Skkn giúp học sinh học tốt hơn chủ đề kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm hóa 12 thông qua phiếu học tập chuẩn bị bài ở nhà

Với lí do đó trong năm học này bằng những kinh nghiệm của bản thân tôi đã xây dựng đề tài “Giúp học sinh học tốt hơn chủ đề kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm hóa 12 thông qua phiếu học tập c

Trang 1

PHẦN A ĐẶT VẤN ĐỀ

I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Để có một giờ dạy theo yêu cầu đổi mới hiện nay, nhằm tạo ra những con người năng động, sáng tạo tiếp thu được những tri thức khoa học kỹ thuật hiện đại của nhân loại, biết tìm ra các giải pháp hợp lý cho những vấn

đề trong cuộc sống của bản thân và của xã hội thì trước tiên khi còn đi học bản thân học sinh (HS) phải tích cực chiếm lĩnh kiến thức một cách chủ động sáng tạo, phải là nhân tố trung tâm, phải hoạt động năng nổ trong giờ học

Một giờ dạy có hiệu quả cần phải có sự chuẩn bị bài ở nhà của học sinh một cách tốt nhất Đây là một trong những yếu tố góp phần tích cực trong việc chiếm lĩnh kiến thức của học sinh Nhưng trên thực tế, việc chuẩn bị bài của học sinh ở các trường trung học phổ thông (THPT) vùng sâu vùng xa nói chung và trường THPT Phạm Văn Đồng nói riêng theo tôi chỉ là hình thức đối phó mang lại hiệu quả thấp Nếu không muốn nói một

số học sinh còn chưa đọc bài mới lấy một lần trước khi đến lớp, dẫn đến việc tiếp thu kiến thức của học sinh trong tiết học rất thụ động và rất khó khăn nói chi tiếp việc tiếp thu kiến thức tích cực, sáng tạo và chủ động Trước thực trạng như trên, tôi nhận thấy cần phải thiết kế phiếu học tập (PHT) phát cho HS vào tiết học trước để HS nghiên cứu tìm kiếm thông tin

ở nhà trước khi học tiết trên lớp, có như vậy việc tiếp thu và chiếm lĩnh kiến thức của học sinh sẽ tốt hơn, chủ động hơn và nhớ được kiến thức lâu hơn Với lí do đó trong năm học này bằng những kinh nghiệm của bản thân

tôi đã xây dựng đề tài “Giúp học sinh học tốt hơn chủ đề kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm hóa 12 thông qua phiếu học tập chuẩn bị bài ở nhà”.

Hy vọng đề tài này sẽ là một tài liệu phục vụ cho việc học tập của các em học sinh 12 và phục vụ cho công tác giảng dạy của các bạn đồng

Trang 2

nghiệp, góp phần nâng cao chất lượng môn hóa khối 12 nói riêng và bộ môn hóa nói chung ở trường THPT Phạm Văn Đồng

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Nghiên cứu thiết kế phiếu học tập theo từng nội dung của chủ đề theo hai dạng là phiếu học tập hình thành kiến thức và phiếu học tập củng cố kiến thức

Phiếu học tập đó được phát cho học sinh chuẩn bị bài trước ở nhà nhằm rèn luyện hoạt động tự học trong chủ đề Kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm Hóa học lớp 12- chương trình cơ bản nhằm nâng cao chất lượng dạy

và học cho học sinh ở trường THPT Phạm Văn Đồng

III PHẠM VI NGHIÊN CỨU

Trong sáng kiến này chỉ nghiên cứu đến phiếu học tập trong chủ đề kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm hóa học lớp 12- chương trình cơ bản

IV ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

- HS khối 12 dùng để chuẩn bị bài mới, ôn tập, luyện tập củng cố kiến thức đã học dễ dàng hơn

- GV giảng dạy môn hóa học khối 12 sử dụng làm tài liệu tham khảo giảng dạy các tiết trong chủ đề kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm

V PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

- Nghiên cứu lý thuyết thông qua tài liệu liên quan đến đề tài: sách giáo khoa (SGK), sách tham khảo, kinh nghiệm giảng dạy của bản thân và đồng nghiệp

- Nghiên cứu phiếu học tập và cách thiết kế phiếu học tập và những ưu điểm mà phiếu học tập mang lại khi sử dụng

- Thiết kế phiếu học tập chuẩn bị bài ở nhà của học sinh cho các tiết dạy trong chủ đề kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm

- Trong tiết học, học sinh dựa vào nội dung đã chuẩn bị ở nhà của mình

sẽ tham gia thảo luận với các học khác cùng nhóm hoàn thành phiếu học tập ở lớp

Trang 3

- Đánh giá việc sử dụng phiếu học tập để chuẩn bị bài ở nhà của HS thông qua đánh giá của giáo viên, học sinh.

