Quản lý hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội, trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC LÊ THỊ KIỀU DUNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC TRẺ TẠI TRƯỜNG MẦM NON ĐỊNH CÔNG, QUẬN HOÀNG MAI, THÀNH PHỐ HÀ NỘI TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI G

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

LÊ THỊ KIỀU DUNG

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC TRẺ TẠI TRƯỜNG MẦM NON ĐỊNH CÔNG, QUẬN HOÀNG MAI, THÀNH PHỐ

HÀ NỘI TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI - 2016

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

LÊ THỊ KIỀU DUNG

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC TRẺ TẠI TRƯỜNG MẦM NON ĐỊNH CÔNG, QUẬN HOÀNG MAI, THÀNH PHỐ

HÀ NỘI TRONG BỐI CẢNH ĐỔI MỚI GIÁO DỤC HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Mã số: 60140114

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS ĐINH THỊ KIM THOA

HÀ NỘI – 2016

MỤC LỤC

Lời cảm ơn i

Danh mục các chữ viết tắt Error! Bookmark not defined Mục lục i

Danh mục bảng vi

Danh mục biểu đồ, hình vẽ vii

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC TRẺ,QUẢN LÍ

HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC TRẺ Ở TRƯỜNG MẦM NONError! Bookmark not defined

1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề Error! Bookmark not defined

1.1.1 Nghiên cứu ngoài nước Error! Bookmark not defined

1.1.2 Nghiên cứu trong nước Error! Bookmark not defined

1.2 Lý luận chung về quản lý giáo dục Error! Bookmark not defined

1.2.1 Khái niệm Error! Bookmark not defined

1.2.2 Chức năng của quản lý giáo dục Error! Bookmark not defined

1.2.3 Nội dung của quản lý giáo dục Error! Bookmark not defined

1.3 Quản lý hoạt động giáo dục trẻ ở trường mầm nonError! Bookmark not defined

1.3.1 Hoạt động giáo dục trẻ mầm non Error! Bookmark not defined

1.3.2 Nội dung quản lý hoạt động giáo dục trẻ ở trường mầm nonError! Bookmark not defined

1.4 Những yếu tố tác động tới quản lý hoạt động giáo dục trẻ ở trường mầm

non Error! Bookmark not defined

1.4.1 Các yếu tố bên ngoài Error! Bookmark not defined

1.4.2 Các yếu tố bên trong trường mầm non Error! Bookmark not defined

1.5 Những yêu cầu đổi mới đối với GDMN Error! Bookmark not defined

1.5.1 Giáo dục mầm non trước khi đổi mới Error! Bookmark not defined

1.5.2 Giáo dục mầm non sau khi đổi mới Error! Bookmark not defined

Tiểu kết chương 1 Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC TRẺ VÀ QUẢN

LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC TRẺ TẠI TRƯỜNG MẦM NON ĐỊNH

CÔNG, QUẬN HOÀNG MAI, THÀNH PHỐ HÀ NỘIError! Bookmark not defined

2.1 Tổ chức và phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.1.1 Giới thiệu sơ lược về địa bàn nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.1.2 Mẫu nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.1.3 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.2 Phân tích kết quả nghiên cứu thực trạng Error! Bookmark not defined

2.2.1 Thực trạng hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định CôngError! Bookmark not defined 2.2.2 Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục trẻ ở trường mầm non Định CôngError! Bookmark not defined Tiểu kết Chương 2 Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3 ĐỀ XUẤT BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC

TRẺ TẠI TRƯỜNG MẦM NON ĐỊNH CÔNG, QUẬN HOÀNG MAI,

THÀNH PHỐ HÀ NỘI Error! Bookmark not defined

3.1 Nguyên tắc đề xuất các biện pháp Error! Bookmark not defined

3.1.1 Đảm bảo tính mục đích Error! Bookmark not defined

3.1.2 Đảm bảo tính hệ thống và đồng bộ Error! Bookmark not defined

3.1.3 Đảm bảo tính thực tiễn Error! Bookmark not defined

3.1.4 Đảm bảo tính hiệu quả Error! Bookmark not defined

3.2 Một số biện pháp quản lý hoạt động giáo dục trẻ ở trường mầm non Định

Công Error! Bookmark not defined

3.2.1 Biện pháp 1: Quản lý việc thực hiện mục tiêu, nội dung chương trình giáo

dục trẻ, đáp ứng yêu cầu thực tiễn của nhà trườngError! Bookmark not defined

3.2.2 Biện pháp 2: Chỉ đạo triển khai thực hiện đổi mới hình thức, phương pháp

giáo dục nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trẻ trong trườngError! Bookmark not defined

