Một số biện pháp quản lý Thư viện, Thiết bị dạy học ở trường Tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc hiệu quả.: Công tác dạy và học ở trường muốn phát triển tốt thì đòi hỏi phải phát triển CSVC n
Trang 1Mẫu 01/BCSK
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHŨ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập– Tự do- Hạnh phúc
Khánh Bình Tây Bắc, ngày 10 tháng 05 năm 2016
BÁO CÁO SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM THUỘC LĨNH VỰC
THƯ VIỆN TIỂU HỌC
- Tên sáng kiến: Một số biện pháp quản lý Thư viện, Thiết bị dạy học ở
trường Tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc hiệu quả.
- Họ và tên: CAO THỊ HỒNG HÀ
- Đơn vị công tác:Trường tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc
- Thời gian đã được triển khai thực hiện: Từ ngày 20/08 /2014 đến ngày 10/ 5/2016
I - ĐẶT VẤN ĐỀ:
1 Một số biện pháp quản lý Thư viện, Thiết bị dạy học ở trường Tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc hiệu quả.:
Công tác dạy và học ở trường muốn phát triển tốt thì đòi hỏi phải phát triển CSVC nói chung và Thư viện TBDH nói riêng cả về chất là lượng
Hiện nay, một số trường vẫn còn xem nhẹ công tác thư viện, thiết bị dạy học Chưa có sự quan tâm đúng mức về các hoạt động của thư viện nhà trường Cán bộ thư viện kiêm nhiệm quá nhiều việc, Cán bộ quản lý còn thiếu sự chỉ đạo
và quản lý sát sao về công tác này, hoặc quản lý còn lỏng lẻo dẫn đến hiệu quả công tác thư viện chưa đạt hiệu quả cao
Để phát huy hiệu quả cộng tác Thư viện – Thiết bị người cán bộ Thư viện cần phải làm thế nào để xây dựng thư viện trường học đạt hiệu quả chủ động khai thác vốn sách, tổ chức các hoạt động của thư viện, quản lý thư viện, để kịp thời bổ sung các loại sách, tài liệu mới, sử dụng và quản lý chặt chẽ kinh phí đầu
tư cho thư viện nhà trường đúng mục đích Đó là điều mà tôi băn khoăn, trăn trở
trong vai trò công tác quản lý của mình Chính vì vậy tôi chọn đề tài về “Một số biện pháp xây dựng thư viện hoạt động hiệu quả”.
2 Sự cần thiết của việc thực hiện sáng kiến:
Chưa huy động được các nguồn lực trong nhà trường, các tổ chức đoàn thể địa phương để tham gia xây dựng thư viện vững mạnh
Ban giám hiệu chưa có sự quan tâm đúng mức, nhận thức về công tác thư viện chưa đầy đủ nên trong công tác chỉ đạo và quản lý chưa sát sao
Trong những năm học gần đây, trường Tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc
đã có cơ sở vật chất tương đối đầy đủ và đồng bộ Tuy nhiên, công tác quản lý thư viện, TBDH của cán bộ quản lí, nhân viên còn gặp khó khăn Mặc dù nhân viên làm công tác quản lý TBDH có lòng nhiệt tình với công việc nhưng do phải
Trang 2kiêm nhiệm vừa làm Thư viện lại vừa làm TBDH vì vậy mà hiệu quả chưa cao Khi nhà trường phát động phong trào làm đồ dùng dạy học thì hầu hết giáo viên đều hưởng ứng tham gia, nhưng chất lượng các đồ dùng dạy học thật sự chưa hiệu quả Khi có tiết thao giảng thì giáo viên mới sử dụng thiết bị dạy học, phần lớn những tiết còn lại là dạy chay hoặc do giáo viên đã sử dụng CNTT vào trong giảng dạy
