B NỘI DUNG: I. Mục tiêu: Để học sinh lớp 4, 5 có bước chuẩn bị quan trọng cho môn Âm nhạc ở trung học cơ sở thì mục tiêu của đề tài “Một số giải pháp để đạt hiệu quả trong dạy học Âm nhạc ở lớp 4,5” là: Hình thành được một trình độ âm nhạc tối thiểu cho học sinh. Bước đầu giúp các em làm quen một vài kĩ năng đơn giảng về ca hát và thói quen tập hát đúng. Tạo cho học sinh có sự hứng thú, niềm vui khi học hát, tránh sự gò bó. Giáo dục năng lực cảm thụ âm nhạc, kích thích tiềm năng nghệ thuật, góp phần giáo dục tính tập thể, tính kĩ luật, tính chính xác… cho học sinh. II. Mô tả giải pháp của đề tài: 1. Thuyết minh tính mới: Âm nhạc là một môn học mang tính nghệ thuật cao, tuy nó không đòi hỏi sự chính xác một cách tuyệt đối như những con số nhưng lại đòi hỏi người học phải có sự yêu thích, một chút đam mê. Điều này không phải học sinh nào cũng có được, đối tượng học ở đây là học sinh lớp 4,5 là lớp bản lề cho các em vào học ở Trung học cơ sở nên các em có nhiều nhu cầu cao về cảm thụ Âm nhạc, hát đúng, hát hay, có hiểu biết về Tập đọc nhạc. Thấy tầm quan trọng của vấn đề trên, tôi mạnh dạn xây dựng một số giải pháp để giúp học sinh đạt được mục tiêu nói trên, cụ thể như sau: 1.1. Giải pháp: Xây dựng môi trường không khí học Âm nhạc. Để có một tiết học Âm nhạc đạt hiệu quả ngoài việc chuẩn bị kỹ giáo án người giáo viên phải biết tạo một không khí học thật thoải mái, tạo cho học sinh cảm giác “học vui – vui học”. Trước tiên, người giáo viên phải xây dựng nề nếp học tập ngay từ bài học đầu tiên. Cụ thể như xác định thái độ, ý thức học tập đối với môn Âm nhạc. Các kỹ thuật cơ bản như tư thế ngồi hát, kỹ năng phát âm, nhả tiếng, quan sát, nghe và cảm nhận tầm cữ giọng, âm sắc, giai điệu... Vì vậy, giáo viên phải nắm vững các phương pháp và các bước tiến hành để truyền thụ lại cho các em các kiến thức của bài học một cách dễ hiểu nhất. Riêng bản thân mình, tôi luôn thay đổi các hình thức dạy học để thoát ly cảm giác gò bó, khắc khe trong khuôn khổ lớp học, tạo điều kiện cho các em bộc lộ hết khả năng của mình và người giáo viên là người hướng dẫn để các em thực hiện. Như câu tục ngữ “Nhà sạch thì mát, bát sạch ngon cơm”, đối với việc dạy học trên lớp cũng vậy. Để học sinh thưởng thức được những “món ăn” của tiết học trước tiên giáo viên phải tạo được không khí “Nhà sạch” thì những “bữa cơm” mới có chất lượng. Nghĩa là ta phải tạo không khí học tập thật thoải mái, không gò bó. Để làm được điều đó tôi luôn hòa đồng, gần gũi với các em, tận tình xuống tận nơi để hướng dẫn, sửa sai cho cá nhân học sinh khi em đó hát, vỗ tay hay thực hiện động tác vận động chưa đúng. Từ đó tạo mối quan hệ gần gũi giữa thầy với trò và xóa được khoảng cách giữa thầy với trò để các em mạnh dạn thể hiện năng khiếu của mình. 1.2. Giải pháp khi dạy hát: Trong việc dạy bài hát mới, giáo viên phải tạo sự thu hút ngay từ đầu tiết học. Để có được điều này, tôi thường phải chuẩn bị những nội dung chính như: + Xác định rõ nội dung bài dạy. + Nắm dược ý nghĩa và tính giáo dục trong mỗi bài hát. + Tìm hiểu sơ lược về thân thế, sự nghiệp của tác giả bài hát cũng như biết tên và có thể hát được một vài bài hát nỗi tiếng của tác giả cùng với tranh ảnh tác giả hoặc tranh ảnh có nội dung phù hợp với nội dung bài hát để học sinh liên tưởng. Với phương pháp này, giáo viên không chỉ giúp cho học sinh tạo được ấn tượng đầu tiên về bài hát mà còn mở rộng kiến thức cho các em, từ đó tạo được tính tò mò của học sinh muốn tìm hiểu xem nội dung bài học có hấp dẫn như những thông tin mà giáo viên đã giới thiệu hay không. Đây là điểm lôi cuốn học sinh đầu tiên cho mỗi tiết dạy bài hát mới mà tôi đã thực hiện. Điểm lưu ý đối với tôi khi dạy học Âm nhạc ở Tiểu học, việc xác định đúng tầm cữ giọng của học sinh là rất quan trọng. Thông thường học sinh ở độ tuổi Tiểu học thường có tầm cử giọng khoảng trong một quảng 8 hoặc quảng 9. Bám vào điều này tôi xác định giọng phù hợp của từng bài, có như vậy các em mới thực hiện tốt cao độ, sắc thái tình cảm của bài hát. Ngoài việc chuẩn bị kỹ giáo án trước khi lên lớp, tôi rất chú trọng đến việc sử dụng đồ dùng hỗ trợ dạy học nhằm tăng hiệu quả tiết dạy. Do vậy việc sử dụng nhạc cụ đệm hát cũng như dụng cụ gõ phách trong mỗi giờ học là rất cần thiết. Lưu ý cho chúng ta khi thực hiện gõ đệm có sử dụng nhạc cụ gõ, nếu để các em đồng thanh cả lớp cùng gõ đệm thì rất ồn nên tôi chủ động chia từng nhóm nhỏ cho các em thực hiện. Với cách này tôi quan sát các em làm kĩ hơn và sửa sai kịp thời hơn.
Trang 1Tên đề tài:
MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐỂ ĐẠT HIỆU QUẢ TRONG
DẠY HỌC ÂM NHẠC Ở LỚP 4, 5.
PHÂN 1 ĐẶT VẤN ĐỀ
Âm nhạc là loại hình nghệ thuật gắn bó mật thiết với đời sống con người Nó có sức hấp dẫn kì lạ, có tác động mạnh mẽ hướng con người tới cái
“chân – thiện – mỹ” giúp chúng ta hoàn thiện hơn nhất là trong giai đoạn đổi mới đất nước hiện nay Nói đến Âm nhạc, tôi chắc chắn một điều là không ai không biết đến, nhưng nhận định và tiếp cận nó như thế nào là phụ thuộc vào bản năng, sở thích và trình độ của mỗi cá nhân Đối với học sinh tiểu học, cụ thể là khối 4, 5, đây là lứa tuổi của sự thay đổi về tâm sính lý nên việc giúp các em tiếp cận với Âm nhạc, yêu âm nhạc, thích học nhạc và học được nhạc chính là mục tiêu giáo dục thẩm mỹ cho các em
Trước kia, ngành giáo dục chưa thật sự chú trọng tới môn Âm nhạc trong giáo dục tiểu học nên công tác đào tạo giáo viên chuyên môn có đầy dủ kiến thức cơ bản về Âm nhạc chưa được coi trọng dẫn đến giáo viên truyền đạt theo lối truyền khẩu, thầy hát rồi trò hát theo không được chuyên nghiệp, thậm chí có việc giáo viên dạy chiếu lệ cho xong, làm cho các em nhìn nhận
và tiếp cận môn Âm nhạc như một cái gì đó rất xa vời và khó khăn
Ngày nay, trong công cuộc đổi mới và hội nhập, công tác đào tạo giáo viên chuyên về âm nhạc cũng được chú trọng hơn nên việc truyền đạt kiến thức Âm nhạc đến học sinh phần nào được cải thiện hơn
Tuy nhiên, với xu thế hiện nay, đại đa số phụ huynh chỉ muốn con mình chăm chú vào những môn học chính như Toán, Tiếng Việt, ít ai biết đến
Trang 2xem môn Âm nhạc là môn để giải trí nên ít quan tâm và nhắc nhở con mình học tốt môn này làm cho tâm lý của học sinh bị ảnh hưởng, từ đó tạo áp lực cho mỗi giáo viên khi lên lớp Bên cạnh đó, trường tôi đang công tác là trường nằm trên địa bàn thị trấn nhưng đại đa số học sinh là con em vùng nông thôn nên các em thiếu sự quan tâm, đôn đốc nhắc nhở thường xuyên, điều kiện tiếp xúc với âm nhạc phần nào còn hạn chế Hơn nữa, phần lớn các
em đều mắc một số lỗi khi hát như cao độ thiếu chuẩn xác, tempo không ổn định, không thuộc nốt nhạc…
Bản thân tôi là một giáo viên được đào tạo chuyên về Âm nhạc không khỏi băn khoăn về thực tế nêu trên Chắc chắn quý đồng nghiệp cũng giống tôi là đều muốn truyền thụ kiến thức Âm nhạc đến học sinh một cách nhẹ nhàng trong từng bài dạy nhưng đầy hiệu quả đó là học sinh biết vào đúng nhịp, hát đúng cao độ, giữ tempo, thuộc vị trí nốt nhạc trên khuông nhạc để đọc tập đọc nhạc, điều cần thiết là mạnh dạn, tự tin thể hiện năng khiếu âm nhạc của mình trước đám đông Vì vậy, để chia xẻ cùng đồng nghiệp một ít
kinh nghiệm của bản thân, tôi quyết định xây dựng đề tài “ Một số giải pháp
để đạt hiệu quả trong dạy học Âm nhạc ở lớp 4, 5” để nâng cao chất lượng
môn học qua mỗi giờ lên lớp
2 Ý nghĩa tác dụng của đề tài:
Nhận thức được vai trò của môn Âm nhạc giúp học sinh thay đổi dần dần thái đọ khi học nhạc, tích cực mạnh dạn tham gia biểu diễn bài hát trước lớp từ đó dần dần hoàn thiện tư duy, giáo dục nhân cách cho học sinh
Ngoài ra tác dụng rõ nét của giải pháp là tạo hứng thú và đạt hiệu quả trong mỗi giờ học nhạc, từ đó hình thành một số kỹ năng cho học sinh như: hát đúng giai diệu bài hát, biết và thể hiện đúng cao độ - trường độ nốt nhạc trong phân môn Tập đọc nhạc, tự tin thể hiện năng khiếu Âm nhạc và biểu diễn bài hát
3 Phạm vi nghiên cứu:
Trang 3Học sinh khối 4, 5 trường Tiểu học số 2 Tam quan trong năm học 2013 – 2014
Các bài giảng trong chương trình Âm nhạc 4, 5
II Phương pháp tiến hành:
1 Cơ sở lý luận và thực tiển:
1.1 Cơ sở lý luận:
Xuất phát từ thực trạng giảng dạy Âm nhạc cho học sinh ở lứa tuổi Tiểu học ở nước ta còn hết sức mới mẻ Vấn đề học và kết quả học tập của các em là rất quan trọng, điều đó không chỉ phụ thuộc vào chương trình giảng dạy phù hợp mang tính vừa sức mà còn phụ thuộc vào phương pháp truyền thụ của người thầy Hơn nữa còn phụ thuộc vào ý thức học tập của các em cùng với sự quan tâm chăm sóc, tạo điều kiện của gia đình và toàn xã hội
Âm nhạc là một môn học mang tính nghệ thuật cao, nó khác rất nhiều
so với môn học khác, tuy nó không đòi hỏi sự chính xác một cách tuyệt đối nhưng lại đòi hỏi người học phải có sự yêu thích, sự đam mê thậm chí là một chút cái gọi là “năng khiếu”, điều này không phải học sinh nào cũng có được Vậy làm thế nào để các em hát đúng giai điệu, đúng tính chất các bài hát, đọc đúng độ cao, trường độ, tiết tấu của các nốt nhạc trong một bài tập đọc nhạc? Trước tiên phải xác định đúng tầm cữ giọng phù hợp lứa tuổi của các em, giúp các em hiểu và phân biệt được những âm thanh cao, thấp, dài, ngắn với lực độ khác nhau, tốc độ thể hiện khác nhau để phát triển năng lực nghe nhạc
và cảm thụ Âm nhạc
Ngoài việc xác định tầm cữ giọng phù hợp cho học sinh, để các em có hứng thú trong học tập, người giáo viên cần truyền tải chính xác giai điệu các bài hát, bài tập đọc nhạc Phải giúp các em hiểu được ý nghĩa lời ca, cảm nhận được những tình cảm tươi vui, đằm thắm, nhí nhảnh hay trầm lắng trong giai điệu từng bài hát, từng bài tập đọc nhạc
Đối với lớp 4, 5, học sinh được học Âm nhạc với tư cách là môn học độc lập ( không nằm trong môn Nghệ thuật như ở các lớp 1,2,3), có mục tiêu,
Trang 4liên quan nhằm phát triển khả năng Âm nhạc, trong đó phân môn Tập đọc nhạc là một nội dung hoàn toàn mới với các em Học nhạc ở lớp 4,5 được xem là bước chuẩn bị quan trọng để các em học môn Âm nhạc ở Trung học
cơ sở
1.2 Cơ sở thực tiển:
Là trường có đa số học sinh là con em thuộc khu vực nông thôn nên sự quan tâm của phụ huynh về lĩnh vực giáo dục nghệ thuật nói chung và Âm nhạc nói riêng chưa phải là yêu cầu cấp thiết tạo cho học sinh có sự nhận thức chưa đầy đủ về môn học này Kĩ năng sống phần lớn của các em còn nghèo chưa có điều kiện tiếp cận với các hoạt động nghệ thuật như xem biểu diễn ca nhạc cũng như tham gia các câu lạc bộ văn hóa nghệ thuật… nên việc học nhạc còn nhiều khó khăn nhất là phần tập đọc nhạc, múa phụ họa cho bài hát
Qua kinh nghiệm giảng dạy, bản thân thấy rằng ở học sinh Tiểu học nói chung và học sinh lớp 4,5 nói riêng, các em có giọng hát không đồng đều, chưa mạnh dạn, tự tin trong giờ học Hơn nữa, thời lượng dành cho mỗi bài chỉ có 2 tiết, mỗi tiết 35 phút nhưng kiến thức truyền đạt cho học sinh thuộc 2 trong 3 nội dung đó là: Học hát, Tập đọc nhạc và phát triển khả năng Âm nhạc Để đảm bảo được nội dung bài học đối với các em là tương đối khó, đặc biệt là những học sinh không có năng khiếu thì càng khó hơn
Là giáo viên được đào tạo chuyên ngành sư phạm Âm nhạc cho cấp Tiểu học, qua thời gian trực tiếp giảng dạy bộ môn, bản thân ít nhiều đã đúc rút được những kinh nghiệm trong công tác, tôi nhận thấy thực tế việc học tập
và tiếp thu các kiến thức của môn học, đặc biệt là kiến thức đọc và ghi chép nhạc của các em là chưa cao, nhiều em còn rất lúng túng
Vậy đề tài “ Một số giải pháp để đạt hiệu quả trong dạy học Âm nhạc ở lớp 4,5” sẽ phần nào giúp học sinh đạt được yêu cầu của mỗi bài học,
giúp bản thân truyền tải kiến thức đến các em một cách chính xác, hiệu quả và khoa học hơn
2 Các biện pháp tiến hành, thời gian tạo ra giải pháp.
Trang 52.1: Các biện pháp tiến hành:
Phương pháp thực hành – soi gương: Phương pháp này tạo cho học sinh được thể hiện bài học của mình nhiều lần cũng là để các em thể hiện năng khiếu của mình, giúp học sinh hoàn hiện bài học tốt hơn
Phương pháp đàn thoại, quan sát: Với phương pháp này giúp giáo viên truyền tải nội dung bài học cũng như sửa sai kịp thời cho học sinh trong quá trình học và luyện tập
Phương pháp tổng kết rút kinh nghiệm: Phương pháp này giúp cho giáo viên và học sinh thấy được những chỗ cần thiết phải sửa chữa và bổ sung cho nội dung vừa thực hiện và những bài học tiếp theo
2.2: Thời gian tạo ra giải pháp:
Trong năm học 2011 – 2012, 2012 – 2013, việc giảng dạy tại trường Tiểu học số 2 Tam Quan của tôi chủ yếu bám sát, rập khuôn theo sách giáo viên và sách thiết kế bài giảng nên các em còn bị động thiếu linh hoạt, các em tiếp thu bài rất khó khăn
Năm học 2013 – 2014, tôi giảng dạy vừa kết hợp sách giáo viên, sách thiết kế bài giảng và linh hoạt thay đổi nhiều hình thức tổ chức dạy học, tạo môi trường âm nhạc trong lớp học, trong nhà trường và thực hành luyện tai nghe cho học sinh,
B/ NỘI DUNG:
I Mục tiêu:
Trang 6Để học sinh lớp 4, 5 có bước chuẩn bị quan trọng cho môn Âm nhạc ở
trung học cơ sở thì mục tiêu của đề tài “Một số giải pháp để đạt hiệu quả trong dạy học Âm nhạc ở lớp 4,5” là:
- Hình thành được một trình độ âm nhạc tối thiểu cho học sinh
- Bước đầu giúp các em làm quen một vài kĩ năng đơn giảng về ca hát
và thói quen tập hát đúng
- Tạo cho học sinh có sự hứng thú, niềm vui khi học hát, tránh sự gò
bó Giáo dục năng lực cảm thụ âm nhạc, kích thích tiềm năng nghệ thuật, góp phần giáo dục tính tập thể, tính kĩ luật, tính chính xác… cho học sinh
II Mô tả giải pháp của đề tài:
1 Thuyết minh tính mới:
Âm nhạc là một môn học mang tính nghệ thuật cao, tuy nó không đòi hỏi sự chính xác một cách tuyệt đối như những con số nhưng lại đòi hỏi người học phải có sự yêu thích, một chút đam mê Điều này không phải học sinh nào cũng có được, đối tượng học ở đây là học sinh lớp 4,5 là lớp bản lề cho các
em vào học ở Trung học cơ sở nên các em có nhiều nhu cầu cao về cảm thụ
Âm nhạc, hát đúng, hát hay, có hiểu biết về Tập đọc nhạc Thấy tầm quan trọng của vấn đề trên, tôi mạnh dạn xây dựng một số giải pháp để giúp học sinh đạt được mục tiêu nói trên, cụ thể như sau:
1.1 Giải pháp: Xây dựng môi trường - không khí học Âm nhạc.
Để có một tiết học Âm nhạc đạt hiệu quả ngoài việc chuẩn bị kỹ giáo
án người giáo viên phải biết tạo một không khí học thật thoải mái, tạo cho học
sinh cảm giác “học vui – vui học” Trước tiên, người giáo viên phải xây dựng
nề nếp học tập ngay từ bài học đầu tiên Cụ thể như xác định thái độ, ý thức học tập đối với môn Âm nhạc Các kỹ thuật cơ bản như tư thế ngồi hát, kỹ năng phát âm, nhả tiếng, quan sát, nghe và cảm nhận tầm cữ giọng, âm sắc, giai điệu Vì vậy, giáo viên phải nắm vững các phương pháp và các bước tiến hành để truyền thụ lại cho các em các kiến thức của bài học một cách dễ hiểu nhất Riêng bản thân mình, tôi luôn thay đổi các hình thức dạy học để thoát ly cảm giác gò bó, khắc khe trong khuôn khổ lớp học, tạo điều kiện cho
Trang 7các em bộc lộ hết khả năng của mình và người giáo viên là người hướng dẫn
để các em thực hiện
Như câu tục ngữ “Nhà sạch thì mát, bát sạch ngon cơm”, đối với việc dạy học trên lớp cũng vậy Để học sinh thưởng thức được những “món ăn” của tiết học trước tiên giáo viên phải tạo được không khí “Nhà sạch” thì những “bữa cơm” mới có chất lượng Nghĩa là ta phải tạo không khí học tập
thật thoải mái, không gò bó Để làm được điều đó tôi luôn hòa đồng, gần gũi với các em, tận tình xuống tận nơi để hướng dẫn, sửa sai cho cá nhân học sinh khi em đó hát, vỗ tay hay thực hiện động tác vận động chưa đúng Từ đó tạo mối quan hệ gần gũi giữa thầy với trò và xóa được khoảng cách giữa thầy với trò để các em mạnh dạn thể hiện năng khiếu của mình
1.2 Giải pháp khi dạy hát:
Trong việc dạy bài hát mới, giáo viên phải tạo sự thu hút ngay từ đầu tiết học Để có được điều này, tôi thường phải chuẩn bị những nội dung chính như:
+ Xác định rõ nội dung bài dạy
+ Nắm dược ý nghĩa và tính giáo dục trong mỗi bài hát
+ Tìm hiểu sơ lược về thân thế, sự nghiệp của tác giả bài hát cũng như biết tên và có thể hát được một vài bài hát nỗi tiếng của tác giả cùng với tranh ảnh tác giả hoặc tranh ảnh có nội dung phù hợp với nội dung bài hát để học sinh liên tưởng Với phương pháp này, giáo viên không chỉ giúp cho học sinh tạo được ấn tượng đầu tiên về bài hát mà còn mở rộng kiến thức cho các
em, từ đó tạo được tính tò mò của học sinh muốn tìm hiểu xem nội dung bài học có hấp dẫn như những thông tin mà giáo viên đã giới thiệu hay không Đây là điểm lôi cuốn học sinh đầu tiên cho mỗi tiết dạy bài hát mới mà tôi đã thực hiện
Điểm lưu ý đối với tôi khi dạy học Âm nhạc ở Tiểu học, việc xác định đúng tầm cữ giọng của học sinh là rất quan trọng Thông thường học sinh ở
độ tuổi Tiểu học thường có tầm cử giọng khoảng trong một quảng 8 hoặc
Trang 8quảng 9 Bám vào điều này tôi xác định giọng phù hợp của từng bài, có như vậy các em mới thực hiện tốt cao độ, sắc thái tình cảm của bài hát
Ngoài việc chuẩn bị kỹ giáo án trước khi lên lớp, tôi rất chú trọng đến việc sử dụng đồ dùng hỗ trợ dạy học nhằm tăng hiệu quả tiết dạy Do vậy việc
sử dụng nhạc cụ đệm hát cũng như dụng cụ gõ phách trong mỗi giờ học là rất cần thiết Lưu ý cho chúng ta khi thực hiện gõ đệm có sử dụng nhạc cụ gõ, nếu để các em đồng thanh cả lớp cùng gõ đệm thì rất ồn nên tôi chủ động chia từng nhóm nhỏ cho các em thực hiện Với cách này tôi quan sát các em làm kĩ hơn và sửa sai kịp thời hơn
Một nhóm học sinh dùng thanh phách gõ đệm cho nhóm bên cạnh hát
Điểm cần đáng lưu ý nữa là việc hát mẫu của giáo viên Tâm lý của các em là rất thích nghe giáo viên mình hát mẫu hơn là nghe hát mẫu qua máy casseter Việc giáo viên hát mẫu sẽ tạo được sự giao lưu đầu tiên giữa thầy và trò Ngoài ra khi dạy hát, giáo viên phải sửa sai ngay sau khi phát hiện học sinh nào đó hát chưa đúng để kịp thời uốn nắn, tạo điều kiện giúp đỡ học sinh hoàn thành bài học và cũng không quên khen và biểu dương những em hát đúng, động viên nhẹ nhàng những em thực hiện chưa chuẩn xác
Khi dạy từng câu, tôi thường chỉ định những em có năng khiếu, những
em hát tốt trình bày mẫu câu hát mới nhằm tạo sự kích thích cho các em khác
Trang 9trong lớp và cũng không bỏ qua việc mời nhóm các em có khả năng hát tốt trình bày lại bài hát trước lớp nhằm thay đổi không khí giờ học và giúp cho các em khác tự tin hơn, chủ động trong việc biểu diễn bài hát trước tập thể
Nhóm học sinh 5A3 đang biểu diễn bài hát trước lớp.
1.3 Giải pháp khi dạy Tập đọc nhạc:
Bên cạnh việc dạy hát, môn Âm nhạc lớp 4,5 còn cung cấp cho các em một số kĩ năng đọc nhạc qua phân môn Tập đọc nhạc Để học sinh học tốt phân môn này, trước hết giáo viên phải chia thời gian hợp lý với hoạt động Tập đọc nhạc Thông thường phân môn Tập đọc nhạc được sắp xếp chung với hoạt động ôn tập bài hát, nếu giáo viên phân bổ thời gian thiếu hợp lý giữa hoạt động ôn tập bài hát với hoạt động Tập đọc nhạc thì giáo viên khó mà truyền đạt được hết mục tiêu của bài Tập đọc nhạc
Một việc quan trọng đối với phân môn Tập đọc nhạc là việc nếu không
có sự hỗ trợ của đàn phím thì việc dạy tập đọc nhạc cũng gặp khó khăn Thông thường tôi chọn tiếng Piano để dạy và đệm Khi tiến hành dạy từng câu Tập đọc nhạc, nghĩa là sau khi cho học sinh nghe mẫu giai điệu, phân tích bài, chia câu và đọc tên nốt nhạc, tôi liền hướng dẫn các em luyện tập tiết tấu
và cao độ các âm có trong bài gồm đọc nốt liền bậc, đọc quảng xa Trong một
số bài tập đọc nhạc thường có các âm viết ở quảng khó, dự kiến học sinh sẽ
Trang 10dễ đọc sai, tôi chọn ra ghi vào bảng phụ để luyện cho các em trước khi tập từng câu
Ví dụ: Bài Tập đọc nhạc số 5 của lớp 5 gồm các nốt nhạc chính sau:
Luyện những quảng khó đối có trong bài như: LA – ĐỐ, ĐỐ - SOL, LA –
RÊ, LA – ĐỒ
Sau khi luyện cao độ và tiết tấu, tôi hướng dẫn cho các em tập đọc nhạc, đây là lúc cây đàn phím giúp ích cho tôi và học sinh một cách đắc lực Tôi thường đàn những chuỗi âm thanh ngắn khoảng 4 ô nhịp ( tùy theo độ dài của câu nhạc) rồi hướng dẫn các em tập lắng nghe, nhẩm theo kết hợp chỉ định một học sinh bất kì lên bảng chỉ vào từng nốt theo âm thanh giáo viên đàn, những học sinh ở dưới lớp nhìn theo kết hợp lắng nghe và nhớ giai điệu của câu nhạc sau đó bắt nhịp cho cả lớp đọc hòa giọng Đối với dạy tập đọc nhạc tôi hạn chế xướng âm mẫu mà để các em tự phát huy khả năng nghe của mình Với cách làm như vậy tạo cho học sinh sự bền vững về cao độ và nhớ lâu giai điệu của bài tập đọc nhạc