3.2.3 Biện pháp 3: Tăng cường quản lý việc sử dụng đồ dùng, đồ chơi phục vụ

hoạt động giáo dục trẻ Error! Bookmark not defined

3.2.4 Biện pháp 4: Tổ chức các hoạt động bồi dưỡng chuyên môn cho đội ngũ

giáo viên trong trường Error! Bookmark not defined

3.2.5 Biện pháp 5: Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục

trẻ của giáo viên trong trường Error! Bookmark not defined

3.2.6 Biện pháp 6: Thực hiện quản lý việc phối hợp giữa nhà trường và gia đình

để nâng cao chất lượng hoạt động giáo dục trẻ Error! Bookmark not defined

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp Error! Bookmark not defined

3.4 Kết quả khảo cứu về tính cấp thiết, khả thi của các biện phápError! Bookmark not defined Tiểu kết chương 3 Error! Bookmark not defined

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ Error! Bookmark not defined

TÀI LIỆU THAM KHẢO 6

PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1 Số học sinh tại trường Mầm non Định Công từ 2012 - 2015 Error! Bookmark not defined

Bảng 2.2 Đội ngũ giáo viên trường mầm non Định CôngError! Bookmark not defined

Bảng 2.3 Đội ngũ giáo viên phân công vào các lớp năm học 2014 - 2015

Error! Bookmark not defined Bảng 2.4 Phân bố số lượng mẫu khảo sát phụ huynh học sinh Error! Bookmark not defined

Bảng 2.5 Kết quả đánh giá mức độ thường xuyên thực hiện công tác phối hợp PHHS Error! Bookmark not defined Bảng 2.6 Mức độ quan tâm của nhà quản lý đến các nội dung trong sổ soạn bài

Error! Bookmark not defined Bảng 2.7 Mức độ hiệu quả của công tác kiểm tra, đánh giá giáo viên Error! Bookmark not defined

Bảng 2.8 Mức độ thường xuyên của việc nhà quản lý tham gia công tác phối hợp với PHHS Error! Bookmark not defined Bảng 3.1 Kết quả khảo cứu về tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp

quản lý hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công Error! Bookmark not defined

DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH VẼ Hình 1.1 Chu trình quản lý Error! Bookmark not defined

Biểu đồ 2.1 Mức độ đầy đủ và hiệu quả của việc thực hiện mục tiêu giáo dục

trẻ Error! Bookmark not defined

Biểu đồ 2.2 Mức độ “hiệu quả” phân theo trình độ học vấn của giáo viên

Error! Bookmark not defined

Biểu đồ 2.3 Mức độ đầy đủ và hiệu quả của việc thực hiện nội dung chương

trình giáo dục trẻ Error! Bookmark not defined

Biểu đồ 2.4 Mức độ thường xuyên và hiệu quả của việc thực hiện hình thức

Error! Bookmark not defined giáo dục trẻ Error! Bookmark not defined Biểu đồ 2.5 Mức độ thường xuyên và hiệu quả thực hiện phương pháp Error! Bookmark not defined

giáo dục trẻ Error! Bookmark not defined

Biểu đồ 2.6 Mức độ thường xuyên và hiệu quả của việc sử dụng ĐDĐC trong

giáo dục trẻ Error! Bookmark not defined Biểu đồ 3.1 Mối tương quan giữa tính cấp thiết và tính khả thi Error! Bookmark not defined

của các biện pháp đề xuất Error! Bookmark not defined

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Hòa chung với xu thế phát triển của thế giới, Việt Nam đang bước vào thời kì hội nhập khu vực và quốc tế, với mục tiêu đến năm 2020 cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại Để thực hiện thành công mục tiêu

