M c l c
Trang
L i nói đ u 4
1 Ph m vi áp d ng 5
2 Thu t ng và đ nh ngh a . 5
3 Quy đ nh chung . 6
4 o l ng m a 7
5 o m c n c . 8
6 o l u l ng n c 18
7 o đ m n 20
8 Xác đ nh đ chua phèn 21
Ph luc A (Tham kh o): S ghi l ng m a 23
Ph l c B (Tham kh o): S ghi m c n c 26
Ph l c C (Tham kh o): S ghi đ m n 37
Trang 3L i nói đ u
TCVN 8304 : 2009 đ c chuy n đ i t 14 TCN 49 : 1986 Quy ph m công tác th y v n trong h th ng th y nông, theo quy đ nh t i kho n 1
đi u 69 c a Lu t Tiêu chu n và Quy chu n k thu t và đi m a, kho n 1
đi u 7 c a Ngh đ nh s 127/2007/N -CP ngày 01 tháng 8 n m 2007 c a Chính ph quy đ nh chi ti t thi hành m t s đi u c a Lu t Tiêu chu n và Quy chu n k thu t
TCVN 8304 : 2009 do Trung tâm Khoa h c và Tri n khai k thu t Th y
l i thu c tr ng i h c Th y l i biên so n, B Nông nghi p và Phát tri n nông thôn đ ngh , T ng c c Tiêu chu n o l ng Ch t l ng
th m đ nh, B Khoa h c và Công ngh công b t i Quy t đ nh s 3058/Q -BKHCN ngày 31 tháng 12 n m 2009
Trang 4T I Ê U C H U N Q U C G I A TCVN 8304 : 2009
1.2 Khi th c hi n công tác th y v n trong h th ng th y l i, ngoài nh ng quy đ nh trong tiêu chu n này
còn ph i tuân theo các quy đ nh hi n hành
2 Thu t ng và gi i thích
2.1
L ng m a (Precipitation)
L ng n c m a r i trong m t th i đo n nào đó, đ c ký hi u là X, đ n v tính là milimét L ng m a
quan tr c đ c trong m t tr n m a g i là l ng m a tr n, trong m t ngày đêm (tính t 0 gi đ n 24 gi )
g i là l ng m a ngày, n u th i đo n tính toán là m t tháng, m t n m ta có t ng ng l ng m a
tháng và l ng m a n m
2.2
C ng đ m a (Rainfall intensity)
L ng m a r i trong m t đ n v th i gian, đ c ký hi u là I, đ n v tính là milimét trong m t phút
(mm/min) ho c milimét trong m t gi (mm/h)
2.3
M c n c (Water level)
Cao trình m t n c so v i m t chu n qu c gia (cao trình 0-0) đo t i v trí nh t đ nh M c n c trong
tiêu chu n này đ c ký hi u là H, đ n v tính là mét Tuy n đo m c n c có th là trên sông, trên
Trang 5kênh, th ng l u đ p ng n sông, th ng h l u các c ng l y n c, c ng đ p đi u ti t v.v S li u
m c n c đo đ c ph i chuy n v cao đ th c c a l i qu c gia
C p công trình (Grade of hydraulic works)
C n c đ xác đ nh các yêu c u k thu t b t bu c ph i tuân th theo các m c khác nhau phù h p v i quy mô và t m quan tr ng c a công trình Công trình th y l i đ c phân thành 5 c p (c p đ c bi t, c p I,
c p II, c p III, c p IV) Công trình c p đ c bi t có yêu c u k thu t cao nh t và gi m d n các c p
th p h n Công trình c p IV có yêu c u k thu t th p nh t
3 Quy đ nh chung
3.1 N i dung công tác th y v n trong h th ng th y l i
Công tác th y v n trong h th ng th y l i bao g m các n i dung chính sau đây:
a) T ch c xây d ng các công trình, mua s m, ch t o các thi t b chuyên dùng cho công tác đo đ c các y u t th y v n và khí t ng;
Trang 63.2.2 Các y u t khuy n khích đo, g m:
- L ng phù sa c a vào và trên kênh;
