Sinh lý sinh sản của nái Giai đoạn đẻ Swine- Physiology... Dấu hiệu đầu của sự sinh con.. Dấu hiệu đầu của sinh con Heo nái sinh con vào thời gian cuối của thai kỳ.. Dấu hiệu chuẩn bị
Trang 1Sinh lý sinh sản của nái
Giai đoạn đẻ
Swine- Physiology
Trang 2Nội dung
1 Giới thiệu
2 Dấu hiệu đầu của sự sinh con
3 Hormon kiểm soát sự sinh con
4 Sinh con
5 Phát hiện dấu hiệu sinh con và sự trợ giúp
2
Trang 3Giới thiệu
• Sinh con và nuôi con là giai đoạn rất quan trọng trong sản xuất heo
• Tỷ lệ heo chết cao trong 02 giai đoạn này
• Hiểu những khả năng có thể xảy ra, có thể cải thiện số heo con/lứa; trọng lượng heo cai sữa và rút ngắn thời gian lên giống lại, cũng như số lứa đẻ/năm và kéo dài tuổi thọ nái
• Heo nái đẻ trước 109 ngày mang thai- gọi là “Sẩy thai” Nếu đẻ sớm từ 109- 113 ngày mang thai gọi “Đẻ non”
Trang 4Dấu hiệu đầu của sinh con
Heo nái sinh con vào thời gian cuối của thai kỳ
Thường sinh con từ 112-115 ngày mang thai, khi thai đã trưởng thành và trở thành heo con
Heo nái chuẩn bị đẻ có một số dấu hiệu như hồi
hộp bồn chồn, ít nghỉ ngơi và có dấu hiệu cắn ổ ở nơi không có sẵn ổ đẻ cho nó
Thấy dấu hiệu co bóp ở hông, bụng và đuôi khi nái chuẩn bị chuyển dạ đẻ con đầu tiên
Hô hấp của nái sẽ tăng dần (bình thường là 25-30 nhịp/phút) tăng dần lên 80 nhịp/phút trong 5-6 giờ đầu trước khi có dấu hiệu sinh Sau đó nhịp hô hấp giảm xuống là dấu hiệu bắt đầu đẻ
4
Trang 5Dấu hiệu chuẩn bị đẻ
Gần đẻ: các bầu vú của nái bắt đầu căng và cứng
Sữa có thể chảy ra thành dòng ở đầu núm vú: có sẵn sữa cho heo từ 6- 8 giờ trước khi nái sinh
Trong bụng nái: heo con sẽ di chuyển dần trong tử cung đến cổ tử cung đang mở Sức mạnh của sự co thắt cơ tử cung sẽ phá vỡ màng ối và đẩy dịch ối cùng heo con ra ngoài
Nái có dịch ối màu máu bầm chảy ra là dấu hiệu sẽ sinh con trong vòng 2 giờ nữa
Nái có dịch ối màu xanh nâu chảy ra là dấu hiệu sẽ sinh con trong vài phút nữa
Trang 6Hormon (Nội tiết tố) chuẩn bị đẻ
Hormon Progesterone giảm từ ngày mang thai thứ 111 đến ngày đẻ => hạn chế cho nái ăn nhiều trong giai đoạn này
6
Trang 7Hormon kiểm soát sự sinh con
Hormon Prostaglandin kích thích não tiết ra Oxytoxin và buồng trứng tiết ra Relaxin
Trang 8Hormon kiểm soát sự sinh con
Bào thai khi đạt tăng trưởng giới hạn sẽ tiết ra
Glucocorticoid ACTH tuyến yên kích thích tiết PGF (prostaglandin) kiềm hãm tiết Progesterone Tất
cả những hiệu ứng trên phóng thích Oxytoxin và Prolactin cũng như Relaxin trong buồng trứng, tiếp tục kiềm hãm tiết Progesterone
Prolactin trong huyết tương tăng ở giai đoạn cuối và duy trì suốt trong giai đoạn nuôi con
Relaxin được hình thành từ lõi của thể vàng và dự
trữ trong thời gian mang thai Trước khi nái sinh
12-24 giờ, Relaxin tăng nhanh và đạt đỉnh, đưa vào máu làm xương chậu, cổ tử cung, dây chằng nái giãn nở
8
Trang 9Hormon kiểm soát sự sinh con
Oxytoxin gây co thắt cơ trơn trong tuyến vú và tử cung để tiết sữa và tống heo con sơ sinh ra ngoài
Sử dụng 10mg Prostaglandin/nái mang thai được
110 ngày, có thể kích thích nái đẻ đồng loạt sau 27- 30 giờ Không nên kích thích đẻ sớm cho nái mang thai 109 ngày
Không nên tiêm Oxytoxin trước khi đẻ
Liều dùng Oxytoxin là 20-50 UI Oxytoxin hoạt động rất nhanh và vô họat nhanh, nếu dùng quá liều gây nguy hiểm cho nái
Trang 10Giai đoạn sinh heo con
Các cơ hỗ trợ co bóp tống heo con ra Cơ trơn co bóp
từ Tử cung- Cổ tử cung- Âm đạo và ra ngoài Âm hộ
Nếu đẻ bình thường: mũi heo con ra trước và chân
được giấu/co vào thân => đi ra xuôi
Từ vị trí bào thai xa nhất trong tử cung đến khi sinh ra ngoài, heo con di chuyển đi khoảng 12- 15cm và suốt thời gian này cuống rún vẫn còn kết nối với nhau để cung cấp oxy cho heo con, giúp heo con tồn tại đến khi sinh
Những heo con đầu tiên có cơ hội sống tốt nhờ uống
đủ sữa đầu và ít bị ngộp thở hơn các heo con sinh sau
10
Trang 11Giai đoạn sinh heo con
Khảo sát thấy khoảng 40% heo con sơ sinh chết do chết trắng (bị ngộp- chưa thở nên phổi trắng)
Thời gian trung bình đẻ 2 heo con là 15 phút, bình thường là từ 0- 30 phút
Thời gian đẻ kéo dài hơn bình thường làm heo con yếu và chết non
Thời gian đẻ kéo dài từ 2- 2.5 giờ hoặc hơn 5 giờ có thể gọi là đẻ khó
Nái đẻ khó thường do nái quá mập, táo bón và bị
stress nóng, các yếu tố stress ảnh hưởng đến cơ thể
Trang 12Dấu hiệu nái sắp đẻ
12
Trang 13Nái đang đẻ
Trang 14Hỗ trợ nái đẻ khó
Sử dụng găng tay vô trùng và được bôi trơn
Đưa tay từ từ vào và tìm tư thế của heo con
14
Trang 15Hỗ trợ nái đẻ khó
Sửa tư thế của heo con, túm lấy hai chân trước/hai
Trang 16Cám ơn bạn đã hoàn thành bài học
Xin mời bạn trả lời các câu hỏi
16