Bài giảng kế toán tài chính i chương 1 đh kinh tế TP HCM

Nắm được các nguyên tắc kế toán cơ bản, các yếu tố của báo cáo tài chính BCTC và việc ghi nhân các yếu tố của BCTC.trình tự ghi sổ kế toán MỤC TIÊU... Tính pháp lệnh của KT tài chính• v

Mục tiêu của chương này là giúp cho người đọc có một cái nhìn khái quát về:

kế toán nói chung và của kế toán tài chính nói riêng

MỤC TIÊU

Môi trường pháp lý của kế toán bao gồm luật kế toán, hệ thống chuẩn mực kế toán

và chế độ kế toán- đó là những nhân tố ảnh hưởng rất nhiều đến công tác kế toán, đảm bảo cho hoạt động của kế toán thực hiện đúng pháp luật

MỤC TIÊU

Nắm được các nguyên tắc kế toán cơ bản, các yếu tố của báo cáo tài chính (BCTC) và việc ghi nhân các yếu tố của BCTC.

trình tự ghi sổ kế toán

MỤC TIÊU

Tài liệu sử dụng

• Luật kế toán Việt Nam số 03/2003

• Thông tư 161/2007/TT-BTC ban hành ngày 31/12/2007 hướng dẫn thực hiện 16 chuẩn mực kế toán

22/12/2014

• Giáo trình Kế toán tài chính dành cho các lớp chuyên ngành

NỘI DUNG

1.1 Vai trò của kế toán

1.2 Môi trường pháp lý của kế toán

1.3 Các nguyên tắc kế toán cơ bản, các yếu

tố của BCTC và ghi nhận các yếu tố của BCTC

1.4 Sổ và hình thức ghi sổ kế toán

1.1 Vai trò của kế toán

• “Kế toán là việc thu thập, xử lý, kiểm tra, phân tích và cung cấp thông tin kinh tế, tài chính dưới hình thức giá trị, hiện vật và

thời gian lao động”

(Luật kế toán Việt Nam-2003)

Giới thiệu về kế toán

Lịch sử phát triển của kế toán

Thời cổ đại

(3000 năm

Thời kỳ CM công nghiệp (TK 18) đến

nay

Đối tượng phục vụ của Kế Toán

• Là những người phải thực hiện các đánh giá và đưa ra quyết định kinh tế liên quan đến tổ chức:

Tính pháp lệnh của KT tài chính

• việc ghi nhận và trình bày thông tin trên

báo cáo của kế toán tài chính đều bắt

buộc phải tuân thủ theo các chuẩn mực, nguyên tắc và thông lệ kế toán đã được thừa nhận, bên cạnh đó nó còn bị chi phối bởi định chế pháp luật của nước sở tại

Tính pháp lệnh của KT tài chính

Ở Việt Nam, tính pháp lệnh của kế toán ngày càng được hoàn thiện và tăng cường tính pháp chế

•Năm 1957 chế độ kế toán cho các ngành công

nghiệp và xây dựng cơ bản ra đời

•Ngày 1/1//1971 hệ thống tài khoản thống nhất lần

đầu tiên áp dụng trong toàn bộ nền kinh tế tại Việt Nam

•Đến năm 1988, Pháp lệnh Kế toán - Thống kê ra đời

•Ngày 17/6/2003, Luật kế toán được ban hành, đánh dấu một bước tiến dài trên con đường phát triển của

kế toán, là đỉnh cao của tính pháp lệnh kế toán.

1.2 Môi trường pháp lý của kế toán

Chuẩn mực kế

toán Việt Nam

(VAS)

Chế độ kế toán Thông tư 200/2014/

TT-BTC Nghị định kế toán

Luật kế toán

Môi trường pháp lý của kế toán

• Luật kế toán: Là văn bản pháp lý cao nhất về

kế toán, quy định những vấn đề mang tính

nguyên tắc và làm cơ sở nến tảng xây dựng Chuẩn mực kế toán và Chế độ kế toán

• Nghị định : hướng dẫn thi hành luật

Môi trường pháp lý của kế toán

• Chuẩn mực kế toán Việt Nam: quy định và

hướng dẫn các nguyên tắc, nội dung, phương pháp và thủ tục chung nhất làm cơ sở ghi chép

kế toán và lập BCTC; nhằm đạt được sự đánh giá trung thực, hợp lý, khách quan về thực

trạng tài chính và kết quả kinh doanh của DN

• Chế độ kế toán :hướng dẫn cụ thể phương

pháp ghi chép chứng từ, tài khoản, sổ kế toán

và báo cáo tài chính

1.3.1 Các nguyên tắc kế toán cơ bản:

1.3 Các nguyên tắc kế toán cơ bản, các yếu

tố của BCTC và ghi nhận các yếu tố của

BCTC.

chuẩn mực kế toán

• Các BCTC (ngoại trừ Báo cáo lưu chuyển tiền tệ) đều được lập trên cơ sở dồn tích

Cơ sở dồn tích

VD

• Cty An Bình ký hợp đồng mua NVL vào 19/12/X

• NVL được giao và nhập kho vào 23/12/X

• Hóa đơn được gửi DN đến vào 9/1/X+1

• Tiền được chuyển khoản vào 23/2/X+1, ngân hàng đã gửi giấy báo Nợ

Cơ sở dồn tích

VD:

Năm N: chi 100đ mua hàng, sau đó bán lô hàng này với giá 120 nhưng chưa thu tiềnNăm N+1: không bán được hàng nhưng

thu được 120 đ khách hàng mua năm

trước trả

Hoạt động liên tục

Báo cáo tài chính phải được lập trên cơ sở giả định là doanh nghiệp đang hoạt động liên tục và sẽ tiếp tục hoạt động kinh doanh bình thường trong tương lai gần

Nếu báo cáo tài chính không được lập trên cơ sở hoạt động liên tục, thì sự kiện này cần được nêu

rõ, cùng với cơ sở dùng để lập báo cáo tài chính

và lý do khiến cho doanh nghiệp không được coi

là đang hoạt động liên tục

Giá gốc

Tài sản phải được ghi nhận theo giá gốc

Giá gốc của tài sản được tính theo số tiền hoặc khoản tương đương tiền đã trả, phải trả hoặc

tính theo giá trị hợp lý của tài sản đó vào thời

điểm tài sản được ghi nhận

Giá gốc của tài sản không được thay đổi trừ khi có quy định khác trong chuẩn mực kế

toán cụ thể

Phù hợp

Việc ghi nhận doanh thu và chi phí phải

phù hợp với nhau Khi ghi nhận một

khoản doanh thu thì phải ghi nhận một

khoản chi phí tương ứng có liên quan đến việc tạo ra doanh thu đó

Nhất quán

Các chính sách và phương pháp kế toán

doanh nghiệp đã chọn phải được áp dụng

thống nhất ít nhất trong một kỳ kế toán năm Trường hợp có thay đổi chính sách và

phương pháp kế toán đã chọn thì phải giải trình lý do và ảnh hưởng của sự thay đổi đó trong phần Thuyết minh báo cáo tài chính

Thận trọng

Thận trọng là việc xem xét, cân nhắc, phán đoán cần thiết để lập các ước tính kế toán

trong các điều kiện không chắc chắn

Nguyên tắc thận trọng đòi hỏi

• Phải lập dự phòng nhưng không lập quá lớn

• Không đánh giá cao hơn giá trị của các tài sản và các khoản thu nhập

Thận trọng

• Không đánh giá thấp hơn giá trị của các

khoản nợ phải trả và chi phí

• Doanh thu và thu nhập chỉ được ghi nhận khi có bằng chứng chắc chắn về khả năng thu được lợi ích kinh tế, còn chi phí phải được ghi nhận khi có bằng chứng về khả năng phát sinh chi phí

Trọng yếu

Thông tin được coi là trọng yếu trong

trường hợp nếu thiếu thông tin hoặc việc thiếu chính xác của thông tin đó có thể

làm sai lệch đáng kể báo cáo tài chính,

làm ảnh hưởng đến quyết định kinh tế của người sử dụng báo cáo tài chính

Tính trọng yếu của thông tin phải được

xem xét trên cả phương diện định lượng

và định tính

1.3.2 Các yếu tố của BCTC và

ghi nhận các yếu tố của BCTC.

Báo Cáo Tài Chính bao gồm :

1 Bảng cân đối kế toán (Statement of Financial

position/ Balance Sheet)

2 Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh (Statement

of Comprehensive Income/ Income Statement)

3 Báo cáo lưu chuyển tiền tệ (Statement of Cash

Flows)

4 Thuyết minh BCTC (Notes)

1.3.2 Các yếu tố của BCTC và

ghi nhận các yếu tố của BCTC.

Đánh giá tình hình tài chính của DN

Bảng cân đối kế toán

NỢ PHẢI TRẢ

NGUỒN VỐN CHỦ

SỞ HỮU

=

Ghi nhận các yếu tố của Bảng cân

Đ/k ghi nhận

Ghi nhận các yếu tố của Bảng cân

đối kế toán

NỢ

PHẢI

TRẢ

- Là nghĩa vụ hiện tại của DN

- P/S từ các giao dịch và sự kiện đã qua

- DN phải th/toán từ các nguồn lực của mình

- Trả bằng tiền

- Trả bằng TS khác

- Cung cấp dịch vụ

- Thay thế nghĩa vụ này bằng nghĩa vụ khác

- Chuyển đổi nghĩa vụ nợ phải trả thành VCSH

K/n

T/toán Thể hiện

- Chắc chắn là DN sẽ phải dùng một lượng tiền chi ra để trang trải cho nghĩa vụ Nợ hiện tại

- Khoản nợ phải trả đó phải x/đ được một cách đáng tin cậy

Đ/kiện Ghi nhận

Ghi nhận các yếu tố của Bảng cân

Minh họaVd BẢNG CÂN ĐỐI KẾ TOÁN Tại ngày 31 tháng 12 năm 201X Tài sản Nguồn vốn

1.3.2 Các yếu tố của BCTC và ghi nhận các yếu tố của BCTC.

Phản ánh hiệu quả kinh doanh

(lời- lỗ) của DN

BCKQHĐKD

Thu nhập: Doanh thu và Thu nhập khác

(Income: Revenue & Gains)

Là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các

hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường

và các hoạt động khác của doanh nghiệp,

góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu,

không bao gồm khoản góp vốn của cổ đông hoặc chủ sở hữu

VD: doanh thu bán hàng, tiền lãi, tiền thuê nhà

Ghi nhận các yếu tố của BCKQHĐKD

Ghi nhận các yếu tố của BCTC

Chi phí (Expenses: Expenses & Losses)

Là tổng giá trị các khoản làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ kế toán dưới hình thức các khoản tiền chi ra, các khoản khấu trừ tài

sản hoặc phát sinh các khoản nợ

đông hoặc chủ sở hữu

VD: chi phí giá vốn, khấu hao, lương

Minh họa

BÁO CÁO KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH-Năm 201X

Doanh thu thuần từ bán hàng và cung cấp dịch vụ 2.400.000.000

Lợi nhuận sau thuế 486.000.000

Hoạt động tài chính

Hoạt động kinh

doanh

Hoạt động đầu tư

Dòng tiền chung của

Phát hành cổ phiếu

Đi vay

Phân phối lãi Trả nợ vay

Báo cáo lưu chuyển tiền tệ

1.3.2 Các yếu tố của BCTC và ghi nhận các yếu

tố của BCTC

Lưu chuyển tiền thuần 68.000.000

1.3.2 Các yếu tố của BCTC và

ghi nhận các yếu tố của BCTC.

Thuyết minh báo cáo tài chính

Dùng như một tài liệu đi kèm với các báo cáo tài chính đã được nêu ở trên

Mô tả hoặc phân tích chi tiết các thông tin

số liệu đã được trình bày trong Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động

kinh doanh, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ và một số thông tin khác theo yêu cầu của

chuẩn mực kế toán

Thuyết minh báo cáo tài chính

Các thông tin cơ bản

• Đặc điểm hoạt động của doanh nghiệp

• Kỳ kế toán, đơn vị tiền tệ sử dụng trong kế toán

• Chuẩn mực và Chế độ kế toán áp dụng

• Các chính sách kế toán áp dụng

Thuyết minh báo cáo tài chính

Các thông tin cơ bản

• Thông tin bổ sung cho các khoản mục trình bày trong Bảng cân đối kế toán

• Thông tin bổ sung cho các khoản mục trình bày trong Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh

• Thông tin bổ sung cho các khoản mục trình bày trong Báo cáo lưu chuyển tiền tệ

• Những thông tin khác

1.4 Sổ Kế toán và hình thức sổ kế

toán

• Sổ kế toán dùng để ghi chép, hệ thống và lưu giữ toàn bộ các nghiệp vụ kinh tế, tài chính đã phát sinh theo nội dung kinh tế và theo trình

tự thời gian có liên quan đến doanh nghiệp

• Doanh nghiệp phải thực hiện các quy định về

sổ kế toán trong Luật Kế toán và các văn bản hướng dẫn Tùy theo đặc điểm hoạt động và yêu cầu quản lý, Doanh nghiệp được tự xây dựng biểu mẫu sổ kế toán và tự xây dựng

hình thức ghi sổ kế toán cho đơn vị mình

_ Sổ, thẻ kế toán chi tiết

• Doanh nghiệp tự xây dựng biểu mẫu sổ kế toán cho riêng ,trường hợp cần tham khảo biểu mẫu sổ kế toán, doanh nghiệp có thể

xem Thông tư 200/2014/TT-BTC (phụ lục số 4)

1.4 Sổ Kế toán và hình thức sổ kế toán

Hình thức kế toán Nhật ký chung

Hình thức kế toán Nhật ký chung gồm các loại sổ chủ yếu sau:

• Sổ Nhật ký chung, Sổ Nhật ký đặc biệt;

• Sổ Cái;

• Các sổ, thẻ kế toán chi tiết

Hình thức kế toán Nhật ký chung

TRÌNH TỰ GHI SỔ KẾ TOÁN THEO HÌNH THỨC KẾ TOÁN NHẬT KÝ CHUNG

Ghi chú:

Ghi hàng ngày

Ghi cuối tháng, hoặc định kỳ

Quan hệ đối chiếu, kiểm tra

Chứng từ kế toán

Sổ, thẻ kế toán chi tiết

Sổ Nhật ký

đặc biệt

SỔ NHẬT KÝ CHUNG

STT dòng

Số hiệu tài khoản

Số phát sinh

Số hiệu

Ngày

Ghi Có các tài khoản

Số tháng Ngày Tài khoản khác

Số hiệu Số tiền

Số hiệu

Ngày tháng

Hàng hóa

Nguyên liệu,vật liệu

TK khác

Số hiệu số tiền

Hình thức kế toán Nhật ký chung

SỔ NHẬT KÝ BÁN HÀNG

Năm

Ngày, tháng ghi sổ

Chứng từ

Diễn giải

Phải thu

từ người mua (ghi Nợ)

Ghi có tài khoản doanh thu

Số hiệu

Ngày tháng

Hàng hóa

Thành phẩm

Dịch

vụ

A B C D 1 2 3 4

Hình thức kế toán Nhật ký chung

SỔ CÁI (Dùng cho hình thức kế toán Nhật ký chung)

Số tiền

Số hiệu

Ngày tháng

Trang

sổ

STT dòng Nợ Có

chính được tiến hành trong một môi

trường pháp lý, nhằm đảm bảo tính thống nhất, độ tin cậy và đáp ứng nhu cầu sử

dụng thông tin