Hiện nay nhằm nâng cao chất lượng dạy và học, tiếp tục hưởng ứng phương pháp dạy học lấy học sinh làm trung tâm, thực hiện tốt đường lối chủ trương của Đảng và nhà nước “Học phải đi đôi với hành, lí luận phải gắn liền với thực tiễn”, một vấn đề cấp thiết đặt ra cho lãnh đạo nhà trường là phải xây dựng CSVC, thư viện, thiết bị đủ số lượng, đảm bảo chất lượng; đề ra một số biện pháp quản lí thư viện, TBDH hữu hiệu để công tác dạy và học của trường thực sự đi vào chiều sâu, có hiệu quả, thiết thực, góp phần đưa giáo dục của địa phương lên tầm cao mới, góp phần vào công cuộc đổi mới đất nước, đưa đất nước từng bước đi lên theo xu hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá
Từ thực trạng công tác thư viện, nhận thức được tầm quan trọng của thư viện trong trường học là góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện của nhà trường Đặc biệt sự quan tâm chỉ đạo, quản lý của người Hiệu trưởng với công tác thư viện là vô cùng quan trọng nó quyết định sự thành công hay thất bại trong nhà trường
II NỘI DUNG SÁNG KIẾN
1 Nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên
Như tôi đã trình bày ở trên, cán bộ làm công tác thư viện, TBDH ở trường Tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc phải quản lý Thiết bị mà không phại là giáo viên nên việc thực hiện công việc của mình còn nhiều hạn chế Một thói quen đã trở thành cố hữu, người quản lí, nhiều giáo viên, nhân viên đã xem nhẹ vai trò của thư viện, xem thường tác dụng của TBDH trong công việc dạy và học Vì vậy, việc nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên phụ trách thư viện, TBDH là một một vấn đề cấp thiết Cần làm cho họ ý thức được sự cần thiết và có nhu cầu sử dụng thường xuyên các thiết bị này Phát huy hiệu quả sử dụng chúng trong các giờ học là điều cần thiết Ý thức được vai trò của sách báo trong thư viện sẽ góp phần bồi dưỡng cho họ về kiến thức chuyên môn, kĩ năng
sư phạm phục vụ tốt cho công tác giảng dạy
Để nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên, nhà trường cần phải thực hiện được những công việc sau:
- Thường xuyên triển khai các văn bản pháp luật, các quyết định, chỉ thị, hướng dẫn của các cấp liên quan đến vấn đề cơ sở vật chất, thư viện, TBDH để cán bộ, giáo viên, nhân viên học tập, nhận thức đầy đủ, đúng đắn, kịp thời
- Kịp thời giới thiệu được các loại sách báo có trong thư viện, các danh mục, các TBDH mà trường hiện có hoặc mới được cung cấp
- Tập huấn các phương pháp dạy học cải tiến có hiệu quả, trong đó phải sử dụng TBDH
Trang 3- Biểu diễn các tính năng đưa lại hiệu quả dạy học đối với các TBDH đang có
- Trong kế hoạch năm học, nhà trường phải đưa ra những qui định về sử dụng, bảo quản sách báo thư viện; kế hoạch sử dụng, bảo quản TBDH Đây là một việc làm rất cần thiết cho công tác quản lí, vừa bắt buộc, vừa khích lệ giáo viên phải sử dụng TBDH trong các giờ lên lớp
- Đầu năm học cho các tổ chuyên môn họp lại, kiểm tra và tổng hợp những tiết trong chương trình môn học cần sử dụng TBDH để từ đó cán bộ phụ trách thiết bị dựa vào đó để chuẩn bị thì hiệu quả sử dụng sẽ cao hơn Đây cũng
là cơ sở để Ban giám hiệu nhà trường giám sát tốt hơn việc giáo viên có sử dụng TBDH trong tiết dạy hay không
- Tổ chức hội thảo thường xuyên công tác đổi mới phương pháp dạy học, trao đổi kinh nghiệm, học hỏi lẫn nhau về cách khai thác sách báo trong thư viện, việc sử dụng TBDH có hiệu quả trong công tác dạy và học
- Tổ chức các đợt tham quan học hỏi về lĩnh vực này tại các đơn vị có
kinh nghiệm, có thành tích trong huyện
2 Tổ chức quản lí thư viện, TBDH hiệu quả, khoa học, quy củ, nề nếp,
có kế hoạch.
a Quản lí thư viện
- Xây dựng, củng cố thư viện: Phải làm được những việc sau:
+ Từ đầu năm học, nhà trường phải có kế hoạch mua sắm các loại tủ, bàn ghế thư viện, kệ đựng sách báo…
+ Huy động những nguồn vốn khác nhau: ngân sách nhà nước, ngân sách
từ công tác xã hội hoá giáo dục, từ những nguồn thu hợp pháp trong trường để xây dựng thư viện
+ Phát động cho giáo viên, phụ huynh học sinh trong nhà trường ủng hộ sách, báo, truyện cho thư viện nhà trường
- Bảo quản và sử dụng:
+ Thư viện phải đảm bảo an toàn, mưa, bão không ướt
+ Hệ thông điện phải đủ ánh sáng, đảm bảo cho việc đọc sách báo…
+ Khoảng cách các tủ, giá sách, bàn ghế phải hợp lí, khoa học đảm bảo cho việc đi lại, tìm sách thuận lợi…
+ Xây dựng nội qui thư viện
+ Rà soát, kiểm kê tất cả các loại sách báo có trong thư viện Xử lý kỹ thuật như đăng ký, đóng dấu, phân loại sách, mô tả, sắp xếp sách Loại bỏ những sách báo cũ không còn giá trị Phân loại sách báo Có thể phân loại thành sách giáo khoa, sách giáo viên, sách tham khảo… Từ đó có thể phân loại theo bộ môn, theo khối lớp Báo có thể phân loại thành: Báo Nhân dân, Tuổi trẻ, Thanh niên, nhi đồng và được sắp xếp theo từng loại để người đọc dễ tìm
+ Xây dựng thư mục sách của thư viện
+ Xây dựng các loại sổ sách theo dõi của thư viện: Sổ tổng hợp các loại sách báo có trong thư viện, sổ theo dõi giáo viên, học sinh mượn sách, các loại
sổ cần thiết khác
Trang 4+ Lập bảng giới thiệu sách, báo mới
+ Làm thẻ thư viện cho người mượn, đọc sách
Những công việc trên, người cán bộ quản lí lên kế hoạch, chỉ đạo nhân viên thư viện phải thực hiện Hàng tuần, hàng tháng người quản lí phải kiểm tra các loại
sổ mà thư viện có, nhân viên phải báo cáo việc quản lí thư viện cho cán bộ quản lí Nếu như nhân viên thực hiện chưa tốt thì cán bộ quản lí phải thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, nhắc nhở Nếu người đọc, người mượn làm rách hoặc mất sách thì nhân viên thư viện căn cứ vào nội qui thư viện mà xử phạt thích đáng
b Quản lí TBDH
* Sắp xếp, phân loại TBDH
Từ đầu năm học, nhà trường có kế hoạch để nhân viên TBDH phân loại TBDH: Thiết bị dạy học của từng bộ môn, thiết bị dùng chung, bàn ghế thí nghiệm , sau đó sắp xếp khoa hoc, ngăn nắp Việc sắp xếp phân loại này giúp nhân viên thiết bị dễ quản lí, giáo viên sử dụng TBDH trong giờ dạy của mình cũng dễ tìm, mỗi phòng thực hành sẽ do một giáo viên bộ môn đó quản lí
* Lên kế hoạch sử dụng TBDH theo khung phân phối chương trình của
Bộ Giáo dục và Đào tạo do tổ chuyên môn xây dựng, các tổ chuyên môn thảo luận và lên kế hoạch sử dụng TBDH của bộ môn mình dạy cho từng tiết, từng bài, từng chương cụ thể Trong kế hoạch này tổ chuyên môn phải nêu được:
+ Sẽ sử dụng thiết bị gì cho tiết nào, bài nào, chương nào
+ Thiết bị dạy học đó sẽ khai thác ở đâu? (Thiết bị hiện có của trường hay tự làm)
+ Những kiến nghị, đề xuất với trường
Dựa vào kế hoạch của từng tổ chuyên môn nhà trường sẽ có kế hoạch chung về việc sử dụng TBDH cho toàn trường
* Tổ chức chỉ đạo thực hiện
+ Lập sổ theo dõi
Để quản lí TBDH hiệu quả, việc cần thiết đầu tiên là phải lập sổ theo dõi Dựa vào sổ theo dõi trên, người cán bộ quản lí dễ dàng biết được hiện tại trường có bao nhiêu TBDH của từng bộ môn, từng khối lớp
Căn cứ vào kế hoạch sử dụng TBDH được xây dựng, dựa vào sổ theo dõi mượn TBDH của nhân viên TBDH đối với từng giáo viên, người quản lí biết được tiết nào, bài nào, thuộc bộ môn nào, giáo viên có sử dụng TBDH; tiết nào giáo viên không sử dụng Người quản lí dễ dàng thống kê được tổng số lượt mượn TBDH của mỗi giáo viên trong tháng, học kì Theo cách này, có thể thống kê tổng lượt mượn, sử dụng TBDH của toàn trường trong học kì, năm học
* Kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm:
+ Trong quá trình tổ chức, chỉ đạo thực hiện việc sử dụng TBDH trong giảng dạy, người quản lí thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở nhân viên TBDH thực hiện đúng những qui trình, thủ tục nêu trên
+ Thường xuyên nhắc nhở, động viên những giáo viên chưa hoặc sử dụng chưa đều TBDH vào trong giờ dạy Khuyến khích, tuyên dương những giáo viên
sử dụng tốt TBDH
Trang 5+ Tổng kết kết quả sử dụng TBDH theo tháng, theo kì, từ đó có kế hoạch khen thưởng, kỉ luật kịp thời, đúng mức đối với từng giáo viên
III ĐÁNH GIÁ VỀ TÍNH MỚI, TÍNH HIỆU QUẢ VÀ KHẢ THI, PHẠM
VI ÁP DỤNG
1 Tính mới:
Từ thực trạng ở đơn vị, tôi nghĩ rằng đây là một kinh nghiệm mới tôi đã mạnh dạn nghiên cứu đưa ra một số biện pháp hữu hiệu nhất nhằm nâng cao hiệu quả quản lý Thư viện – Thiết bị ở trường tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc
gần 2 năm mang lại hiệu quả thiết thực
2 Kết quả thu được:
a Kết quả phục vụ bạn đọc:
Năm học GV TS HS TS
Số lượt bạn đọc đến thư viện/ Đọc
sách
Số lượt bạn đọc đến thư viện/ Mượn sách
Ghi chú
b Công tác tuyên truyền giới thiệu sách:
Năm học
Số lần giới thiệu sách
Kể chuyện theo sách (lần)
Điểm sách (lần)
Đọc to nghe chung (lần)
Ghi chú
Tính đến tháng 5/2016
c Danh hiệu thư viện đạt được qua 2 năm trở lại đây:
2014-2015 Duy trì Thư viện đạt chuẩn Quốc gia
2015-2016 Duy trì Thư viện đạt chuẩn Quốc gia
3 Phạm vi áp dụng:
Khi đề tài này được hoàn thiện đã được tôi áp dụng tại trường Tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc Sau gần hai năm nghiên cứu và đưa vào thực nghiệm tại Thư viện – Thiết bị trường tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc tôi nhận thấy có hiệu quả tốt Biện pháp này có thể áp dụng rộng rãi trong hoạt động quản lý Thư viện – Thiết bị ở các trường Tiểu học
IV.PHẦN KẾT LUẬN:
Thư viện là nơi cung cấp nền tảng kiến thức cho công tác giáo dục Nhìn vào phòng thư viện, phòng TBDH của nhà trường có thể đánh giá được sự quan tâm của người Hiệu trưởng đối với chất lượng giảng dạy của giáo viên và học
Trang 6tập của học sinh trong nhà trường Quan tâm đầu tư xây dựng cơ sở vật chất, sách, tài liệu cho thư viện, tổ chức khai thác nguồn sách để phục vụ giảng dạy và học tập trong nhà trường là những vấn đề đang được các nhà trường quan tâm
Xuất phát từ cở sở lí luận, cơ sở thực tiễn, sau khi phân tích thực trạng công tác quản lí CSVC nói chung, quản lí thư viện, TBDH nói riêng tại trường Tiểu học 3 Khánh Bình Tây Bắc Qua thực tiễn làm công tác quản lý nhà trường, nhận thức được tầm quan trọng của công tác thư viện, TBDH bản thân tôi đã có những giải pháp để chỉ đạo, quản lý thư viện của nhà trường đạt được hiệu quả cao, đó là:
Thứ nhất: Nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trường Thứ hai: Tổ chức quản lí Thư viện, TBDH hiệu quả, khoa học, quy cũ, nề nếp, có kế hoạch khoa học cụ thể
Tôi xin chân thành cảm ơn!
ĐƠN VỊ TRỰC TIẾP
Cao Thị Hồng Hà