- Tổng kết kinh nghiệm cho đề tài

Trang 4

PHẦN B NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÍ LUẬN:

1 Khái niệm phiếu học tập:

Phiếu học tập là một phương tiện dạy học hỗ trợ giáo viên khi cần đặt ra các yêu cầu mà học sinh cần thực hiện trên lớp hay ở nhà Về nội dung, phiếu học tập chứa đựng các bài tập, câu hỏi …Về hình thức, phiếu học tập thường được in trên giấy, viết trên bảng phụ hoặc chiếu trên màn hình nhờ các phương tiện trình chiếu

1.1 Yêu cầu sư phạm

- Bám sát mục tiêu bài học, nội dung chính của bài

- Nội dung đảm bảo tính chính xác, khoa học, phù hợp với trình độ nhận thức của học sinh

- Yêu cầu cần phù hợp với thời gian thực hiện

- Hình thức trình bày rõ ràng, dễ đọc, hấp dẫn: cỡ chữ đủ lớn, có thể

sử dụng sơ đồ, hình ảnh, bảng số liệu

1.2 Qui trình thiết kế một phiếu học tập

- Xác định mục tiêu bài học

- Phân tích nội dung bài học

- Xác định số lượng và nội dung của từng phiếu học tập cần thiết cho bài học

- Xác định hình thức của phiếu học tập

- Diễn đạt nội dung trên phiếu học tập

- Chuẩn bị đáp án, câu hỏi và trả lời để điều khiển quá trình học tập trên lớp

2 Vai trò của phiếu học tập:

- PHT là phương tiện định hướng hoạt động độc lập của học sinh trong quá trình dạy học Trên cơ sở của PHT, học sinh độc lập tiếp thu kiến thức mới hoặc củng cố kiến thức đã học

Trang 5

- PHT còn là phương tiện rèn luyện cho học sinh các kĩ năng nhận thức như: Phân tích - so sánh, khái quát hoá, trừu tượng hoá…

- PHT đưa học sinh vào hoạt động tìm tòi, khám phá Trên cơ sở đó rèn luyện tư duy sáng tạo cho học sinh

- PHT giúp giáo viên từ trình bày, giảng giải, thuyết minh sang hoạt động hướng dẫn, chỉ đạo Mọi học sinh được tham gia hoạt động tích cực, không còn hiện tượng thụ động nghe giảng

- PHT giúp giáo viên kiểm soát đánh giá được trình độ của học sinh và

từ đó có những điều chỉnh kịp thời cho phù hợp với đối tượng và tăng hiệu quả dạy học

- PHT là tài liệu hướng dẫn học, nghĩa là hướng dẫn học sinh trình tự thực hiện các thao tác, để tìm ra được kết quả học tập

3 Phân loại phiếu học tập:

Có nhiều cách phân loại phiếu hộc tập, PHT có thể phân loại:

- Dựa theo mục đích sử dụng:

+ PHT dùng để hình thành kiến thức mới

+ PHT dùng để củng cố kiến thức

- Dựa theo nội dung:

+ Phiếu yêu cầu dạng thông tin

+ Phiếu yêu cầu bài tập

+ Phiếu yêu cầu dạng câu hỏi

II CƠ SỞ THỰC TIỄN.

Trang 6

Bản thân được học tập đầy đủ các khóa tập huấn thay sách giáo khoa, được tiếp thu các chuyên đề về đổi mới phương pháp giảng dạy do Sở giáo dục- đào tạo Gia Lai tổ chức Sử dụng thành thạo các phần mềm hỗ trợ dạy học phổ biến như powerpoint, violet Ngoài các tài liệu tham khảo từ sách tôi luôn dành thời gian để nghiên cứu tài liệu từ internet, chắt lọc những nội dung, lựa chọn phương pháp phù hợp để thực hiện một giờ dạy đạt hiệu quả cao nhất

