởng dân số cao.

(Đây là dạng tháp tuổi thường gặp ở các nước đang phát triển)

Nước có dạng tháp dân số già: Là nước có tỉ lệ trẻ em sinh ra

hằng năm ít , tỉ lệ người già nhiều.

(Đây là dạng tháp tuổi thường gặp ở các nước công nghiệp

phát triển)

Em có biết?

Nước đang chiếm vị trí già nhất thế giới( năm 2012) là

Nhật Bản với người già chiếm tỉ lệ 21% dân số, tiếp đến

là Italia 20%, Đức 18,8%.

1 Thiếu nơi ở

III Tăng dân số và phát triển xã hội

Theo em tăng dân số quá nhanh có thể dẫn đến những

hậu quả gì?

2 Thiếu lương thực

3 Thiếu trường học, bệnh viện

1 Thiếu nơi ở

III Tăng dân số và phát triển xã hội

Theo em tăng dân số quá nhanh có thể dẫn đến những

hậu quả gì?

2 Thiếu lương thực

7 Chậm PT kinh tế

3 Thiếu trường học, bệnh viện

4 Ô nhiễm môi

trường

6 Tắc nghẽn GT thông

5 Chặt phá rừng

* Hậu quả: Khi dân số tăng quá nhanh dẫn tới: Thiếu nơi ở, thức ăn, thiếu trường học, bệnh viện, ô nhiễm môi trường…

Sự tăng dân số có liên quan như thế nào đến chất lượng cuộc sống ?

Sơ đồ thể hiện

mối liên quan

Dân số tăng

nghèo

đói

ốm yếu

SX kém dốt

Để hạn chế ảnh hưởng của những hậu quả trên cần có

biện pháp gì?

Sự phát triển dân số hợp lí của mỗi quốc gia có ý

nghĩa như thế nào?

* Biện pháp: Để có sự phát triển bền vững, mỗi quốc

gia cần phải phát triển dân số hợp lí.

Em có biết dân số việt nam hiện nay như thế nào không?

Năm 2006 Việt nam có khoảng 84.155.800 người Năm 2008 con số

đó gần 86 triệu người Mỗi năm dân số nước ta vẫn tăng thêm

khoảng 1,1 triệu người Đến nay 2012 khoảng 90 triệu người.

? Việt Nam đã có biện pháp gì để giảm sự gia tăng dân số và nâng cao chất lượng cuộc sống?

Việt Nam đã và đang thực hiện pháp lệnh dân số

* Tuyên truyền bằng nhiều hình thức đến nhân dân.

* Giáo dục sức khoẻ sinh sản vị thành niên.

Mục tiêu của nước ta trong việc thực hiện pháp lệnh dân số là gì ?

* Củng cố

Chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống

Nhữngưđặcưtrưngưvề……… ,ưưthànhưphần………,ưưưưưưsựư

tăng……….ưưdânưsốưcóưảnhưhưởngưrấtưlớnưtớiư……….cuộcưsốngưcủaư

conưngườiưvàưchínhưsáchư………-ưxãưhộiưcủaưmỗiưquốcưgia.

Đểưcóưsựưphátưtriểnưbềnưvững,ưmỗiư……… ư cầnưphátưtriển…………ưhợpư lý.Khôngưđểưdânưsốưtăngưquáưnhanhưdẫnưtớiưthiếuưnơiưở,ưnguồnưthứcư

ăn,ưnướcưuống,……….,ưtànưpháưrừngưvàưcácư………khác.

chấtưlượng tỉưlệưgiớiưtính

quốcưgia kinhưtế

ôưnhiễmưmôiưtrường

giảm

dânưsố

nhómưtuổi

tàiưnguyên

- Học thuộc bài Trả lời câu hỏi 1,2,3

sgk/145.

- Đọc trước bài 49 Quần xã sinh vật.

- Sưu tầm một số tranh về quần xã sinh vật.

Kẻ bảng 49 SGK trang 147 vào vở bài tập