- L ng b c h i m t n c h ;
- pH và đ m n c a n c trên đ ng ru ng;
- Di n bi n m c n c ng m trong h th ng th y l i trong mùa khô
3.3 Yêu c u k thu t c a công tác đo đ c
- o đúng gi , đúng ngày quy đ nh trong tiêu chu n này;
- Các s li u đo ph i đ m b o đ chính xác;
- Các s li u đo ph i đ c ghi chép theo đúng bi u m u, ph i ki m tra ch nh lý và có ch ký, h tên
c a ng i đ c, ng i ph trách đ n v qu n lý;
- S sách ghi phép ph i rõ ràng, không đ c t y xoá, đ c b o qu n gi gìn s ch s , l u tr c n
th n và báo các lên c p trên khi có yêu c u
3.4 Yêu c u v cán b đo đ c th y v n
Cán b làm công tác th y v n trong h th ng th y l i ph i tinh thông nghi p v đo đ c, ph i n m v ng
đ c đi m t nhiên c a v trí đ t tr m đo, ph i n m v ng n i dung yêu c u k thu t quy đ nh trong tiêu chu n này và nh ng tiêu chu n khác có liên quan
4 o l ng m a
4 1 Quy đ nh v b trí các đi m đo m a trong h th ng th y l i
- Các đi m đo ph i đ m b o phân b đ u trên toàn h th ng, không b trí ch th a quá, ch d y quá;
- i v i vùng có đ a hình thay đ i nhi u, kho ng cách gi a các đi m đo m a t 10 km đ n 15 km;
- i v i vùng trung du đ ng b ng đ a hình ít thay đ i, kho ng cách gi a các đi m đo m a t 15 km
đ n 20 km;
- N u trong h th ng th y l i đã có các đi m đo m a c a c quan qu n lý thì khi b trí m ng l i tr m
đo m a ph i k đ n các tr m đo m a này;
- T i tr s c quan qu n lý h th ng th y l i ho c qu n lý công trình c n b trí m t đi m đo m a
4.2 Thi t b đo m a
- Thùng đo m a ph i đ c s n xu t theo tiêu chu n hi n hành T i m i đi m đo m a ph i có 2 thùng ( ng) đo trong đó m t chi c làm vi c và m t chi c d phòng;
- Thùng đo m a ph i đ t n i b ng ph ng, cách xa v t c n nh nhà c a, cây c i t 3 l n đ n 4 l n chi u cao c a v t c n;
Trang 7- Khi đo m a n u thùng khô thì ghi vào s b ng m t g ch ngang ng n (-);
- Khi đo m a n u có m a b i nh ng trong thùng v n không có n c thì ghi vào s b ng 2 s 0 li n nhau gi a có d u ph y (0,0) L ng m a đo lúc 7 h ghi vào c t m a đêm, l ng m a đo lúc 19 h ghi vào c t m a ngày Tr ng h p ph i đo nhi u l n trong ngày thì ghi vào s ph r i đ n 7 h và 19 h
c ng l i ghi vào s chính theo các c t trên;
- Cu i ngày ph i ghi t ng l ng m a ngày;
- Cu i tu n (10 ngày) và cu i tháng ph i ghi t ng l ng các tu n và tháng;
- Ph i ghi s ngày m a liên t c dài ngày nh t, không m a liên t c dài nh t, tình hình th i ti t b t
th ng nh dông, bão, m a l n,… trong tu n, trong tháng
4.3.3 B o qu n và ki m tra ch t l ng thùng đo m a
M i tháng ph i r a thùng đo m a m t l n và ki m tra ch t l ng thùng Sau m i l n đo ho c sau c n dông ph i ki m tra thùng ngay
5 o m c n c
5.1 Yêu c u công trình đo m c n c và thi t b đo m c n c
Vi c thi t k , xây d ng công trình và l p đ t trang thi t b quan tr c m c n c ph i đ m b o các yêu
c u sau:
- t đ c yêu c u đ chính xác quan tr c trong m i tình hu ng;
- Ch c ch n, không b lung lay b i dòng n c, gió bão và các tác đ ng khác;
- Thao tác thu n ti n;
- An toàn;
- T n d ng các nguyên v t li u t i ch
Trang 8- Th ng l u các công trình tràn trên kênh
5.2.2 Ngoài nh ng quy đ nh trên, tu theo đ c đi m c a t ng h th ng, c quan qu n lý h th ng
th y l i có th quy đ nh đ t thêm m t s đi m đo các v trí c n thi t
5.3 Các yêu c u khi đ t tr m đo m c n c
5.3.1 Tr m đo m c n c ph i có nhi m v thu th p các s li u v m c n c theo các đi u quy đ nh trong tiêu chu n này Trong khi th c hi n nhi m v , các k thu t viên quan tr c c a tr m ph i n m
v ng đ c đi m đo n sông, đo n kênh đo, đ a hình đ a v t và ch đ th y v n c a v trí quan tr c
5.3.2 Cán b và nhân viên c a Tr m đo ph i b o v công trình, trang thi t b , tài li u và các c s v t
ch t khác c a tr m, th c hi n ch đ báo cáo th ng k
5.3.3 i m đo m c n c ph i đ c ch n các v trí sau đây:
- b sông, b kênh n đ nh, không b i, xói;
- n i dòng ch y n đ nh, không có n c xoáy, n c v t, n c ch y, n c dâng, n c đ ;
- Kh o sát th c đ a đ đi u tra các m t nh ch đ n c, di n bi n lòng sông, s phân b các lo i đ t
đá, m c đ b i xói, s ho t đ ng c a các công trình th y l i, giao thông v n t i th y và các công trình xây d ng khác Trong khi kh o sát th c đ a, n u có đi u ki n nên ch p nh ghi l i;
Trang 9b) Kh o sát k thu t: o đ c đ a hình và l p bình đ khu v c đ t tr m quan tr c m c n c, đi u tra tính toán m c n c cao nh t và th p nh t, kh o sát s phân b l u t c trên toàn m t c t ngang và đo
v bình đ h ng ch y
5.3.5 Cao đ ghi trên th c đo n c ph i đ c d n t m c cao đ Qu c gia
5.4 Di chuy n tuy n quan tr c
5.4.1 Sau m t th i gian ho t đ ng, n u t i tuy n quan tr c m c n c xu t hi n m t trong các tình
hu ng sau đây c n ph i di chuy n đ n v trí khác:
a) Các thi t b quan tr c đang dùng b đe do phá ho i ho c b sông b xói l không th ti n hành quan
tr c đ c;
b) Ch đ n c t i tuy n quan tr c đã thay đ i không còn tính đ i bi u nh dòng chính do phân dòng
đã chuy n đi ch khác, n c b v t, b qu n v.v ho c do có công trình m i đ c xây d ng g n khu
v c tuy n quan tr c ho c do cây c , rong rêu s ng trong n c phát tri n;
c) Do yêu c u v xây d ng kinh t và an ninh qu c phòng bu c ph i di d i
5.4.2 Nh ng đi m c n chú ý khi ch n tuy n quan tr c v trí m i:
a) C g ng ch n g n tuy n quan tr c c và có ch đ th y l c g n gi ng tuy n quan tr c c đ thu n
ti n cho vi c x lý quan h gi a tuy n m i và tuy n c ;
b) Các đi u ki n l a ch n tuy n và các b c ti n hành gi ng nh lúc b t đ u xây d ng tuy n quan tr c
5.4.3 Sau khi đã di chuy n tuy n ph i ti n hành quan tr c m c n c đ ng th i c hai tuy n trong
m t th i gian đ xây d ng quan h t ng quan m c n c gi a hai tuy n nh m đ a tài li u v m t tuy n ho c đ ti n liên h tài li u gi a hai tuy n
5.4.4 Khi quan tr c song song c n ch n th i đo n, th i gian có các ch đ n c và c p m c n c t
th p đ n cao Tu theo m c đ xu t hi n các lo i ch đ n c mà b trí s l n quan tr c m c n c
đ ng th i, c th nh sau:
a) m i c p m c n c (b ng m t ph n m i biên đ m c n c) c a m i ch đ n c khác nhau (l lên, l xu ng, tri u lên, tri u xu ng, ch y ng c, ch y xuôi do nh h ng c a n c v t hay các hi n
t ng khác gây ra) i v i lo i ch đ n c xu t hi n nhi u l n nh tri u lên, tri u xu ng v.v thì m i
c p m c n c ph i có ít nh t ba l n ba th i đi m khác nhau g m th i đi m đ u, gi a và cu i c a
Trang 10d) n i có quan h m c n c đ ng th i không n đ nh thì ph i quan tr c c th i gian s d ng t ng quan
5.4.5 N u g p m t trong nh ng tr ng h p sau đây s không ph i quan tr c m c n c đ ng th i
gi a hai tuy n:
a) Quy lu t bi n đ i m c n c hai tuy n c và m i không gi ng nhau ví d m t tuy n th ng l u
đ p, m t tuy n h l u đ p ho c m t tuy n ch u nh h ng c a n c v t, m t tuy n không ch u nh
h ng; ho c m t ch có đ r ng khác nhau nhi u, ho c m t tuy n th ng l u, m t tuy n h l u
c a nh p l u, phân l u l n và hai tuy n cách nhau khá xa;
b) M c n c quan tr c tuy n c không còn tính đ i bi u ho c công trình quan tr c m c n c đó
đã b h h ng, xây d ng l i r t khó kh n, ho c không th quan tr c đ c do lý do đ c bi t nh an ninh, qu c phòng
5.5 Yêu c u khi l p đ t các thi t b đo m c n c
5.5.1 H th ng c c đo n c
5.5.1.1 C c đo n c đ c xây d ng nh ng n i có b tho i, bãi sông r ng có m c n c thay đ i
l n Tuy n hàng c c ph i vuông góc v i h ng n c ch y Các c c đ c đánh s th t t trên
xu ng u c c trên cùng ph i cao h n m c n c cao nh t nhi u n m là 0,50 m u c c d i ph i cao h n chân c c k trên t 0,10 m đ n 0,15 m C c có th làm b ng các v t li u s t, g , bê tông Ti t
5.5.2.2 m t tuy n đo m c n c n u có nhi u th c đo thì đ u th c đo d i ph i cao h n s “0”
c a th c đo trên ít nh t 0,50 m u th c trên c ng ph i cao h n m c n c cao nh t nhi u n m không d i 0,50 m S “0”c a th c đo cu i cùng ph i th p h n m c n c th p nh t nhi u n m là 0,50 m
Trang 11
Mực nước nhỏ
Mực nước lớn Mực nước đo
Thước đo cầm tay
Cọc mốc đo
Hỡnh 1 - S đ h th ng tuy n c c đo n c
5.5.3 Mỏy t ghi m c n c
5.5.3.1 Mỏy t ghi m c n c đ c xõy d ng n i c n theo dừi m c n c th ng xuyờn, ph i đo
m c n c nhi u l n trong ngày ho c nh ng cụng trỡnh đ u m i quan tr ng
5.5.3.2 Ch đ t mỏy t ghi m c n c ph i n đ nh, khụng b lỳn tr t
5.5.3.3 Ph i cú h th ng c c hay th c đo n c bờn c nh đ ki m tra mỏy t ghi
5.5.3.4 M c n c ch đ t mỏy t ghi và m c n c đ t th c n c ki m tra ph i ngang b ng nhau
5.5.3.5 Thỏo l p, s d ng, b o qu n mỏy t ghi m c n c ph i đ c th c hi n theo đỳng quy đ nh trong cỏc b n thuy t minh h ng d n s d ng mỏy
5.5.3.6 Sau khi đ t mỏy t ghi ph i ti n hành quan tr c th đ so sỏnh gi a m c n c c a th c
n c ki m tra v i m c n c ghi trờn bi u đ c a mỏy t ghi Quan tr c th ớt nh t ti n hành 30 l n v i nhi u m c n c và trong nh ng đi u ki n khỏc nhau nh khi cú súng, giú, m c n c lờn xu ng nhanh Sai s gi a mỏy t ghi và th c n c ki m tra khụng quỏ ± 2 cm, sai s gi a đ ng h ki m tra
