Nếu bạn có ý định xây dựng một chương trình đào tạo và phát triển lãnh đạo cho tổ chức của bạn, bạn sẽ xem xét đến các loại yếu tố nào

Để xây dựng thành công một chương trình đào tạo và phát triến lãnh đạo cho tổ chức cần xem xét, đề cập tới ba yếu tố chính đó là: Các hoạt động tự phát triển cá nhân, các hoạt động đào t

BÀI TẬP NHÓM MÔN: PHÁT TRIỂN KHẢ NĂNG LÃNH ĐẠO

Phần I: ĐỀ BÀI:

Nếu bạn có ý định xây dựng một chương trình đào tạo và phát triển lãnh đạo cho tổ chức của bạn, bạn sẽ xem xét đến các loại yếu tố nào?

Phần II: BÀI LÀM

Trong môi trường thay đổi nhanh hiện nay, lãnh đạo trở thành một chủ đề được quan tâm đặc biệt Sự thành công của tổ chức đòi hỏi những người đứng đầu các tổ chức phải giỏi cả Quản trị lẫn Lãnh đạo Thậm chí, trong rất nhiều trường hợp, cần nhiều đến sự lãnh đạo hơn Trong một nền kinh tế toàn cầu cạnh tranh, các tổ chức đều tìm cách tăng doanh thu và giảm bớt chi phí Một số tổ chức tin rằng cách dễ dàng nhất để làm việc này là cắt giảm ngân sách đào tạo nhân viên Tuy nhiên, những tổ chức có tầm nhìn chiến lược lại có cách làm khác: không ngừng phát triển nhân sự của mình, đặc biệt là các lãnh đạo Lãnh đạo là quá trình gây ảnh hưởng đối với người khác nhằm tạo ra sự hiểu và nhất trí về những việc cần phải làm, cách thức thực hiện hiệu quả những việc đó, và quá trình hỗ trợ nỗ lực tập thể hoặc cá nhân để hoàn thành các mục tiêu chung

Quay trở lại vấn đề “Nếu có ý định xây dựng một chương trình đào tạo và phát triển lãnh đạo cho tổ chức ta cần sẽ xem xét đến các loại yếu tố nào”?

Theo một nghiên cứu gần đây của Hiệp hội Đào tạo và Phát triển Mỹ, những tổ chức có chương trình đào tạo nhân sự lâu dài thường bứt phá hơn hẳn những tổ chức không đào tạo nhân sự Còn trong một cuộc khảo sát khác, với đối tượng là các giám đốc nhân sự của các

công ty mới khởi nghiệp ở Chicago, Mỹ, thử thách nghề nghiệp lớn nhất đối với họ là phát triển lãnh đạo

Để phát triển lãnh đạo một cách hiệu quả, mỗi tổ chức với những nhu cầu và mục tiêu riêng -cần có một chiến lược phù hợp Dẫu vậy, cũng có một số tiêu chí chung giữa các chương trình đào tạo lãnh đạo này, bao gồm:

Lên kế hoạch đào tạo lãnh đạo

Đầu tiên, cần phải biết được rằng bạn đang có gì trong tay Hãy trả lời 5 câu hỏi sau:

Tổ chức của bạn có một kế hoạch toàn diện để phát triển con người không?

Bạn sẽ được lợi gì từ một chương trình phát triển lãnh đạo có hiệu quả?

Chi phí ước tính về doanh thu, năng suất và tinh thần làm việc mà bạn sẽ phải chịu nếu như không phát triển một chương trình như vậy là bao nhiêu?

Hình dung một chương trình phát triển lãnh đạo thành công đối với tổ chức của bạn sẽ như thế nào?

Bạn sẽ mong muốn bỏ ra bao nhiêu thời gian, nhiệt huyết và tiền bạc để phát triển một chương trình như thế?

Bước lên kế hoạch tiếp theo chính là xác định những tố chất của những lãnh đạo đã thành công trong tổ chức của bạn Mỗi tổ chức có một cấu trúc và văn hóa riêng và có những con người với tố chất riêng Chìa khóa để dẫn đến một chương trình phát triển lãnh đạo thành công

là bạn phải nhìn vào những người đã thành công

Hãy nghĩ về những người đã và đang rất thành công trong công ty của bạn và tự hỏi rằng:

Họ đã có những kinh nghiệm đào tạo nào?

Họ có học vấn như thế nào?

Họ đã có bao nhiêu năm làm việc?

Họ thích nghi với văn hóa công ty như thế nào?

Phong cách cá nhân của họ như thế nào?

Điều gì làm động lực mạnh mẽ nhất cho họ?

Phát triển lãnh đạo thực tiễn

Một khi bạn đã có được một bản phác thảo về chương trình phát triển lãnh đạo và "thành công" được nhìn nhận như thế nào, bạn phải bắt tay vào thực hiện chương trình Hãy bắt đầu

thử nghiệm với một hoặc hai người Điều này cho phép bạn giữ kín được cuộc thử nghiệm Có nhiều cách khác nhau để bắt đầu chương trình, nhưng gần như tất cả các chương trình thành công đều có hai phần rõ rệt: đào tạo lãnh đạo cụ thể và huấn luyện/cố vấn

Phần đào tạo có thể bao gồm: Giao tiếp kinh doanh hiệu quả

Kỹ năng giải quyết xung đột Xây dựng nhóm

Liên quan đến những phong cách cá nhân khác nhau Quản lý thời gian

Kỹ năng ủy thác Đặt mục tiêu

Kỹ năng cố vấn Những lĩnh vực khác liên quan đến tổ chức của bạn

Phần thứ hai là phần cố vấn Một người cố vấn có thể cung cấp cho các lãnh đạo sự tập trung cần thiết để họ có thể đạt tới được cấp độ cao hơn một cách nhanh hơn; giúp giảm thiểu những lãng phí về thời gian

Thúc đẩy việc phát triển lãnh đạo

Một khi bạn đã thành công với phát triển một hay hai lãnh đạo, đây là lúc để bạn bắt đầu nhân rộng chương trình Hãy bắt đầu đưa thông tin về chương trình đào tạo cho những nhân viên tiềm năng trong các buổi phỏng vấn Nhiều tổ chức nhỏ đã sử dụng phương thức này để thu hút nhân tài, vì nếu không các nhân viên tiềm năng sẽ chuyển sang làm việc tại các tổ chức lớn hơn

Hãy nói cho các ứng viên biết bạn sẵn lòng đầu tư vào họ để biến họ trở thành một nhà lãnh đạo tương lai như thế nào Những người giỏi trong môi trường công ty nhỏ và vừa luôn có nhu cầu tự phát triển và hoàn thiện mình Họ sẽ vô cùng ấn tượng nếu biết rằng bạn muốn đầu tư vào họ

Hãy rút ra những tố chất thành công của các nhân viên hiện thời trong tổ chức và chú ý tới những nhân viên thể hiện tốt Hãy chỉ ra cho các nhân viên biết rằng mục tiêu của bạn là giúp

họ hoàn thiện tối đa Tuy nhiên phải cẩn thận, đừng tạo ra môi trường cạnh tranh khốc liệt, trong đó một người chiến thắng đồng nghĩa với người khác bị thất bại

Công việc quan trọng nhất của “người đứng đầu là gì”? Câu hỏi này có vẻ hơi thừa Vì hầu như ai cũng biết công việc quan trọng nhất của người đứng đầu là “lãnh đạo”

Vậy, “công việc lãnh đạo” được cụ thể hoá là bao gồm những công việc gì? Và đâu là những

“năng lực”, những “tố chất” cần phải có để làm tốt “công việc lãnh đạo”?

Năng lực lãnh đạo của ngày “hôm nay” và “ngày mai” khác với năng lực lãnh đạo của ngày hôm qua” như thế nào? Và đặc biệt hơn nữa là, làm thế nào để “nâng cao năng lực lãnh đạo” của mình?

Để xây dựng thành công một chương trình đào tạo và phát triến lãnh đạo cho tổ chức cần xem xét, đề cập tới ba yếu tố chính đó là: Các hoạt động tự phát triển cá nhân, các hoạt động đào tạo và các hoạt động phát triển

Đào tạo chính thức

Các hoạt động Các hoạt động

tự học phát triển

Mô hình ba cách để học hỏi kỹ năng lãnh đạo

Chúng ta sẽ cùng đi sâu vào phân tích từng nhân tố được xem xét:

Trước hết cần xem xét các hoạt động tự phát triển cá nhân là nhu cầu tất yếu của mỗi con người Mỗi cá nhân muốn phát triển đều phải hoàn thành tốt công việc được giao với tinh thần trách nhiệm cao nhất Họ cũng phải mạnh dạn thử sức với những công việc mới, thách thức mới để chứng tỏ khả năng của mình với lãnh đạo Sự cố gắng đó không phải chỉ cho doanh nghiệp, cho lãnh đạo của họ, mà trước hết là cho chính bản thân họ Khi thể hiện được vai trò của mình, mỗi người sẽ tự nâng giá trị cá nhân của mình lên, tạo cho mình những niềm tin trước tổ chức và lãnh đạo, từ đó phát huy những khả năng của họ

Đối với mỗi cá nhân sự tự nhận thức và tâm lý là rất quan trọng, vì khi họ có được những thành công thì họ có hưng phấn và kích thích sự sáng tạo trong tổ chức làm tăng tố chất khả năng tự lãnh đạo, ngược lại những hạn chế và sai lầm do họ tạo ra là sự sợ hãi trong nội tâm và hạn chế khả năng tự phát triển, do vậy muốn làm tăng khả năng phát triển của họ, người lãnh đạo cần thiết phải tạo cơ hội cho họ sửa sai, tạo cơ hội cho họ đứng lên từ những sai lầm mà chính họ vấp phải

Trước khi một người trở thành một lãnh đạo, cá nhân họ phải tự mình kết nối cảm xúc của mình, đối mặt với những nỗi sợ hãi tiềm ẩn và giải quyết những xung đột chi phối, mặt khác đòi hỏi một sự phát triển tâm lý và tình cảm ở mức độ cao Vì vậy tạo cơ hội để họ tự khẳng định bản lĩnh và tâm lý vững vàng là một yếu tố quan trọng giúp họ có thể trở thành nhà lãnh đạo năng lực, quyền uy

Thứ hai: Các hoạt động đào tạo của tổ chức trang bị các kiến thức, kỹ năng cho nhân

viên trên cơ sở các hoạt động của doanh nghiệp phù hợp với các chương trình đào tạo do các

tổ chức bên ngoài có năng lực thực hiện nhằm nâng cao khả năng tự lãnh đạo của mỗi cá nhân

và của tổ chức Phát triển kỹ năng thường làm tăng sự hài lòng và hiệu quả làm việc thực tế Người lãnh đạo đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kỹ năng và đào tạo cho cấp dưới Các hoạt động này được thực hiện tại mỗi doanh nghiệp theo quan điểm và tầm nhìn của nhà lãnh đạo doanh nghiệp đó Đầu tư cho hoạt động đào tạo của tổ chức là một nội dung rất quan trọng đối với các doanh nghiệp, tuy nhiên hiện nay tại Việt nam các hoạt động đào tạo chưa được coi trọng và tổ chức một cách hệ thống, thường xuyên, các doanh nghiệp hiện tại mới quan tâm chủ yếu tới hoạt động sản xuất, kinh doanh đơn thuần Nhưng đối với lĩnh vực hoạt động của các cơ quan quản lý nhà nước các hoạt động này đã được thực hiện ở một số ngành

ví dụ như tại Bộ Tài nguyên và Môi trường, Ngân hàng nhà nước … đã có chương trình đào tạo phát triển cho các cán bộ trong tổ chức Các tổ chức cũng cần đưa phần thực hành vào các bài giảng để người học dễ dàng tiếp thu, nhớ lâu và được luyện tập

Thứ ba: Các hoạt động phát triển là hoạt động được tiến hành phù hợp với kế hoạch

phát triển của doanh nghiệp Hoạt động phát triển hướng tới những mục tiêu mà kế hoạch đề

ra, đây là hoạt động vừa đào tạo vừa thực hiện Các cá nhân được đào tạo cũng như thực hiện đều hiểu được mục tiêu của doanh nghiệp từ đó họ có những tư duy, phản ứng thông qua hoạt động triển khai công việc Phần lớn nội dung hoạt động phát triển được các cá nhân hưởng ứng và thực hiện nghiêm túc khi hoạt động phát triển mang lại lợi ích cho họ, cho tổ chức và

cho cộng đồng, mặt trái của hoạt động này là nếu tổ chức định hướng hoạt động phát triển xa dời thực tế, làm ảnh hưởng đến họ và cộng đồng sẽ làm xuất hiện những tư duy tiêu cực đưa đến tâm lý mất ổn định vì luôn bị động do hành vi của mình tạo ra, những mưu mô cá nhân không có tính tập thể, những hành động mà đến một lúc nào đó trong tư duy của họ cảm thấy

đó là sự phát triển không có lợi cho cộng đồng Ví dụ như các hoạt động phát triển tự sản xuất tại các làng nghề của Việt Nam đang làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới vấn đề ô nhiễm môi trường mà các thế hệ con cháu họ hiện nay đang phải gánh chịu

