Vận dụng triết lý đạo Phật trong việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp của tập đoàn Hoa Sen

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ ---o0o--- LƯƠNG VINH QUANG VẬN DỤNG TRIẾT LÝ ĐẠO PHẬT TRONG VIỆC XÂY DỰNG VĂN HÓA DOANH NGHIỆP CỦA TẬP ĐOÀN... Là một Tập đoàn có tốc độ p

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-o0o -

LƯƠNG VINH QUANG

VẬN DỤNG TRIẾT LÝ ĐẠO PHẬT TRONG VIỆC XÂY DỰNG VĂN HÓA DOANH NGHIỆP CỦA TẬP ĐOÀN

1.2.2 Văn hóa doanh nghiệp 10

1.3 Các cấp độ văn hóa doanh nghiệp 11

1.3.1 Cấu trúc hữu hình của doanh nghiệp 12

1.3.2 Những giá trị đƣợc công bố 13

1.3.3 Các giả định nền tảng hay quan niệm ẩn Error! Bookmark not defined

1.4 Vai trò của nhà lãnh đạo – sáng lập DN Error! Bookmark not defined.

1.5 Văn hóa doanh nghiệp theo tinh thần triết lý đạo phật Error!

Bookmark not defined.

1.5.1 Quan niệm của Phật giáo về thế giới quan Error! Bookmark not

1.6.1 Phát triển đội ngũ cán bộ quản trị Error! Bookmark not defined

1.6.2 Hoàn thiện cơ cấu tổ chức Error! Bookmark not defined.

1.6.3 Hoàn thiện các hệ thống chuẩn mực, các nội quy, quy định Error!

Bookmark not defined.

1.6.4 Phát triển các yếu tố hữu hình của văn hóa doanh nghiệp Error!

Bookmark not defined.

CHƯƠNG 2: THIẾT KẾ VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Error! Bookmark not defined.

2.1 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined.

2.2 Tổ chức quá trình nghiên cứu: Error! Bookmark not defined.

2.2.1 Xác định vấn đề, đối tượng và mục đích nghiên cứu Error! Bookmark not defined.

2.2.2 Xác định số lượng mẫu nghiên cứu Error! Bookmark not defined.

2.2.3 Xây dựng thang đo và thiết kế bảng hỏi Error! Bookmark not defined

2.3 Phương pháp xử lý dữ liệu Error! Bookmark not defined.

2.4 Kết luận về kết quả nghiên cứu Error! Bookmark not defined.

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG VHDN CỦA TĐ HOA SEN DƯỚI GÓC ĐỘ TRIẾT LÝ

ĐẠO PHẬT Error! Bookmark not defined

3.1 Tổng quan tập đoàn Hoa Sen Error! Bookmark not defined.

3.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển Error! Bookmark not defined

3.1.2 Mô hình hoạt động và cơ cấu tổ chức Error! Bookmark not defined.

3.1.3 Tình hình kinh doanh Error! Bookmark not defined.

3.2 Văn hóa doanh nghiệp tại Tập Đoàn Hoa Sen Error! Bookmark not defined.

3.2.1 Các sản phẩm hữu hình VHDN của tập đoàn Hoa Sen Error! Bookmark not defined.

3.2.2 Những giá trị được tuyên bố của tập đoàn Hoa Sen Error! Bookmark not defined.

3.2.3 Các ngầm định nền tảng và quan niệm chung Error! Bookmark not

defined.

3.3 Khảo sát về cảm nhận, đánh giá của nhân viên về VHDN tại Tập đoàn

Hoa Sen Error! Bookmark not defined.

3.3.1 Đánh giá chung về vai trò thực tế của văn hóa doanh nghiệp đối với công tác

của đơn vị và bản thân Error! Bookmark not defined

3.3.2 Đánh giá về cấu trúc hữu hình của VHDN Tập đoàn Hoa Sen Error!

Bookmark not defined.

3.3.3 Đánh giá về các giá trị được tuyên bố của tập đoàn Hoa Sen Error!

Bookmark not defined.

3.3.4 Đánh giá về các ngầm định nền tảng và quan niệm chung Error!

Bookmark not defined.

3.3.5 Đánh giá về công tác xây dựng và quản trị VHDN của Tập đoàn hiện nay

Error! Bookmark not defined.

3.3.6 Đánh giá về vai trò của Phật tử Lê Phước Vũ – người sáng lập TĐ Hoa Sen

Error! Bookmark not defined.

3.4 Đánh giá chung về VHDN tại Tập đoàn Hoa Sen Error! Bookmark

not defined.

3.4.1 Những thành tựu đã đạt được Error! Bookmark not defined.

3.4.2 Một số tồn tại và nguyên nhân Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 4: CÁC ĐỀ XUẤT VÀ KIẾN NGHỊ NHẰM THÚC ĐẨY VẬN DỤNG

TRIẾT LÝ ĐẠO PHẬT VÀO XÂY DỰNG VHDN TẠI TẬP ĐOÀN HOA SEN Error! Bookmark not defined.

4.1 Quan điểm, đị nh hướng phát triển Văn hóa doanh nghiệp của Tập đoàn Hoa Sen trong giai đoạn từ nay đến năm 2025 Error! Bookmark not defined.

4.1.1 Bối cảnh, điều kiện và môi trường kinh doanh của Tập đoàn Hoa Sen giai đoạn

từ nay đến năm 2025 Error! Bookmark not defined.

4.1.2 Quan điểm, định hướng chiến lược kinh doanh và phát triển văn hoá doanh

nghiệp Error! Bookmark not defined

4.2 Một số giải pháp nhằm phát triển VHDN tại Tập đoàn Hoa Sen trong giai đoạn tới Error! Bookmark not defined.

4.2.1 Hoàn thiện thể chế, cơ chế quản trị và chiến lược của Tập đoàn trong giai đoạn tới Error! Bookmark not defined.

4.2.2 Hoàn thiện hệ thống văn bản và đẩy mạnh việc tuyên truyền, giáo dục về văn hoá doanh nghiệp Error! Bookmark not defined.

4.2.3 Nêu cao vai trò và trách nhiệm xây dựng và phát huy VHDN của các cấp lãnh

đạo đơn vị và cá nhân người đứng đầu sáng lập tập đoàn ông Lê Phước Vũ Error! Bookmark not defined.

4.2.4 Tăng cường đào tạo, phát triển nguồn nhân lực trên cơ sở các giá trị và quy chuẩn của văn hoá doanh nghiệp Error! Bookmark not defined.

4.2.5 Tăng cường thực hành, phát huy triết lý đạo Phật vào hoạt động kinh doanh

Error! Bookmark not defined.

4.2.6 Cải tiến/Đổi mới, hoàn thiện công tác quản trị VHDN của Tập đoàn phù hợp với các thách thức và yêu cầu của giai đoạn mới Error! Bookmark not defined.

KẾT LUẬN .Error! Bookmark not defined.

TÀI LIỆU THAM KHẢO 14

PHỤ LỤC 1 .Error! Bookmark not defined.

PHỤ LỤC 2 .Error! Bookmark not defined.

Bảng 3-5: Đánh giá về việc áp dụng, thực thi và quản trị VHDN vào thực tế hoạt

động của tập đoàn Hoa Sen Error! Bookmark not defined

Bảng 3-6: Đánh giá về vai trò của Phật tử Lê Phước Vũ – người sáng lập tập đoàn

Error! Bookmark not defined

ii

DANH MỤC HÌNH

Hình 1-1: Ba cấp độ của văn hóa 12

Hình 2-1: Sơ đồ phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined Hình 3-1: Sơ đồ hoạt động và cơ cấu tổ chức Error! Bookmark not defined Hình 3-2: Biểu đồ doanh thu, lợi nhuận Tập đoàn Hoa Sen từ 2007 – 2014 Error! Bookmark not defined

Hình 3-3: Biểu đồ phát triển chi nhánh Error! Bookmark not defined Hình 3-4: Trụ sở chính tập đoàn Hoa Sen tại Bình DươngError! Bookmark not defined

Hình 3-5: Vai trò thực tế của VHDN tại Tập đoàn Hoa SenError! Bookmark not defined

Hình 3-6: Các giá trị văn hoá hữu hình của Tập đoàn Hoa SenError! Bookmark not defined

Hình 3-7: Các giá trị được tuyên bố của Tập đoàn Hoa SenError! Bookmark not defined

Hình 3-8: Các giá trị nền tảng và quan niệm chung của Tập đoàn Hoa Sen Error! Bookmark not defined

Hình 3-9: Đánh giá việc áp dụng, thực thi, quản trị VHDN của Tập đoàn Hoa Sen

……… E rror! Bookmark not defined

Hình 3-10 : Vai trò Phật tử Lê Phước Vũ với VHDN tại Tập đoàn Hoa Sen Error! Bookmark not defined

iv

DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT

TĐ: Tập đoàn

DN: Doanh nghiệp

VHDN: Văn hóa doanh nghiệp

QTKD: Quản trị kinh doanh

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Tập đoàn Hoa Sen thành lập ngày 8/8/2001, trải qua 14 năm hình thành và phát triển vượt bậc,

đã đưa Tập đoàn trở thành một trong những công ty hàng đầu trong khu vực về lĩnh vực sản xuất kim loại mạ màu của Việt Nam

Văn hóa Tập đoàn Hoa Sen luôn gắn liền với người sáng lập và lãnh đạo DN- Phật tử Lê Phước

Vũ – lấy triết lý đạo Phật làm nền tảng tinh thần cho việc xây dựng văn hóa Tập đoàn Đây cũng

là nét đặc sắc, sau đó trở thành bản sắc của VHDN của Hoa Sen Văn hóa này ảnh hưởng xuyên suốt đến quá trình hình thành và phát triển của doanh nghiệp, dựa trên nền tảng của các giá trị

cốt lõi “Trung thực - cộng đồng – phát triển”

Trong quá trình phát triển, Tập đoàn Hoa Sen luôn lấy con người và sự trung thực làm nền tảng

và kim chỉ nam cho mọi hoạt động và điều đó trở thành tiêu chí tiên quyết, chuẩn mực hành vi cho các thành viên khi gia nhập đại gia đình Tập đoàn Hoa Sen, đồng thời là cầu nối các thành viên xích lại gần nhau hơn, tin tưởng nhau cùng nhìn về một hướng Chính những điều đó đã

định hướng con người của Tập đoàn theo các giá trị, chuẩn mực “vừa hồng vừa chuyên”, “ có tâm có tài” Từ đó tạo dựng một nền văn hóa doanh nghiệp với 10 chữ “ T” ấn tượng : “ trung thực - trung thành – tận tâm – trí tuệ - thân thiện ”

Là một Tập đoàn có tốc độ phát triển nhanh vào loại nhất Việt Nam hiện nay trong lĩnh vực sản xuất – kinh doanh sắt thép, trải qua 14 năm hình thành và phát triển, VHDN đã từng bước hình thành theo tư tưởng, triết lý, phong cách và lối sống của người sáng lập - lãnh đạo Đây là một nét bản sắc, là một nguồn lực phát triển mạnh của Tập đoàn Hoa sen mà tôi thấy cần nghiên cứu,

khảo sát Vì vậy, được sự đồng ý của giáo viên hướng dẫn, tôi đã quyết định chọn đề tài “Vận dụng triết lý đạo Phật trong việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp của tập đoàn Hoa Sen” làm

đề tài luận văn thạc sỹ QTKD của mình

2 Mục tiêu, câu hỏi và nhiệm vụ nghiên cứu

2.1 Mục tiêu nghiên cứu

Nhận diện, đánh giá thực trạng của Văn hoá doanh nghiệp Hoa Sen hiện nay, đề xuất một

số giải pháp phát triển Văn hoá doanh nghiệp của tâp đoàn Hoa Sen để hoàn thành mục tiêu trở thành doanh nghiệp hàng đầu Việt Nam và ASEAN về lĩnh vực vật liệu xây dựng

2.2 Câu hỏi nghiên cứu

(1) Tập đoàn Hoa Sen đã vận dụng triết lý đạo Phật vào xây dựng VHDN tại tập đoàn Hoa Sen như thế nào?

(2) Thực trạng văn hóa doanh nghiệp tại Tập đoàn Hoa Sen như thế nào?

6

(3) Cần làm gì để hoàn thiện và phát triển VHDN của Tập đoàn Hoa Sen trong thời gian tới ?

2.3 Nhiệm vụ nghiên cứu

Hệ thống hóa các vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến văn hóa DN, vai trò của nó đối với hoạt động sản xuất kinh doanh cũng như sự tồn tại và phát triển bền vững của doanh nghiệp Nghiên cứu, tìm hiểu, phân tích và đánh giá thực trạng trong việc vận dụng triết lý đạo Phật làm nền tảng trong quá trình xây dựng văn hóa doanh nghiệp của tập đoàn Hoa Sen trong thời gian qua

Đề xuất các quan điểm, giải pháp nhằm hoàn thiện văn hóa tập đoàn Hoa Sen trong định hướng phát triển của tập đoàn trong thời gian tới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu:

Văn hóa DN của Tập đoàn Hoa Sen trong việc áp dụng triết lý đạo Phật để đạt được kết quả kinh doanh tốt

3.2 Phạm vi nghiên cứu:

Về mặt nội dung: nghiên cứu các vấn đề chủ yếu, có tính khả thi và hiệu quả trong việc hình thành văn hóa tập đoàn Hoa Sen dựa trên nền tảng triết lý đạo Phật

Về mặt không gian: nghiên cứu các nội dung trên tại Văn phòng đại diện Tập đoàn Hoa Sen –

183 Nguyễn Văn Trỗi, Quận Phú Nhuận, Thành Phố Hồ Chí Minh và một số chi nhánh trực thuộc tâp đoàn Hoa Sen

Về mặt thời gian: Nghiên cứu VHDN và hoạt động của Tập đoàn giai đoạn từ năm 2001 đến năm 2015; các giải pháp được đề xuất trong luận văn có ý nghĩa từ nay đến năm 2025

4 Đóng góp của luận văn

Luận văn có một số đóng góp về mặt lý luận, giúp ích cho việc nghiên cứu về VHDN của Tập đoàn Hoa Sen :

- Luận văn tổng hợp về lý luận về VHDN của một số nhà nghiên cứu, xây dựng nên khung lý thuyết về VHDN, dùng nó làm cơ sở lý luận và công cụ nghiên cứu khi xem xét, đánh giá về VHDN của Tập đoàn Hoa Sen

- Luận văn đã tập trung, đi sâu vào việc tìm hiểu bản sắc văn hoá Tập đoàn Hoa Sen Vai trò lãnh đạo của người sáng lập Tập đoàn dựa trên “Tư tưởng, lối sống của Phật tử

Lê Phước Vũ”, Ông cũng đưa những tư tưởng triết lý Phật giáo vào VHDN như một bản sắc riêng

- TĐ Hoa Sen đã xây dựng được VHDN mạnh, đã áp dụng có hiệu quả trong quản trị doanh nghiệp của mình, tạo ra sự thành công vượt bậc trong hoạt động sản xuất kinh doanh và sự phát triển bền vững của TĐ Đây là một vấn đề mới, hấp dẫn mà Luận văn

đã cố gắng nghiên cứu, lý giải

- Hoa Sen là một trong số ít doanh nghiệp lựa chọn triết lý kinh doanh theo tư tưởng của đạo Phật Cách làm của TĐ cũng rất khác biệt: chọn hình thức bán lẻ để tối ưu hóa quy trình khép kín từ sản xuất đến phân phối trực tiếp Và Tập đoàn Hoa Sen đã thành công Vấn đề mà Luận văn đã cố gắng lý giải là vai trò của VHDN trong quá trình đầu

tư - kinh doanh với tính cách là một nguồn lực phát triển, một nền tảng tinh thần để quản trị DN kinh doanh có hiệu quả và phát triển bền vững

Luận văn cũng đã cố gắng có một số đóng góp về mặt thực tiễn, trước hết cho công tác quản trị VHDN của Tập đoàn Hoa Sen:

- Phân tích, đánh giá về thực trạng của VHDN của Tập đoàn hiện nay, đánh giá cả mặt mạnh và hạn chế của nó trong quá trình phát triển vươn lên trở thành doanh nghiệp đầu ngành về vật liệu xây dựng tại Việt Nam và ASEAN

- Đề xuất các quan điểm, giải pháp với Lãnh đạo TĐ về quản trị VHDN với mục tiêu tiếp tục hoàn thiện và phát triển nó trong giai đoạn chủ động và đẩy mạnh hội nhập quốc tế Với sự cố gắng nghiên cứu khách quan, có hệ thống và có sức thuyết phục, Luận văn có khả năng giúp ích cho công tác quản trị VHDN nói riêng, quản trị doanh nghiệp nói chung của Tập đoàn

5 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, mục lục, phụ lục và danh mục tài liệu tham khảo, bố cục

nội dung luận văn gồm 4 chương:

- Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về triết lý đạo Phật với việc xây dựng VHDN

- Chương 2 : Thiết kế và phương pháp nghiên cứu

8

- Chương 4: Các đề xuất và kiến nghị nhằm thúc đẩy vận dụng triết lý đao Phật vào xây dựng VHDN tại tâp đoàn Hoa Sen

TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TRIẾT LÝ ĐẠO

PHẬT VỚI VIỆC XÂY DỰNG VHDN

Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài LV

PGS.TS Dương Thị Liễu (2006) trong cuốn sách “Bài giảng Văn hoá kinh doanh” NXB,

Trường đại học Kinh tế quốc dân Nội dung của bài giảng này là phân chia văn hóa kinh doanh thành ba tầng nghiên cứu là văn hoá, văn hoá kinh doanh, và văn hoá doanh nghiệp Từ đó, người đọc dễ dàng nhận biết được văn hóa doanh nghiệp rõ hơn

PGS.TS Nguyễn Mạnh Quân - "Đạo đức kinh doanh và văn hoá công ty" – NXB, Đại học Kinh tế Quốc dân, (2011) Đây cũng là giáo trình của Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Công trình trình bày rõ khái niệm, bản chất, các dạng VHDN Ngoài ra công trình cũng đề cập đến vấn đề vận dụng VHDN trong quản lý - tạo lập bản sắc văn hoá công ty Luận văn đã tham khảo công trình này khi xây dựng phần cơ sở lý luận

PGS.TS Đỗ Minh Cương "Văn hoá kinh doanh và triết lý kinh doanh" – NXB.Chính trị quốc gia, (2001) Đây là công trình đầu tiên ở nước ta trình bày một cách hệ thống về các vấn đề văn hoá kinh doanh, VHDN, triết lý kinh doanh từ phương diện cơ sở lý luận và thực tiễn trên thế giới và tại Việt Nam Công trình là một tài liệu tham khảo tốt, cung cấp những kiến thức hữu ích đối với quá trình nghiên cứu luận văn này

PGS.TS Đỗ Minh Cương, Nhân cách doanh nhân văn hóa doanh nhân NXB.CTQG,

2010 Nghiên cứu một số vấn đề về vai trò người lãnh đạo đối với VHDN tại công ty Nghiên cứu các định nghĩa về doanh nhân, nhân cách doanh nhân và văn hóa doanh nhân

Edgar H.Schein, Văn hóa doanh nghiệp và sự lãnh đạo, NXB Thời Đại, 2010 Tìm hiểu

các định nghĩa về văn hóa doanh nghiệp và mô hình văn hóa doanh nghiệp theo ba cấp Mô hình

lý luận này được nhiều nhà nghiên cứu của Việt Nam và thế giới sử dụng như một công cụ cơ bản trong nghiên cứu và tư vấn xây dựng văn hóa doanh nghiệp Luận văn cũng sử dụng mô hình này trong nghiên cứu về VHDN của Tập đoàn Hoa Sen

Lloyd Field, Kinh doanh và Đức Phật, NXB Tôn Giáo, 2012 Phân tích tứ diệu đế giữa

bối cảnh hoạt động của hệ thống kinh tế Chỉ cho chúng ta thấy con đường áp dụng thông điệp hạnh phúc của Đức Phật cho cộng đồng kinh doanh và giúp chúng ta cách làm việc để có được

sự nghiệp, gia đình và cuộc sống hạnh phúc hơn Cuốn sách này là một tham khảo bổ ích cho Luận văn

Phạm Hữu Dung, Cõi Tà Ba – Thế giới quan Phật giáo (Nguồn gốc và triết lý) NXB Văn

hóa thông tin, 2011 Nghiên cứu cấu trúc của Phật giáo để tìm cách giải thích quan niệm của Phật giáo về thế giới quan Tuy có nhiều quan niệm đã lỗi thời, đạo Phật cũng phát triển để thích ứng với đời sống và những quan niệm chính của đạo Phật như cách thuyết, nhân quả, nhân duyên v.v vẫn phù hợp với vũ trụ quan hiện đại