TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN PHẠM THỊ DUNG NGHIÊN CỨU, XÂY DỰNG MÔ HÌNH DỮ LIỆU PHỤC VỤ THÀNH LẬP CƠ SỞ DỮ LIỆU VÙNG ĐẤT NGẬP NƯỚC THÍ ĐIỂM
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
NGHIÊN CỨU, XÂY DỰNG MÔ HÌNH DỮ LIỆU PHỤC VỤ THÀNH LẬP CƠ SỞ DỮ LIỆU VÙNG ĐẤT NGẬP NƯỚC
( THÍ ĐIỂM TẠI KHU VỰC CỤ THỂ)
Hà Nội - 2016
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
PHẠM THỊ DUNG
NGHIÊN CỨU, XÂY DỰNG MÔ HÌNH DỮ LIỆU PHỤC VỤ THÀNH LẬP CƠ SỞ DỮ LIỆU VÙNG ĐẤT NGẬP NƯỚC
(THÍ ĐIỂM TẠI KHU VỰC CỤ THỂ)
Ngành/Chuyên ngành : Công Nghệ Thông Tin
Mã ngành : D480201
NGƯỜI HƯỚNG DẪN: TS NGUYỄN QUỐC KHÁNH
Hà Nội - 2016
Trang 3MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
LỜI CẢM ƠN
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG BIỂU
DANH MỤC HÌNH ẢNH
MỞ ĐẦU 1
1 Tính cấp thiết của đề tài 1
2 Nội dung đề tài 2
3 Mục tiêu nghiên cứu đề tài 2
4 Phương pháp nghiên cứu đề tài 2
4.1 Phương pháp tổng hợp và kế thừa 2
4.2 Phương pháp phân tích, thống kê 2
4.3 Phương pháp điểu tra khảo sát 3
4.4 Phương pháp ứng dụng công nghệ GIS 3
5 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu đề tài 4
CHƯƠNG I TỔNG QUAN VỀ ĐẤT NGẬP NƯỚC 5
1.1 Khái niệm đất ngập nước 5
1.2 Phân loại đất ngập nước bậc 1 Việt Nam 5
1.3 Vai trò của đất ngập nước 7
1.3.1 Vai trò của ĐNN đối với hệ sinh thái 7
1.3.2 Vai trò của ĐNN đối với con người 8
1.4 Giá trị và chức năng của ĐNN 8
1.4.1 Giá trị của ĐNN 8
1.4.2 Chức năng của ĐNN 9
1.5 Tình hình phân bố ĐNN 9
1.5.1 Tình hình phân bố ĐNN trên thế giới 9
1.5.2 Tình hình phân bố ĐNN ở Việt Nam 9
1.6 Hiện trạng sử dụng đất ngập nước 10
Trang 41.6.1 Hiện trạng sử dụng ĐNNtrên thế giới 10
1.6.2 Hiện trạng sử dụng ĐNNViệt Nam 11
1.7 Công tác quản lý, bảo tồn đất ngập nước 12
CHƯƠNG II TÌNH HÌNH XÂY DỰNG CƠ SỞ DỮ LIỆU ĐẤT NGẬP NƯỚC 13 2.1 Khái niệm về cơ sở dữ liệu 13
2.2 Thiết kế CSDL 13
2.3 Quy trình xây dựng cơ sở dữ liệu cho vùng ĐNN 15
2.4 Quy trình chi tiết xây dựng cơ sở dữ liệu tài nguyên môi trường 16
2.4.1 Rà soát, phân tích nội dung thông tin dữ liệu 16
2.4.2 Thiết kế mô hình cơ sở dữ liệu 17
2.4.3 Tạo lập dữ liệu cho danh mục dữ liệu, siêu dữ liệu 18
2.4.4 Tạo lập dữ liệu cho cơ sở dữ liệu 18
2.4.5 Biên tập dữ liệu 20
2.4.6 Kiểm tra sản phẩm 20
2.4.7 Phục vụ nghiệm thu và giao nộp sản phẩm 21
2.5 Tình hình xây dựng CSDL vùng ĐNN ở Việt Nam 21
CHƯƠNG III XÂY DỰNG MÔ HÌNH DỮ LIỆU CHO VÙNG ĐNN 23
3.1 Khái niệm mô hình dữ liệu 23
3.2 Quy trình xây dựng mô hình dữ liệu cho vùng ĐNN 23
3.3 Xây dựng mô hình dữ liệu cho vùng ĐNN 25
3.3.1 Sơ đồ khung cấu trúc dữ liệu cho vùng ĐNN 25
3.3.2 Dữ liệu chuẩn Metadata 26
3.3.3 Nhóm thông tin nền địa lý 27
3.3.4 Chuyên đề ĐNN 28
3.3.5 Danh mục dữ liệu cho ĐNN 28
3.3.6 Mô hình dữ liệu cho vùng đất ngập nước 31
3.3.7 Sơ đồ mô hình CSDL vùng ĐNN 62
Trang 5CHƯƠNG IV THÍ ĐIỂM ÁP DỤNG XÂY DỰNG MÔ HÌNH DỮ LIỆU VÀO
CƠ SỞ DỮ LIỆU VÙNG ĐNN CHO HUYỆN QUẢNG ĐIỀN, TỈNH THỪA
THIÊN HUẾ 63
4.1 Khái quát đặc điểm khu vực 63
4.1.1 Vị trí địa lý 63
4.1.2 Đặc điểm địa hình, khí hậu 63
4.1.3 Kinh tế- xã hội 64
4.2 Thực hiện nhập dữ liệu vào mô hình cơ sở dữ liệu vùng ĐNN huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế 65
4.2.1 Sơ đồ CSDL vùng ĐNN huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế 65
4.2.2.Load dữ liệu cho từng nhóm lớp theo dữ liệu gốc 66
4.2.3 Sau khi load hết dữ liệu của các nhóm lớp thông tin 67
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 70
TÀI LIỆU THAM KHẢO 71
Trang 6LỜI CAM ĐOAN
Tôi tên: PHẠM THỊ DUNG
Sinh ngày 02 tháng 09 năm 1994 tại Ba Vì- Hà Nội
Hiện đang học tại lớp: DH2C2- Khoa công nghệ thông tin- Trường đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội
Mã sinh viên: DC00201691
Tôi xin cam đoan:
- Kết quả đưa ra trong luận án này dựa trên các kết quả thu được trong quá trình thực tập, nghiên cứu và thu thập của riêng mình tôi
- Mọi nội dung của đồ án có tham khảo và sử dụng một số thông tin, tài liệu
từ các nguồn sách, báo đều được liệt kê trong danh mục các tài liệu tham khảo
- Mọi sao chép không hợp lệ, vi phạm quy chế đào tạo, hay gian trả, tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm
Tôi xin cam đoan những điều tôi nói ở trên là đúng sự thật
Hà Nội ngày tháng năm 2016
Người cam đoan
Phạm Thị Dung
Trang 7LỜI CẢM ƠN
Được sự đồng ý của Ban lãnh đạo trường, Khoa Công nghệ thông tin trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội, em đã được thực hiện nghiên cứu đề tài
tốt nghiệp: “Nghiên cứu, xây dựng mô hình dữ liệu phục vụ thành lập cơ sở dữ liệu vùng đất ngập nước (thí điểm tại khu vực cụ thể)”
Em gửi lời cảm ơn đặc biệt TS.Nguyễn Quốc Khánh- Giám đốc Trung tâm Thông tin và Tư liệu môi trường Trong suốt thời gian nghiên cứu, xây dựng đề tài thầy đã tận tình hướng dẫn, trao dồi những kỹ năng hữu ích để em có thể hoàn thành khóa luận tốt nghiệp Đồng thời, em xin gửi lời cảm ơn đến Bà Vũ Thị Thu Thủy- Trưởng phòng Tư liệu Môi trường, bà Hoàng Thị Hải Vân – Phó phòng Cơ sở dữ liệu Môi trường và toàn thể cán bộ của Trung tâm Thông tin và Tư liệu môi trường
đã tạo điều kiện và nhiệt tình giúp đỡ em trong quá trình làm khóa luận của mình Cùng với đó em xin gửi lời cảm ơn đến ThS Vũ Ngọc Phan - Giảng viên Khoa công nghệ thông tin - Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội, Ban lãnh đạo nhà trường và toàn bộ giảng viên Khoa Công nghệ thông tin đã tạo điều kiện cho em được thực hiện đề tài này Em xin chân thành cảm ơn thầy cô đã truyền đạt những kiến thức quý báu , cũng như những kinh nghiệm trong suốt thời gian học tập ở trường để em có thể hoàn thành tốt khóa luận tốt nghiệp của mình
Em xin chân thành cảm ơn !