Để phát triển một chương trình cá nhân cho tổ chức, cần thiết phải chú ý tạo ra sự cân bằng của ba vấn đề đã phân tích ở trên, từ các hoạt động tự phát triển cá nhân, Các hoạt động đào tạo của tổ chức cho đến các các hoạt động phát triển Mỗi cá nhân đều có những khả năng riêng biệt nên khi nhà lãnh đạo muốn đào tạo họ thông qua các hoạt động đều phải bố trí điều kiện công tác phù hợp và có những khuyến khích phát huy khả năng thiên bẩm của mỗi con người Ngoài ra để làm tăng khả năng phát triển của mỗi cá nhân trong tổ chức, công tác khen thưởng, động viên các hành động phát triển lãnh đạo theo chính sách của doanh nghiệp và chỉ lựa chọn các hoạt động điển hình trong một loạt các hoạt động để kết hợp tạo ra sự hài hoà Khi nhân viên làm tốt, hãy khen thưởng nhân viên trước tập thể thông qua các hội nghị, các buổi lễ biểu dương, ghi công…Mặt khác khi thực hiện công việc quản lý, đòi hỏi nhà lãnh đạo phải có khiển trách và phải tiến hành công bằng Khi khiển trách, nhà lãnh đạo phải dựa trên lợi ích của tập thể, của doanh nghiệp Khiển trách cũng đòi hỏi phải có nghệ thuật, sao cho nhân viên vui vẻ chấp nhận và phấn đấu làm tốt hơn

Làm thế nào để phối hợp các hoạt động đào tạo, phát triển và cho bản thân người đó tự thấy cần phải tự học tự trau dồi kinh nghiệm, tự học cách lãnh đạo chính mình

Theo Jagdish Parikh, một chuyên gia về lãnh đạo của Trường Kinh doanh Harvard, những nhà lãnh đạo hiệu quả nhất nhận ra rằng trước tiên họ cần phải học kỹ năng lãnh đạo chính bản thân mình!

Theo ông, lãnh đạo chính là sự chia sẻ và làm cho mọi việc trở nên dễ dàng, là một cách sống và tồn tại, là biết cách chấp nhận stress và tự tạo cảm giác vui vẻ cho mình để vạch

ra những mục tiêu và đạt được các mục tiêu đó

Có hàng trăm cuốn sách và những câu chuyện về các "nhân vật điển hình" được viết ra để dạy chúng ta làm thế nào để trở thành một nhà lãnh đạo Tuy nhiên, trên thực tế, khi được yêu cầu

nêu tên một nhà lãnh đạo mà mình yêu mến, nhiều người thường lúng túng và chỉ nêu được một vài cái tên mà thôi

Theo Jagdish Parikh, khoảng cách giữa những gì học được từ nghệ thuật lãnh đạo và kinh nghiệm thực tế mà một người có được ở vai trò lãnh đạo đã tạo khó khăn cho việc xây dựng mẫu hình một nhà lãnh đạo lý tưởng Những phẩm chất mà các nhà lãnh đạo điển hình có được và những yếu tố làm cho họ trở nên nổi bật không phải do bẩm sinh mà có

Thay vào đó, theo Parikh, đó là những kỹ năng mà các nhà lãnh đạo có thể và nên tự trau dồi cho chính mình như tự khám phá, hiểu rõ và làm chủ bản thân Những kỹ năng này có thể được phát triển từ thực tế

Parikh nói: "Nếu một người không thể là người lãnh đạo cho chính bản thân mình nhưng lại lãnh đạo người khác thì đó là một việc làm quá táo bạo Nếu anh không biết cách lãnh đạo chính mình, người khác sẽ làm điều đó"

Trong cuốn sách mang tên Managing Your Self (tạm dịch: Tự làm chủ bản thân) của mình, Parikh cho rằng một người có thể đạt được khả năng tiềm tàng của mình, vươn đến vai trò của một nhà lãnh đạo bằng cách thực hiện nguyên tắc "liên quan độc lập", theo đó anh ta có thể đạt được một mục tiêu lớn bằng những việc làm đơn giản Theo Parikh, phương pháp này là một sự tổng hợp của những ý tưởng Đông và Tây, hiện đại và cổ điển

Theo Parikh điều quan trọng là con người phải hiểu rõ những khả năng tiềm ẩn bên trong bản thân để đạt được thành tích tốt nhất Khi các giám đốc làm việc căng thẳng, họ có thể đạt được thành tích rất cao nhưng điều này không kéo dài được lâu Parikh kết luận: "Nếu một người không cảm thấy vui vẻ, thoải mái với chính bản thân mình thì họ khó mà tạo ra cho mình động

cơ làm việc được"

