PHÂN TÍCH ĐÁNH GIÁ VAI TRÒ CỦA NGÀNH GIÁO DỤC TRONG QUẢN LÝ VẤN ĐỀ TIÊU CỰC HỌC ĐƯỜNG Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG TRUNG HỌC

Có một nền giáo dục vững mạnh là điều kiện tiên quyết cho sự phát triển bền vững của bất kỳ quốc gia nào trên thế giới, điều này là một sự thật không thể phủ nhận. Vậy nên chính phủ cầm quyền từ đất nước phát triên tới đang phát triển đều chú trọng tới nâng cao chất lượng dạy và học. Thế nhưng ở bất kỳ nền giáo dục nào cũng đều tồn tại những điểm yếu, những mặt tiêu cực, những bất cập cần được giải quyết triệt để. Giáo dục Việt Nam không phải một ngoại lệ, có rất nhiều điều ngành giáo dục nói riêng và đất nước nói chung còn phải xem xét xử lý, quản lý để cải thiện chất lượng đào tạo học sinh. Trong phạm vi tìm hiểu của bài tập lớn này, nhóm chúng em sẽ tập trung vào khối trung học phổ thông – một trong những khối học tồn tại nhiều vấn đề tồn tại nhất, và đánh giá phân tích vai trò của ngành giáo dục trong quản lý những vấn đề tiêu cực này. Trước khi đi vào cụ thể phân tích, nhóm chúng em xác định 5 vấn đề tiêu cực cơ bản tại các trường cấp 3 tại Việt Nam bao gồm: chạy trường, chạy điểm; bệnh thành tích; bạo lực học đường; vấn nạn dạy thêm, học thêm và cuối cùng là tình trạng phân biệt đối xử.Để có 1 cái nhìn tổng quan về những gì ngành giáo dục đang làm, đã làm và nên làm, nhóm chúng em sẽ đánh giá quản lý của ngành giáo dục theo chiều dọc của bộ máy quản lý: Đi từ chính sách của Bộ ban hành > tới các Sở giáo dục địa phương thực thi và triển khai chính sách > thực tế các trường cấp 3 tiến hành chính sách như thế nào. Và cuối cùng, nhóm sinh viên sẽ đưa ra những nhận xét về quá trình thực thi những chính sách này, liệu rằng chính sách được ban hành ra có thực sự giải quyết được vấn đề? PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ VAI TRÒ CỦA NGÀNH GIÁO DỤC TRONG QUẢN LÝ VẤN ĐỀ TIÊU CỰC HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC TRƯỜNGPHỔ THÔNG TRUNG HỌC1.Vấn đề thứ nhất: Chạy trường chạy điểmChạy trường chạy điểm từ lâu đã trở thành một trong những vấn đề nhức nhối của toàn ngành giáo dục, trở thành nỗi lo của các bậc phụ huynh có con trong độ tuổi chuyển cấp, không chỉ ở những thành phố lớn mà dần lan ra các vùng lân cận. Bộ giáo dục và đào tạo đã ban hành rất nhiều quy chế để hạn chế việc chạy trường chạy lớp tuy nhiên những chính sách này vẫn chưa thực sự phát huy hiệu quả. Đối với bậc THPT, Bộ yêu cầu các trường phải tổ chức thi tuyển, song tình trạng chạy trường chạy điểm vẫn diễn ra một cách rầm rộ và ngày càng trở nên phổ biến hơn.1.1 Thực trạng vấn đềa) Nguyên nhân:Trước khi đề cập đến thực trạng của hiện tượng chạy trường chạy điểm, chúng ta phải tìm hiểu xem nguyên nhân tại sao các phụ huynh phải nhất quyết cho con em theo học các trường công lập, trường chuyên, lớp chọn mặc dù không có một tiêu chuẩn rõ ràng về việc như thế nào thì được gọi là ”trường điểm”.Thứ nhất, việc này xuất phát từ tâm lý của các bậc phụ huynh, cha mẹ thì luôn muốn điều tốt nhất cho con em mình, trang bị cho con mình kiến thức tốt nhất, và điều đó đồng nghĩa với việc phải cho con được học tập trong những môi trường giáo dục tốt nhất. Đối với cấp 3 thì trường tốt là trường có tỉ lệ học sinh thi đỗ vào các trường đại học tốp đầu ở mức cao, nhiều học sinh đạt giải trong các kì thi học sinh giỏi quốc gia, thầy cô có kinh nghiệm lâu năm trong việc ôn thi… Chính những suy nghĩ này đã khiến cho nhiều bậc phụ huynh bằng mọi giá phải chạy cho con vào trường mà họ muốn khi con họ không đủ tiêu chuẩn.Thứ hai, cung không đủ cầu, dân số Việt Nam tăng ngày càng nhanh, tuy nhiên chỉ tiêu của các trường công lập, trường chuyên ngày càng giảm chỉ đáp ứng được khoảng 60% nhu cầu của phụ huynh và học sinh dẫn đến tỉ lệ chọi ngày càng cao, điều đó đồng nghĩa với khả năng vào được các trường cấp 3 như mong muốn thấp hơn. Do đó để con em mình có được một suất học tại các trường cấp 3 trọng điểm, nhiều bậc phụ huynh phải nhờ đến các mối quan hệ và cả tiền để “chạy” cho con em mìnhThứ ba, chất lượng giáo dục giữa các trường, hay giữa các lớp trong cùng một trường là không đồng đều. Không phải ở đâu và không phải ai cũng có đủ điều kiện để cho con em mình theo học các trường dân lập, trường quốc tế trong vòng 3 năm. Chưa kể đến thành kiến bấy lâu về các trường dân lập, nơi quy tụ những học sinh không đỗ công lập khiến phụ huynh cũng dè chừng hơn khi cho con em theo họcNgoài ra còn rất nhiều các lí do khác nữa dẫn đến tình trạng chạy trường chạy điểm chưa bao giờ phổ biến đến thế, dẫn đến một thực trạng xấu và hậu quả khó lườngb) Thực trạng chạy trường chạy điểm hiện nayb.1) Phụ huynh sẵn sàng chi trả một khoản “phí” để con em mình được theo học tại các trường PTTH mà họ mong muốnKhác với lớp 1 và lớp 6 chủ yếu là tuyển sinh bằng hình thức xét tuyển, các trường PTTH tuyển sinh học sinh vào lớp 10 bằng hình thức thi tuyển, tuy tình trạng chạy trường chạy lớp không nhiều bằng các cấp dưới nhưng không phải là không có. Nhiều người còn đánh giá việc thi vào cấp 3, nhất là ở trường chuyên của thành phố, gay gắt hơn rất nhiều so với kì thi tuyển sinh đại học vì tỉ lệ chọi cao.Tỉ lệ chọi vào các trường chuyên, các trường cấp 3 hàng đầu thường rất cao vì chỉ tiêu của các trường chỉ đáp ứng khoảng 60% nhu cầu, và không phải em nào cũng đủ năng lực để thi vào các trường này, mà không phải phụ huynh nào cũng chấp nhận việc cho con em theo học “trường làng”, trường dân lập, trung tâm dạy nghề nên tất yếu họ sẽ làm mọi cách để “chạy” chon con em mình vào trường như mong muốn. Trong một cuộc khảo sát trực tuyến gần 20000 người do Báo điện tử Dân trí thực hiện, 62% phụ huynh thừa nhận rằng họ đã sử dụng các mối quan hệ cá nhân hoặc tiền để “chạy” trường chạy lớp cho con. Có nhiều phụ huynh còn tìm cách “đi đường vòng” cho con bằng cách cho con thi vào một trường PTTH có điểm đầu vào thấp sau đó xin chuyển sang các trường PTTH mà mình mong muốn. b.2) Quá tải tại các trường công lập; không tuyển đủ học sinh tại các trường dân lập, trung tâm dạy nghề.

Đề bài: PHÂN TÍCH ĐÁNH GIÁ VAI TRÒ CỦA

NGÀNH GIÁO DỤC TRONG QUẢN LÝ VẤN ĐỀ

Trước khi đi vào cụ thể phân tích, nhóm chúng em xác định 5 vấn đề tiêu cực

cơ bản tại các trường cấp 3 tại Việt Nam bao gồm: chạy trường, chạy điểm; bệnhthành tích; bạo lực học đường; vấn nạn dạy thêm, học thêm và cuối cùng là tình trạngphân biệt đối xử

Để có 1 cái nhìn tổng quan về những gì ngành giáo dục đang làm, đã làm vànên làm, nhóm chúng em sẽ đánh giá quản lý của ngành giáo dục theo chiều dọc của

bộ máy quản lý: Đi từ chính sách của Bộ ban hành -> tới các Sở giáo dục địa phươngthực thi và triển khai chính sách -> thực tế các trường cấp 3 tiến hành chính sách nhưthế nào Và cuối cùng, nhóm sinh viên sẽ đưa ra những nhận xét về quá trình thực thinhững chính sách này, liệu rằng chính sách được ban hành ra có thực sự giải quyếtđược vấn đề?

PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ VAI TRÒ CỦA NGÀNH GIÁO DỤC TRONG QUẢN LÝ VẤN ĐỀ TIÊU CỰC HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC TRƯỜNG

PHỔ THÔNG TRUNG HỌC

1 Vấn đề thứ nhất: Chạy trường chạy điểm

Chạy trường chạy điểm từ lâu đã trở thành một trong những vấn đề nhức nhối củatoàn ngành giáo dục, trở thành nỗi lo của các bậc phụ huynh có con trong độ tuổichuyển cấp, không chỉ ở những thành phố lớn mà dần lan ra các vùng lân cận Bộ giáodục và đào tạo đã ban hành rất nhiều quy chế để hạn chế việc chạy trường chạy lớptuy nhiên những chính sách này vẫn chưa thực sự phát huy hiệu quả Đối với bậcTHPT, Bộ yêu cầu các trường phải tổ chức thi tuyển, song tình trạng chạy trườngchạy điểm vẫn diễn ra một cách rầm rộ và ngày càng trở nên phổ biến hơn

1.1 Thực trạng vấn đề

a) Nguyên nhân:

Trước khi đề cập đến thực trạng của hiện tượng chạy trường chạy điểm, chúng

ta phải tìm hiểu xem nguyên nhân tại sao các phụ huynh phải nhất quyết cho con emtheo học các trường công lập, trường chuyên, lớp chọn mặc dù không có một tiêu

chuẩn rõ ràng về việc như thế nào thì được gọi là ”trường điểm”.

Thứ nhất, việc này xuất phát từ tâm lý của các bậc phụ huynh, cha mẹ thì luônmuốn điều tốt nhất cho con em mình, trang bị cho con mình kiến thức tốt nhất, vàđiều đó đồng nghĩa với việc phải cho con được học tập trong những môi trường giáodục tốt nhất Đối với cấp 3 thì trường tốt là trường có tỉ lệ học sinh thi đỗ vào cáctrường đại học tốp đầu ở mức cao, nhiều học sinh đạt giải trong các kì thi học sinhgiỏi quốc gia, thầy cô có kinh nghiệm lâu năm trong việc ôn thi… Chính những suynghĩ này đã khiến cho nhiều bậc phụ huynh bằng mọi giá phải chạy cho con vàotrường mà họ muốn khi con họ không đủ tiêu chuẩn

Thứ hai, cung không đủ cầu, dân số Việt Nam tăng ngày càng nhanh, tuy nhiênchỉ tiêu của các trường công lập, trường chuyên ngày càng giảm chỉ đáp ứng đượckhoảng 60% nhu cầu của phụ huynh và học sinh dẫn đến tỉ lệ chọi ngày càng cao,điều đó đồng nghĩa với khả năng vào được các trường cấp 3 như mong muốn thấphơn Do đó để con em mình có được một suất học tại các trường cấp 3 trọng điểm,

nhiều bậc phụ huynh phải nhờ đến các mối quan hệ và cả tiền để “chạy” cho con emmình

Thứ ba, chất lượng giáo dục giữa các trường, hay giữa các lớp trong cùng mộttrường là không đồng đều Không phải ở đâu và không phải ai cũng có đủ điều kiện

để cho con em mình theo học các trường dân lập, trường quốc tế trong vòng 3 năm.Chưa kể đến thành kiến bấy lâu về các trường dân lập, nơi quy tụ những học sinhkhông đỗ công lập khiến phụ huynh cũng dè chừng hơn khi cho con em theo học

Ngoài ra còn rất nhiều các lí do khác nữa dẫn đến tình trạng chạy trường chạyđiểm chưa bao giờ phổ biến đến thế, dẫn đến một thực trạng xấu và hậu quả khólường

b) Thực trạng chạy trường chạy điểm hiện nay

b.1) Phụ huynh sẵn sàng chi trả một khoản “phí” để con em mình được theohọc tại các trường PTTH mà họ mong muốn

Khác với lớp 1 và lớp 6 chủ yếu là tuyển sinh bằng hình thức xét tuyển, cáctrường PTTH tuyển sinh học sinh vào lớp 10 bằng hình thức thi tuyển, tuy tình trạngchạy trường chạy lớp không nhiều bằng các cấp dưới nhưng không phải là không có.Nhiều người còn đánh giá việc thi vào cấp 3, nhất là ở trường chuyên của thành phố,gay gắt hơn rất nhiều so với kì thi tuyển sinh đại học vì tỉ lệ chọi cao

Tỉ lệ chọi vào các trường chuyên, các trường cấp 3 hàng đầu thường rất cao vìchỉ tiêu của các trường chỉ đáp ứng khoảng 60% nhu cầu, và không phải em nào cũng

đủ năng lực để thi vào các trường này, mà không phải phụ huynh nào cũng chấp nhậnviệc cho con em theo học “trường làng”, trường dân lập, trung tâm dạy nghề nên tấtyếu họ sẽ làm mọi cách để “chạy” chon con em mình vào trường như mong muốn

Trong một cuộc khảo sát trực tuyến gần 20000 người do Báo điện tử Dân tríthực hiện, 62% phụ huynh thừa nhận rằng họ đã sử dụng các mối quan hệ cá nhânhoặc tiền để “chạy” trường chạy lớp cho con Có nhiều phụ huynh còn tìm cách “điđường vòng” cho con bằng cách cho con thi vào một trường PTTH có điểm đầu vàothấp sau đó xin chuyển sang các trường PTTH mà mình mong muốn

b.2) Quá tải tại các trường công lập; không tuyển đủ học sinh tại các trườngdân lập, trung tâm dạy nghề

Nhu cầu thì quá lớn song cơ sở vật chất còn nhiều hạn chế đã dẫn đến tìnhtrạng quá tải tại các trường công lập Tình trạng lớp học cho 40 em nhưng phải chứađến gần 60 em không phải là hiếm Các quy định về cơ sở vật chất đôi khi bị phớt lờ;3,4 em phải chen chúc trên 1 chiếc bàn, không đủ để sách vở; lớp học thì ngột ngạtvới vài ba cái quạt trần, trang thiết bị nghèo nàn… là tình trạng hết sức phổ biến ởnhiều trường trung học phổ thông.

Các trường công lập thì quá tải, các trường dân lập và dạy nghề thì tuy đã hạđiểm chuẩn hết mức có thể, vẫn không tuyển đủ số lượng học sinh Một phần vì họcphí tại các trường dân lập thường cao hơn các trường công lập rất nhiều, phần khác vìquan niệm của các bậc phụ huynh về các trường dân lập, trường dạy nghề không tốt,

họ sợ con mình nếu học ở đây sẽ tiếp xúc với bạn xấu, không thi đỗ đại học và không

- Chỉ đạo các phòng giáo dục đào tạo và các trường:

 Tổ chức tuyển sinh đảm bảo quyền được học tập của học sinh, côngkhai, minh bạch và thuận lợi cho học sinh và cha mẹ học sinh, bảo đảm mục tiêu phổcập giáo dục của địa phương

 Tuyên truyền, giải thích cho đội ngũ cán bộ quản lý các trường, cha mẹhọc sinh để hạn chế chạy trường, chạy lớp

 Nâng cao năng lực quản lý của đội ngũ cán bộ giáo viên; tăng cường cơ

sở vật chất để đảm bảo sự đồng đều về chất lượng giáo dục giữa các trường, các lớp

 Nghiêm cấm việc tổ chức các trường chuyên, lớp chọn ở các cấp mầm non,tiểu học và trung học cơ sở dưới bất kì hình thức nào

 Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm khắc các hiện tượngtiêu cực nhằm chạy trường chạy lớp

 Chỉ đạo việc phân tuyến, giao chỉ tiêu tuyển sinh cho phù hợp với chỉ tiêutrường lớp, cơ sở vật chất và mật độ dân cư của địa phương mình quản lý.

 Đảm bảo các điều kiện nâng cao chất lượng các trường; mở thêm trường;thêm lớp để giảm áp lực tuyển sinh ở những địa bàn đông dân cư

 Đề nghị các sở giáo dục và đào tạo triển khai thực hiện nghiêm túc các giảipháp trên để khắc phục tình trạng chạy trường, chạy lớp năm học 2016 – 2017

b) Thực thi của Sở giáo dục và đào tạo các tỉnh thành

Tùy thuộc vào tình hình cùa địa phương mà Sở Giáo dục và Đào tạo các tỉnhthành căn cứ chỉ đạo của Bộ để đề ra những biện pháp cụ thể cho mình Như Sở giáodục và đào tạo Hà Nội, để ngăn chặn tình trạng “đi đường vòng” để vào được cáctrường cấp 3 “điểm” bằng cách thi vào các trường điểm thấp sau đó chuyển sang cáctrường cao hơn; Sở đã “siết chặt quy định chuyển trường sau khi đỗ đầu cấp THPT

Cụ thể, học sinh trúng tuyển ở trường THPT công lập nào phải học ổn định hết cấphọc tại trường THPT đó Trường hợp trong quá trình học cần phải chuyển trường,phải được giám đốc Sở cho phép mới được chuyển Tuy nhiên, quy định này cũngvấp phải sự phản đối của rất nhiều phụ huynh vì cho rằng thủ tục rườm rà và khôngphải trường hợp nào cũng chứng minh được lí do chuyển trường, chẳng hạn như họcsinh cảm thấy không phù hợp với môi trường đang theo học hoặc bị bắt nạt

Ngoài ra, các tỉnh thành cũng đang rất chú ý đến việc đầu tư vào giáo dục,nâng cao cơ sở vật chất của các trường, bồi dưỡng năng lực nghiệp vụ cho cán bộ giáoviên để từng bước đồng đều hóa chất lượng giáo dục giữa các trường

c) Tổ chức thực thi của các trường

Trong nội bộ trường, phải có sự đồng đều giữa các lớp, tránh tình trạng lớpchọn thì được giáo viên dạy tốt còn lớp thường thì không Hạn chế việc phân chiathành lớp chọn, lớp chất lượng cao với lớp thường để tránh tình trạng “so bì” giữa cáclớp với nhau

Phân bổ đồng đều học sinh có năng lực từ giỏi đến khá vào đều các lớp đểtránh tình trạng lớp thì quá nhiều học sinh giỏi, lớp thì toàn học sinh học lực yếu đểthúc đẩy các em học tập, không nản trí

Nâng cao chất lượng giáo dục ở các trường dân lập, trung tâm dạy nghề

Tuyên truyền tích cực để phụ huynh có thể chọn trường cho phù hợp với con

em mình, tránh tình trạng ngồi nhầm trường, nhầm lớp, các em không thể theo kịp cácbạn dễ dẫn đến tình trạng chán nản

1.3 Đánh giá sự thực thi các chính sách

Các trường cũng như sở giáo dục, phòng giáo dục các tỉnh thành phố đã tiếpnhận và có những biện pháp để thực thi chính sách, tuy nhiên chưa triệt để nên kếtquả thực hiện chưa cao Hơn nữa đây lại là vấn đề tồn tại từ lâu, ăn sâu vào suy nghĩcủa nhiều người nên không thể chỉ trong một sớm một chiều mà hết được

Giáo dục và đào tạo đang nhận được những sự đầu tư đúng đắn vào cơ sở vậtchất cũng như chất lượng giáo dục Khuyến khích học sinh vào học các trường phùhợp với năng lực của mình, mở rộng quy mô đào tạo của các trường công để đáp ứngnhu cầu của phụ huynh và học sinh

Trong các trường, xóa bỏ các lớp chọn, phân bổ đồng đều học sinh có học lựckhác nhau vào các lớp Như trường THPT Hòn Gai, thành phố Hạ Long, tỉnh QuảngNinh kể từ năm 2016 đã đồng bộ trang thiết bị ở tất cả các lớp, không còn tình trạngmột nửa khối là các lớp chất lượng cao, một nửa còn lại là lớp thường như những nămtrước

Các trường công khác cũng đẩy mạnh quá trình tuyển sinh, nâng cao chấtlượng giáo dục và môi trường để có thể thu hút học sinh

2 Vấn đề thứ hai: Bệnh thành tích

2.1 Thực trạng vấn đề

Bệnh thành tích đang tồn tại trong nhiều ngành, nhiều cấp ở nước ta hiện nay,nhưng sự tồn tại của nó như một căn bệnh kinh niên trong ngành giáo dục là vấn đề

đã và đang gây nhiều bức xúc cho dư luận

Đầu tiên, có lẽ bệnh thành tích xuất phát từ các vị phụ huynh Trong nhữngthứ có thể mang ra khoe, thì khoe con học giỏi là sướng mồm nhất Chúng ta thườngxuyên nghe các ông bố bà mẹ tự hào nói: “Con tôi học giỏi nhất lớp, nhất trường,nhất huyện…” Một số người cứ nói đại đi như vậy vì có ai đi điều tra đâu, nhưngcũng có một số người đầu tư nghiêm chỉnh bằng cách cho con học thêm, quan hệ tốtvới thầy cô giáo, khuyến khích con học bằng tiền Có chuyện vui: “Một bà mẹ chủ

trương con đạt 1 điểm 10 là thưởng 100.000 đồng Nó đến trường thỏa thuận với giáoviên cho nó điểm 10 và “cưa đôi” số tiền: thầy 50.000 đồng, trò 50.000 đồng”.

Tiếp theo là bệnh thành tích ở các lớp, các trường, các huyện, các tỉnh Trên thực tế ởnhiều nơi, lớp có 40 học sinh thì có trên 30 em là học sinh giỏi, còn lại là học sinhtiên tiến Cả tỉnh có hàng chục ngàn học sinh thi tốt nghiệp THPT, nhưng chỉ có vàichục em trượt; cả nước có 63 tỉnh thành, trong đó có những khu vực được xem là

“vùng trũng” giáo dục, nhưng tỷ lệ tốt nghiệp vẫn cao ngất ngưởng Năm 2014, tỷ lệ

đỗ tốt nghiệp THPT của cả nước là 99,02%

Nếu chỉ nhìn vào con số thống kê thì chúng ta rất sướng, nhưng khổ nỗi có nhiều họcsinh tốt nghiệp THPT nhưng không giải nổi bài toán đơn giản, không biết Nguyễn

Du là ai,cho rằng Nguyễn Huệ và Quang Trung là bạn cùng chiến hào, các tỉnh TâyNguyên giáp biển Những điều ngô nghê như vậy khiến chúng ta dở khóc, dở cười

Thực trạng bệnh thành tích trong ngành giáo dục nước ta quả là đáng báođộng Nó đem lại cho chúng ta cảm giác ảo về chất lượng giáo dục được nâng lênvượt bậc không ngừng Điều này được khẳng định qua kết quả thi tốt nghiệp và tỉ lệlên lớp hàng năm của các bậc học phổ thông trong lúc tỉ lệ học sinh có học lực thực

sự yếu kém ở các nhà trường là không nhỏ?

Những trường điểm ở thành phố là trường có thương hiệu - lại là nhữngtrường tiềm ẩn nhiều nhất bệnh thành tích Bởi áp lực phải giữ uy tín, giữ danh hiệu

đã có, bằng cách này cách khác những người làm giáo dục vẫn phải chạy theo thànhtích Năm trước trường đã là lỡ cờ đầu, năm nay không được thì rõ ràng không ổn

Một số trường bị phanh phui tiêu cực đã xin thể tất chỉ vì sắp nhận huânchương lao động, sắp trở thành trường anh hùng Tiêu chí thi đua không đánh giáthực chất, tâm lý phải tiến dần đều khiến nhiều hoạt động của các trường bị hình thứchóa, không hiệu quả, tiêu cực bị bao che

Có thể thầy cô không lỡ nhìn học sinh của mình buồn khi nhận nhữngđiểm kém, kết quả tồi nên họ đã làm ngơ trước một vài điều hay là với tâm lí sợ tròhọc không giỏi một phần là do thầy cô dạy không hay Có trường hợp nhiều học sinh

đổ xô đi học một giáo viên nào đó không chỉ đơn thuần là giáo viên đó dạy giỏi,

giảng hay mà còn vì giáo viên đó thương học trò Và biểu hiện ra đó là cho học sinhbiết trước những đề kiểm tra, khi cho điểm thi lại hết sức nhẹ nhàng với học trò tạigia của mình Chính vì thương kiểu đó mà đã có không ít những kết quả sai lệch, họcgiả, điểm thật Và những thầy cô đó thật ra đang huỷ hoại dần vốn kiến thức và ýthức học tập của học sinh

Còn trong các phong trào thao giảng, thi giáo viên giỏi cũng rất rầm rộ,nhưng mang tính biểu diễn, nhằm phục vụ cho những toan tính cá nhân nhiều hơn làthực sự nâng cao chất lượng giáo dục, và tiêu cực cũng không buông tha một hoạtđộng đầy tính nghiêm túc và trí tuệ là thi giáo viên giỏi Trước kì thi, có trườngTHPT đã phát hẳn cho mỗi giáo viên 1 triệu đồng để quan hệ, mời giám khảo uốngnước Có những giáo viên đạt giải cao trong kì thi giáo viên giỏi tỉnh Việc anh ta đạtgiải là do thông minh đột xuất hay vì một lí do nào đó!

Tình trạng xin điểm của một số giáo viên cho các học sinh diễn ra ở nhiềutrường Có học sinh thi khảo sát chỉ được 1 điểm nhưng giáo viên chủ nhiệm lại xinnâng lên 5 điểm để đạt điểm giỏi tổng kết Cuối học kì, giáo viên chủ nhiệm các lớpchọn phô tô một danh sách HS gửi cho các giáo viên để nhờ giúp đỡ Và có thể có cảnhững HS cá biệt, học yếu, thường xuyên bỏ học nhưng vì có những lí do tế nhị nào

đó nên vẫn được đưa vào danh sách xin điểm giỏi

Còn đối với học sinh, trong điều kiện chương trình quá tải và tình trạng họclệch phổ biến như hiện nay, hầu hết số HS xếp loại học lực giỏi là do cơ cấu, nhiềuđiểm chỉ là số ảo Điều này thể hiện qua kì thi tốt nghiệp trước năm 2014 rấ rõ ràngđiểm thi đại học của các học sinh có thể rất cao 8,9 điểm trong khi điểm tốt nghiệpnhững môn ngoài ban thì chỉ 5,6 điểm Thực ra những HS ấy chỉ giỏi một môn haymột số môn theo ban, hoặc là con em giáo viên, lãnh đạo nên được cơ cấu giỏi

2,2 Vai trò của ngành giáo dục trong quản lý vấn đề tiêu cự

a Chính sách của Bộ Giáo dục và Đào tạo để giải quyết

Thủ tướng Chính phủ ra Chỉ thị số 33/2006/CT-TTg, ngày 08/9/2006, về

“Chống tiêu cực và khắc phục bệnh thành tích trong giáo dục” Bộ trưởng Bộ giáodục và Đào tạo ra quyết định số 3859/QĐ-BGDĐT, ngày 28/7/2006, ban hành kếhoạch tổ chức cuộc vận động “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích

trong giáo dục”, gọi tắt là cuộc vận động “ Hai không” Cụ thể, Bộ đề ra các giảipháp:

+ Chỉ đạo các phòng đạo tạo và các trường trung học phổ thông

+ Làm tốt công tác tuyên truyền đến toàn thể giáo viên, học sinh, cha mẹ họcsinh và các tầng lớp xã hội hiểu mục dích, yêu cầu của cuộc vận động, nhằm nângcao ý thức tự giác, tinh thần trách nhiệm, thống nhất ý chí, hành động và quyết tâmthực hiện trong cơ quan quản lý giáo dục ở địa phương, các nhà giáo và người họctrong các nhà trường và cơ sở giáo dục khác, đồng thời, tạo sự đồng thuận trong xãhội (có chương trình đối thoại định kỳ về giáo dục – đào tạo hàng tháng ở VTV, cácbáo trong nước và địa phương có chuyên đề, trang chuyên định kỳ về GD&ĐT)

+ Xây dựng mô hình tổ chức thi, kiểm tra phù hợp với từng cơ sở giáo dục đểđảm bảo kết quả khách quan, chính xác Đổi mới công tác thi, kiểm tra, đánh giá họcsinh và đánh giá kết quả giáo dục (áp dụng các tiêu chí kiểm định chất lượng giáodục, tổ chức dự giờ đánh giá giữa các giáo viên với nhau trên cơ sở các tiêu chí đánhgiá khoa học) Ứng dụng các thành tựu công nghệ thông tin để tổ chức thực hiện,quản lý họat động kiểm tra, đánh giá và thi cử chặt chẽ, khách quan, khoa học

+ Xây dựng hệ thống tiêu chí thi đua và xác lập cách đánh giá kết quả thi đuamang tính khoa học, khả thi (dễ làm, dễ kiểm tra), loại trừ bệnh thành tích, phù hợpvới từng cấp học và từng vùng miền

+ Hoàn thiện cơ sở pháp lý của công tác thanh tra giáo dục và tăng cườngthanh tra, kiểm tra, đặc biệt đối với một số địa phương, các cơ sở giáo dục mà tìnhtrạng tiêu cực trong thi cử diễn ra liên tục nhiều năm Xử lý nghiêm, kịp thời theoquy chế đối với mọi hành vi và biểu hiện tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tíchtrong thi đua khen thưởng

+ Thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở Lắng nghe ý kiến phản ánh từ địaphương, giải quyết nhanh, dứt điểm, nghiêm túc các vụ việc tiêu cực đã được pháthiện Bảo vệ, biểu dương các thầy cô giáo có đóng góp tích cực vào việc chống tiêucực, bệnh thành tích

+ Chủ động, tích cực phối hợp với các tổ chức đoàn thể chính trị – xã hộitrong và ngoài nhà trường, các cơ quan báo chí nhằm triển khai có hiệu quả cuộc vậnđộng

b Thực thi của Sở giáo dục đào tạo và các tỉnh thành

+ Thành lập Ban Chỉ đạo triển khai trong cơ quan Sở, các phòng Giáo dục,các trường học và cơ sở giáo dục, chỉ đạo cuộc vận động “Nói không với tiêu cựctrong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”

+ Xây dựng Chương trình hành động chống tiêu cực và khắc phục bệnh thànhtích trong giáo dục với yêu cầu: Nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức,lương tâm, trách nhiệm nghề nghiệp của nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục; giáodục tính trung thực cho học sinh trong học tập và thi cử; thực hiện tốt trách nhiệmcủa cơ quan quản lý giáo dục và nhà trường trong việc ngăn chặn các biểu hiện tiêucực trong lĩnh vực giáo dục Xác định nhiệm vụ trọng tâm chống tiêu cực và bệnhthành tích của từng năm học, tập trung chỉ đạo các cấp quản lý giáo dục, trường học

và các cơ sở giáo dục nghiêm túc thực hiện chương trình hành động nói trên

+ Chương trình hành động chống tiêu cực và khắc phục bệnh thành tích tronggiáo dục tiến hành đồng thời với việc nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán

bộ quản lý giáo dục; đổi mới giáo dục phổ thông; đổi mới công tác thi, tuyển sinh vàxây dựng quy trình đánh giá, kiểm định chất lượng giáo dục; thực hiện phổ cập giáodục, bảo đảm dạy thực chất, học thực chất để thực sự nâng cao chất lượng và hiệuquả giáo dục

+ Phối hợp với Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tỉnh, Hội Liên hiệpPhụ nữ tỉnh, Công đoàn ngành Giáo dục và các cơ quan thông tin đại chúng trên địabàn tỉnh xây dựng và thực hiện chương trình liên ngành để việc chống tiêu cực vàkhắc phục bệnh thành tích trong giáo dục trở thành hành động chung của toàn xã hội

c Triển khai tại các trường THPT

+ Hiện tại ở hầu hết các trường phổ thông sử dụng hình thức tuyên truyền,treo băng rôn khẩu hiệu chống bệnh thành tích là phổ biến

Ngoài hình thức phát động phong trào chống thành tích ngay từ khi khai giảngnăm học mới Các trường cũng có phổ biến và tuyên truyền tới hội phụ huynh họcsinh qua các cuộc họp phu huynh Trước hết tuyên truyền trực tiếp với phụ huynh cócon em đang theo học tại trường trong các cuộc họp, sử dụng hôi phụ huynh để tuyêntruyền đến các phụ huynh khác đem lại hiệu quả nhanh chóng

+ Đại đa số phụ huynh hầu như chỉ nhìn nhận vào điểm số để đánh giá trình

độ vì vậy sẽ có những trường hợp gây áp lực điểm số đến con cái, thầy cô cũng dễcho xin điểm với học sinh Việc tuyên truyền với phụ huynh để giảm được một phần

áp lực thành tích lên học sinh và nhà trường Phụ huynh thường cho con theo học cáctrường có thành tích cao, các trường có thành tích cao thường thừa chỉ tiêu trong khicác trường top dưới thì hay thiếu chỉ tiêu gây mất cân bằng số lượng học sinh trongmột trường ,làm ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy

+ Đối với phía học sinh thì trường sẽ đưa ra các nội dung chông tiêu cự quanhiều hình thức như tuyên truyền qua các buổi sinh hoạt trường, sinh hoạt lớp , cáchoạt động thi đua phong trào đoàn trường sẽ thể hiện nội dung chông tiêu cực nhưlàm báo tường , vẽ tranh, diễn kịch Nhằm nâng cao nhận thức đúng đắn của họcsinh trong việc ham muốn thành tích trong học tập và điểm số Từ đó tránh đượcnhững tiêu cực trong thi cử và xếp loại

+ Đối với phía nhà trường : Các thầy cô sẽ được yêu cầu giảng dạy nội dungtuyên truyền trong các tiết học trong các bài ví dụ của các môn xã hội Đưa rakhuyến khích những các học tập và thi cử tốt chống gian lân và thành tích

2.3 Đánh giá sự thực thi các chính sách

Nhìn chung thì các cơ quan đã có sự thực thi các chính sách của bộ trong việcchống bệnh thành tích Tuy nhiên các chính sách vẫn còn khá hạn chế và một phầnlớn trong xã hội chưa thể thay đổi tư tưởng về thành tích và bằng cấp Vấn nạn hiệnnay nhà nhà người người đều cố gắng, cho con vào một trường phổ thông có thànhtích cao mà không quan tâm là con có theo được hay không có đủ trình độ để vào haykhông Họ sử dụng mọi biện pháp mọi quan hệ để cho con vòa trường mình muốn.Rồi đến khi thi đại học luôn luôn là một trường đại học thay vì các trường nghề phùhợp với năng lực của học sinh Xã hội coi trọng bằng cấp bỏ quên nănng lực chỉ chạytheo tấm bằng đại học mà không hề chú trọng đến chất lượng Thực tế số sinh viêncầm tấm bằng đại học thất nghiệp rất nhiều, tình trạng thừa thầy thiếu thợ ngày càngtăng trong khi mọi người vẫn quan niệm bằng đại học mới là tốt nhất không cần biếttrường nào hay ngành gì Để giải quyết bệnh thành tích trong giáo dục đặc biệt từ cấpphổ thông đòi hỏi các cơ quan chhức năng phải có chính sách chặt chẽ và thiết thựchơn nữa

3 Vấn đề thứ ba: Bạo lực học đường

3.1 Thực trạng vấn đề

Bạo lực học đường hiện nay thực sự đang trở thành một mối lo lắng và quantâm lớn của toàn xã hội Theo báo cáo của vụ học sinh sinh viên,viện khoa học giáodục Việt Nam thì đối tượng tham gia đánh nhau là phần lớn học sinh cuối cấp trunghọc cơ sở và trung học phổ thông Đây là lứa tưổi mà sinh lý các em có nhiều biếnđổi,suy nghĩ bồng bột, thích tự mình giải quyết các mâu thuẫn,dễ bị bạn bè rủ rê lôikéo

Hiện tượng học sinh đánh nhau là một hiện tượng không mới, nhưng nhữnghiện tượng đánh nhau của học sinh ở một số địa phương trong thời gian gần đây đãbộc lộ những tính chất nguy hiểm và nghiêm trọng Điển hình là các vụ học sinhdùng hung khí đánh nhau trong trường học, trước cổng trường, học sinh nữ đánhnhau hội đồng, làm nhục bạn gây hậu quả nghiêm trọng và bức xúc trong dư luận xãhội Đặc biệt, còn có các trường hợp giáo viên sử dụng các biện pháp giáo dục cótính chất bạo lực gây hậu quả nghiêm trọng đối với học sinh, ngoài ra, còn có hiệntượng học sinh hành hung thầy giáo, cô giáo Và ngược lại cũng có các hiện tượngthầy giáo, cô giáo dùng lời nói xúc phạm học trò, dùng vũ lực để “giáo dục” họcsinh,

Tại Việt Nam, số liệu được Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa ra, trong một nămhọc, toàn quốc xảy ra gần 1.600 vụ việc học sinh đánh nhau ở trong và ngoài trườnghọc (khoảng 5 vụ/ngày) Cũng theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo, cứ khoảngtrên 5.200 học sinh thì có một vụ đánh nhau; cứ hơn 11.000 học sinh thì có một em

bị buộc thôi học vì đánh nhau; Tình trạng bạo lực trong trường học đã và đang diễn

ra nóng bỏng trên khắp cả nước ở tất cả những cấp học, lớp học khác nhau, mức độngày càng gia tăng, hậu quả nghiêm trọng

Hình thức thực hiện

 Chửi thề, nói xấu, chia rẽ bè phái, miệt thị;

 Nhắn tin hoặc gửi thư uy hiếp, bắt nạt, trấn lột đồ đạc hoặc tiền bạc;

 Uy hiếp bằng hình ảnh, thông tin mang tính chất bạo lực, đồi trụy trênmạng Internet;