đó, Đảng và Nhà nước ta đã đặt giáo dục vào vị trí quốc sách hàng đầu, coi con người là trung tâm đầu tư cho con người là đầu tư cho sự phát triển Trong hệ thống giáo dục quốc dân của nước ta, Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên, là nền tảng cho sự phát triển của giáo dục tiểu học và các bậc học tiếp theo, có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc đặt nền móng cho sự hình thành và phát triển nhân cách con người Mục tiêu của giáo dục mầm non đó là giúp trẻ em phát triển về thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm mỹ, hình thành những yếu tố đầu tiên của nhân cách, chuẩn bị cho trẻ em vào học lớp 1 Có thể nói trẻ mầm non như một cây non, nếu ta trồng cây non tốt thì sau này cây lên tốt, nếu ta gieo những hạt giống tốt sẽ tạo tiền đề vững chắc cho thế hệ trẻ mai sau Thấy rõ tầm quan trọng của bậc học mầm non, những năm gần đây Bộ Giáo dục và Đào tạo luôn chú trọng việc nâng cao chất lượng giáo dục trẻ và coi chất lượng giáo dục trẻ mầm non là một trong những vấn đề quan tâm hàng đầu đối với bậc học mầm non Chất lượng giáo dục trẻ mầm non quyết định sự hình thành và phát triển nhân cách con người Nhân cách con người trong tương lai như thế nào phụ thuộc lớn vào sự giáo dục của trẻ trong trường mầm non Chất lượng giáo dục trẻ mầm non tốt thì trẻ sẽ thành người tốt, trở thành công dân có ích cho xã hội Ngược lại, chất lượng giáo dục trẻ mầm non không tốt thì trẻ thành người xấu, sau này trẻ sẽ thành gánh nặng cho xã hội Chính vì vậy việc giáo dục trẻ mầm non rất quan trọng đối với mỗi gia đình, mỗi nhà trường và từng quốc gia

Trong giai đoạn công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước hiện nay, với sự phát triển không ngừng của khoa học, công nghệ, văn hóa và nghệ thuật, đòi hỏi con người phải đa năng, có khả năng xử lý các vấn đề phát sinh trong cuộc sống một cách hiệu quả Do vậy, cùng với sự đổi mới chung trong giáo dục, giáo dục

mầm non với mục tiêu phát triển tổng thể cho trẻ cũng cần phải có những đổi mới nhằm hình thành ở trẻ những năng lực chung, những nền tảng nhân cách ban đầu

Ngày nay, với sự biến đổi không ngừng của hiện thực khách quan, trí tuệ của trẻ em được phát triển sớm, trẻ khôn hơn Khuynh hướng, nhu cầu, hứng thú, thị hiếu, thẩm mỹ của trẻ ngày càng mở rộng và trở nên đa dạng phong phú

Sự phát triển của trẻ gồm nhiều lĩnh vực có liên quan chặt chẽ với nhau và việc

“học” xảy ra đồng thời trong các lĩnh vực: thể chất, nhận thức, tình cảm xã hội, thẩm mỹ

Trường mầm non có nhiệm vụ chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục các cháu, bồi dưỡng cho các cháu trở thành người công dân có ích Ở trường mầm non trẻ được lĩnh hội những tri thức sơ đẳng cần thiết, phát triển quá trình nhận thức, ngôn ngữ, những kỹ năng kỹ xảo và phương thức hành động, góp phần hình thành và phát triển năng lực chung của trẻ, giúp trẻ phát triển một cách hài hòa, hòa nhập dần vào cuộc sống và dễ dàng thích nghi với việc học tập ở bậc tiểu học sau này

Việc nâng cao chất lượng giáo dục trẻ là nhiệm vụ quan trọng, chủ chốt, đánh giá chất lượng của các trường mầm non nói chung và trường mầm non Định Công nói riêng Đó cũng là nhiệm vụ bắt buộc với các nhà quản lý, giáo viên mầm non Tuy nhiên, trên thực tế tác giả nhận thấy vẫn còn nhiều giáo viên chưa thực sự nhận thức rõ điều này, mọi hoạt động giáo dục trẻ của giáo viên chỉ mang tính hình thức, chiếu lệ, theo kinh nghiệm mà chưa có sự đầu tư nghiên cứu trên cơ sở khoa học Điều này sẽ gây nên tác động thiếu đồng bộ lên trẻ, ảnh hưởng đến sự phát triển hài hòa của trẻ Bên cạnh đó do các nhà quản lý trường mầm non chưa có biện pháp quản lý phù hợp, hiệu quả, chưa có kế hoạch chỉ đạo, kiểm tra, đánh giá sát sao hoạt động giáo dục trẻ cho nên giáo viên không khắc phục được những vướng mắc khi thực hiện nhiệm vụ này

Xuất phát từ những yêu cầu về mặt lý luận và thực tiễn trên, tôi thấy việc nghiên cứu thực trạng và đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục trẻ là hết sức cần thiết và quan trọng Chính vì vậy tôi đã chọn Đề tài nghiên cứu luận

văn thạc sĩ của mình với tiêu đề: “Quản lý hoạt động giáo dục trẻ tại trường

mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội, trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay” nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trẻ đáp ứng nhu

cầu đổi mới của ngành học nói chung và sự tin yêu của nhân dân địa bàn phường Định Công nói riêng

2 Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu quản lý hoạt động giáo dục trẻ nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công quận Hoàng Mai thành phố Hà Nội trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội

4 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu

Luận văn nghiên cứu hoạt động giáo dục trẻ và quản lý hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội từ năm 2013 đến năm 2015

5 Câu hỏi nghiên cứu

Cần phải đề xuất các biện pháp quản lý nào để nâng cao chất lượng hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố

Hà Nội trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay?

6 Giả thuyết khoa học

Nếu áp dụng đồng bộ các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục trẻ có tính khoa học và khả thi, sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội và đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay

7 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để đạt được mục đích nghiên cứu đề ra như trên, đề tài sẽ tập trung vào các nhiệm vụ sau:

7.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận về hoạt động giáo dục trẻ, về công tác quản lý

hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non;

7.2 Khảo sát thực trạng hoạt động giáo dục trẻ và thực trạng công tác quản lý

hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội và phân tích nguyên nhân thực trạng

7.3 Trên cơ sở phân tích thực trạng và nguyên nhân, đề xuất một số biện pháp

quản lý khả thi nhằm nâng cao chất lượng công tác quản lý hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay

8 Phương pháp nghiên cứu

8.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

Nghiên cứu các văn kiện, nghị quyết của Đảng, các văn bản quy định của Nhà nước và ngành Giáo dục và Đào tạo

Thu thập các tài liệu liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu, đặc biệt tài liệu

về giáo dục mầm non, quản lý giáo dục mầm non, quản lí hoạt động giáo dục trẻ trong trường mầm non

Đọc các văn bản tài liệu chỉ đạo của các cấp có thẩm quyền liên quan đến các hoạt động bồi dưỡng đội ngũ giáo viên

Nghiên cứu các tác phẩm, tập san, bài giảng, giáo trình liên quan đến công tác chỉ đạo hoạt động giáo dục trẻ

Phân tích, phân loại, xác định các khái niệm cơ bản, tham khảo các công trình nghiên cứu có liên quan để hình thành cơ sở lý luận cho đề tài

8.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

Điều tra bằng hệ thống phiếu hỏi, đối tượng là giáo viên mầm non, nhằm tìm hiểu và đánh giá về hoạt động giáo dục trẻ, quản lý hoạt động trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội

Phỏng vấn sâu: Cán bộ quản lý, phụ huynh học sinh nhằm tìm hiểu sâu

hơn về quản lý hoạt động giáo dục trẻ và công tác phối hợp PHHS tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội

Quan sát: Quan sát tại một số lớp học và ở các độ tuổi khác nhau về hình thức, phương pháp, các nội dung dạy của giáo viên và tiếp nhận của trẻ

Phương pháp thống kê toán học được sử dụng để xử lý các số liệu điều tra, khảo sát thu về

9 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

9.1.Ý nghĩa lý luận

Tổng kết lý luận về công tác quản lý hoạt động giáo dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, Hà Nội, chỉ ra những thành công và mặt hạn chế, cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng một số phương pháp quản lý hiệu qủa cho hoạt động này

9.2.Ý nghĩa thực tiễn

Kết quả nghiên cứu có thể được áp dụng cho công tác quản lý hoạt động giáo dục trẻ ở các trường mầm non trong thành phố Hà Nội

10 Cấu trúc của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn dự kiến được trình bày theo 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về hoạt động giáo dục trẻ, quản lý hoạt động

giáo dục trẻ ở trường mầm non

Chương 2: Thực trạng hoạt động giáo dục trẻ và quản lý hoạt động giáo

dục trẻ tại trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, Hà Nội

Chương 3: Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục trẻ tại

trường mầm non Định Công, quận Hoàng Mai, Hà Nội trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay