đây là cuốn sách có mọi kỹ năng mà tất cả mọi người đều cần có cho một năm thành công và hạnh phúc, chiến lược kinh doanh và tất cả các thứ khác, kể cả kinh doanh và cuộc sống . đây là người bạn có thể liên hệ để học được kỹ năng kinh doanh mà tất cả mọi người đều cần có cho một năm thành công và hạnh phúc, chiến lược kinh doanh và tất cả các thứ khác https:www.facebook.comtairichloc
Trang 1BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
CHƯƠNG TRÌNH DẠY NGHỀ
TRÌNH ĐỘ SƠ CẤP
NGHỀ: SẢN XUẤT GIỐNG CUA XANH
(Phê duyệt tại Quyết định số 481/QĐ-BNN-TCCB ngày 07 tháng 4 năm 2014
của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn)
Hà Nội, Năm 2014
Trang 2BỘ NÔNG NGHIỆP
VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
CHƯƠNG TRÌNH DẠY NGHỀ TRÌNH ĐỘ SƠ CẤP
(Phê duyệt tại Quyết định số 481 /QĐ-BNN-TCCB ngày 07 tháng 4 năm 2014
của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn)
Tên nghề: Sản xuất giống cua xanh
Trình độ đào tạo: Sơ cấp nghề
Đối tượng tuyển sinh: Lao động nông thôn trong độ tuổi lao động, đủ sức
khỏe, trình độ học vấn từ tiểu học trở lên, có nhu cầu về sản xuất giống cuaxanh
Số lượng môn học, mô đun đào tạo: 07 mô đun
Bằng cấp sau khi tốt nghiệp: Chứng chỉ sơ cấp nghề
I MỤC TIÊU ĐÀO TẠO
1 Kiến thức, kỹ năng, thái độ nghề nghiệp
Kiến thức:
+ Nêu được các công việc chuẩn bị sản xuất cua xanh giống;
+ Trình bày được qui trình nuôi cua mẹ cho đẻ (nuôi vỗ) và cua mẹ ômtrứng, ương ấu trùng và cua giống;
+ Nêu được biện pháp phòng trị một số bệnh thường gặp ở ấu trùng cua;+ Trình bày được việc thu hoạch, vận chuyển và tiêu thụ cua giống
Kỹ năng:
+ Thực hiện được việc chuẩn bị cho sản xuất giống: xây dựng trại giống,lắp đặt trang thiết bị, xử lý nước;
+ Nuôivà chuẩn bị được thức ăn cho ấu trùng, cua giống;
+ Tuyển chọn, vận chuyển và nuôi được cua mẹ cho đẻ (nuôi vỗ) và cua
mẹ ôm trứng;
+ Thu và ương ấu trùng, cua giống đúng kỹ thuật;
+ Phòng, chẩn đoán và trị được một số bệnh thường gặp ở ấu trùng cua;+ Thực hiện được việc thu hoạch, vận chuyển cua giống đúng kỹ thuật
Trang 32 Cơ hội việc làm
Sau khi hoàn thành khóa học, người họccó khả năng tự tổ chức sản xuấttại trang trại gia đình hoặc làm việc tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh có liên
quan đến lĩnh vực của nghề Sản xuất giống cua xanh.
II THỜI GIAN CỦA KHÓA HỌC VÀ THỜI GIAN THỰC HỌC TỐI THIỂU
1 Thời gian của khóa học và thời gian thực học tối thiểu
Thời gian đào tạo: 3 tháng
Thời gian học tập: 12 tuần
Thời gian thực học tối thiểu: 440 giờ
Thời gian ôn, kiểm tra hết mô đun và kết thúc khóa học: 40 giờ (trong đó
ôn và kiểm tra kết thúc khóa học: 16 giờ)
2 Phân bổ thời gian thực học tối thiểu
Thời gian học tập: 480 giờ
Thời gian thực học các mô đun đào tạo nghề: 440 giờ
+ Thời gian học lý thuyết: 96 giờ
+ Thời gian học thực hành: 344 giờ
III DANH MỤC CÁC MÔ ĐUN ĐÀO TẠO, THỜI GIAN VÀ PHÂN
BỔ THỜI GIAN HỌC TẬP
Mã
mô
đun
Tên mô đun
Thời gian đào tạo (giờ)
Tổng số
Trong đóLý
thuyết
Thựchành
Kiểmtra*
MĐ 01 Xây dựng trại sản xuất giống cua 80 16 56 8
MĐ 02 Chuẩn bị sản xuất giống cua 68 16 44 8
MĐ 04 Ương ấu trùng cua 60 14 38 8
Trang 4MĐ 05 Ương cua giống 68 14 46 8
MĐ 06 Phòng trị bệnh cua 60 12 40 8
MĐ 07 Thu hoạch và tiêu thụ cua giống 56 8 40 8
Ôn và kiểm tra kết thúc khóa học 16 16
* Ghi chú: Tổng số thời gian kiểm tra bao gồm: Số giờ kiểm tra định kỳ
trong từng mô đun (32 giờ - được tính vào thời gian học thực hành); số giờkiểm tra hết mô đun (24 giờ) và số giờ ôn, kiểm tra kết thúc khóa học (16 giờ)
IV CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN ĐÀO TẠO
(Nội dung chi tiết tại các chương trình mô đun kèm theo)
V HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG CHƯƠNG TRÌNH DẠY NGHỀ TRÌNH
ĐỘ SƠ CẤP
1 Hướng dẫn thực hiện các mô đun đào tạo nghề
Chương trình dạy nghề trình độ sơ cấp nghề Sản xuất giống cua xanh
dùng dạy nghề cho lao động nông thôn có nhu cầu học nghề Khi người họchọc đủ các mô đun trong chương trình này, tham dự và đạt kết quả trung bìnhtrở lên tại kỳ kiểm tra kết thúc khóa học sẽ được cấp chứng chỉ sơ cấp nghề
Theo yêu cầu của người học, người sử dụng lao động, cơ sở dạy nghề cóthể dạy độc lập một hoặc một số mô đun (như mô đun 1, 2, 5,7) Sau khi kếtthúc khóa học, cơ sở dạy nghề cấp cho người học: Giấy chứng nhận học nghề(đã hoàn thành các mô đun đã học)