Với Parikh, tạo ra cảm giác vui vẻ, thoải mái cũng là một kỹ năng như bất kỳ một kỹ năng nào khác trong kinh doanh Các giám đốc cũng giống như bất kỳ một người bình thường nào khác

và đôi khi họ cũng tự hỏi: "Tôi là ai? Tôi thật sự muốn làm điều gì?" Có thể điều họ muốn làm và điều họ phải làm có thể không giống nhau và có thể họ cũng gặp những xung đột trong cuộc sống cá nhân, xã hội và trong nghề nghiệp

Vì vậy, Parikh cho rằng, lãnh đạo có nghĩa là chia sẻ và làm cho mọi việc trở nên dễ dàng ở đây là sự chia sẻ thông tin, ý tưởng Khả năng lãnh đạo không phải là một phẩm chất, một chiến lược hay chiến thuật Theo quan niệm của tôi, đó là một cách sống và tồn tại

Mỗi ngày, các giám đốc thường phải nỗ lực rất nhiều để tích lũy thêm kiến thức nhưng thực tế

họ chỉ sử dụng phần nhỏ lượng kiến thức mà mình có được Bản thân kiến thức không phải là quyền lực hoặc sự khôn ngoan

Parikh cho biết: "Trong nền giáo dục chính thức, chúng ta chẳng được dạy gì về cảm xúc nhưng chúng ta luôn tồn tại ở mức độ cảm xúc nào đó Chúng ta không thể thay đổi chỉ bằng cách mơ ước Chúng ta phải khám phá bản thân mình Cuộc sống là sự tổng hợp của những trải nghiệm, trí óc và xúc cảm Cảm xúc đến rồi đi nhưng với tư cách là những cá nhân, chúng

ta không hề thay đổi"

Trong cách sống bình đẳng và nâng đỡ nhau ngày nay, ai trong chúng ta cũng đều là lãnh đạo (leader) Cứ khởi động một dự án, thành lập một nhóm, dạy vài học trò, đương nhiên

là lãnh đạo Và ai trong chúng ta cũng là người đi theo (follower) Nếu ta ở trong một nhóm

do người khác lãnh đạo, thì ta là người đi theo Trong mô hình mạng lưới ngày nay, được Internet hỗ trợ mạnh mẽ, tất cả chúng ta lãnh đạo nhau và theo nhau, trong nhiều dự án khác nhau Mô hình kim tự tháp, với một lãnh đạo cao nhất ở trên, rồi nhiều cấp thấp hơn đi xuống

từ từ, còn lại rất ít trong xã hội Ngay cả trong các đại công ty, mô hình kim tự tháp gần như biến mất Người ta hay nói đùa (nhưng có thật) là sơ đồ tổ chức các công ty ngày nay chỉ có hai hàng—hàng đầu tổng giám đốc, hàng nhì tất cả mọi nhân viên của công ty

Vì vậy mỗi người chúng ta, đều cần có tự tin, đứng lên tổ chức các hoạt động và làm lãnh đạo trong hoạt động đó, đồng thời hăng hái đi theo ủng hộ các lãnh đạo khác trong các hoạt động khác Tất cả đều hỗ trợ nhau tiến bước về phía trước

Lãnh đạo là sức mạnh và ước muốn nội tâm thể hiện ra hành động bên ngoài Gốc rễ là sức mạnh bên trong, nhưng phải có biểu hiện bên ngoài mới là lãnh đạo, vì dẫn đường là phải dẫn

ai đó Vì vậy, lãnh đạo là kết hợp cao nhất của nội tâm và hành động Nó là biểu hiện cao nhất của sức sống con người Và bởi vì lãnh đạo là tùy ta, chứ không tùy ai thăng chức cho ta cả,

cho nên ai trong chúng ta cũng nên làm lãnh đạo cho một dự án nhỏ nào đó, để vừa giúp ích cho xã hội vừa phát triển nhân cách của mình bằng phương thức tối cao

TÀI LIỆU THAM KHẢO Giáo trình và sách tham khảo

Review-11, 12,1998

thể trở thành tổ chức hàng đầu” Leader to Leader, No.31, Winter

Lãnh đạo và Các Nền Văn hóa và các liên minh” trong Rowan Gibson, Warren G.Bennis (Ed) Tư duy lại Tương lai VAPEC (2002)

Hội, dịch giả: Đinh Việt Hòa, Nguyễn Thị Kim Oanh

Các bài viết học thuật theo chủ đề:

Các trang web:

http://www.lanhdao.net,

http://www.economist.com,

http://www.iht.com,

http://www.ft.com ,