2 Khó khăn:

Phần lớn học sinh chưa có tâm thế học tập một cách chủ động, tự nghiên cứu hay đọc SGK trước khi tiết học mới bắt đầu

Khi đặt mục tiêu học tập thì đa số học sinh chưa có kế hoạch nào cụ

thể về những công việc, mức độ công việc, thời gian thực hiện công việc để đạt được mục tiêu đó, đa số học sinh cứ đến giờ học là mở sách ra xem, giáo viên hỏi đến đâu thì trả lời đến đó một cách thụ động, mất thời gian, hiệu quả không cao, hình thành thói quen làm việc không có chuẩn bị, không có kế hoạch và theo kiểu “ đến đâu hay đến đó” Chính vì điều đó học sinh vẫn còn thụ động trong tiếp thu hình thành kiến thức

Mặt khác, lớp 12 là lớp cuối cấp nên việc học chọn môn, học lệch là điều khó tránh khỏi, số ít học sinh theo học môn hóa còn năng nổ phát biểu, những học sinh khác chờ ghi chép hoặc chỉ nghe giảng rồi ghi làm cho giờ học đã thụ động lại càng thụ động hơn Để giúp học sinh dễ dàng chuẩn bị bài ở nhà và để có một giờ dạy hiệu quả tôi nhận thấy việc dùng PHT cho học sinh chuẩn bị trước là rất cần thiết Xuất phát từ thực tế đó tôi đã tập

trung nghiên cứu và viết sáng kiến kinh nghiệm với đề tài “Giúp học sinh học tốt hơn chủ đề kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm hóa 12 thông qua phiếu học tập chuẩn bị bài ở nhà” nhằm giúp học học tốt hơn môn hóa

học và đặc biệt là học sinh khối 12

Trang 7

III THIẾT KẾ CÁC PHIẾU HỌC TẬP CHO CHỦ ĐỀ

Trong điều kiện cho phép, tôi thiết kế một số PHT sử dụng trong dạy học một số nội dung thuộc chủ đề kim loại kiềm, kiềm thổ, nhôm hóa học

Tìm hiểu về kim loại kiềm

(Đọc thông tin SGK, hoàn thành nội dung PHT sau):

Kim loại kiềm Gồm các kim loại

Trang 8

+ Tác dụng với dung dịch muối:

A 3 B 2 C 4 D 1

Câu 2: Dãy gồm các kim loại đều phản ứng dễ dàng với nước ở nhiệt độ

thường là

A Na, Ba , K B Be,Ca, Ba C Al, Na , K D Mg, K , Na

Câu 3: Nhận xét nào sau đây không đúng về kim loại kiềm?

A Kim loại kiềm có tính khử mạnh

B Kim loại kiềm dễ cắt gọt bằng dao

C Kim loại kiềm có tính khử giảm dần từ Li đến Cs

D Để bảo quản kim loại kiềm, người ta ngâm chúng trong dầu hỏa

Câu 4: Có những quá trình:

1 Điện phân NaOH nóng chảy

2 Điện phân dung dịch NaCl có màng ngăn

3 Điện phân NaCl nóng chảy

4 Cho NaOH tác dụng với dung dịch HCl

Các quá trình mà ion Na+ bị khử thành Na là

A.1, 3, 4 B 1, 3 C 2, 3, 4 D 2, 4

Câu 5: Khi cho một mẫu Na vào dung dịch CuCl2 Hiện tượng quan sát được là

A xuất hiện kết tủa màu xanh sau đó kết tủa tan

B có khí không màu bay ra và xuất hiện kết tủa màu xanh

Trang 9

C có khí không màu bay ra

D có xuất hiện kết tủa màu xanh

2 NỘI DUNG 1 KIM LOẠI KIỀM - KIM LOẠI KIỀM THỔ (tiết 2)

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1.

Tìm hiểu về kim loại kiềm thổ

Kim loại kiềm thổ Gồm các kim

Trang 10

Câu 3: Nhận xét nào sau đây không đúng ?

A Các kim loại kiềm thổ có tính khử mạnh

B Tính khử của các kim loại kiềm thổ tăng dần từ Ba đến Be

C Tính khử của các kim loại kiềm thổ yếu hơn kim loại kiềm trong cùng chu kì

D Ca, Sr, Ba đều tác dụng với nước ở nhiệt độ thường

Câu 4: Phát biểu nào sau đây không đúng?

A Nguyên tử Ca bị oxi hoá khi Ca tác dụng với nước

B Ion Ca2+ bị khử khi điện phân CaCl2 nóng chảy

C Ion Ca2+ không thay đổi khi Ca(OH)2 tác dụng với HCl

D Nguyên tử Ca bị khử khi Ca tác dụng với H2

Câu 5: Để điều chế Ca từ muối CaCl2 khan người ta dùng phương pháp

A điện phân nóng chảy CaCl2 B điện phân dung dịch CaCl2

C nung muối CaCl2 ở nhiệt độ cao D cho thanh Fe vào dung dịch CaCl2

3 NỘI DUNG 2 HỢP CHẤT CỦA KIM LOẠI KIỀM THỔ (tiết 1)

Tìm hiểu về tính chất vật lí, trạng thái tự nhiên và ứng dụng các hợp

chất quan trọng của canxi

CANXI HIĐROXIT

CANXI CACBONAT

CANXI SUNFAT

Trang 11

Ca(OH) 2 CaCO 3 CaSO 4

Tìm hiểu về tính chất hóa học các hợp chất quan trọng của canxi

Canxi hidroxit

Ca(OH) 2

Canxi cacbonat CaCO 3

Canxi sunfat CaSO 4

A nước vôi bị vẩn đục ngay B nước vôi bị đục dần sau đó trong trở lại

C nước vôi bị đục dần và không trong D nước vôi vẫn luôn trong

Câu 2: Khi cho dung dịch Ca(OH)2 vào dung dịch Ca(HCO3)2 thấy có

A bọt khí và kết tủa trắng B bọt khí bay ra

Trang 12

C kết tủa trắng xuất hiện D kết tủa trắng sau đó kết tủa tan dần

Câu 3: Hiện tượng hình thành thạch nhũ trong hang động và xâm thực của

nước mưa vào đá vôi giải thích bằng phương trình hoá học nào dưới đây?

A vôi sống B thạch cao sống C thạch cao nung D thạch cao khan

4 NỘI DUNG 2 HỢP CHẤT CỦA KIM LOẠI KIỀM THỔ (tiết 2)

Tìm hiểu về nước cứng

Nước cứng 1.Thế nào là nước

Trang 13

Bài tập củng cố (Chọn đáp án đúng nhất) Câu 1: Nước cứng là

A nước có chứa nhiều Ca2+ và Mg2+ B nước có chứa nhiều Na+ và Mg2+

C nước không chứa Na+ và Ba2+ D nước có chứa nhiều Cl- và NO3−

Câu 2: Mẫu nước có chứa nhiều Mg2+ ; Ca2+ ; HCO3− ; Cl− được gọi là

A nước cứng toàn phần B nước mềm

C nước cứng tạm thời D nước cứng vĩnh cửu

Câu 3: Chất nào sau đây không được dùng để làm mềm nước có tính cứng

Củng cố kiến thức cơ bản về kim loại kiềm và kiềm thổ

(Dựa vào kiến thức đã học hãy điền vào PHT sau):

Vị trí trong bảng tuần hoàn

Cấu hình electron lớp ngoài cùng

Tính chất hoá học đặc trưng Điều chế Kim loại

kiềm

Trang 14

Câu 1: Điện phân muối clorua kim

loại kiềm nóng chảy thu được 1,792

lít khí (ở điều kiện tiêu chuẩn (đktc))

ở anot và 6,24 gam kim loại ở catot

Công thức hoá học của muối đem điện

phân là

A LiCl B NaCl

C KCl D RbCl

Câu 2: Cho 0,69 gam một kim loại

kiềm tác dụng với nước(dư) thu được

0,336 lít khí hiđro(ở đktc) Kim loại

kiềm là

A Rb B Li

C Na D K

Câu 3: Cho 17 gam hỗn hợp gồm 2

kim loại kiềm kế tiếp nhau trong bảng

tuần hoàn tác dụng với H2O thu được

Trang 15

Câu 4: Cho 3,1 gam hỗn hợp gồm hai

kim loại kiềm ở hai chu kì kế tiếp

nhau trong bảng hệ thống tuần hoàn

tác dụng hết với nước thu được 1,12

lít H2(ở đktc) và dung dịch kiềm

a Xác định tên hai kim loại đó và

tính thành phần % khối lượng mỗi

kim loại

b Tính thể tích dung dịch HCl 2M

cần dùng để trung hòa dung dịch kiềm

và khối lượng hỗn hợp muối clorua

thu được

6 NỘI DUNG 3 LUYỆN TẬP KIM LOẠI KIỀM- KIM LOẠI KIỀM

THỔ VÀ HỢP CHẤT (tiết 2) PHIẾU HỌC TẬP.

Bài tập định lượng (Hãy giải các bài tập sau):

Câu 1: Cho 2 gam kim loại

nhóm IIA tác dụng hết với dung

dịch HCl tạo ra 5,55 gam muối

clorua Tìm kim loại đó

Câu 2: Sục 6,72 lít CO2 (ở đktc)

vào dung dịch có chứa 0,25 mol

Ca(OH)2 Khối lượng kết tủa thu

được là bao nhiêu?

Câu 3: Sục V lít khí CO2 (ở

đktc) vào bình đựng 200 ml

Trang 16

dung dịch Ca(OH)2 0,1M thu

được 1 gam kết tủa Xác định V

Câu 5: Cho 28,1 gam hỗn hợp

MgCO3 và BaCO3, trong đó

MgCO3 chiếm a% khối lượng

Cho hỗn hợp trên tác dụng hết

với dung dịch HCl để lấy khí

CO2 rồi đem sục vào dung dịch

có chứa 0,2 mol Ca(OH)2 được

kết tủa B Tính a để kết tủa B thu

được là lớn nhất

Câu 6: Cho 3,6 gam Mg tác

dụng hết với dung dịch HNO3

(dư), sinh ra 0,672 lít khí X (sản

phẩm khử duy nhất, ở đktc) Khí

X là gì?

Câu 7: Cho 8 gam hỗn hợp gồm

một kim loại kiềm thổ và oxit

của nó tác dụng vừa đủ với 1 lít

dung dịch HCl 0,5M Xác định

kim loại kiềm thổ

7 NỘI DUNG 4 NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM (tiết 1)

Trang 17

Tìm hiểu về vị trí, cấu hình electron và tính chất vật lí – trạng thái tự

nhiên và ứng dụng của nhôm.

(HS đọc thông tin SGK, hoàn thành nội dung PHT sau):

1 Hãy viết cấu hình

electron nguyên tử Al, từ đó

nêu vị trí của nguyên tố Al

trong bảng tuần hoàn.

2 Tính chất vật lí của nhôm

là gì?

3 Nhôm tồn tai trong tự

nhiên ở dạng nào? Vì sao?

4 Nhôm và hợp kim nhôm

có ứng dụng nào trong đời

sống sản xuất?

Tìm hiểu tính chất hóa học của nhôm

1 Từ cấu hình electron nguyên tử Al, hãy nhận định về tính chất hoá học đặc trưng của nhôm? So sánh tính chất hóa học của nhôm với kim loại kiềm và kim loại kiềm thổ.

Trang 18

………

2 Hãy viết các phương trình phản ứng của Al: a Tác dụng với phi kim ………

………

b Tác dụng với H2O ………

→ Vật bằng Al có tan, có tác dụng với H2O không? Vì sao? ………

………

c Tác dụng với dung dịch : - HCl

- H2SO4 loãng

- H2SO4 đặc, nóng

- HNO3 loãng

- HNO3 đặc, nóng

d Tác dụng với dung dịch bazơ mạnh: NaOH, Ba(OH)2 ………

………

e Tác dụng với dung dịch muối của kim loại hoạt động yếu hơn ………

Tìm hiểu về sản xuất nhôm

Nguyên liệu sản

xuất nhôm

Phương pháp sản xuất

nhôm

Phương trình

Trang 19

8 NỘI DUNG 4 NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM (tiết 2)

Tìm hiểu về nhôm oxit: Al 2 O 3

(Dựa vào SGK, hoàn thành nội dung PHT sau):

Tìm hiểu về nhôm hiđroxit: Al(OH) 3

(Dựa vào SGK, hoàn thành nội dung PHT sau):

Trang 20

Nhôm hiđroxit: Al(OH) 3

Câu 2: Al2O3 phản ứng được với cả hai dung dịch nào sau đây?

A Na2SO4, KOH B NaOH, HCl

C KCl, NaNO3 D NaCl, H2SO4

Câu 3: Chất phản ứng được với dung dịch NaOH là

Câu 4: Có thể dùng hóa chất nào sau đây để phân biệt 3 chất rắn Mg, Al,

Al2O3 đựng trong các lọ riêng biệt ?

A H2SO4 đặc nguội B NaOH C HCl đặc D amoniac

Câu 5: Nhỏ từ từ đến dư dung dich NaOH vào dung dịch AlCl3 Hiện tượng xảy ra là

A có kết tủa keo trắng sau đó kết tủa tan

B chỉ có kết tủa keo trắng

C có kết tủa keo trắng và có khí bay lên

D không có kết tủa keo trắng có khí bay lên

Câu 6: Thực hiện các thí nghiệm sau:

Trang 21

(a) Cho từ từ khí CO2 đến dư vào dung dịch Ca(OH)2,

(b) Cho từ từ dung dịch NaOH đến dư vào dung dịch AlCl3,

(c) Cho từ từ dung dịch NH3 đến dư vào dung dịch AlCl3,

(d) Cho từ từ dung dịch HCl đến dư vào dung dịch NaAlO2,

(e) Cho từ từ khí CO2 đến dư vào dung dịch NaAlO2,

Số thí nghiệm có kết tủa trắng sau khi phản ứng kết thúc là

9 NỘI DUNG 5 LUYỆN TẬP NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM

(tiết 1) PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1.

Củng cố kiến thức về nhôm và hợp chất của nhôm

(Dựa vào kiến thức đã học, hãy hoàn thành nội dung PHT sau):

Tính chất hóa học tiêu biểu Al

Al 2 O 3

Al(OH) 3

Bài tập củng cố (Chọn đáp án đúng) Câu1: Kim loại nhẹ có nhiều ứng dụng trong kỹ thuật và đời sống là kim

loại nào?

Trang 22

A Mg B Al C Fe D Cu

Câu 2: Cho các cấu hình electron nguyên tử sau:

(a) 1s22s22p63s1; (b) 1s22s22p63s23p64s2;

(c) 1s22s1; (d) 1s22s22p63s23p1

Các cấu hình electron đó lần lượt của những nguyên tố nào sau đây?

A.Ca, Na, Li, Al B Na, Ca, Li, Al

C Na, Li, Al, Ca D.Li, Na, Al, Ca

Câu 3: Khi cho từ từ khí CO2 đến dư vào dung dịch NaAlO2 sẽ

A không có hiện tượng gì xảy ra

B xuất hiện kết tủa keo trắng

C xuất hiện kết tủa keo trắng, sau đó kết tủa bị hoà tan một phần

D xuất hiện kết tủa keo trắng lúc đầu sau đó kết tủa tan hết

Câu 4: Công thức của phèn chua, được dùng để làm trong nước là

A K2SO4.Al2(SO4)3.24H2O B Na2SO4.Al2(SO4)3.24H2O

C (NH4)2SO4.Fe2(SO4)3.24H2O D Li2SO4.Al2(SO4)3.24H2O

Câu 5: Trong các chất sau đây, chất nào không có tính chất lưỡng tính?

A Al(OH)3 B Al2O3 C Al2(SO4)3 D NaHCO3

10 NỘI DUNG 5 LUYỆN TẬP NHÔM VÀ HỢP CHẤT CỦA NHÔM

(tiết 2) PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1.

Bài tập định lượng (Hãy giải các bài tập sau):

Câu 1: Cho 2,74 gam hỗn hợp bột

kim loại nhôm và sắt tác dụng với

bột lưu huỳnh dư Chất rắn thu được

sau phản ứng hoà tan hoàn toàn

bằng dung dịch H2SO4 loãng nhận

thấy có 1,792 lít khí thoát ra (ở

Trang 23

a Viết phương trình hoá học của

các phản ứng đã xảy ra

b Xác định khối lượng mỗi kim

loại trong hỗn hợp ban đầu

Câu 2: Cho 31,2 gam hỗn hợp bột

Al và Al2O3 tác dụng với dung dịch

NaOH dư thu được 13,44 lít H2 (ở

đktc) Xác định khối lượng mỗi chất

trong hỗn hợp ban đầu

Câu 3: Hỗn hợp X nặng 2,64 gam

gồm K và Al tan hết trong nước tạo

dung dịch Y chỉ có một chất tan duy

nhất Khối lượng K, Al và thể tích

H2 thoát ra (ở đktc) là bao nhiêu?

Câu 4: Hoà tan m gam Al vào dung

dịch HNO3 rất loãng chỉ thu được

hỗn hợp khí gồm 0,015 mol N2O và

0,01 mol NO Giá trị của m là bao

nhiêu?

Câu 5: Hỗn hợp X gồm hai kim loại

K và Al có khối lượng 10,5 gam

Hoà tan hoàn toàn hỗn hợp X trong

nước thu được dung dịch A Thêm

từ từ dung dịch HCl 1M vào dung

dịch A: lúc đầu không có kết tủa,

khi thêm được 100 ml dung dịch

HCl 1M thì bắt đầu có kết tủa Tính

% số mol mỗi kim loại trong X

Trang 24

IV ĐÁP ÁN PHIẾU HỌC TẬP

1 NỘI DUNG 1 KIM LOẠI KIỀM - KIM LOẠI KIỀM THỔ (tiết 1) PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

Tìm hiểu về kim loại kiềm

Kim loại kiềm Gồm các

- Cấu hình electron nguyên tử:

Li: [He]2s 1 Na: [Ne]3s 1 K: [Ar]4s 1

Trang 25

-Tác dụng với dung dịch muối

Na + dung dịch CuSO4, sẽ xảy ra:

2Na + 2H 2 O → 2NaOH + H 2 ↑ CuSO 4 + 2NaOH →Cu(OH) 2 + Na 2 SO 4

Ứng dụng - Dùng chế tạo hợp kim có nhiệt độ thấp.

Thí dụ: Hợp kim Na-K nóng chảy ở nhiệt độ 70 0 C dùng làm chất trao đổi nhiệt trong các lò phản ứng hạt nhân.

- Hợp kim Li – Al siêu nhẹ, được dùng trong kĩ thuật hàng không.

- Cs được dùng làm tế bào quang điện.

Điều chế: Khử ion của kim loại kiềm trong hợp chất bằng

cách điện phân nóng chảy hợp chất của chúng.

Thí dụ: 2NaCl dpnc→2Na + Cl 2

Trang 26

Bài tập củng cố (Chọn đáp án đúng nhất) Câu 1: Số electron lớp ngoài cùng của các nguyên tử kim loại kiềm là

A Kim loại kiềm có tính khử mạnh

B Kim loại kiềm dễ cắt gọt bằng dao

C Kim loại kiềm có tính khử giảm dần từ Li đến Cs

D Để bảo quản kim loại kiềm, người ta ngâm chúng trong dầu hỏa

Câu 4: Có những quá trình:

1 Điện phân NaOH nóng chảy

2 Điện phân dung dịch NaCl có màng ngăn

3 Điện phân NaCl nóng chảy

4 Cho NaOH tác dụng với dung dịch HCl

Các quá trình mà ion Na+ bị khử thành Na là

A.1, 3, 4 B 1, 3 C 2, 3, 4 D 2, 4

Câu 5: Khi cho một mẫu Na vào dung dịch CuCl2 Hiện tượng quan sát được là

A xuất hiện kết tủa màu xanh sau đó kết tủa tan

B có khí không màu bay ra và xuất hiện kết tủa màu xanh

C có khí không màu bay ra

D có xuất hiện kết tủa màu xanh

2 NỘI DUNG 1 KIM LOẠI KIỀM - KIM LOẠI KIỀM THỔ (tiết 2)

Trang 27

Tìm hiểu về kim loại kiềm thổ

Kim loại kiềm thổ Gồm các

kim loại

nào?

Gồm các nguyên tố beri (Be), magie (Mg), canxi (Ca), stronti (Sr), bari (Ba) và Ra (Ra)( Ra: là nguyên tố phóng xạ).

=> Cấu hình electron tổng quát: [KH]ns 2

=> Các kim loại kiềm thổ có 2 lectron lớp ngoài cùng.

- Khối lượng riêng nhỏ, nhẹ hơn nhôm (trừ Ba) Độ cứng cao hơn các kim loại kiềm nhưng vẫn tương đối mềm.

Tính chất

hóa học

- Các nguyên tử kim loại kiềm thổ có năng lượng ion hoá tương đối nhỏ, vì vậy kim loại kiềm thổ có tính khử mạnh Tính khử tăng dần từ Be đến Ba.

Định dạng
Số trang	55
Dung lượng	642 KB