Chương trình dạy nghề Sản xuất giống cua xanh bao gồm 07 mô đun vớicác mục tiêu như sau:
Mô đun 01: Xây dựng trại sản xuất giống cua có thời gian học tập là 80giờ, trong đó có 16 giờ lý thuyết, 56 giờ thực hành, 08 giờ kiểm tra Mô đunnày đảm bảo cho người học sau khi học xong có các kiến thức, kỹ năng, thái độnghề để thực hiện được các công việc: Chọn địa điểm; Xây dựng bể; Lắp đặt hệthống cấp thoát nước, xử lý nước thải, hệ thống sục khí, hệ thống điện đúngyêu cầu kỹ thuật
Mô đun 02: Chuẩn bị sản xuất giống cua có thời gian học tập là 68 giờ,trong đó có 16 giờ lý thuyết, 44 giờ thực hành, 08 giờ kiểm tra Mô đun nàyđảm bảo cho người học sau khi học xong có các kiến thức, kỹ năng, thái độnghề để thực hiện được các công việc: Chuẩn bị bể ương, nuôi; Xử lý sát trùng
và điều chỉnh độ mặn của nước; Nuôi cấy tảo và luân trùng đúng qui trình kỹthuật
Trang 5Mô đun 03: Nuôi cua mẹ có thời gian học tập 72 giờ, trong đó có 16 giờ lýthuyết, 48 giờ thực hành, 08 giờ kiểm tra Mô đun này đảm bảo cho người họcsau khi học xong có các kiến thức, kỹ năng, thái độ nghề để thực hiện được cáccông việc: Chọn, vận chuyển cua mẹ; Nuôi cua mẹ trong bể, lồng; Chăm sóccua ôm trứng và cho nở ấu trùng đúng qui trình kỹ thuật.
Mô đun 04: Ương ấu trùng cua có thời gian học tập 60 giờ, trong đó có 14giờ lý thuyết, 38 giờ thực hành, 08 giờ kiểm tra Mô đun này đảm bảo chongười học sau khi học xong có các kiến thức, kỹ năng, thái độ nghề để thựchiện được các công việc: Ấp và làm giàu Artemia; Chăm sóc, quản lý ấu trùng
Zoea và ấu trùng Megalop đúng qui trình kỹ thuật.
Mô đun 05: Ương cua giống có thời gian học tập 68 giờ, trong đó có 14giờ lý thuyết, 46 giờ thực hành, 08 giờ kiểm tra Mô đun này đảm bảo chongười học sau khi học xong có các kiến thức, kỹ năng, thái độ nghề để thựchiện được các công việc: Chuẩn bị ao, bể ương cua; Thả và chăm sóc cua giống
và Quản lý môi trường ao, bể ương đúng qui trình kỹ thuật
Mô đun 06: Phòng trị bệnh cua có thời gian học tập 60 giờ, trong đó có 12giờ lý thuyết, 40 giờ thực hành, 08 giờ kiểm tra Mô đun này đảm bảo chongười học sau khi học xong có các kiến thức, kỹ năng, thái độ nghề để thựchiện được các công việc: Phòng bệnh; Phát hiện, trị một số bệnh thường gặp do
vi khuẩn, nấm, ký sinh trùng hay do môi trường ở ấu trùng cua
Mô đun 07: Thu hoạch và tiêu thụ cua giống có thời gian học tập 56 giờ,trong đó có 8 giờ lý thuyết, 40 giờ thực hành, 08 giờ kiểm tra Mô đun này đảmbảo cho người học sau khi học xong có các kiến thức, kỹ năng, thái độ nghề đểthực hiện được các công việc: Khảo sát thị trường và ký hợp đồng tiêu thụ cuagiống; Kiểm tra, kiểm dịch chất lượng cua giống; Thu, vận chuyển cua giống;Quản lý hồ sơ sản xuất và Tính hiệu quả sản xuất
Đánh giá kết quả học tập của người học trong toàn khóa học bao gồm:kiểm tra định kỳ trong từng mô đun, kiểm tra hết mô đun và kiểm tra kết thúc
khóa học, được thực hiện theo “Quy chế thi, kiểm tra và công nhận tốt nghiệp
trong dạy nghề hệ chính quy”, ban hành kèm theo Quyết định số
14/2007/QĐ-BLĐTBXH, ngày 24 tháng 5 năm 2007 của Bộ trưởng Bộ Lao động - Thươngbinh và Xã hội
2 Hướng dẫn kiểm tra kết thúc khóa học
Số
TT Nội dung kiểm tra
Hình thức kiểm tra
Thời gian kiểm tra
Kiểm tra kiến thức, kỹ năng nghề
Kiến thức nghề Trắc nghiệm hoặcvấn đáp Không quá 60 phút
Trang 6Kỹ năng nghề Bài thực hành kỹ
năng nghề
Không quá 12 giờ
3 Các chú ý khác
Nên tổ chức lớp học tại cơ sở đào tạo có đủ điều kiện, địa phương có môhình sản xuất, trang thiết bị hay cơ sở sản xuất vào thời điểm sản xuất giốngcua Chương trình xây dựng cho khóa dạy nghề trong thời gian 3 tháng, nhưngtrong thực tế, có thể bố trí trùng với chu kỳ sản xuất giống để rèn kỹ năng nghềcho người học qua thực tiễn sản xuất Trong quá trình dạy nghề, có thể mời cácchuyên gia hoặc người có tay nghề cao tham gia giảng dạy, hướng dẫn, đánhgiá người học; có thể kết hợp việc dạy nghề và đánh giá kết quả của người họcvới việc tổ chức cho người học trực tiếp tham gia sản xuất ra sản phẩm
Trong quá trình thực hiện chương trình, nên bố trí cho người học đi thămquan các cơ sở sản xuất giống cua xanh có uy tín, áp dụng tiến bộ khoa học kỹthuật thành công, tạo điều kiện cho người học được học tập mô hình thực tiễn
và thấy được hiệu quả thiết thực của nghề
Có thể tổ chức lồng ghép với chương trình dạy nghề các hoạt động ngoạikhóa liên quan đến chuyên môn và các hoạt động văn hóa, thể thao phù hợp vớiđiều kiện của lớp học, hoạt động của cơ sở sản xuất và phong tục, tập quán củađịa phương
Trang 7CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN
Tên mô đun: Xây dựng trại sản xuất giống cua
Mã số mô đun: MĐ 01
Nghề: Sản xuất giống cua xanh
Trang 8CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN XÂY DỰNG TRẠI SẢN XUẤT GIỐNG CUA
Mã số mô đun: MĐ 01
Thời gian mô đun: 80 giờ; (Lý thuyết: 16 giờ; Thực hành: 56 giờ;
Kiểm tra hết mô đun: 08 giờ)
I VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN
Vị trí: Mô đun Xây dựng trại sản xuất giống cua là mô đun chuyên mônnghề trong chương trình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề Sản xuất giống cuaxanh; được giảng dạy trước các mô đun: Chuẩn bị sản xuất giống cua; Nuôicua mẹ; Ương ấu trùng cua; Ương cua giống; Phòng trị bệnh cua và mô đunThu hoạch và tiêu thụ cua giống
Mô đun Xây dựng trại sản xuất giống cua có thể giảng dạy độc lập hoặckết hợp với một số mô đun khác trong chương trình theo yêu cầu của ngườihọc
Tính chất: Mô đun Xây dựng trại sản xuất giống cua là mô đun được tíchhợp giữa lý thuyết và thực hành trong việc chọn địa điểm, xây dựng bể ương,nuôi, lắp đặt hệ thống cấp thoát nước, xử lý nước thải, hệ thống sục khí, hệthống điện… thuộc chương trình đào tạo Sơ cấp nghề Sản xuất giống cuaxanh
Mô đun này được giảng dạy tại cơ sở đào tạo hoặc địa phương có mô hìnhsản xuất và đầy đủ các trang thiết bị cần thiết
II MỤC TIÊU MÔ ĐUN
+ Chọn được địa điểm xây dựng trại sản xuất giống cua xanh;
+ Vẽ được sơ đồ bố trí trại sản xuất giống;
+ Theo dõi được quá trình thi công xây dựng trại sản xuất giống
Thái độ:
+ Có ý thức tuân thủ qui hoạch chung của địa phương;
+ Chấp hành các qui định về môi trường;
Trang 9+ Thực hiện công việc nghiêm túc.
III NỘI DUNG MÔ ĐUN
1 Nội dung tổng quát và phân phối thời gian
TT Tên các bài trong mô đun
Thời gian (Giờ chuẩn)
Tổngsố
Lýthuyết
Thựchành
Kiểmtra*
1
Bài 1 Tìm hiểu về vòng đời,
môi trường và tập tính sống của
cua xanh
2 Bài 2 Chọn địa điểm xây dựngtrại sản xuất giống cua xanh 18 4 12 2
3 Bài 3 Xây dựng bể ương nuôi 16 3 13
4 Bài 4 Lắp đặt hệ thống cấpthoát nước, xử lý nước thải 16 3 13
2 Nội dung chi tiết
Bài 1 Tìm hiểu về vòng đời, môi trường và tập tính sống của cua xanh
Thời gian: 2 giờ Mục tiêu:
Trình bày được vòng đời, môi trường và tập tính sống của cua xanh.
1 Phân bố của cua xanh
1.1 Phân bố của cua xanh trên thế giới
1.2 Phân bố ở Việt Nam
2 Vòng đời của cua xanh
Trang 103.5 Tính ưa ánh sáng và hướng quang của cua
3.6 Cơ chế lột xác của cua
4 Tập tính sống
4.1 Tính đào hang
4.2 Tính vượt vật cản
4.3 Tính hung dữ và tự vệ
4.4 Địch hại của cua
Bài 2 Chọn địa điểm xây dựng trại sản xuất giống cua xanh
Thời gian: 18 giờ Mục tiêu:
Trình bày được các yêu cầu chọn lựa địa điểm xây dựng trại sản xuất giống cua xanh.
Sử dụng được các dụng cụ, thiết bị để đo các chỉ tiêu môi trường nước Chọn được địa điểm xây dựng trại đúng yêu cầu.
3 Khảo sát kinh tế xã hội khu vực xây dựng trại
4 Thực hiện thủ tục xây dựng trại và đăng ký sản xuất
Trang 11Bài 3 Xây dựng bể ương, nuôi
Thời gian: 16 giờ Mục tiêu:
Biết được cách bố trí hệ thống bể ương, nuôi trong trại sản xuất giống Theo dõi, giám sát thi công xây dựng công trình bể ương, nuôi đúng yêu cầu.
1 Các loại bể trong trại sản xuất giống cua
3.3 Yệu cầu kỹ thuật
3.4 Thi công xây dựng bể
3.5 Ngâm xả, vệ sinh bể sau khi xây dựng
4 Xây dựng bao che
Bài 4 Lắp đặt hệ thống cấp thoát nước, xử lý nước thải
Thời gian: 16 giờ Mục tiêu:
Nêu được yêu cầu của hệ thống cấp thoát nước, xử lý nước thải trong trại sản xuất giống cua.
Lắp đặt được hệ thống cấp thoát nước đúng yêu cầu.
1 Lắp đặt hệ thống bơm cấp nước
1.1 Chọn máy bơm, ống dẫn nước
1.2 Chọn vị trí đặt đầu ống hút nước
1.3 Lắp đặt đường ống dẫn nước
Trang 122 Lắp đặt hệ thống bể xử lý nước cấp
2.1 Bể xử lý hóa chất
2.2 Bể lọc nước
3 Xây dựng hệ thống thoát nước, xử lý nước thải
3.1 Tiêu chuẩn hệ thống xử lý nước thải
Nêu được yêu cầu của hệ thống sục khí trong trại sản xuất giống.
Theo dõi hoặc lắp đặt được hệ thống sục khí đúng yêu cầu.
Nêu được yêu cầu của hệ thống điện trong trại sản xuất giống.
Theo dõi hoặc lắp đặt được hệ thống điện đúng yêu cầu.
Vận hành được hệ thống điện đúng cách, tuân thủ qui định an toàn điện.
1 Chuẩn bị vật tư, thiết bị
Trang 132.1 Các yêu cầu kỹ thuật
2.2 Lắp hệ thống điện chính
2.3 Hệ thống điện dự phòng
2.4 Kiểm tra hoàn chỉnh
3 Các yêu cầu về an toàn điện
4 Cấp cứu tai nạn điện
4.1 Tách nạn nhân ra khỏi mạch điện
4.2 Cứu chữa nạn nhân sau khi tách khỏi mạch điện
IV ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
1 Tài liệu giảng dạy
Giáo trình dạy nghề mô đun Xây dựng trại sản xuất giống cua trongchương trình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề Sản xuất giống cua xanh
2 Điều kiện về thiết bị dạy học và phụ trợ
Máy vi tính, máy chiếu, băng, đĩa hình minh họa, giấy, bút, sổ ghi chép
3 Điều kiện về cơ sở vật chất (phục vụ cho lớp học 30 người)
Phòng học lý thuyết có trang bị đầy đủ bảng, phấn, máy chiếu, máy vitính, màn hình và bàn ghế cho lớp học 30 người
Cơ sở sản xuất giống cua của cơ sở dạy nghề, địa phương hay hộ giađình
Trang 1410 Bộ thử NH3/NH4+ Bộ 6
Chuyên gia hướng dẫn thực hành
V PHUƠNG PHÁP VÀ NỘI DUNG ĐÁNH GIÁ
1 Phương pháp đánh giá
Trong quá trình thực hiện mô đun: Kiểm tra lý thuyết bằng hình thức viết(tự luận, trắc nghiệm); kiểm tra thực hành bằng bài thực hành (quan sát, đánhgiá mức độ thành thạo thao tác trong công tác thực hành)
Kết thúc mô đun: Đánh giá kết quả đạt được của người học bằng bàikiểm tra lý thuyết, thực hành
2 Nội dung đánh giá
Chọn địa điểm xây dựng trại sản xuất giống cua
Trang 15là các khóa đào tạo nghề phục vụ cho Đề án đào tạo nghề cho lao động nôngthôn đến năm 2020.
Chương trình mô đun Xây dựng trại sản xuất giống cua có thể sử dụngdạy độc lập hoặc cùng một số mô đun khác cho khóa tập huấn hoặc dạynghề dưới 3 tháng (dạy nghề thường xuyên)
Chương trình này được áp dụng trong cả nước, ở các vùng ven biển cóhoạt động nuôi cua
Ngoài đối tượng học chính là người lao động nông thôn, chương trình
có thể sử dụng để giảng dạy nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng nghề cho cáclao động khác có nhu cầu
Là mô đun giảng dạy tích hợp giữa lý thuyết và thực hành đòi hỏi tỷ
mỉ, cẩn thận, tránh các nguy hiểm… và bố trí phòng học phù hợp với phươngpháp dạy (có đủ các trang thiết bị phục vụ giảng dạy và thực hành)
2 Hướng dẫn một số điểm chính về phương pháp giảng dạy mô đun đào tạo
Phương pháp giảng dạy lý thuyết, bài tập: Thuyết trình, nêu vấn đề,thảo luận, tạo nội dung tình huống lấy người học làm trung tâm; kết hợp với
sử dụng hiệu quả thiết bị hỗ trợ giảng dạy như máy chiếu, phim, ảnh
Giảng dạy thực hành: Thực hành tại trại sản xuất giống hoặc phòngthực hành có đầy đủ các trang thiết bị cần thiết Giáo viên yêu cầu người họclàm mẫu và yêu cầu các người học khác góp ý, chỉnh sửa Sau đó, giáo viên
sẽ kiểm tra đánh giá và chỉnh sửa cho người học
3 Những trọng tâm chương trình cần chú ý
Chọn vị trí xây dựng trại sản xuất giống cua
Lên sơ đồ bố trí bể
4 Tài liệu cần tham khảo
Hoàng Đức Đạt, 1999, Kỹ thuật nuôi cua biển (Tái bản lần 1), NXBNông nghiệp TPHCM
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia - Cơ sở sản xuất giống thủy sản - Điềukiện an toàn thực phẩm, an toàn sinh học và môi trường (QCVN 02-15:2009/BNNPTNT)
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia - Cơ sở sản xuất, kinh doanh thủy sảngiống - Điều kiện vệ sinh thú y (QCVN 01- 81:2011/BNNPTNT)
Trung tâm nghiên cứu và thực hành thủy sản, Khoa Thủy sản, Trườngđại học Nông Lâm Huế Quy trình sản xuất cua giống bằng thức ăn côngnghiệp Phim phổ biến kỹ thuật Chương trình Bạn của nhà nông, Đài truyềnhình VTV Huế
Trang 16Kỹ thuật ương cua giống bằng nguồn giống sinh sản nhân tạo Phimphổ biến kỹ thuật Chương trình Bạn của nhà nông, Đài truyền hình VTV Huế.
Trang 17
CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN
Tên mô đun: Chuẩn bị sản xuất giống cua
Mã số mô đun: MĐ 02
Nghề: Sản xuất giống cua xanh
Trang 18CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN CHUẨN BỊ SẢN XUẤT GIỐNG CUA
Mã số mô đun: MĐ 02
Thời gian mô đun: 68 giờ; (Lý thuyết: 16 giờ; Thực hành: 44 giờ;
Kiểm tra hết mô đun: 08 giờ)
I VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN
Vị trí: Mô đun Chuẩn bị sản xuất giống cua là mô đun chuyên môn nghềtrong chương trình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề Sản xuất giống cua xanh;được giảng dạy sau mô đun Xây dựng trại sản xuất giống cua, trước các môđun: Nuôi cua mẹ; Ương ấu trùng cua; Ương cua giống; Phòng trị bệnh cua và
mô đun Thu hoạch và tiêu thụ cua giống
Mô đun Chuẩn bị sản xuất giống cua có thể được giảng dạy độc lập hoặckết hợp với một số mô đun khác trong chương trình theo yêu cầu của ngườihọc
Tính chất: Mô đun Chuẩn bị sản xuất giống cua là mô đun được tích hợpgiữa lý thuyết và thực hành trong việc chuẩn bị các bể ương, nuôi cua, xử lýnước và ương nuôi tảo, luân trùng làm thức ăn cho ấu trùng thuộc chương trìnhđào tạo Sơ cấp nghề Sản xuất giống cua xanh
Mô đun này được giảng dạy tại cơ sở đào tạo hoặc địa phương có mô hìnhsản xuất và đầy đủ các trang thiết bị cần thiết
II MỤC TIÊU MÔ ĐUN
+ Thực hiện được cấp, xử lý, nâng hạ độ mặn nước trong bể chứa
+ Ương nuôi được tảo, luân trùng làm thức ăn cho ấu trùng cua
Thái độ:
+ Tuân thủ quy trình kỹ thuật
+ Có ý thức chấp hành các qui định về môi trường
Trang 19+ Thực hiện công việc nghiêm túc.
III NỘI DUNG MÔ ĐUN
1 Nội dung tổng quát và phân phối thời gian
TT Tên các bài trong mô đun
Thời gian (Giờ chuẩn)
Tổngsố
Lýthuyết
Thựchành
Kiểmtra*
1 Bài 1 Chuẩn bị bể ương, nuôi 12 2 10
2 Bài 2 Xử lý sát trùng nước 16 4 11 1
3 Bài 3 Điều chỉnh độ mặn 8 2 5 1
5 Bài 5 Nuôi luân trùng 12 4 7 1
Kiểm tra kết thúc mô đun 4 4
* Ghi chú: Thời gian kiểm tra tích hợp giữa lý thuyết với thực hành được tính vào giờ thực hành
2 Nội dung chi tiết
Thời gian: 12 giờ Mục tiêu:
Vệ sinh bể ương, nuôi và dụng cụ đạt yêu cầu sát trùng.
Bố trí bể và cấp nước vào bể đáp ứng được điều kiện ương, nuôi.
Trang 20Bài 2 Xử lý sát trùng nước
Thời gian: 16 giờ
Mục tiêu:
Nêu được các yêu cầu của nguồn nước sản xuất giống cua.
Biết được tính chất một số loại hóa chất sát trùng nước.
Kiểm tra được chất lượng nước trước khi cấp.
Tính toán được liều lượng hóa chất dùng để xử lý nước.
Xử lý được nước đáp ứng yêu cầu sản xuất.
Tuân thủ các qui định về sử dụng hóa chất và an toàn lao động.
1 Kiểm tra nguồn nước trước khi cấp
1.1 Yêu cầu nguồn nước
1.2 Đo các chỉ tiêu chất lượng nước
2 Cấp nước vào bể chứa
2.1 Xác định thời điểm lấy nước
2.2 Kiểm tra hệ thống máy bơm nước
1.1 Hạ độ mặn trong bể chưa đầy nước
1.2 Hạ độ mặn trong bể đầy nước
2 Nâng độ mặn
3 Kiểm tra chất lượng nước
Bài 4 Nuôi cấy tảo
Trang 21Thời gian: 16 giờ
Mục tiêu:
Nuôi cấy và thu được tảo đúng thời điểm thích hợp.
1 Chuẩn bị bể nuôi tảo
1.1 Sát trùng bể
1.2 Cấp nước
2 Cấp môi trường dinh dưỡng vào bể
3 Cấy tảo và theo dõi phát triển của tảo
3.1 Cấy tảo giống
3.2 Theo dõi phát triển của tảo
4 Thu hoạch tảo
Bài 4 Nuôi luân trùng
1.3 Nuôi cấy tảo lục làm thức ăn cho luân trùng
1.4 Cấp tảo vào bể nuôi luân trùng
ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
1 Tài liệu giảng dạy
Giáo trình dạy nghề mô đun Chuẩn bị sản xuất giống cua trong chương
trình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề Sản xuất giống cua xanh
Trang 222 Điều kiện về thiết bị dạy học và phụ trợ
Máy vi tính, máy chiếu, băng, đĩa hình minh họa, giấy, bút, sổ ghi chép
3 Điều kiện về cơ sở vật chất (phục vụ cho lớp học 30 người)
Phòng học lý thuyết có trang bị đầy đủ bảng, phấn, máy chiếu, máy vitính, màn hình và bàn ghế cho lớp học 30 người
Cơ sở sản xuất giống cua của cơ sở dạy nghề, địa phương hay hộ giađình
7 Hóa chất xử lý sát trùng nước kg/loại 3-5
8 Hóa chất nuôi tảo kg/loại 3-5
4 Điều kiện khác
Chuyên gia hướng dẫn thực hành sản xuất giống cua
IV PHUƠNG PHÁP VÀ NỘI DUNG ĐÁNH GIÁ
1 Phương pháp đánh giá
Trong quá trình thực hiện mô đun: Kiểm tra lý thuyết bằng hình thức viết(tự luận, trắc nghiệm); kiểm tra thực hành bằng bài thực hành (quan sát, đánhgiá mức độ thành thạo thao tác trong công tác thực hành)
Kết thúc mô đun: Đánh giá kết quả đạt được của người học bằng bàikiểm tra lý thuyết, thực hành
2 Nội dung đánh giá
Cách chuẩn bị bể ương, nuôi
Xử lý nước
Nuôi tảo, luân trùng
V HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
Trang 231 Phạm vi áp dụng chương trình
Chương trình mô đun Chuẩn bị sản xuất giống cua áp dụng cho cáckhóa đào tạo nghề trình độ sơ cấp và dạy nghề dưới 3 tháng, trước hết làcác khóa đào tạo nghề phục vụ cho Đề án đào tạo nghề cho lao động nôngthôn đến năm 2020
Chương trình mô đun Xây dựng và chuẩn bị nơi nuôi cua bố mẹ có thể
sử dụng dạy độc lập hoặc cùng một số mô đun khác cho các khóa tập huấnhoặc dạy nghề dưới 3 tháng (dạy nghề thường xuyên)
Chương trình này được áp dụng trong cả nước, ở các vùng ven biển cóhoạt động nuôi cua
Ngoài đối tượng học chính là người lao động nông thôn, chương trình
có thể sử dụng để giảng dạy nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng nghề cho cáclao động khác có nhu cầu
Là mô đun giảng dạy tích hợp giữa lý thuyết và thực hành đòi hỏi tỷ
mỉ, cẩn thận, tránh các nguy hiểm… và bố trí phòng học phù hợp với phươngpháp dạy (có đủ các trang thiết bị phục vụ giảng dạy và thực hành)
2 Hướng dẫn một số điểm chính về phương pháp giảng dạy mô đun đào tạo
Phương pháp giảng dạy lý thuyết, bài tập: Thuyết trình, nêu vấn đề,thảo luận, tạo nội dung tình huống lấy người học làm trung tâm; kết hợp với
sử dụng hiệu quả thiết bị hỗ trợ giảng dạy như máy chiếu, phim, ảnh
Giảng dạy thực hành: Thực hành tại trại sản xuất giống hoặc phòngthực hành có đầy đủ các trang thiết bị cần thiết Giáo viên yêu cầu người họclàm mẫu và yêu cầu các người học khác góp ý, chỉnh sửa Sau đó, giáo viên
sẽ kiểm tra đánh giá và chỉnh sửa cho người học
3 Những trọng tâm chương trình cần chú ý
Xử lý nước
Nuôi tảo, luân trùng
4 Tài liệu cần tham khảo
Hoàng Đức Đạt, 1999, Kỹ thuật nuôi cua biển (Tái bản lần 1), NXBNông nghiệp TPHCM
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia - Cơ sở sản xuất giống thủy sản - Điềukiện an toàn thực phẩm, an toàn sinh học và môi trường (QCVN 02-15:2009/BNNPTNT)
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia - Cơ sở sản xuất, kinh doanh thủy sảngiống - Điều kiện vệ sinh thú y (QCVN 01- 81:2011/BNNPTNT)
Trung tâm nghiên cứu và thực hành thủy sản, Khoa Thủy sản, Trườngđại học Nông Lâm Huế Quy trình sản xuất cua giống bằng thức ăn công
Trang 24nghiệp Phim phổ biến kỹ thuật Chương trình Bạn của nhà nông, Đài truyềnhình VTV Huế.
Kỹ thuật ương cua giống bằng nguồn giống sinh sản nhân tạo Phimphổ biến kỹ thuật Chương trình Bạn của nhà nông, Đài truyền hình VTV Huế
Trang 25CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN
Tên mô đun: Nuôi cua mẹ
Mã số mô đun: MĐ 03
Nghề: Sản xuất giống cua xanh
Trang 26CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN NUÔI CUA MẸ
Mã số mô đun: MĐ 03
Thời gian mô đun: 72 giờ (Lý thuyết: 16 giờ; Thực hành: 48 giờ;
Kiểm tra hết mô đun: 8 giờ)
I VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN
Vị trí: Mô đun Nuôi cua mẹ là mô đun chuyên môn nghề trong chươngtrình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề Sản xuất giống cua xanh; được giảngdạy sau các mô đun: Xây dựng trại sản xuất giống cua, Chuẩn bị sản xuất giốngcua và học trước các mô đun: Ương ấu trùng cua; Ương cua giống; Phòng trịbệnh cua; Thu hoạch và tiêu thụ cua giống
Mô đun Nuôi cua mẹ có thể giảng dạy độc lập hoặc kết hợp với một số môđun khác trong chương trình theo yêu cầu của người học
Tính chất: Mô đun Nuôi cua mẹ là mô đun được tích hợp giữa lý thuyết
và thực hành trong việc chọn, vận chuyển, nuôi vỗ cua mẹ, cho đẻ và chăm sóccua mẹ ôm (ấp) trứng, thuộc chương trình đào tạo Sơ cấp nghề Sản xuất giốngcua xanh
Mô đun này được giảng dạy tại cơ sở đào tạo hoặc địa phương có mô hìnhsản xuất và đầy đủ các trang thiết bị cần thiết
II MỤC TIÊU MÔ ĐUN
+ Chuẩn bị được thức ăn nuôi cua mẹ
+ Thực hiện được các biện pháp kỹ thuật nuôi vỗ cua mẹ trong bể, lồng,cho cua đẻ và chăm cua mẹ ôm trứng
+ Dự đoán được thời điểm cua đẻ, nở trứng và thu được ấu trùng Zoea
Thái độ:
+ Tuân thủ quy trình kỹ thuật
Trang 27+ Rèn luyện tính cẩn thận, nghiêm túc.
+ Tuân thủ các nguyên tắc an toàn lao động trong quá trình làm việc
III NỘI DUNG MÔ ĐUN
1 Nội dung tổng quát và phân bố thời gian
TT Tên các bài trong mô đun
Thời gian (Giờ chuẩn)
Tổngsố
Lýthuyết
Thựchành
Kiểmtra*
1 Bài 1 Tìm hiểu đặc điểm cấu tạo, dinh
dưỡng, sinh trưởng và sinh sản của cua
trưởng thành
2 Bài 2 Chọn và vận chuyển cua mẹ 16 3 12 1
3 Bài 3 Nuôi cua mẹ trong bể 20 4 15 1
4 Bài 4 Nuôi cua mẹ trong lồng 20 4 15 1
5 Bài 5 Nuôi cua mẹ ôm trứng trong bể thu
2 Nội dung chi tiết
Bài 1 Tìm hiểu đặc điểm cấu tạo, dinh dưỡng, sinh trưởng và sinh sản của cua xanh trưởng thành
Thời gian: 4 giờ Mục tiêu:
Trình bày được đặc điểm cấu tạo, dinh dưỡng, sinh trưởng và sinh sản của cua xanh trưởng thành.
Nhận biết được các bộ phận bên ngoài và nội tạng của cua.
1 Mô tả các bộ phận ngoài và nội tạng của cua xanh
1.1 Mô tả các bộ phận ngoài
1.2 Cấu tạo trong
2 Đặc điểm dinh dưỡng
Trang 282.1 Cơ quan tiêu hóa
2.2 Tính ăn
3 Đặc điểm sinh trưởng
3.1 Các giai đoạn của vòng đời cua xanh
3.2 Lột xác
4 Đặc điểm sinh sản
4.1 Cơ quan sinh sản
4.2 Tập tính sinh sản
Bài 2 Chọn và vận chuyển cua mẹ
Thời gian: 16 giờ
Mục tiêu:
Trình bày được yêu cầu kỹ thuật và phương pháp kiểm tra cua mẹ.
Chọn được cua mẹ đạt yêu cầu kỹ thuật để nuôi cho đẻ, ôm trứng.
Vận chuyển cua mẹ đảm bảo cua khỏe, trứng nguyên vẹn.
1 Xác định kích thước, khối lượng cua
1.1 Xác định kích thước
1.2 Cân khối lượng cua
2 Quan sát ngoại hình của cua
3 Quan sát trạng thái hoạt động của cua
4 Kiểm tra cơ quan sinh sản của cua mẹ
4.1 Cua cái thành thục
4.2 Cua mẹ ôm trứng
5 Vận chuyển cua mẹ
5.1 Vận chuyển cua mẹ ôm trứng
5.2 Vận chuyển cua cái thành thục
Bài 3 Nuôi cua mẹ trong bể
Thời gian: 20 giờ Mục tiêu:
Thực hiện được các biện pháp kỹ thuật nuôi cua cái cho đẻ và cua mẹ ôm trứng trong bể
Trang 293.1 Cho cua ăn
3.2 Kiểm tra cua
3.3 Theo dõi cua sắp đẻ trứng
4 Quản lý môi trường bể nuôi
4.1 Kiểm tra các chỉ tiêu môi trường
4.2 Thay nước
5 Chuyển cua
Bài 4 Nuôi cua mẹ trong lồng
Thời gian: 20 giờ Mục tiêu:
Thực hiện được các biện pháp kỹ thuật nuôi cua cái cho đẻ và cua mẹ
ôm trứng trong lồng.
Kiểm tra và xử lý được chất lượng môi trường nơi đặt lồng nuôi
1 Chuẩn bị lồng nuôi cua
2 Thả cua vào lồng
3 Chăm sóc cua
3.1 Cho cua ăn
3.2 Kiểm tra cua
3.3 Theo dõi cua sắp đẻ trứng
4 Kiểm tra và xử lý chất lượng môi trường nước khu vực đặt lồng
Trang 304.6 Độ mặn
5 Chuyển cua vào bể
Bài 5 Nuôi cua mẹ ôm trứng trong bể thu ấu trùng
Thời gian: 8 giờ Mục tiêu:
Thực hiện được các biện pháp kỹ thuật nuôi cua mẹ ôm trứng và thu ấu trùng Zoea
1 Chuẩn bị bể thu ấu trùng
2 Thả cua vào bể
3 Chăm sóc cua
4 Thu ấu trùng Zoea
IV ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
1 Tài liệu giảng dạy
Giáo trình dạy nghề mô đun Nuôi cua mẹ trong chương trình dạy nghềtrình độ sơ cấp của nghề Sản xuất giống cua xanh
2 Điều kiện về thiết bị dạy học và phụ trợ
Máy vi tính, máy chiếu, băng, đĩa hình minh họa, giấy, bút, sổ ghi chép
3 Điều kiện về cơ sở vật chất (phục vụ cho lớp học 30 người)
Phòng học lý thuyết có trang bị đầy đủ bảng, phấn, máy chiếu, máy vitính, màn hình và bàn ghế cho lớp học 30 người
Cơ sở sản xuất giống cua của cơ sở dạy nghề, địa phương hay hộ giađình
Trang 318 Thau (đường kính 40-60cm) cái 10
4 Điều kiện khác
Chuyên gia hướng dẫn thực hành sản xuất giống cua
V PHƯƠNG PHÁP VÀ NỘI DUNG ĐÁNH GIÁ
1 Phương pháp đánh giá
Trong quá trình thực hiện mô đun: Kiểm tra lý thuyết bằng hình thức viết(tự luận, trắc nghiệm); kiểm tra thực hành bằng bài thực hành (quan sát, đánhgiá mức độ thành thạo thao tác trong công tác thực hành)
Kết thúc mô đun: Đánh giá kết quả đạt được của người học bằng bàikiểm tra lý thuyết, thực hành
2 Nội dung đánh giá
Chọn cua mẹ đạt yêu cầu kỹ thuật
Nuôi vỗ cua mẹ cho đẻ và chăm sóc cua mẹ ôm trứng
VI HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
1 Phạm vi áp dụng chương trình
Chương trình mô đun Nuôi cua mẹ áp dụng cho các khóa đào tạonghề trình độ sơ cấp và dạy nghề dưới 3 tháng, trước hết là các khóa đào
Trang 32tạo nghề phục vụ cho Đề án đào tạo nghề cho lao động nông thôn đến năm2020.
Chương trình mô đun Nuôi cua mẹ có thể sử dụng dạy độc lập hoặccùng một số mô đun khác cho khóa tập huấn hoặc dạy nghề dưới 3 tháng(dạy nghề thường xuyên)
Chương trình này được áp dụng trong cả nước, ở các vùng ven biển cóhoạt động nuôi cua
Ngoài đối tượng học chính là người lao động nông thôn, chương trình
có thể sử dụng để giảng dạy nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng nghề cho cáclao động khác có nhu cầu
Là mô đun giảng dạy tích hợp giữa lý thuyết và thực hành đòi hỏi tỷ
mỉ, cẩn thận, tránh các nguy hiểm… và bố trí phòng học phù hợp với phươngpháp dạy (có đủ các trang thiết bị phục vụ giảng dạy và thực hành)
2 Hướng dẫn một số điểm chính về phương pháp giảng dạy mô đun đào tạo
Phương pháp giảng dạy lý thuyết, bài tập: Thuyết trình, nêu vấn đề,thảo luận, tạo nội dung tình huống lấy người học làm trung tâm; kết hợp với
sử dụng hiệu quả thiết bị hỗ trợ giảng dạy như máy chiếu, phim, ảnh
Giảng dạy thực hành: Thực hành tại trại sản xuất giống hoặc phòngthực hành có đầy đủ các trang thiết bị cần thiết Giáo viên yêu cầu người họclàm mẫu và yêu cầu các người học khác góp ý, chỉnh sửa Sau đó, giáo viên
sẽ kiểm tra đánh giá và chỉnh sửa cho người học
3 Những trọng tâm chương trình cần lưu ý
Chọn cua mẹ đạt yêu cầu kỹ thuật
Nuôi vỗ cua mẹ cho đẻ và chăm sóc cua mẹ ôm trứng
4 Tài liệu cần tham khảo
Hoàng Đức Đạt, 1999, Kỹ thuật nuôi cua biển (Tái bản lần 1), NXB
Nông nghiệp TPHCM
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia - Cơ sở sản xuất giống thủy sản - Điều kiện
an toàn thực phẩm, an toàn sinh học và môi trường (QCVN 02-15:
2009/BNNPTNT)
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia - Cơ sở sản xuất, kinh doanh thủy sản
giống - Điều kiện vệ sinh thú y (QCVN 01- 81:2011/BNNPTNT).
Trung tâm nghiên cứu và thực hành thủy sản, Khoa Thủy sản, Trườngđại học Nông Lâm Huế Quy trình sản xuất cua giống bằng thức ăn côngnghiệp Phim phổ biến kỹ thuật Chương trình Bạn của nhà nông, Đài truyềnhình VTV Huế
Trang 33Kỹ thuật ương cua giống bằng nguồn giống sinh sản nhân tạo Phim phổ
biến kỹ thuật Chương trình Bạn của nhà nông, Đài truyền hình VTV Huế
Trang 34CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN
Tên mô đun: Ương ấu trùng cua
Mã số mô đun: MĐ 04
Nghề: Sản xuất giống cua xanh
Trang 35CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN ƯƠNG ẤU TRÙNG CUA
Mã số mô đun: MĐ 04
Thời gian mô đun: 60 giờ (Lý thuyết: 14 giờ; Thực hành: 38 giờ;
Kiểm tra hết mô đun: 8 giờ)
I VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN
Vị trí: Mô đun Ương ấu trùng cua là mô đun chuyên môn nghề trongchương trình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề Sản xuất giống cua xanh; đượcgiảng dạy sau các mô đun: Xây dựng trại sản xuất giống cua; Chuẩn bị sảnxuất giống cua; Nuôi cua mẹ và học trước các mô đun: Ương cua giống;Phòng trị bệnh cua; Thu hoạch và tiêu thụ cua giống
Mô đun Ương ấu trùng cua có thể giảng dạy độc lập hoặc kết hợp với một
số mô đun khác trong chương trình theo yêu cầu của người học
Tính chất: Mô đun Ương ấu trùng cua là mô đun được tích hợp giữa lýthuyết và thực hành trong việc ương ấu trùng cua (Zoea, Megalop) thành cuabột C1 trong bể ương, thuộc chương trình đào tạo Sơ cấp nghề Sản xuất giốngcua xanh
Mô đun này được giảng dạy tại cơ sở đào tạo hoặc địa phương có mô hìnhsản xuất và đầy đủ các trang thiết bị cần thiết
II MỤC TIÊU MÔ ĐUN
Kiến thức:
+ Trình bày được các giai đoạn phát triển của ấu trùng cua xanh
+ Trình bày được kỹ thuật chăm sóc ấu trùng và quản lý môi trường ương
Kỹ năng:
+ Nhận diện được ấu trùng Zoea, Megalops, cua bột;
+ Ấp và làm giàu được ấu trùng Artemia;
+ Chăm sóc, cho ăn, kiểm tra được ấu trùng
+ Thực hiện được các biện pháp kỹ thuật quản lý bể ương
Trang 36III NỘI DUNG MÔ ĐUN
1 Nội dung tổng quát và phân bố thời gian
TT Tên các bài trong mô đun
Thời gian (Giờ chuẩn)
Tổngsố
Lýthuyết
Thựchành
Kiểmtra*
1 Bài 1 Tìm hiểu các giai đoạn phát triển của
2 Bài 2 Ấp và làm giàu Artemia 16 2 13 1
3 Bài 3 Chăm sóc, quản lý ấu trùng Zoea 24 6 16 2
4 Bài 4 Chăm sóc, quản lý ấu trùng Megalop 12 2 9 1
Kiểm tra kết thúc mô đun 4 4
* Ghi chú: Thời gian kiểm tra tích hợp giữa lý thuyết với thực hành được tính vào giờ thực hành
2 Nội dung chi tiết
Bài 1 Tìm hiểu các giai đoạn phát triển của ấu trùng cua xanh
Thời gian: 4 giờ
Mục tiêu:
Trình bày được các giai đoạn phát triển của ấu trùng cua xanh.
Nhận diện được ấu trùng Zoea, Megalop và cua bột C1.
1 Ấu trùng Zoea
2 Ấu trùng Megalop
3 Cua bột Crab 1
Bài 2 Ấp và làm giàu Artemia
Thời gian: 16 giờ Mục tiêu:
Ấp, thu, làm giàu và bảo quản được ấu trùng Artemia.
1 Chuẩn bị bể ấp, dụng cụ
2 Xử lý trứng
3 Ấp trứng, thu ấu trùng