Trang 8DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 1.1: Phân loại đất ngập nước bậc 1 ở Việt Nam 6
Bảng 2.1: Các thành phần cơ bản của Geodatabase 14
Bảng 3.1: Danh mục dữ liệu cho vùng đất ngập nước 28
Bảng 3.2: Lớp thông tin Điểm đo đạc cơ sở 32
Bảng 3.3 Lớp thông tin Đường biên giới 33
Bảng 3.4: Lớp thông tin Đường địa giới 34
Bảng 3.5: Lớp thông tin Điểm độ cao 35
Bảng 3.6: Lớp thông tin Điểm độ sâu 36
Bảng 3.7: Lớp thông tin Đường bình độ 36
Bảng 3.8 Lớp thông tin Sông, suối, kênh mương nhỏ 38
Bảng 3.9: Lớp thông tin Ao, hồ 38
Bảng 3.10: Lớp thông tin Tim dòng chảy 39
Bảng 3.11: Lớp thông tin Công trình thủy lợi dạng điểm 40
Bảng 3.12: Lớp thông tin Công trình thủy lợi dạng đường 40
Bảng 3.13: Lớp thông tin Đường bờ 41
Bảng 3.14: Lớp thông tin Đường bộ 42
Bảng 3.15: Lớp thông tin Đường sắt 43
Bảng 3.16: Lớp thông tin Đường thủy 44
Bảng 3.17: Lớp thông tin Công trình giao thông dạng điểm 45
Bảng 3.18: Lớp thông tin Khu dân cư 46
Bảng 3.19: Lớp thông tin Cơ sở hạ tầng 47
Bảng 3.20: Lớp thông tin Lớp phủ bề mặt 50
Bảng 3.21: Lớp thông tin Ranh giới 50
Trang 9Bảng 3.22: Lớp thông tin ĐNN mặn/lợ thuộc vùng ven biển tự nhiên thường xuyên.
52
Bảng 3.23: Lớp thông tin ĐNN mặn/lợ thuộc vùng ven biển tự nhiên không thường xuyên 53
Bảng 3.24: Lớp thông tin ĐNN mặn/lợ thuộc vùng ven biển nhân tạo thường xuyên 54
Bảng 3.25: Lớp thông tin ĐNN mặn/lợ thuộc vùng ven biển nhân tạo không thường xuyên 56
Bảng 3.26: Lớp thông tin ĐNN ngọt tự nhiên thường xuyên 58
Bảng 3.27: Lớp thông tin ĐNN ngọt tự nhiên không thường xuyên 58
Bảng 3.28: Lớp thông tin ĐNN ngọt nhân tạo thường xuyên 60
Bảng 3.29: Lớp thông tin ĐNN ngọt nhân tạo không thường xuyên 61
Trang 10DANH MỤC HÌNH ẢNH
Hình 1.1: Khu bảo tồn thiên nhiên vườn quốc gia Vân Long (sưu tầm) 5
Hình 2.1: Sơ đồ quy trình xây dựng CSDL cho vùng ĐNN 16
Hình 3.1: Sơ đồ khung cấu trúc dữ liệu cho vùng ĐNN 25
Hình 3.2: Mô hình dữ liệu nhóm lớp cơ sở đo đạc 31
Hình 3.3: Mô hình dữ liệu nhóm lớp biên giới quốc gia, địa giới hành chính 32
Hình 3.4: Mô hình dữ liệu nhóm lớp địa hình 34
Hình 3.5: Mô hình dữ liệu nhóm lớp thủy hệ 37
Hình 3.6: Mô hình dữ liệu nhóm lớp giao thông 41
Hình 3.7: Mô hình dữ liệu nhóm lớp giao thông 46
Hình 3.8: Mô hình dữ liệu nhóm lớp lớp phủ bề mặt 49
Hình 3.9: Mô hình dữ liệu nhóm lớp ĐNN mặn/lợ ven biển 51
Hình 3.10: Mô hình dữ liệu nhóm lớp ĐNN ngọt 57
Hình 4.1: Sơ đồ CSDL vùng ĐNN huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế 65
Hình 4.2: Chọn dữ liệu cho lớp giao thông huyện Quảng Điền 66
Hình 4.3: Load dữ liệu cho lớp giao thông huyện Quảng Điền 66
Hình 4.4: Phân bố vùng ĐNN huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế 67
Hình 4.5: Thông tin vùng ĐNN ngọt : hồ chứa nước nhân tạo xã Quảng Lợi 67
Hình 4.6: Thông tin địa phận huyện Quảng Điền: xã Quảng Vinh 68
Hình 4.7: Dữ liệu vùng ĐNN huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế 68
Hình 4.8: Dữ liệu địa phận huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế 69
Trang 11DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT