ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN ĐẠI HỌC TỔNG HỢP BATANGAS Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Cộng hòa Philippin LÊ THỊ THU HƯƠNG ĐẤU TRANH PHI BẠO LỰC ĐƯỢC THỂ HIỆN TRONG MỘT SỐ TÁC PHẨM ĐIỂN H
Trang 1
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN ĐẠI HỌC TỔNG HỢP BATANGAS
Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Cộng hòa Philippin
LÊ THỊ THU HƯƠNG
ĐẤU TRANH PHI BẠO LỰC ĐƯỢC THỂ HIỆN
TRONG MỘT SỐ TÁC PHẨM ĐIỂN HÌNH CỦA MAHATMA
GANDHI VÀ MARTIN LUTHER KING, JR
Chuyên ngành: Ngôn ngữ và Văn học Anh
TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ TIẾNG ANH
THÁI NGUYÊN - 2014
Trang 2Công trình được hoàn thành tại:
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
Hướng dẫn khoa học: Tiến sĩ Maria Luisa A Valdez
Vào hồi giờ ngày tháng năm 2014
Có thể tìm hiểu luận văn tại:
- Thư viện quốc gia Việt Nam;
- Trung tâm học liệu, Đại học Thái Nguyên;
- Thư viện Trung tâm Đào tạo và Phát triển quốc tế;
Trang 3CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU 1.1 BỐI CẢNH NGHIÊN CỨU
Mahatma Gandhi và Martin Luther King, Jr là hai trong số những người nổi tiếng nhất trên thế giới ủng hộ đấu tranh không bạo lực Cả hai đã đấu tranh, cam kết sẽ tạo ra một xã hội không sử dụng
Trong kỷ nguyên mới của thế kỷ XXI, nhân loại phải được hướng dẫn bởi các chân lý cơ bản rằng sát hại lẫn nhau không bao giờ là đúng và có thể chấp nhận được - trong bất kỳ hoàn cảnh nào Chúng ta đã có những bài học đau đớn của thế kỷ XX do hậu quả từ những vấn đề bạo lực Khi con người nhận ra điều này, họ tăng cường tuyên truyền rộng rãi và khắc sâu sự hiểu biết sâu sắc trong xã hội rằng bạo lực không bao giờ có thể được sử dụng để ủng hộ tư tưởng của một người
Vậy cách tốt nhất để hiểu bản chất con người và một quốc gia hoàn toàn một cách đầy đủ về lịch sử, tâm lý học, xã hội học đó là thông qua nghiên cứu văn học Thông qua văn học, chúng ta có thể hiểu được những cảm xúc và suy nghĩ sâu thẳm nhất của con người - phần chân thật nhất và và bản chất nhất của mình Vì vậy, con người không chỉ hiểu biết về người khác, mà quan trọng hơn là hiểu biết chính mình và cuộc sống của mình
Trang 4Hiện nay, các cuộc đấu tranh thực sự của thế kỷ XXI không phải là giữa các nền văn minh hay như giữa các tôn giáo mà đó sẽ là giữa bạo lực và phi bạo lực, cuộc chiến giữa sự thô tục và văn minh trong hành trình tìm đến ý nghĩa xác thực nhất của thế giới
Suy nghĩ của Gandhi đã đi trước thời đại của ông và vẫn còn nguyên giá trị cho đến ngày nay Đó là một niềm tin bất khả xâm phạm về một tương lai tốt đẹp hơn của con người khi chúng ta học cách tin tưởng vào sức mạnh của đấu tranh phi bạo lực cho nhân loại Đối với nhiều người thì dường như điều này là không thể Nhưng với những điều vĩ đại mà Gandhi đã làm và cuộc sống đã chúng minh rằng, nếu chúng ta thực sự cố gắng, một thế giói không bao lực là điều hoàn toàn có thể
Trong cùng một tiền đề, Martin Luther King, Jr người học trò xuất sắc của Gandhi cũng khẳng định rằng phi bạo lực là cách hành động tuyệt vời về mặt đạo đức Nguyên tắc và phương pháp phi bạo lực của ông vạch ra một con đường để thay đổi xã hội vẫn còn đúng cho đến ngày nay
Trí tuệ và những triết lí này được thể hiện trong các tác phẩm chọn lọc của Mahatma Gandhi và Martin Luther King, Jr có thể giúp đỡ các sinh viên Việt Nam lưu tâm đánh giá lại cuộc sống
và giá trị của mình nhìn từ quan điểm triết học Các tác phẩm đã
mô tả thói quen giúp phân định quan điểm, thái độ đối với cuộc sống của người Việt Nam nói chung và đối với các hành động cụ thể nói riêng những hạn định trong hành vi con người và có ảnh hưởng sâu sắc đến động lực sâu sắc của chúng ta Điều này gắn liền với sự triển xã hội của thanh niên Việt Nam và hỗ trợ họ trong
Trang 5Đây cũng là một trong những động lực để nhà nghiên cứu-
là một giáo viên tiếng Anh tại Đại học Sư phạm Thái Nguyên tìm hiểu sâu sắc và thực hiện phân tích về đấu tranh phi bạo lực được phản ánh trong các tác phẩm chọn lọc của Mahatma Gandhi và Martin Luther King, Jr và nhằm mục đích ứng dụng quan điểm phi bạo lực vào chương trình giảng dạy tại môi trường đại học và giúp cho thế hệ trẻ Việt Nam có một cái nhìn đẹp hơn về cách ứng
xử và phấn đấu xây dựng đất nước hòa bình, công bằng, ngày càng văn minh và phát triển
1.2 VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu này đã phân tích về đấu tranh phi bạo lực trong các tác phẩm điển hình của Mahatma Gandhi và Martin Luther King, Jr gắn với giáo dục giá trị cho sinh viên Việt Nam
Cụ thể, nghiên cứu này tìm câu trả lời cho các câu hỏi sau:
1 Nguồn gốc lịch sử về phi bạo lực tại Ấn Độ và Hoa Kỳ
2 Các vấn đề phi bạo lực được thể hiện trong các tác phẩm điển hình của Mahatma Gandhi và Martin Luther, King Jr
Trang 61.3 PHẠM VI VÀ GIỚI HẠN NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu đi sâu vào phân tích về đấu tranh phi bạo lực trong các tác phẩm điển hình của Mahatma Gandhi và Martin Luther King,
Jr gắn với giáo dục giá trị cho sinh viên Việt Nam Đồng thời nghiên cứu nguồn gốc lịch sử của phi bạo lực tại Ấn Độ và Hoa Kỳ Các vấn đề phi bạo lực được thể hiện trong các tác phẩm điển hình của Mahatma Gandhi và Martin Luther, King Jr Các vấn đề nhân đạo đang được thể hiện trong các tác phẩm được lựa chọn, các biện pháp tu từ văn học được sử dụng bởi các tác giả trong phân tích các vấn đề nhân đạo đặc biệt là phi bạo lực và những bài học được rút ra trong việc giáo dục giá trị cho sinh viên Việt Nam
Nghiên cứu này sử dụng phương pháp định tính trong nghiên cứu phân tích các khái niệm Gandhi và Luther King về đấu tranh phi bạo lực trong các tác phẩm văn học tiêu biểu được lựa chọn Tương
tự như vậy, phân tích này đã sử dụng phương pháp tiếp cận xã hội học và triết học là cơ sở để phân tích Đặc biệt, cách tiếp cận xã hội học của Teixeira và cách tiếp cận triết học của Holmes Phương pháp tiếp cận khác trong phê bình văn học không được sử dụng trong nghiên cứu này như phương pháp phê phán chủ nghĩa hình thức, phê bình tiểu sử, phê phán chỉ trích và tâm lý
Bài viết này cũng liên quan đến phương pháp phân tích nội dung, đó là một kỹ thuật trong phân tích nội dung tác phẩm và xử lý
dữ liệu Phân tích dữ liệu trong nghiên cứu này tập trung vào mô hình tìm kiếm và khai thác ý nghĩa từ các tác phẩm điển hình của Gandi và King Nỗ lực tập trung vào nhiệm vụ thu thập dữ liệu thông qua các khái niệm và thể loại; việc thay đổi hoặc tạo ra các phong cách mới
Trang 7tinh tế hơn; kết hợp các khái niệm trừu tượng; chiết xuất tinh túy; cấu trúc có logic; bình luận tác phẩm; và rút ra kết luận
Những đặc điểm cần thiết trong xử lý dữ liệu được xem xét bởi các nhà nghiên cứu trong khi tiến hành nghiên cứu Các quy tắc chung mà Stott (2014) trích dẫn đó là bảy tiêu chuẩn mà văn học phải tuân theo để lựa chon các tác phẩm văn học trong khi nghiên cứu Các tác phẩm tiêu biểu được sử dụng trong nghiên cứu này:
The Story of My Experiments with Truth, Harijan and Young India
của Mahatma Gandhi và The Montgomery Bus Boycott, Letter from
Birmingham Jail and I Have a Dream của Martin Luther King, Jr
Những tác phẩm này được lựa chọn vì chúng có mối tương quan với các chủ đề nói trên, vấn đề nhân đạo trong đấu tranh phi bạo lực, các phép tu từ văn học, đặc biệt bài học đạo đức giáo dục cho sinh viên Việt Nam
1.4 Ý NGHĨA CỦA NGHIÊN CỨU
Phân tích văn học được xem như là một phần thiết yếu khi thực hiện nghiên cứu Vì vậy, trình bày chi tiết cách thức nghiên cứu rất quan trọng đối với các nhà quản lý giáo dục, sinh viên, các thành viên của cộng đồng
Các nhà quản lý giáo dục có thể sử dụng nghiên cứu này vào các hoạt động tuyên truyền phi bạo lực trong chương trình giảng dạy
tại các cơ sở giáo dục
Các giảng viên các trường Đại học có thể sử dụng nghiên cứu này trong việc giảng dạy môn Văn để giúp các em có nhận thức về đấu tranh phi bạo lực, góp phần xây dựng một xã hội hòa bình, tốt
đẹp và phát triển
Trang 8Sinh viên chuyên ngành Ngôn Ngữ Văn học có thể sử dụng luận án này làm cơ sở phương pháp luận cho các nghiên cứu các tác phẩm Văn học khác có liên quan tới đấu tranh phi bạo lực
Các nghiên cứu trong tương lai có thể áp dụng kết quả của nghiên cứu này về vấn đề giáo dục bạo lực học đường tại Việt Nam Các nghiên cứu khác có thể tập trung vào phân tích đấu tranh phi
bạo lực trong một số các tác phẩm Văn học đương đại của Việt Nam CHƯƠNG II: TÀI LIỆU VÀ NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN
Phần này trình bày một số tài liệu và nghiên cứu có liên quan đến chủ đề nghiên cứu
NGHIÊN CỨU KHÁI NIỆM
Việc nghiên cứu các khái niệm mang gồm bốn loại cấu trúc, được sử dụng trong phân tích và giải thích các tác phẩm văn học bao gồm: văn học và triết học về phi bạo lực, Mahatma Gandhi và các tác phẩm điển hình, Martin Luther King, Jr các tác phẩm điển hình, vấn
đề nhân đạo, biện pháp tu từ văn học và phương pháp tiếp cận lịch sử
và triết học trong phê bình văn học
NGHIÊN CỨU TỔNG QUAN
Phần này trình bày các nghiên cứu được công bố và chưa công
bố có liên quan đến nghiên cứu này
TỔNG HỢP VÀ ĐÁNH GIÁ TÀI LIỆU
Phần này nêu những vấn đề còn tồn tại; chỉ ra những vấn đề
mà đề tài luận án cần tập trung nghiên cứu, giải quyết, trình bày
Trang 9những điểm tương đồng và khác biệt giữa những tài liệu nghiên cứu được trích dẫn với nghiên cứu hiện nay
MÔ HÌNH KHÁI NIỆM
Phần này trình bày các vấn đề trọng tâm làm nổi bật nội dung nghiên cứu Nó hướng dẫn nhà nghiên cứu tiến hành điều tra Tiếp sau đó là một mô hình khái niệm
ĐỊNH NGHĨA THUẬT NGỮ
Phần này trình bày các thuật ngữ quan trọng được sử dụng trong nghiên cứu Các từ ngữ dưới đây cần được làm rõ: lòng từ bi, bác ai, phân tích nội dung, niềm vui, sự thanh thản, bình an, sự tôn trọng, tác phẩm tuyển chọn của Thích Nhất Hạnh, chăm sóc nhau, các vấn đề xã hội, và các giá trị Việt
CHƯƠNG III: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
3.1 THIẾT KẾ NGHIÊN CỨU
Nghiên cứu này sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính khi phân tích các nguyên lý của lòng từ bi, bác ái trong tác phẩm văn học tiêu biểu Theo Suter (2012), nghiên cứu định tính sử dụng các giả thuyết triết học để xem xét những kinh nghiệm thực tiễn của chính người tham gia để hiểu một hiện tượng phức tạp Những kinh nghiệm thực tiễn của những người tham gia có thể được phản ánh bằng nhiều cách khác nhau, bao gồm các thể loại văn học ví dụ như những câu chuyện hài, thiền định, những giai thoại, lời khuyên về cuộc sống, và những bài thơ
Theo Ary, et al (2006), kinh nghiệm của con người giúp họ thoát khỏi những ảnh hưởng xã hội, văn hóa và chính trị Do đó, trong khi
Trang 10phân tích các tác phẩm văn học tiêu biểu, các nguyên lý về lòng từ bi, bác ái của Phật giáo ở Việt Nam được đề cập Điều này cung cấp những giải thích cơ bản và quan trọng cho ý định của tác giả
Patton (2002) chỉ ra rằng mục tiêu của phân tích dữ liệu định tính
là để khám phá các chủ đề, các mô hình, khái niệm, và sự hiểu biết Phân tích dữ liệu trong nghiên cứu này tập trung vào mô hình tìm kiếm và khai thác ý nghĩa từ các tác phẩm điển hình của Mahatma Gandhi và Martin Luther King, Jr Nỗ lực tập trung vào nhiệm vụ thu thập dữ liệu thông qua các khái niệm và thể loại; thay đổi hoặc tạo ra các mã mới tinh tế hơn; kết hợp các khái niệm trừu tượng; chiết xuất tinh túy; cấu trúc có logic; bình luận tác phẩm; và rút ra kết luận
3.2 XỬ LÝ DỮ LIỆU
Văn học, giống như tất cả các nghệ thuật khác, có một số tiêu chuẩn nhất định mà tất cả các lựa chọn có thể được đo để đánh giá và phân tích Trong nghiên cứu này, các quy tắc chung được trích dẫn bởi Stott (2014) liên quan đến bảy tác phẩm văn học tiêu biểu liên quan đến nhiên cứu Theo ông, các tiêu chuẩn này bao gồm: lời kêu gọi thế giới, sự vĩnh cửu, sự gợi mở, giá trí trị tuệ, giá trị tinh thần, phong cách và nghệ thuật
Về giá trị trí tuệ, các tác phẩm được lựa chọn phân tích có thể giúp người đọc hiểu biết cuộc sống của họ và nhận ra sự thật về con người và cuộc sống nói chung và những hiểu biết về đấu tranh phi bạo lực
Trang 11Về giá trị tinh thần, các tác phẩm văn học tiêu biểu được lựa chọn được cho là có một thông điệp đạo đức cơ bản có khả năng làm cho mọi người sống tốt hơn, đẹp hơn
Liên quan đến sự phổ rộng, tác phẩm được lựa chọn không phân biệt chủng tộc, tín ngưỡng, quốc tịch Chủ đề và tính giá trị phù hợp với các độ tuổi, quốc tịch, văn hóa và tín ngưỡng
Về giá trị vĩnh cửu, chất lượng của những tác phẩm được lựa chọn luôn mang tính điển hình của thời đại mặc dù được viết từ rất lâu nhưng giá trị thông điệp của tác phẩm sẽ luôn mới, đem lại sự hiểu biết và kinh nghiệm cho nhà nghiên cứu và độc giả
Xét về khía cạnh nghệ thuật, chất lượng của các tác phẩm đã
sử dụng ngôn từ đầy chắt lọc và sắc sảo, các biện pháp tu từ văn học điển hình đầy sáng tạo để tạo cho độc giả sự bất ngờ và thích thú Cuối cùng, liên quan đến phong cách, cách đặc biệt trong đó tác giả nhìn nhận cuộc sống, hình thành ý tưởng của mình Những tác phẩm văn học được chọn thể hiện quan điểm của các nhà văn về thế giới và có thể đặt những suy nghĩ cho các độc giả trong theo cách mà
họ chưa bao giờ xem xét
Với mục đích nghiên cứu và các hướng tiếp cận trong triết học,
các chủ đề tiêu biểu sau đây được chọn để phân tích The Story of My
Experiments with Truth, Harijan and Young India của Mahatma
Gandhi và The Montgomery Bus Boycott, Letter from Birmingham
Jail and I Have a Dream của Martin Luther King, Jr Đấu tranh phi
bạo lực theo Gandhi và King, để thúc đẩy hòa bình bằng cách thiết lập tình bạn, sự hiểu biết và hợp tác hơn là bạo lực để rồi thất bại và
Trang 12nhục nhã Nó nhằm mục đích tạo sự hòa giải, và một cộng đồng bình đẳng và cùng có lợi
CHƯƠNG IV: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
đã được công nhận như một quy tắc ứng xử, tôn trọng các tác phẩm của họ và được nói tới trong cuốn sách về triết lý nổi tiếng Upanishads Phi bạo lực đầu tiên chỉ là ý tưởng, dần dần phát triển thành hành động Dường như nó đã được hình thành trong một số ít các nhà hiền triết của Ấn Độ khoảng ba ngàn năm trước đây, sau này được Jaina giáo và đạo Phật sử dụng và phát triển vào khoảng 500 năm trước công nguyên
Hunter (1990) phát biểu rằng Ahimsa hoặc phi bạo lực nằm trong đạo Hindu Theo Bondurant, (1965), thuật ngữ này là một trong
5 quy tắc hành vi được chấp nhận trong các văn bản của đạo Hindu
từ rất sớm Trong một thế giới nơi mà bạo lực chiếm một vị trí trong vòng luân hồi, phi bạo lực khiến cho các tín đạo Hindu gần gũi hơn với sự giác ngộ tâm linh Vì vậy, phi bạo lực mang tính khát khao, mong muốn
Quan điểm của Shastri và Shastri về ahimsa nhìn từ đạo Hindu
mô tả nó như là một lý thuyết có ý nghĩa đạo đức, triết học và tôn
Trang 13giáo Ahimsa được coi là một cách chữa cho các vấn đề bạo lực trên thế giới Nó liên quan đến việc tìm kiếm những giá trị tốt đẹp của nhân loại cũng như sự nhiệt tình tôn giáo vì phúc lợi của môi trường sống và tất cả các sinh vật sống
4.1.2 Tại Hoa Kỳ
Tại Hoa Kỳ, các triết lý phi bạo lực có nguồn gốc ban đầu từ những năm 1800 Sau đó triết gia Henry David Thoreau lĩnh hội và thấm nhuần tư tưởng này, thực hiện cuộc biểu tình phi bạo động chống lại các cuộc chiến tranh do Chính phủ Hoa Kỳ đối với Mexico Tuy nhiên phải đến thời của Martin Luther King, Jr Đấu tranh phi bạo lực mới trở thành vũ khí sắc nhọn để chấm dứt để phân biệt xã hội và chính trị ở Mỹ
4.2 Các vấn đề phi bạo lực được thể hiện trong các tác phẩm điển hình của Mahatma Gandhi và Martin Luther, King Jr
4.2.1 Các vấn đề phi bạo lực được thể hiện trong các tác phẩm điển hình của Mahatma Gandhi
Mahatma Gandhi xem phi bạo lực như là một triết lý của cuộc sống với ba nguyên tắc cơ bản định hướng cho cuộc sống của ông đó
là ahimsa, Satyagraha, và tapasya Tất cả những nguyên tắc đã được
ăn sâu trong niềm tin tôn giáo và thấm nhuần trong tất cả các hoạt đọng ông đã làm trong cuộc sống cá nhân và cộng đồng của mình
Để nuôi dưỡng triết lí không bạo lực cần phải có thời gian lâu dài, thậm chí kéo dài đến vài thế hệ thế hệ Tại sao mọi người không thấy rằng nếu tổng số các hoạt động của thế giới là phá hoại, nó đã có thể đi đến kết thúc từ lâu rồi? Tình yêu, hay ahimsa, giúp duy trì hành tinh này