và đ ng h trong mỏy khụng quỏ ± 5 phỳt m t ngày đờm m i đ c s d ng mỏy
5.6 B o qu n và tu s a thi t b đo m c n c
5.6.1 Cỏc thi t b đo n c ph i đ m b o t t đ quan tr c chớnh xỏc N u h h ng ph i k p th i tu s a
và d n cao đ l i Khi ph i thay đ i v trớ đi m đo m c n c ph i ghi rừ ngày thỏng thay đ i cao đ s
Trang 125.6.4 Khi đ t máy ch có nhi u phù sa, c 3 tháng m t l n ph i n o vét phù sa l ng đ ng trong
gi ng và đ ng ng d n n c vào gi ng
5.7 Công tác chu n b và ch đ đo m c n c
5.7.1 Công tác chu n b
Tr c khi ti n hành quan tr c m c n c c n chu n b chu đáo m i vi c có liên quan, đ m b o công
vi c ti n hành thông su t và tài li u thu đ c chính xác N i dung công tác chu n b g m:
a) Ki m tra đ ng h quan tr c: ng h quan tr c ph i đ c ki m tra hàng ngày b ng cách so v i tín
hi u báo gi trên ài ti ng nói Vi t Nam C n ki m tra vào hai th i đi m c đ nh là 6 gi và 18 gi M i ngày đ ng h không đ c sai quá 5 phút N u sai ph i đi u ch nh l i cho chính xác N u sai quá 5 phút
mà không đi u ch nh đ c thì ph i đem đi s a Trong các l n quan tr c m c n c ki m tra máy t ghi,
ph i đi u ch nh đ ng h ki m tra mang theo cho chính xác;
b) Ki m tra d ng c đo đ c nh th c n c có b h h ng ho c b gãy không S đ c có rõ ràng không N u không đ m b o ch t l ng ph i l y cái khác thay th ;
c) Chu n b s ghi quan tr c, b ng gi y t ghi (n u ph i thay gi y tuy n quan tr c b ng máy t ghi thì ph i ghi đ y đ tên sông, kênh, tr m, tháng ngày vào b ng gi y), bút chì, đèn pin, đèn d u (n u đo đêm), đ ng h quan tr c;
d) Ki m tra k công trình quan tr c nh c c, th y chí, máy t ghi, h th ng ng d n n c, ng xi phông, bình đi u ti t n c xem có khác th ng không N u phát hi n công trình quan tr c b h h ng
ho c nghi v n thì ph i đ t ph ng án quan tr c m i, ch n công trình quan tr c cho thích h p N u công trình quan tr c b rác, ch t b n bám vào thì ph i làm s ch, đ m b o s đ c đ c rõ ràng
T t c các công vi c trên ph i làm xong tr c gi quy đ nh quan tr c kho ng 5 phút N u m t sông có sóng ph i làm xong tr c 10 phút
- Th c hi n theo các quy đ nh t i kho n a) c a đi u 5.7.2.;
- Các công vi c trên ph i th c hi n trong 5 phút;
Trang 13- Ghi k t qu ki m tra lên b ng gi y;
- Ki m tra ho t đ ng c a máy t ghi và n u th y xu t hi n v n đ b t th ng thì ghi vào b ng gi y
5.7.3 Ch đ đo m c n c
5.7.3.1 Ch đ đo m c n c t i c ng l y n c qua đê đ t i cho di n tích t 10.000 ha tr lên n m trong vùng không nh h ng tri u:
a) Hàng ngày ph i đo m c n c 2 l n vào lúc 7 h và 19 h;
b) Ch đ đo m c n c trong mùa l quy đ nh nh sau:
- Khi n c sông m c t báo đ ng I đ n báo đ ng III: o 4 l n trong m t ngày đêm v i kho ng th i gian cách nhau gi a hai l n đo là 6 gi , đo vào các th i đi m 1 h, 7 h, 13 h và 19 h ;
- Khi m c n c sông trên m c báo đ ng III: o 8 l n trong m t ngày đêm v i kho ng th i gian cách nhau gi a hai l n đo là 3 gi , đo vào các th i đi m 1 h ,4 h, 7 h, 10 h, 13 h, 16 h, 19 h và 22 h
c) Trong mùa l , tu thu c m c đ quan tr ng c a t ng công trình, c quan qu n lý h th ng th y l i
có th quy đ nh ch đ đo thêm gi khi c n thi t
5.7.3.3 Ch đ đo m c n c cho các c ng l y n c t c p III tr lên n m trong vùng nh h ng c a
th y tri u:
a) Khi l y n c: m t ngày đo 4 l n vào lúc 7 h, 19 h và khi xu t hi n chân tri u, đ nh tri u;
b) o tr c khi m c ng và đóng c ng;
c) Không đo khi m c ng;
d) Ngoài các quy đ nh nêu trên, c quan qu n lý h th ng th y l i có th quy đ nh ch đ đo thêm gi khi c n thi t
5.7.3.4 Ch đ đo m c n c t i các h t c p III tr lên ho c có di n tích t i trên 2 000 ha và các h
Trang 14- Khi m c n c h n m trong kho ng t m c n c dâng bình th ng đ n m c n c ki m tra: o 8 l n trong ngày đêm, c 3 gi đo m t l n vào lúc 1 h, 4 h, 7 h, 10 h, 13 h, 16 h, 19 h và 22 h;
- Khi m c n c h cao h n m c n c ki m tra: m i gi đo 1 l n
5.7.3.5 Ch đ đo m c n c cho các h nh , công trình c p IV:
a) M i ngày đo 2 l n vào lúc 7 h và 19 h;
b) o tr c khi đóng c ng và m c ng;
c) Ngoài các quy đ nh nêu trên, tu theo m c đ quan tr ng c a t ng h , c quan qu n lý công trình
s quy đ nh ch đ đo thêm gi khi c n thi t
5.7.3.6 i v i các tr m b m đ u m i c a h th ng th y l i khi b m n c ho c tiêu n c đo theo
ch đ sau:
a) M i ngày đo 2 l n vào lúc 7 h và 19 h;
b) o tr c khi ch y máy b m và sau khi d ng máy b m;
c) Không đo n c khi không ch y máy
5.7.3.7 i v i các tr m b m n i đ ng, tu theo yêu c u c a công tác qu n lý, c quan qu n lý h
th ng th y l i s quy đ nh ch đ đo cho t ng tr ng h p c th
5.7.3.8 Ch đ đo n c t i các h th ng tiêu t ch y quy đ nh nh sau:
a) Nh ng ngày m c ng tiêu n c, do m i ngày 2 l n vào lúc 7 h và 19 h;
b) o n c tr c khi m c ng và đóng c ng
5.7.3.9 Ch đ đo n c t i các công trình trên h th ng kênh chính quy đ nh nh sau:
a) Khi t i ho c tiêu đo ngày 2 l n vào lúc 7 h và 19 h;
b) o tr c khi m c ng và đóng c ng;
c) Không đo khi không v n hành t i tiêu
5.8 Yêu c u k thu t khi đo m c n c
5.8.1 Th c đo
n v nh nh t đ tính cao đ m c n c là cm Kho ng cách gi a hai v ch c a th c đo là 1 cm
5.8.2 o m c n c th c đo
Ng i đo ph i đ ng g n và đ i di n v i th c đo n c, nhìn rõ ng n n c và con s v ch trên th c
r i đ c theo các đ m c n c N u m c n c n m gi a 2 v ch thì quy tròn s đ c trên ho c d i,
g n v ch nào thì quy theo v ch y Khi có sóng ph i đ c 2 v ch cao nh t và th p nh t r i l y trung bình c ng
Trang 155.8.3 o m c n c c c
Dùng th c đo dài t 80 cm đ n 100 cm đ t trên đ u c c nào ng p n c g n b nh t đ đo đ ng p sâu n c trên đ nh c c Cao trình đ nh c c c ng v i tr s đ c là cao đ m c n c
5.8.4 o m c n c máy t ghi
Hàng ngày vào 7 h sáng ph i thay b ng và ti n hành các công vi c sau:
- c m c n c t i th c n c ki m tra và quan sát các hiên t ng có liên quan;
- i chi u đ ng h tr m v i gi trên máy t ghi;
- Ghi gi và m c n c trên b ng gi y
CHÚ THÍCH:
- Khi thay b ng n u th y m c n c đ t đ n H R max R và H R mim R c n đ qua các tr s đó r i m i thay;
- Khi thay b ng ph i ghi ngay d i b ng m i tên đi m đo, tên sông (kênh) và th i gian b t đ u đo;
- C n c vào gi chính th c (7h) và m c n c ki m tra đ đ t bút ghi đúng v trí trên b ng;
- Sau khi đi u ch nh ph i ki m tra máy có ch y đ u không, n u đ ng quá trình có hình r ng c a ph i tìm nguyên nhân đ s a
5.8.5 Quan sát trong khi đo
M i l n đo m c n c ph i quan sát hi n t ng sóng, gió, m a, tình t ng làm vi c c a công trình, di n
bi n xung quanh công trình đ ghi vào m c ghi chú c a s ghi m c n c
5.9 Ghi chép và ch nh lý s li u m c n c
5.9.1 Các s li u đo xong ph i ghi ngay vào s ghi m c n c Trong nh ng ngày m c ng t i tiêu
ph i ghi rõ tình hình đóng m c ng, đ cao m c ng, s c a m vào s ghi m c n c
5.9.2 Sau khi đo xong ph i xem xét k t qu đo, n u phát hi n tài li u không h p lý ph i phân tích nguyên nhân đ x lý s a ch a
5.9.3 Tính và v các tr s đ c tr ng m c n c t i công trình đ u m i th c hi n theo quy đ nh sau: a) Cu i m i ngày ph i tính m c n c trung bình ngày theo ph ng pháp trung bình c ng;
b) Cu i tu n (10 ngày) và cu i tháng ph i tính tr s m c n c bình quân tu n, bình quân tháng, tr s cao nh t, th p nh t trong tháng và ngày xu t hi n các tr s đó vào s ghi m c n c;
d) V đ ng quá trình m c n c ngày trong n m
5.10 S ghi quan tr c m c n c
5.10.1 Khi ghi s quan tr c m c n c ph i th c hi n đ y đ các quy đ nh sau đây:
- S li u quan tr c ph i đ c ghi vào “S ghi quan tr c m c n c” t i hi n tr ng;
Trang 16- S li u và nh ng đi u ghi chép trong s ph i do k thu t viên quan tr c tr c ti p đo và nhìn th y;
- Ph i ghi đ y đ các n i dung ghi trong s ;
- Ch s ph i chân ph ng rõ ràng, ngay ng n, s ch s Nét ch ph i đ m, đ u và ghi b ng bút chì đen, không đ c t y xoá, vi t đè lên nhau Các s li u trong m t b ng ph i th ng hàng, th ng c t;
- Nh ng tr s có s th p phân thì gi a ph n nguyên và ph n th p phân đánh d u “,”;
- Nh ng s c n l u ý, ký hi u nh sau: tr s b sung đánh d u “ ⊗ ”, tr s hi u ch nh đánh d u “ + ”,
tr s kh nghi đánh d u “ * ”, các d u này ghi vào bên ph i phía trên c a tr s t ng ng Ch thi u tài li u thì đánh d u “ - ”;
- B ng không b rách b n;
- Có ch ký và h tên k thu t viên quan tr c
5.10.2 Ph i vi t đ s có ngh a Vi c quy tròn các con s quy đ nh nh sau: khi so v i đ n v s có ngh a, n u nh h n 0,5 thì b đi, l n h n 0,5 thì ghi thêm 1 đ n v , khi b ng 0,5 thì l y s ch n sát s
li u c Ví d các s 2 454, 2 456, 2 485 và 2 435 l y 3 s có ngh a thành 2 450, 2 460, 2 480 và 2 440;
5.10.3 Tr ng h p ghi chép không đúng, c n ph i s a ch a thì x lý nh sau:
a) Tr s sai thì g ch chéo t góc trái phía trên xu ng góc ph i phía d i r i ghi tr s đúng vào bên
M i tr m ph i có “S nh t ký tr m” đ ghi chép các s vi c x y ra hàng ngày có liên quan nh h ng
đ n s li u m c n c Yêu c u ghi nh t ký quy đ nh t i các đi u nh d i đây
5.11.2 Ghi nh t ký v quan tr c
Ghi nh ng s vi c liên quan đ n t ng, gi m kh i l ng quan tr c; các hi n t ng hay s vi c làm nh
h ng đ n ch t l ng quan tr c; các sai sót trong vi c th c hi n ch đ quan tr c, ph ng pháp quan
tr c
5.11.3 Ghi nh t ký v công trình quan tr c
Ghi chép nh ng vi c liên quan đ n s d ng, b o qu n, tính n ng c a máy móc, trang thi t b và công trình quan tr c C n ghi rõ th i gian, m c đ và ph m vi lúc m i b t đ u s d ng, lúc h h ng, lúc thay
m i, nguyên nhân x y ra, ng i x lý và k t qu x lý
Trang 175.11.4 Ghi nh t ký v các hi n t ng t nhiên
Ghi chép tình hình di n bi n lòng sông, tình hình thay đ i tr ng thái dòng ch y, tình hình ho t đ ng c a các công trình th y l i và c a con ng i
5.11.5 Ghi nh t ký v các v n đ khác có liên quan
Nh t ký tr m đo c ng c n ghi chép nh ng v n đ khác có liên quan đ n công tác đo đ c, ch ng h n ý
ki n nh n xét, góp ý c a các đoàn đ n ki m tra k thu t t i tr m v.v…
6 o l u l ng n c
6.1 Ch n v trí đo l u l ng
V trí các đi m đo l u l ng trong h th ng th y l i quy đ nh nh sau:
- H l u c ng l y n c đ u m i, c ng đ u kênh phân ph i đ n các h dùng n c và các c ng tiêu chính;
- Sau b x n c c a các tr m b m đi n đ u m i;
- T i c a tràn các h ch a n c
Ngoài các đi m đo quy đ nh rên, tu theo t ng h th ng th y l i có th đ t đi m đo th ng xuyên hay
đi m đo ki m tra t ng th i gian nh ng v trí khác đ ph c v cho công tác qu n lý khai thác
6.2 Công trình và thi t b đo l u l ng
Khi c n xác đ nh l u l ng chính xác qua công trình có th ch n các thi t b chuyên dùng nh vòi đo
n c, máng đo n c hình thang, hình ch nh t v.v Các thi t b chuyên dùng này c n đ m b o các yêu c u sau:
- T n th t đ u n c nh ;
- Quan tr c và tính toán ti n l i;
- Chi phí mua s m, qu n lý và s a ch a th p
Trang 186.2.3 Dùng l u t c k đ đo ki m tra l u l ng và đo ki m nghi m bi u đ Q = f( z,a )
6.2.3.1 Yêu c u v l u t c k
L u t c k ph i làm vi c t t, tr c khi dùng ph i ki m tra l i s làm vi c bình th ng c a nó theo các tiêu chu n k thu t c a thi t b này
6.2.3.2 Yêu c u v tuy n đo
Tuy n đo ph i đ t h l u công trình t 50 m đ n 100 m và đo n kênh có m t c t g n v i m t c t thi t k T t nh t là đ t t i nh ng đo n kênh có gia c b và lòng b ng bê tông ho c đá xây
6.2.3.4 Yêu c u v b trí đi m đo trên m i th y tr c
- S đi m đo t c đ trên m i đ ng th y tr c quy đ nh theo B ng 2;
- i m m t đo d i m t n c t 10 cm đ n 20 cm;
- i m đáy đo cách đáy kênh t 10 cm đ n 20 cm
B ng 2 - S đi m đo t c đ dòng ch y trên m t th y tr c sâu c t n c trong kênh S đi m đo sâu đi m đo
VR tb R= 0,25 x (V R 0.2 R + 2V R 0.6 R + VR 0.8 R) c) Tr ng h p đo 5 đi m, t c đ trung bình c a th y tr c VR tb R tính theo công th c sau:
VR tb R= 0,1 x (VR M t R + 3V R 0.2 R + 3V R 0.6 R + 2VR 0.8 R + VR đáy R)