skkn một số biện pháp sư phạm nhằm nâng cao hiệu quả dạy các yếu tố hình học lớp 2

Trong nhà trường tiểu học cùng với môn Tiếng Việt , môn toán có một vị trí quan trọng nhằm trang bị cho học sinh những phương pháp và kĩ năng banđầu về hoạt động nhận thức và hoạt động t

LỜI NÓI ĐẦU

vụ vinh quang đó, trong nhà trường các em phải được học tập và trưởng thành

để trở thành người vừa có đức vừa có tài để có thể góp sức mình đưa Việt Namthực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Đưa đất nước ta sớm thoátkhỏi nguy cơ tụt hậu và có thể tiến kịp trình độ chung của thế giới

Trong chương trình học tiểu học cùng với môn Tiếng Việt và các mônhọc khác môn toán cũng chiếm một vị trí quan trọng

Toán học với tư cách là một môn khoa học có hệ thống kiến thức cơ bản

và rất cần thiết cho đời sống con người.Đó cũng là công cụ cơ sở, để học cácmôn học khác và để nhận thức thế giới xung quanh, vận dụng có hiệu quả trongthực tiễn

Khả năng giáo dục của môn toán rất lớn Nó giúp con người phát triên tưduy lô gíc, bồi dưỡng và phát triển những thao tác trí tuệ cần thiết để nhận thứcthế giới.Rèn luyện cho con người suy nghĩ độc lập trên cơ sở khoa học thực tiễn

từ đó giải quyết vấn đề trong cuộc sống một cách chính xác

Học toán giúp cho con người thông minh rèn luyện một số đức tính tốtnhư: tính kiên trì bền bỉ, tự giác, độc lập, để trở thành con người có ít cho xãhội

I.PHẦN MỞ ĐẦU I.1-LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.

I.1.1- CƠ SỞ LÝ LUẬN.

Sự nghiệp giáo dục của Nhà nước ta đang được trú trọng Vẫn đề chấtlượng giáo dục ở các bậc học được các ngành các cấp quan tâm Các em học tốt

ở bậc tiểu học sẽ là tiền đề để học chắc các bậc học trên

Trong nhà trường tiểu học cùng với môn Tiếng Việt , môn toán có một

vị trí quan trọng nhằm trang bị cho học sinh những phương pháp và kĩ năng banđầu về hoạt động nhận thức và hoạt động thực tiễn.Bồi dưỡng và phát huy tìnhcảm thói quen va đức tính tốt đẹp của con người mới Việt Nam Xã Hội ChủNghĩa.Môn toán có khả năng giúp học sinh phát triển tư duy lô gíc , bồi dưỡng

và phát triển những thao tác trí tuệ cần thiết như trìu tượng hóa,khái quát hóa,phân tích , tổng hợp , so sánh , dự đoán,Chứng minh, bác bỏ Nó có vai trò lớntrong việc rèn luyện phương pháp giải quyết vấn đề có căn cứ khoa học.Nó giúphọc sinh phát triển trí tuệ thông minh theo hướng tư duy độc lập, góp phần đàotạo trẻ trở thành những con người năng động tự tin, sáng tạo, sẵn sàng thích ứngvới những diễn biến hàng ngày trong cuộc sống.Trong chương trình toán tiểuhọc, một trong những bộ phận cấu thành chương trình toán là “Các yếu tố hìnhhọc” Các yếu tố hình học được mô tả theo những đặc điểm của chúng ,giúp chohọc sinh phân biệt được những dấu hiệu bản chất và không bản chất của mình

Các yếu tố hình học không lập thành đơn vị kiến thức riêng ma được dạyxen lẫn với các kiến thức khác Với đặc thù riêng, các yếu tố hình học vừa cótính cụ thể, trực quan trên mô hình vừa có tính trừu tượng của bài toán tiểuhọc.Vì vậy việc dạy các yếu tố hình học góp phần kích thích sự phát triển tư duycủa học sinh Các yếu tố hình học sẽ giúp trẻ em nhận thức và phân tích tốt thếgiới xung quanh

Tóm lại đối với học sinh tiểu học, nhất là việc tiếp thu kiến thức các yếu

tố hình học còn hạn chế cho nên người giáo viên cần làm rõ những mỗi quan hệhình học ở môn toán, cách tổ chức dạy học và phương pháp học theo sách giáo

khoa Nhằm giúp học sinh khắc sâu các yếu tố hình học một cách tường minh vànâng cao hiệu quả khi dạy các yếu tố hình học.

I.1.2- CƠ SỞ THỰC TIỄN:

Trên thực tế cho thấy học sinh tiểu học, nhất là học sinh lớp 2.Việc tiếp thukiến thức về các yếu tố hình học còn nhiều hạn chế.Nhiều giáo viên dạy môntoán chỉ trú trọng nhiều đến việc dạy học sinh cộng, trừ, nhân, chia và giảitoán ,mà ít quan tâm đến việc khắc sâu kiến thức dạy các yếu tố hình học chohọc sinh

Việc nâng cao hiệu quả các yếu tố hình học là một vấn đề hết sức nan giải

và quan trọng đối với mỗi giáo viên trực tiếp giảng dạy.Vì chúng ta đều biết đặcđiểm tư duy của học sinh tiểu học là cụ thể vẫn còn chiếm ưu thế, nên các emcòn khó khăn trong việc lĩnh hội các hình thức học mang tính trìu tượng mớimẻ.Với đặc điểm cấu trúc nội dung chương trình toán thì các yếu tố hình học lạinằm rải rác xen lẫn với các nội dung toán học khác cho nên đã tạo ra một số khókhăn cho cả giáo viên và học sinh trong quá trình lĩnh hội tri thức.Vấn đề này rất

dễ hiểu, khi học một hệ thống kiến thức lô gíc chặt chẽ nhưng lại sắp xếp khôngliên tục ,học sinh sẽ gặp khó khăn nhất định trong việc liên hệ giũa kiến thức cũ

và kiến thức mới.Như vậy mỗi tiết dạy các yếu tố hình học ,không đơn thuần làchỉ kiểm tra bài cũ và truyền thụ kiến thức mới mà đôi khi người giáo viên phảimất thời gian nhắc lại kiến đã dạy ,có liên quan rồi mới có thể tiếp tục thực hiệnnhững yêu cầu mới của bài dạy

Xuất phát từ những lí do trên tôi đã chọn đề tài “Một số biện pháp nângcao hiệu quả dạy các yếu tố hình học ở lớp 2”.Nhằm giúp giáo viên có nhữngbiện pháp giảng dạy phù hợp để nâng cao chất lượng giờ dạy và giúp học sinhchiếm lĩnh kiến thức một cách dễ dàng

I.2-MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU:

Nghiên cứu đề tài một số biện pháp sư phạm nhằm nâng cao hiệu quả dạycác yếu tố hình học lớp 2 Xây dựng các giải pháp để góp phần nâng cao chấtlượng dạy học toán, đặc biệt là dạy các yếu tố hình học lớp 2

I.3-THỜI GIAN , ĐỊA ĐIỂM:

I.3.3.1-Giới hạn đối tượng nghiên cứu:

Học Sinh lớp 2D Trường Tiểu học Thị trấn Tiên Yên

I.3.3.2-Giới hạn địa bàn nghiên cứu:

Đối với đề tài này việc nghiên cứu phải được tiến hành ở nhiều trườngtiểu học với nhiều lớp khác nhau.Nhưng với năng lực của bản thân cùng vớiđiều kiện thời gian có hạn ,nên tôi chỉ dừng lại việc nghiên cứu đề tài này ở lớp2D Trường Tiểu học Thị Trấn Tiên yên- năm học 2007-2008

I.3.3.3-Giới hạn về khách thể khảo sát:

56 học sinh lớp học sinh lớp 2D và 2C

1.4 - PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Phương pháp nghiên cứu là con đường giúp ta đạt tới mục đích sáng tạo Phương pháp nghiên cứu gắn chặt với nội dung của vẫn đề cần nghiên cứu Bởivậy để đạt được mục đích nghiên cứu thì trước tiên phải lựa chọn được cácphương pháp nghiên cứu phù hợp , Để hoàn thành đề tài này tôi đã lựa chọn và

sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau :

1.4.1- Phương pháp nghiên cứu lí thuyết :

- Phương pháp nghiên cứu lí thuyết là phưong pháp thu thập thông tinkhoa học trên cơ sở nghiên cứu những tài liệu đã có bằng thao tác tư duy lô gíc

đẻ rút ra những kết luận khoa học cần thiết

- Nghiên cứu thông qua đọc sách , tham khảo tài liệu để tìm ra nhữngnhững kiến thức có liên quan đến vẫn đề Từ đó góp phần giúp cho két quả của

đề tài được nâng cao , được mở rộng

1.4.2- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn :

1.4.2.1- Phương pháp quan sát.

- Quan sát khoa học là phương pháp thu thập thông tin về đối tượngnghiên cứu bằng cách tri giác trực tiếp đối tượng và các nhân tố khác có liênquan đến đối tượng Đó là hoạt động có mục đích được tiến hành có hệ thống

- Quan sát trực tiếp thu bài của học sinh qua các giờ học về các yếu tốhình học Quan sát thông qua các tiết dự giờ , các giờ giảng trên lớp , quan sáttrực tiếp tình hình học tập của học sinh trong tiết học để năm bắt được khả năngtiếp thu bài , nắm bắt kiến thức của các em qua bài giảng

1.4.2.2- Phương pháp điều tra

Điều tra giáo dục là phương pháp khảo sát một số lượng lớn các đối tượngnghiên cứu ở một hay nhiều khu vực , vào một hay nhiều thời điểm Điều tragiáo dục nhằm giúp thu thập rộnh rãi các số liệu , hiện tượng để từ đó phát hiệncác vân đề cần giải quyết , xác định tính phổ biến , nguyên nhân chuẩn bịchocác bước nghiên cứu tiếp theo

- Điều tra trình độ , khả năng nắm bắt kiến thức của học sinh thông quagiáo viên chủ nhiệm lớp , thông qua phụ huynh và trực tiếp học sinh

- Thông qua trao đổi bàn bạc với giáo viên , phụ huynh và học sinh nhằmnắm bắt , thu thập được những tài liệu thông tin và tình hình thực tế có liên quanđến nội dung đề tài cần nghiên cứu

1.4.2.3- Phương pháp thực nghiệm sư phạm

- Thực nghiệm sư phạm là phương pháp thu nhận thông tin về sự thay đổi

số lượng và chất lượng trong nhận thức và hành vi của các đối tượng giáo dụcdonhà nghiên cứu tác động đến chúng bằng một số tác nhân điều khiển và đã đượcđiều tra

- Bằng một số tiết dạy cụ thể , áp dụng vào một lớp cụ thể để nắm bắtđược sự thay đổi về số lượng và chất lượng trong nhận thức của học sinh

- Thông qua các tiết dạy thực nghiệm để chứng minh cho các biện pháp

đề xuất là đúng đắn và đạt được kết quả

I.5- ĐÓNG GÓP MỚI VỀ MẶT LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN.

Khi dạy các yếu tố hình học ở lớp 2.Giáo viên cần đầu tư nhiều thời giannghiên cứu bài sao cho phù hợp với từng đối tượng học sinh Sau mỗi tiết dạyphải ghi nhật kí để tìm ra những ưu-nhược điểm của nội dung chương trình.Từ

đó tìm ra phương pháp dạy cho phù hợp

Để học sinh có khái niệm về các hình , giáo viên phải chủ động giớithiệu , cung cấp kiến thức

VD:Khi dạy về bài : “Hình chữ nhật-Hình tứ giác” trước hết giáo viênphải đưa trực quan cho học sinh quan sát rồi giới thiệu “Đây là hình chữ nhật ,đây là hình tứ giác” Sau đó yêu cầu học sinh lấy đồ dùng học tập , tìm các vật

Luôn nghiên cứu kĩ nội dung sách giáo khoa và các tài liệu tham khảo, tìmtòi , lựa chọn phương pháp hình thức dậy học phù hợp với từng bài với trình

độ nhận thức của học sinh Bằng cách tạo ra cho học sinh tâm lí thoải mái “Học

mà chơi , chơi mà học” Từ đó dẫn dắt các em tiếp thu kiến thức một cách dễdàng , không gò bó không ép buộc trong giờ học

II.PHẦN NỘI DUNGII.1-CHƯƠNG I : TỔNG QUANII.1.1-LỊCH SỬ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU:

Từ khi thay sách đến nay cùng với sự phát triển của xã hội , khả năng nhậnthức của học sinh Tiểu học cũng có những bước tiến rõ rệt.Vì vậy vấn đề đổimới phương pháp dạy học nói chung va phương pháp dạy toán nói riêng đượccác nhà giáo dục cũng như nhiều giáo viên tâm huyết quan tâm Đã có rất nhiều

đề tài nghiên cứu về dạy môn toán Tiểu học và được áp dụng rộng rãi trong thực

tế Nhưng vẫn đề dạy các yếu tố hình học ở lớp 2 vẫn còn ít giáo viên quan tâm

và có những sáng kiến hay mang lại hiệu quả cao trong công tác giảng dạy Vìvậy tôi quyết tâm nghiên cứu đề tài này

II.1.2-NHỮNG CƠ SỞ LÍ LUẬN :

Trong công tác giảng dạy người giáo viên muốn đạt được kết quả caotrước hết phải nắm được đặc điểm tâm lí của học sinh Tiểu học nói chung , họcsinh lớp 2 nói riêng Đặc điểm nhân cách của các em hồn nhiên,trong sáng.khảnăng phát triển của trẻ cũng mang màu sắc cảm tính Cùng với quá trình họctập, tâm lí của trẻ sẽ được phát triển ngày càng hoàn thiện hơn Việc đến trường

là bước ngoặt quan trọng của trẻ Vì đến trường các em phải tuân thủ theo cácquy định chung của nhà trường, của lớp học Các em phải ngồi hàng giờ xemthầy cô làm gì, giảng gì, viết gì ?Phải lĩnh hội những điều mà không phải lúcnào cũng thích thú, nếu giáo viên không nắm được điều đó sẽ gây cho các em sựchán nản mệt mỏi.Vì ở lứa tuổi này các em rất hiếu động rất hưng phấn, khó tậpchung chú ý lâu, không thích hoạt động kéo dài, khả năng tư duy,phê phán cònkém.chính vì thế người giáo viên tiểu học cần sử dụng ngôn ngữ toán học ngắngọn,chính xác,gắn với thực tế cuộc sống xung quanh để học sinh dễ hiểu, dễhọc Học sinh lớp 2 chóng nhớ nhưng cũng rất chóng quên,nhưng điều gì đã nhớlại được lưu lại trong kí ức rất lâu.Do đó, khi cung cấp kiến thức bài dạy các yếu

tố hình học giáo viên phải nghiên cứu kĩ nội dung, cần nhắc việc lựa chọn ngônngữ, phương pháp để dẫn dắt học sinh chiếm lĩnh kiến thức bằng con đườngngắn nhất.Hơn nữa với học sinh lớp hai khả năng diễn đạt của các em còn kém ,vốn từ chưa có Nhờ quá trình tiếp xúc rộng rãi với mọi người đó là thầy cô bạnbè,người thân và qua tri thức các môn học Đặc biệt là môn toán sẽ giúp vốnkiến thức về toán học của các em ngày một phong phú hơn

Kết luận chương I:

Bên cạnh sự khéo léo khêu gợi bằng phương pháp nêu vấn đề của giáoviên trong dạy học.Người giáo viên cũng cần tạo ra sự giao lưu thảo luận giữahọc sinh với học sinh, giữa học sinh với giáo viên mà trong tranh luận tâm lý

của các em rất hiếu thắng, chưa phân biệt đúng sai vì thế người giáo viên cầnphải thích rõ nội dung của vấn đề, dẫn dắt học sinh điều các em cần hiểu.Cầnđộng viên khuyến khích kịp thời, đúng lúc để tạo niềm tin cũng như sự say mê,suy nghĩ của các em trong việc tiếp thu kiến thức nhất là kiến thức toán học

II.2/ CHƯƠNG II / CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI :

II.2.1/ Thực trạng của việc dạy các yếu tố hình học lớp 2:

Qua thực tế điều tra tình hình lớp 2D: Trường Tiểu học Thị Trấn TiênYên lớp tôi chủ nhiệm :

5 em nắn chắc kiến thức về các yếu tố hình học , 10 em nhận biết được vềhình học khá tốt , 10 em chưa nhận biết chính xác về hình học , 3 em chưa biết

Trong qua trình nghiên cứu nội dung chương trình, đồng thời dự một sốtiết về các yếu tố hình học của các đồng nghiệp cùng khối.Qua theo dõi việc họctập của các học sinh trên lớp tôi có một số nhận xét sau:

Chương trình toán lớp 2 đòi hỏi khả năng nhận thức chất lượng của họcsinh cao.Song thực tế học sinh tiết thu các yếu tố hình học, nội dung chươngtrình toán lớp 2 còn nhiều hạn chế.Trong quá trình học các em chưa tập chungnghe giảng.Chưa có sự chuẩn bị bài ở nhà trước khi đến lớp, chưa xác định đượctầm quan trọng của môn học.Do đó học sinh dễ dàng bị hổng kiến thức.

Một số em chưa được gia đình quan tâm , thường xuyên thiếu đồ dùnghọc tập.Việc thực hành bài tập của các em ở nhà chưa đúng phương pháp hướngdẫn của giáo viên.Đặc biệt khi học về các yếu tố hình học các em chưa có kháiniệm về hình , chưa tưởng tượng được các hình đó, chưa có kĩ năng vận dụngvào thực tế.Trong khi học còn hay lẫn lộn giữa các hình , chưa nhận biết rõ ràngchính xác về hình

Chẳng hạn : Khi học về hình chữ nhật các em còn hay lẫn lộn với hìnhvuông bởi các em mới chỉ biểu tượng về hình là có 4 cạnh , 4 đỉnh chứ các emchưa được học sâu về đặc điểm của mỗi hình

Hay khi học về các đường thẳng các em chỉ biết để được có đường thẳng

AB thì phải kéo dài đoạn thẳng AB về hai phía.Còn thế nào là một đường thẳngthì các em chưa biết

Nhịp độ giảng bài qua nhanh , phương pháp dạy chưa hợp lí , với đốitượng học sinh ,nhiều giáo viên vẫn còn mang tính nặng tư tưởng chỉ cần truyênđạt đầy đủ nội dung bài học đến học sinh là được, chưa động viên học sinh kịpthời Chính những điều đó đã tác động lớn đến việc học tập của học sinh làmcho các em không hứng thú trong học tập.Thiếu tự tin , thiếu cố gắng vươn lêndẫn đến kết quả học tập không ổn định,không phát huy được tính sáng tạo tronghọc tập của học sinh

II.3.CHƯƠNG III/ MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ DẠY CÁC YẾU TỐ HÌNH HỌC LỚP 2

ở Tiểu học , các yếu tố hình học là một bộ phận gắn bó mật thiết với cáckiến thức số học, đại lượng và đo đại lượng, giải toán, tạo thành môn toán thốngnhất.Việc dạy các yếu tố hình học hỗ trợ đắc lực cho các phần học khác Nhằmcung cấp cho học sinh những hiểu biết cần thiết về hình học của các đồ vật trong

không gian khi tiếp xúc với các “tình huống toán học” trong cuộc sống hàngngày.

Xuất phát từ những yêu cầu , nội dung chương trình cũng như thực tế dạy

và học các yếu tố hình học ở lớp 2 Qua dự giờ và trao đổi với một số giáo viêndạy khối 2 vẫn đề dạy các yếu tố hình học chưa được nâng cao Vì vậy để gópphần nâng cao hiệu quả khi dạy các yếu tố hình học tôi mạnh dạn đề xuất một sốbiện pháp vào dạy lớp 2D , Trường Tiểu học Thị Trấn Tiên Yên

III.3.1 Các giải pháp dạy các yếu tố hình học lớp 2 :

*, Đối với học sinh :

- Học sinh cần có thói quen chuẩn bị đồ dùng học tập trước khi đến lớp,đến lớp trước 15 phút ôn lại kiến thức cũ.Đi học đều để nắm bắt kiến thức có hệthống

- Sử dụng thành thạo bộ đồ dùng học tập thao tác nhanh , hợp lí,thực hiệngiờ nào việc ấy

- Trong lớp chú ý nghe giảng bài , mạnh dạn hỏi bài khi chưa hiểu để giáoviên giải thích ngay

- Thực hiên việc học trên lớp cũng như ở nhà một cách tự giác

- Tích cực tham gia xây dựng bài trên lớp

- Theo dõi và nhận xét ý kiến của bạn

- Giúp đỡ lẫn nhau trong học tập

Để làm được này giáo viên thường xuyên nhắc nhở kiểm tra bài tập củahọc sinh Các tổ trưởng kiểm tra đồ dùng học tập của các bạn vào thời gian đầugiờ Giáo viên phải xây dựng cho học sinh đôi bạn cùng tiến , để bạn giỏi giúp

đỡ bạn yếu

*, Đối với giáo viên :

Giáo viên cần năm được đối tượng học sinh của lớp mình

Trong lớp học , một yếu tố quan trọng để học sinh nắm được bài tốt , đó làgiáo viên cần phân loại đối tượng học sinh để bố trí chỗ ngồi hợp lý Có kếhoạch giảng dạy phù hợp với trình độ nhận thức của các em Tìm hiểu hoàncảnh của từng học sinh xóa bỏ mặc cảm của bản thân các em Ví dụ : Những em

có hoàn cảnh khó khăn , mồ côi , gia đình có bố hoặc mẹ mắc phải tệ nạn xã hội.Giáo viên cân quan tâm giúp đỡ động viên các em kịp thời Đối với học sinhyếu cần sắp xếp các em ngồi với học sinh khá giỏi , để các em kèm cặp và giúp

đỡ nhau cùng tiến bộ

Đặc điểm tâm lý học sinh lớp 2 nhanh nhớ và cũng chóng quên Vì vậyKhi hình thành biểu tượng về đường thẳng giáo viên cần gợi cho học sinh nhớlại các kiến thức đã học ở lớp 1 đó là điểm,đoạn thẳng Để có được đường thẳng

Khi vẽ được từng đường thẳng giáo viên hướng dẫn cho học sinh

Nhận biết các điển cùng nằm trên một đường thẳng thì thẳng hàng vớinhau A B C

————•———————•

———————————————•

Tuy nhiên đây cũng chỉ là bước đầu cho học sinh làm quen với việc nhậnbiết về biểu tượng đường thẳng và nhận biết 3 điểm thẳng hàng chữ chưa yêucầu học sinh phải sử dụng thành thạo lớp trên.Giáo viên giới thiệu về điểm,điểm,đoạn thẳng, đoạn thẳng để học sinh nhận biết các cạnh của hình chữ nhật,hình tứ giác qua các hình vẽ cụ thể.Quan tâm đến việc ứng dụng các kiến thứchình học vào thực tiễn bằng cách tập cho học sinh liên hệ hình ảnh của các đồvật trong thực tế với các biểu tượng hình học đã được học.Chẳng hạn học sinhnhận ra hình chữ nhật hình tứ giác trong các hình tứ giác trong hình sau:

Qua đó giúp cho trí tưởng tượng của các em ngày càng phong phú hơn

Ví dụ: Trong sách giáo khoa toán 2 bài hình chữ nhật- hình tứ giác cungcấp cho học sinh những biểu tượng cụ thể:trực quan hình vẽ SGK về hình chữnhật, hình tứ giác dưới nhiều hình dạng khác nhau: vẽ các hình

Ngoài ra các em có thể nhận dạng được những hình ảnh của các vật códạng hình chữ nhật hình tứ giác trong thực tế :

Khi hình thành biểu tượng về đường thẳng giáo viên cần gợi ý cho họcsinh nhớ lại các kiến thức đã học ở lớp 1:Đó là điểm đoạn thẳng.Để có đượcđường thẳng cần có các điểm và đoạn thẳng.Như vậy một tiết dạy về các yếu tốhình học không đơn thuần, có thể là kiểm tra bài cũ và truyền thụ kiến thứcmới , mà đôi khi người giáo viên phải mất thời gian nhắc lại kiến thức cũ cóliên quan rồi mới thực hiện những yêu cầu của bài giảng

Để học nhớ bài lâu , giáo viên dạy các yếu tố hình học cần gắn liền vớithực tiễn : Khi dạy các yếu tố hình học cho học sinh lớp 2 trên cơ sở kết hợpchặt chẽ quá trình tình hình thành biểu tượng với quá trình tri giác dẫn đến kháiniệm hình ảnh chung của biểu tượng.Học sinh từng bước nắm các dấu hiệu bảnchất phân biệt được các biểu tượng hình học dựa trên mô tả Để đạt được mụcđích đó học sinh không chỉ nghe giáo viên mô tả , không chỉ nhìn hình vẽ và mô

tả hình học mà điều quan trọng hơn nhiều là học sinh phải hoạt động tự mìnhtham gia vào quá trình tạo ra biểu tượng đó nghĩa là mỗi học sinh phải sử dụngđược kĩ năng nhận dạng hình , đo và vẽ hình , ghép hình và tính toán Để tạodựng ra các biểu tượng hình học một cách chủ động thao tác tư duy , phân tíchtổng hợp so sánh và trí tưởng tượng không gian, đồng thời được hình thành rènluyện và phát triển

Dạy các yếu tố hình học cho học sinh lớp 2 bằng cách tăng cường tổchức các hoạt động trên quy mô hình học và thực hành trong từng tiết dạyhọc.Thông qua các thao tác tư duy mà học sinh có thể nhận biết được đặc điểmcủa hình cũng như biểu tượng chung về từng loại hình

Dạy các yếu tố hình học , bằng cách bắt đầu bằng tổ chức các hoạt dộng

có tính chất thực nghiệm , không chỉ phù hợp với quy luật nhận thức của họcsinh khi học các hoạt động phổ biến như : quan sát , đo đạc , vẽ hình , trò chơihình học chúng ta còn có thể tổ chức các hoạt động có tính chất thực hành ởtrong và ngoài lớp học ngay trên giờ lớp học.Chẳng hạn như có thể tổ chức chohọc sinh thực hành đo kích thước các đồ vật trong lớp học , nhận dạng hình chữnhật trong các đồ vật ở trong lớp học

Ví dụ : Dạy bài hình chữ nhật, hình vuông Giáo viên cho học sinh quansát trong lớp cũng như ở nhà , xem những đồ vật gì , mô hình nào có dạng hìnhchữ nhật , hình vuông Hay dạy bài: Tính diện tích hình chữ nhật ,giáo viên chohọc sinh trực tiếp đo khung cửa sổ lớp học , hay là đo mặt bàn của học sinh , rồithực hành tính diện tích của những hình đó

Giáo viên cần phải nghiên cứu kĩ bài , chuẩn bị đầy đủ đồ dùng trực quan(Đồ dùng trực quan phải đẹp đa dạng chính xác ) gây được hứng thú cho họcsinh.Vì học sinh lớp 2 các em chưa có ý thức tưởng tượng các kiến thức mangtính trừu tượng.Các em có thể tiếp thu kiến thức thông qua trực quan cụ thể.Hơnnữa nếu trực quan không đẹp sẽ gây cho các em sự chán nản.Trực quan khôngchính xác sẽ để lại ấn tượng không tốt ảnh hưởng đến quá trình học sau này củacác em

Trong quá trình giảng dạy ngôi ngữ , thuật ngữ toán học của giáo viênphải chính xác, rõ dàng dễ hiểu Khi cung cấp kiến thức của bài , giáo viên cóthể đưa thêm một số bài tập khó , hoặc hệ thống câu hỏi cho các đối tượng khágiỏi để tránh thời gian trống đỡ gây ồn ào cho các bạn trung bình yếu chưa làmxong

Mặt khác :giáo viên luôn nghiên cứu kĩ nội dung sách giao khoa và tàiliệu tham khảo , tìm tòi , lựa chọn phương pháp , hình thức dạy học cho phù hợpvới từng bài , với trình độ nhận thức của mỗi học sinh bằng cách tạo cho họcsinh tâm lí thoải mái “Học mà Chơi” , “Chơi mà học” Từ đó dẫn dắt các em tiếpthu kiến thức một cách dễ dàng , không gò bó không ép buộc trong giờ học Thường xuyên tổ chức các trò chơi toán học để củng cố kiến thức mới cũng nhưphần luyện tập Kết hợp chặt chẽ với tổ chuyên môn, nhà trường để thống nhấtphương pháp dạy học cho từng bài Kiểm tra bài cũ một cách toàn diện, bằngcách giao bài tập về nhà ,trên lớp Đánh giá nhận xét học sinh kịp thời.Độngviên khen ngợi những học sinh có tiến bộ , có ý thức học tốt , đồng thời nhắcnhở uỗn nắn những em còn chậm tiến bộ , ý thức học tập chưa cao Hướng dẫnphụ huynh chuẩn bị đồ dùng học tập và cách dạy cho các em ở nhà Thường

xuyên thông báo việc học tập của các em học sinh đến phụ huynh, để phụ huynh

có biện pháp rèn luyện thêm cho các em ở nhà , nhất là những em học còn yếu

Tóm lại : Để học sinh học tốt về các yếu tố hình học , giáo viên cũng trăn

trở , muốn tìm cách giúp đỡ các em ở mức độ nhất định Người giáo viên có thểtháo gỡ phần nào để các em có hứng thú trong học tập , xóa bỏ mặc cảm bảnthân.Vận động học sinh khá , giỏi giúp đỡ học sunh yếu , kém.Ngoài ra giáoviên phải biết giúp học sinh hiểu tầm quan trọng của việc học về các yếu tố hìnhhọc.Muốn vậy , người giáo viên phải tạo ra không khí thân mật , cởi mở khôngchỉ ở ngoài giờ mà còn cả ngay trong giờ học của mình , tránh làm cho tiết họctrở nên nặng nề

Qua sự khích lệ động viên kịp thời của giáo viên cùng sự quan tâm của giađình cũng sẽ giúp cho học sinh có nghị lực cao trong học tập

Nếu như các em biết trau dồi kiến thức ngay từ những năm đầu tiên của bậctiểu học.Nhất là những em yếu về hình học nhưng có ý thức vươn lên chắc chắncác em sẽ khẳng định được mình sẽ tiếp thu tốt về các yếu tố hình học

III.3.2- Kết quả thực nghiệm:

Sau khi nghiên cứu và áp dụng biện pháp nâng cao hiệu quả dạy các yếu

tố hình học cho học sinh lớp 2 Tôi chọn đối tượng dạy thử nghiệm là học sinhlớp 2C và lớp 2D Hai lớp có số học sinh bằng nhau và có sức học ngang nhau ,theo hai giáo án , giáo án có giải pháp và giáo án chưa có giải pháp

Sau khi kiểm tra đánh giá kết quả bài làm của cả 2 lớp tôi đã thống kêđược kết quả sau :

Sĩ số : 28 em

2D

Sĩ số : 28 emPhương pháp dạy Dạy theo giáo án chưa có