KHOA H C XÃ H I VI T NAM
H C VI N KHOA H C Xĩ H I
PH M TH ANH ĨO
T CH C VĨ HO T NG THANH TRA XỂY D NG VI T NAM HI N NAY
Chuyên ngành: Lu t Hi n pháp và Lu t Hành chính
Mã s : 62 38 01 02
TÓM T T LU N ÁN TI N S LU T H C
HĨ N I - 2017
Trang 3M U
1 Tính c p thi t c a đ tƠi
Vi t Nam hi n nay là qu c gia đang có t c đ phát tri n đô th hóa nhanh trong c
n c và khu v c Trong đó, ngành xây d ng gi vai trò quan tr ng đ i v i s phát tri n kinh t , xã h i, t o nên h th ng các giá tr c s h t ng cho đ t n c Ho t đ ng
đ u t xây d ng di n ra liên t c trên kh p các t nh thành nhi u ngành, l nh v c nh
th y l i, xây d ng, giao thông, y t , giáo d c v i các công trình xây d ng h t ng k thu t, công trình xây d ng dân d ng, công trình xây d ng công nghi p Th c ti n đó đòi h i Nhà n c c n quan tâm ti p t c đ i m i v xây d ng, t o c ch qu n lỦ ngành phù h p v i th c ti n nh m đáp ng yêu c u c a n n hành chính ki n t o, pháp quy n
và ph c v Thanh tra xây d ng là m t trong nh ng c ch h u hi u trong vi c b o
đ m, b o v quy n con ng i, quy n c b n c a công dân, b o đ m tr t t pháp lu t xây d ng trên th c ti n Tuy nhiên, bên c nh nh ng thành t u đã đ t đ c , t ch c và
ho t đ ng thanh tra xây d ng trong th i gian qua còn nhi u b t c p Mô hình thanh tra xây d ng còn thi u t p trung, không th ng nh t, ho t đ ng còn ch ng chéo, trùng l p
c v n i dung, ph m vi và đ i t ng.M t cách khái quát, t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng hi n nay đang n y sinh nh ng b t c p v ch c n ng, nhi m v làm gi m
đi tính th ng nh t và hi u qu ho t đ ng thanh tra S h n ch , b t c p thi u h t th
hi n c ph ng di n pháp lỦ và th c ti n nh h th ng v n b n quy ph m pháp lu t
v thanh tra chuyên ngành ch a đ y đ , n i dung còn nhi u mâu thu n, ch ng chéo,
th t c, quy trình nhi u b t c p, ch t l ng công v ch a chuyên nghi p Th c ti n trên đòi h i ph i có nh ng nghiên c u v t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng t nhi u ph ng di n khác nhau trong đó có ph ng di n Lu t Hi n pháp và Lu t Hành chính nh m tìm ki m, b sung các c s khoa h c cho vi c ti p t c hoàn thi n t ch c
và ho t đ ng thanh tra xây d ng đáp ng yêu c u c a th c ti n
Xu t phát t nh ng đòi h i c a th c ti n trên đ tài "T ch c và ho t đ ng
thanh tra xây d ng Vi t Nam hi n nay" đ c l a ch n đ nghiên c u c p đ
ti n s , chuyên ngành Lu t Hi n pháp và Lu t Hành chính
2 M c đích nghiên c u vƠ nhi m v nghiên c u
2.1 M c đích nghiên c u
M c đích c a lu n án là đ a ra các khuy n ngh khoa h c làm c s cho vi c
ti p t c đ i m i t ch c và ho t đ ng c a thanh tra xây d ng Vi t Nam hi n nay
2.2 Nhi m v nghiên c u
- H th ng tình hình nghiên c u và đánh giá tình hình nghiên c u đ ch ra đ c
nh ng v n đ đã nghiên c u và nh ng v n đ còn b ng đ ti p t c nghiên c u v thanh tra xây d ng
Trang 4- Nghiên c u c s lỦ lu n v t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng nh : làm
rõ khái ni m v t ch c thanh tra xây d ng và ho t đ ng thanh tra xây d ng; làm rõ
c c u t ch c, ch c n ng, nhi m v quy n h n và m t s y u t c u thành ho t đ ng thanh tra xây d ng nh đ i t ng, n i dung, hình th c, trình t , th t c ho t đ ng thanh tra xây d ng; vai trò c a t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng; các y u t tác đ ng đ n t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
- Khái quát, mô t , th ng kê, phân tích, đánh giá th c tr ng v t ch c và ho t
đ ng thanh tra xây d ng tr c và sau n m 2010 T đó ch ra nh ng k t qu và h n
Ph m vi v n i dung nghiên c u: Ch nghiên c u thanh tra xây d ng v i t cách
là ho t đ ng thanh tra chuyên ngành xây d ng
Ph m vi v th i gian: t p trung nghiên c u t ch c và ho t đ ng thanh tra xây
d ng t n m 2010 đ n nay (v i m c là Lu t Thanh tra 2010 ban hành)
Ph m vi v không gian: Lu n án nghiên c u t ch c và ho t đ ng thanh tra xây
án
5 Nh ng đóng góp m i
M t là, làm sáng t khái ni m t ch c thanh tra xây d ng; ho t đ ng thanh tra
xây d ng, đ c đi m, các y u t c u thành nên t ch c và ho t đ ng thanh tra xây
d ng; vai trò c a t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng c ng nh các y u t tác
đ ng t i t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
Hai là, ánh giá th c tr ng t ch c thanh tra xây d ng và th c tr ng ho t đ ng thanh tra xây d ng tr c và sau n m 2010 đ ng th i ch ra nh ng k t qu và h n ch
Trang 5c ng nh nguyên nhân c a k t qu và h n ch đó
Ba là, Ch ra nh ng nhu c u, quan đi m và gi i pháp đ i m i t ch c và ho t
đ ng thanh tra xây d ng nh : đ i m i t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng theo
h ng phù h p v i mô hình chính quy n đô th và chính quy n nông thôn, đ xu t hoàn thi n các quy đ nh pháp lu t v thanh tra xây d ng theo h ng minh b ch, c
th và d kh thi
6 ụ ngh a c a lu n án
- Các k t qu nghiên c u c a lu n án góp ph n b sung, hoàn thi n thêm lỦ lu n
v t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
- Các k t qu v th c tr ng và đánh giá th c tr ng v t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng trong lu n án góp ph n b sung làm ngu n t li u có tính khoa
h c v đánh giá mô hình t ch c thanh chuyên ngành xây d ng trên th c ti n
- Lu n án cung c p nh ng lu n ch ng khoa h c thông qua vi c đ xu t các gi i pháp đ i m i t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng trong b i c nh hi n nay c a
Vi t Nam nh : xây d ng mô hình thanh tra xây d ng phù h p v i th c ti n đô th
và nông thôn ây là c s đ các nhà qu n lỦ, ho ch đ nh chính sách tham kh o trong th c ti n
- K t qu nghiên c u c a lu n án có th là ngu n tài li u tham kh o cho các
ho t đ ng gi ng d y, nghiên c u, h c t p v lu t h c, hành chính h c
7 K t c u c a lu n án
Ngoài ph n m đ u, k t lu n, danh m c tài li u tham kh o và ph l c, n i dung
c a lu n án g m 4 ch ng:
Ch ng 1: T ng quan tình hình nghiên c u và nh ng v n đ liên quan đ n đ tài
Ch ng 2: Nh ng v n đ lỦ lu n v t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
Ch ng 3: Th c tr ng t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng Vi t Nam
Ch ng 4: Quan đi m và gi i pháp đ i m i t ch c và ho t đ ng thanh tra xây
d ng Vi t Nam hi n nay
Trang 61.1.1.1 Nhóm công trình nghiên c u liên quan đ n t ch c, ho t đ ng thanh tra
và thanh tra chuyên ngành
K đ n m t s công trình nh : tài c p B "C s khoa h c xác đ nh mô hình
và c c u t ch c thanh tra nhà n c các c p đáp ng yêu c u c i cách hành chính nhà n c" (1999) ch nhi m Nguy n V n Liêm; tài khoa h c đ c l p c p Nhà
n c "Hoàn thi n c ch thanh tra, ki m tra, giám sát nh m nâng cao hi u qu qu n
lý nhà n c" (2002), ch nhi m Tr n c L ng; Lu n v n th c s Lu t h c "Hoàn thi n t ch c và ho t đ ng c a Thanh tra b n c ta trong giai đo n hi n nay (Qua
th c ti n ngành giao thông v n t i)" (2002) c a Tr n V n Tr ng; Lu n v n th c s
Lu t h c " i m i t ch c và ho t đ ng c a Thanh tra b , thanh tra chuyên ngành"
(2004) Nguy n Huy Hoàng… Các công trình k trên nghiên c u nh ng lỦ lu n chung
v thanh tra, thanh tra chuyên ngành, làm rõ nh ng quy đ nh pháp lu t v t ch c,
ho t đ ng thanh tra, thanh tra chuyên ngành trong t ng giai đo n khác nhau nh t khi có Pháp l nh Thanh tra 1990, Lu t Thanh tra 2004, Lu t Thanh tra 2010 cùng các
v n b n h ng d n thi hành
C th h n có m t s công trình nghiên c u tr c ti p đ n nâng cao n ng l c t
ch c và hi u l c, hi u qu ho t đ ng thanh tra, thanh tra chuyên ngành
tài khoa h c c p B "Thu th p xác minh ch ng c trong ho t đ ng thanh tra
kinh t c a các t ch c thanh tra nhà n c" (1999) ch nhi m Tr n c L ng; tài
khoa h c c p B "T ng c ng m i quan h ch đ o, ph i h p trong h th ng các c
quan thanh tra nhà n c nh m nâng cao hi u qu , hi u l c c a công tác thanh tra"
(2005) ch nhi m Nguy n V n Thanh; Lu n án ti n s Lu t h c, "Hoàn thi n pháp lu t
thanh tra trong giai đo n hi n nay" (2009) Nguy n Th Th ng Huy n tài khoa
h c c p B "Các nguyên t c trong ho t đ ng thanh tra - m t s v n đ lý lu n và th c
ti n" (2011), ch nhi m Nguy n Thái H ng; tài khoa h c c p B tr ng đi m "K t
qu ho t đ ng thanh tra - Nh ng v n đ lý lu n và th c ti n" (2012) Nhóm các công
trình đã nghiên c u, phân tích các n i dung ho t đ ng thanh tra, k n ng, nghi p v thanh tra nh m cung c p ki n th c đáp ng yêu c u c a ho t đ ng công v
1.1.1.2 Nhóm công trình nghiên c u liên quan tr c ti p đ n t ch c và ho t
đ ng thanh tra xây d ng
Lu n v n th c s Qu n lỦ hành chính công "Vai trò c a Thanh tra nhà n c
trong qu n lý vi c th c hi n d án n c ta hi n nay" (2000), tác gi Nguy n Thanh
Trang 7H i; Lu n v n th c s Qu n lỦ hành chính công "Qu n lý nhà n c v tr t t xây
d ng qu n Ba ình" (2008) Nguy n Qu c Thành; Lu n v n th c s Lu t h c "V n
b n quy ph m pháp lu t v xây d ng: Th c tr ng và gi i pháp" (2008), c a Ma Th
Lu n; Lu n v n th c s Lu t h c "Hoàn thi n pháp lu t v x lý vi ph m hành chính
trong l nh v c xây d ng, liên h qua th c ti n thành ph Hà N i" (2009), c a Qu n
Ng c Anh; "Pháp lu t v thanh tra xây d ng Vi t Nam hi n nay" (2012), c a Nguy n Thanh M ng; Lu n v n th c s Lu t h c "X lý vi ph m hành chính trong
l nh v c xây d ng t th c ti n thành ph Hà N i" (2015), c a Phùng Th Thanh…
M t s công trình đ c p t i vai trò c a c quan thanh tra xây d ng trong vi c th c
hi n nhi m v qu lỦ nhà n c v xây d ng, th c hi n ch c n ng thanh tra ki m tra,
x ph t hành vi vi ph m pháp lu t xây d ng, góp ph n b o đ m tr t t xây d ng trên
đ a bàn đ a ph ng, góp ph n b o đ m pháp ch
1.1.2 Tình hình nghiên c u n c ngoài
Không ch thu hút các nhà khoa h c trong n c mà còn r t nhi u các tác gi
n c ngoài nghiên c u v l nh v c thanh tra v i nhi u h ng ti p c n khác nh : Sách
tham kh o "Contruction Infection handbook" (1989) (Cu n s tay thanh tra xây
d ng) tác gi James, Jorome O"Brien, Nostrand, Reinhold; Lu n án Qu n lỦ h c "An
Evaluation of the Mandatory Building Inspection Scheme in HongKong" (" ánh giá
đ án thanh tra xây d ng b t bu c t i H ng Kong") (2008) Law Wai shing Nigel -
i h c H ng Kong Bài vi t "Inspection reforms: why, how and with wath" (2012)
("C i cách mô hình thanh tra, t i sao, nh th nào và các b c th c hi n") Florentin
Blanc; Bài vi t "How to be a Good Ombudsman" (2004), " Làm th nào đ là m t
cán b , C quan thanh tra t t" c a TS Jaccob Soderman, nguyên công ch c thanh
tra c a y ban Châu Âu giai đo n 1995-2004
M t s công trình h ng t i s c n thi t và vai trò c a thanh tra xây d ng trong
qu n lỦ l nh v c xây d ng c a nhà n c, đ ng th i ch ra làm th nào đ tr thành m t
ng i cán b thanh tra t t và h ng t i xây d ng m t s k n ng nghi p v thanh tra 1.2 ánh giá t ng quan tình hình nghiên c u
1.2.1 Nh ng k t qu nghiên c u đã đ t đ c và lu n án k th a
- V m t lý lu n: Các công trình khoa h c trên đ u mang nh ng giá tr lỦ lu n
r t c b n v thanh tra, t ch c thanh tra, ho t đ ng thanh tra
Lu n án có tính k th a quan đi m mang tính truy n th ng "thanh tra g n v i
qu n lỦ" ch ra t m quan tr ng, Ủ ngh a c a công tác thanh tra chuyên ngành trong
qu n lỦ nhà n c v ngành, l nh v c
i v i các công trình n c ngoài đã có cái nhìn khái quát và r ng h n v vai trò c a c quan thanh tra đ i v i xã h i, đ i v i công dân, c th nh t i H ng Kông, thanh tra xây d ng có vai trò quan tr ng trong vi c thanh tra các ho t đ ng xây d ng
Trang 8Các khuy n ngh c a c quan thanh tra xây d ng đ c Chính ph ch p thu n nh
nh hoàn thi n h th ng pháp lu t chuyên ngành, nâng cao ch t l ng ngu n nhân
l c, chú tr ng công tác ph i h p liên ngành, đa ngành
i v i các công trình n c ngoài đã m ra nh ng góc nhìn m i h n, linh ho t
h n v vai trò, m c đích thanh tra trong b o v quy n con ng i; v tính thích ng linh ho t trong ho t đ ng thanh tra h ng t i nâng cao hi u l c, hi u qu ho t đ ng
qu n lỦ nhà n c v ngành, l nh v c
1.2.2 Nh ng v n đ các công trình khoa h c ch a gi i quy t ho c gi i quy t
ch a th u đáo c n ph i ti p t c nghiên c u
V ph ng di n lý lu n: h u h t các công trình ch a có s lu n gi i sâu s c v
b n ch t c a thanh tra chuyên ngành, thanh tra xây d ng, ch a đ t t m quan tr ng
c a v trí, vai trò thanh tra chuyên ngành trong t ng th c ch b o đ m, b o v quy n con ng i, quy n công dân, T s thi u h t v m t lỦ lu n k trên c n thi t
đ c tri n khai nghiên c u trong khuôn kh ch ng 2 lu n án
V ph ng di n th c ti n: ch a có s h th ng, đánh giá phân tích mô hình t
ch c thanh tra xây d ng trong các giai đo n tr c và sau Lu t Thanh tra n m 2010 có
hi u l c Ch a làm rõ th c tr ng v c c u và nhân s c a t ch c thanh tra xây d ng thông qua các s li u th ng kê S thi u h t đó đ c lu n án tri n khai phân tích s
li u v th c tr ng c c u, nhân s , v n i dung ho t đ ng thanh tra xây d ng làm c
s đ t ra nhu c u và quan đi m đ i m i t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
Các gi i pháp ki n ngh , đ xu t: ti p t c ch ng minh lu n gi i các nhu c u
th c ti n, ch ra quan đi m và đ xu t m t s gi i pháp nh m đ i m i t ch c và ho t
đ ng thanh tra xây d ng
Tóm l i, có th kh ng đ nh r ng cho đ n nay ch a có m t công trình chuyên
kh o nào nghiên c u m t cách có h th ng và toàn di n c p đ lu n án ti n s Lu t
h c, chuyên ngành Lu t Hi n pháp và Lu t Hành chính v v n đ lỦ lu n c ng nh
th c ti n t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng Vì v y có th nói đây là công trình
khoa h c đ u tiên nghiên c u m t cách toàn di n, sâu s c v "T ch c và ho t đ ng
c a thanh tra xây d ng Vi t Nam hi n nay" không mang tính trùng l p Tuy nhiên,
lu n án có s k th a m t s giá tr , k t qu nghiên c u c a các công trình khoa h c
đi tr c, nh ng lu n án v n b o đ m tính m i và h ng phát tri n riêng
Trang 91.3 Cơu h i nghiên c u vƠ gi thuy t nghiên c u
1.3.1 Gi thuy t nghiên c u
Th nh t, t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng hi n nay đã có nhi u đ i
m i ( k t khi Lu t Thanh tra 2010 đ c ban hành), đi u này đã th hi n qua th c
ti n t ch c h th ng c quan thanh tra xây d ng, k t qu ho t đ ng thanh tra chuyên ngành xây d ng Tuy nhiên v n t n t i nh ng h n ch nh t đ nh trong vi c s p x p c
c u t ch c, ch c n ng, nhi m v , quy n h n trong ho t đ ng thanh tra chuyên ngành xây d ng, t đó làm nh h ng đ n tính hi u qu c a t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
Th hai, đ đáp ng yêu c u th c ti n hi n nay c n đ i m i t ch c thanh
tra xây d ng theo h ng phù h p v i đ c thù qu n lỦ xây d ng đô th và nông thôn; đ i m i ho t đ ng thanh tra xây d ng có tính chuyên nghi p, minh b ch và
hi u qu
1.3.2 Câu h i nghiên c u
Lu n án t p trung gi i quy t m t s câu h i nghiên c u nh sau:
T ch c thanh tra xây d ng và ho t đ ng thanh tra xây d ng đ c quan ni m
nh th nào? C u thành ra sao? i t ng thanh tra bao g m nh ng ch th nào? N i dung thanh tra chuyên ngành xây d ng bao g m n i dung nào? Hình th c và trình t
th t c nào đ c s d ng trong ho t đ ng thanh tra xây d ng?
Thanh tra xây d ng có vai trò nh th nào trong b i c nh n c ta hi n nay? Có các y u t nào tác đ ng đ n t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng?
T ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng đ c phát tri n nh th nào?
Nh ng k t qu và h n ch c a t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng hi n nay?Do nh ng nguyên nhân nào?
Nhu c u nào d n t i vi c đ i m i t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng?
Vi c đ i m i t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng ph i tuân theo nh ng quan
đi m chung nào? Có nh ng gi i pháp kh thi nào đ đ i m i t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng Vi t Nam hi n nay?
Trang 10Ch ng 2
NH NG V N Lụ LU N
V T CH C VĨ HO T NG THANH TRA XỂY D NG
2.1 Lý lu n v t ch c thanh tra xây d ng
2.1.1 Khái ni m t ch c thanh tra xây d ng
Xây d ng là m t ngành kinh t k thu t đ c bi t mang tính đa ngành, đa l nh
v c đáp ng yêu c u nhi m v qu n lỦ đa ngành, đa l nh v c, nhà n c c n thi t
ph i thành l p ra h th ng c quan thanh tra chuyên ngành có c c u t ch c đ c thù cho t ng ngành và đ c th c hi n các ho t đ ng mang tính ch t chuyên môn sâu
Nh v y có th hi u "T ch c thanh tra xây d ng là vi c thi t l p và duy trì các
b ph n, ch c v trong m t c quan thanh tra xây d ng và liên k t các b ph n, ch c
v v i nhau đ th c hi n ch c n ng thanh tra chuyên ngành xây d ng"
T ch c thanh tra xây d ng ph i đáp ng yêu c u sau:
M t là, xác đ nh m c tiêu t ch c thanh tra xây d ng
Hai là, mang tính th b c, tính chuyên môn nghi p v
Ba là, t ch c thanh tra xây d ng mang tính linh ho t và thích nghi v i môi
tr ng ho t đ ng
B n là, t ch c thanh tra xây d ng ph i b o đ m tính hi u qu qu n lý
2.1.2 C c u t ch c thanh tra xây d ng
T ch c thanh tra xây d ng là m t thi t ch c a nhà n c n m trong t ng th b
máy thanh tra nhà n c Các b ph n c u thành đ c quy đ nh rõ v nhi m v , quy n h n, trách nhi m và đ c liên k t ch t ch th ng nh t theo m c tiêu nh t
đ nh T ch c thanh tra xây d ng đ c c u thành b i các b ph n sau:
ng và đ a ph ng, đ c b nhi m vào ng ch thanh tra đ th c hi n nhi m v thanh tra và các nhi m v khác theo s phân công c a ng i đ ng đ u các c quan thanh tra xây d ng trung ng và đ a ph ng
2.1.3 Ch c n ng, nhi m v , quy n h n thanh tra xây d ng
T ch c thanh tra xây d ng th c hi n ch c n ng thanh tra chuyên ngành xây d ng,
đ c th hóa ch c n ng thanh tra chuyên ngành b ng các nhi m v , quy n h n c th :
Nhóm th nh t, g m nh ng nhi m v , quy n h n trong ph m vi ho t đ ng
chuyên môn
Trang 11Nhóm th hai, g m nh ng nhi m v , quy n h n trong vi c ph i h p v i các c
quan, t ch c, cá nhân có liên quan trong vi c th c hi n nhi m v đ c giao
Nhóm th ba, th c hi n nh ng quy n h n trong vi c tham m u cho các c quan
qu n lỦ c p trên
Nhóm th t , th c hi n các quy n h n trong vi c ban hành, t ch c các bi n
pháp phòng ng a, các quy t đ nh x lý hành chính
2.2 Lý lu n v ho t đ ng thanh tra xây d ng
2.2.1 Khái ni m ho t đ ng thanh tra xây d ng
Có th th y b n ch t ho t đ ng thanh tra xây d ng bao g m m t chu i công
vi c g m: ki m tra, xem xét, đánh giá, k t lu n và x lỦ theo trình t th t c pháp
lu t quy đ nh đ i v i cá nhân, t ch c trong vi c ch p hành các quy t c, quy chu n chuyên môn k thu t và pháp lu t chuyên ngành xây d ng Vi c th c hi n chu i các
ho t đ ng thanh tra xây d ng h ng t i m c đích là vi c ki m soát ho t đ ng ch p
hành chính sách pháp lu t xây d ng c a m i đ i t ng trong xã h i Tóm l i, ho t
đ ng thanh tra xây d ng là ho t đ ng ki m tra, xem xét, đánh giá và x lý theo trình
t th t c pháp lu t quy đ nh c a c quan thanh tra chuyên ngành xây d ng đ i v i các ch th trong vi c ch p hành pháp lu t xây d ng, quy t c qu n lý và quy đ nh v chuyên môn k thu t thu c ngành xây d ng
Ho t đ ng thanh tra xây mang m t s đ c đi m nh sau
Th nh t, ho t đ ng thanh tra xây d ng luôn g n v i ho t đ ng qu n lỦ nhà
n c c a các ch th đ c giao ch c n ng thanh tra chuyên ngành xây
Th hai, ho t đ ng thanh tra xây d ng th hi n quy n l c nhà n c trong qu n
lý hành chính v ngành, l nh v c ( quy n hành chính) đ n đ i t ng thanh tra
Th ba,ho t đ ng thanh tra xây d ng mang tính ho t đ ng đa ngành, đa l nh v c
V i các đ c đi m trên các ch th khi ti n hành ho t đ ng thanh tra ph i tuân theo nguyên t c c b n g m nguyên t c ph i tuân theo pháp lu t; Nguyên t c b o
đ m chính xác, khách quan, trung th c, công khai, dân ch , và k p th i; Nguyên t c không trùng l p v ph m vi, đ i t ng, n i dung, th i gian thanh tra gi a các c quan
th c hi n ch c n ng thanh tra; Nguyên t c không làm c n tr ho t đ ng bình th ng
c a đ i t ng thanh tra
2.2.2 i t ng và n i dung ho t đ ng thanh tra xây d ng
Th nh t, v đ i t ng thanh tra xây d ng
i t ng c a thanh tra xây d ng là các t ch c, cá nhân Vi t Nam ho c t
ch c cá nhân n c ngoài tham gia ho t đ ng xây d ng t i Vi t Nam có ngh a v tuân
th và ch p hành pháp lu t v xây d ng và qu n lỦ v xây d ng Vi t Nam Có th
th y đ i t ng thanh tra xây d ng có ph m vi r ng c th nh :
Trang 12n v ch đ u t xây d ng là c quan, t ch c, cá nhân s h u v n, vay v n
ho c đ c giao tr c ti p qu n lỦ, s d ng v n đ th c hi n ho t đ ng đ u t xây
d ng bao g m xây d ng m i, s a ch a, c i t o công trình xây d ng
n v nhà th u trong ho t đ ng đ u t xây d ng, là t ch c, cá nhân có đ
đi u ki n n ng l c ho t đ ng xây d ng, n ng l c hành ngh xây d ng khi tham gia quan h h p đ ng trong ho t đ ng đ u t xây d ng Thanh tra nhà th u là ti n hành thanh tra vi c vi ph m các quy đ nh c a nhà th u bao g m: đi u ki n ho t đ ng xây
d ng, n ng l c hành ngh xây d ng; n i dung h s d th u; quy chu n k thu t
qu c gia, tiêu chu n đ c áp d ng…
Th hai, v n i dung thanh tra xây d ng
N i dung thanh tra xây d ng là nh ng ho t đ ng c th c a đ i t ng thanh tra Các n i dung thanh tra xây d ng thu c ph m vi qu n lỦ chuyên ngành xây d ng do Chính ph th ng nh t qu n lỦ và giao cho B chuyên ngành xây d ng và c quan UBND các c p th c hi n qu n lỦ trên đ a bàn theo phân c p, phân quy n c a Chính
Nhóm th n m, thanh tra vi c th c hi n các quy đ nh pháp lu t v phát tri n,
qu n lỦ, s d ng nhà , kinh doanh b t đ ng s n, qu n lỦ, s d ng công s trong
ph m vi ch c n ng qu n lỦ nhà n c c a B Xây d ng ;
Nhóm th sáu, thanh tra vi c th c hi n các quy đ nh pháp lu t v khai thác
khoáng s n làm v t li u xây d ng, s n xu t v t li u xây d ng; kinh doanh v t li u xây
d ng có đi u ki n theo quy đ nh c a pháp lu t ;
Nhóm th b y, thanh tra vi c th c hi n các quy đ nh pháp lu t v quy chu n,
quy đ nh k thu t v chuyên ngành xây d ng ;
Nhóm th tám, thanh tra v nh ng đi u ki n làm vi c c a các đ i t ng thanh
tra trong vi c ti n hành ho t đ ng xây d ng theo quy đ nh pháp lu t chuyên ngành ;
2.2.3 Hình th c và trình t , th t c ho t đ ng thanh tra xây d ng
Th nh t, v hình th c thanh tra xây d ng
Hình th c thanh tra xây d ng là nh ng bi u hi n bên ngoài c a ho t đ ng thanh tra xây d ng Có nhi u c n c phân lo i hình th c ho t đ ng thanh tra nh theo tính
ch t v vi c, theo tính quy mô hay theo ph m vi c a t ng cu c thanh tra Thông qua
Trang 13đoàn thanh tra ho c thanh tra viên đ c l p có th ti n hành thanh tra v i đ i t ng thanh tra trong ph m vi toàn di n d án, hay thanh tra d án theo k ho ch, thanh tra
th ng xuyên, ho c thanh tra đ t xu t
Th hai, v trình t , th t c thanh tra xây d ng: là các b c ho c các giai đo n mà
các ch th khi ti n hành ho t đ ng thanh tra xây d ng ph i tuân theo ti n hành m t
cu c thanh tra xây d ng yêu c u ph i đ m b o đ c trình t , th t c bao g m ba giai
đo n nh sau: Chu n b thanh tra, ti n hành thanh tra và k t thúc thanh tra
2.3 Vai trò c a t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
2.3.1 B o đ m, b o v quy n con ng i, quy n công dân
Qua ho t đ ng ki m tra, xem xét, đánh giá, k t lu n và x lỦ đ i t ng thanh tra, các hành vi gây xâm ph m tr c ti p đ n quy n con ng i, quy n c b n c a
ng i dân đ c x lỦ và đ c ng n ch n
2.3.2 Góp ph n t ng c ng pháp ch và b o đ m tr t t pháp lu t xây d ng
Các k t lu n thanh tra, các gi i pháp, khuy n ngh , yêu c u quy t đ nh x lỦ mà
c quan thanh tra xây d ng đ a ra không ch h ng vào vi c x lỦ các v vi c tr c
ti p mà còn có tác d ng kh c ph c nh ng k h , chính sách pháp lu t xây d ng, ng n
ng a t n g c m m m ng phát sinh vi ph m x y ra các d án, công trình xây d ng
2.3.3 Nâng cao ý th c pháp lu t v xây d ng cho các ch th
S hi n di n c a c quan thanh tra xây d ng b t đ u t khâu ti n ki m đ n khâu
h u ki m trong ho t đ ng xây d ng đ u tác đ ng tích c c đ n Ủ th c, trách nhi m trong vi c ch p hành và tuân th pháp lu t v xây d ng c a các đ n v đ u t , đ n v
th u, đ n v thi công, đ n v thi t k , đ n v giám sát…
2.3.4 Nâng cao ch t l ng công trình xây d ng, b o đ m m c đ hi n th c hóa quy ho ch xây d ng
Qua vi c ki m tra giám sát c a c quan thanh tra xây d ng đ c ti n hành th ng xuyên ch t l ng các công trình ngày m t nâng cao, công trình b o đ m xây d ng đúng
ti n đ , đúng quy ho ch làm gi m đi nguy c lãng phí, tham nh ng trong xây d ng đi u
đó chính là góp ph n vào vi c hi n th c hóa ho t đ ng quy ho ch trên th c t
2.3.5 Góp ph n b o đ m hi u qu qu n lý nhà n c v xây d ng
Trách nhi m c a c quan thanh tra xây d ng không ch tham m u giúp B
tr ng B Xây d ng th c hi n qu n lỦ v công tác thanh tra theo th m quy n c a B
tr ng, bên c nh đó giúp B tr ng B qu n lỦ ngành xây d ng qu n lỦ v mô b ng
c ch chính sách, t ng h p th c ti n theo chuyên ngành ph trách; ph i h p h ng
d n chuyên môn cho c quan thanh tra xây d ng c p d i
2.4 Các y u t tác đ ng đ n t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
2.4.1 Pháp lu t v t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng
Pháp lu t v t ch c và ho t đ ng thanh tra xây d ng là y u t tác đ ng tr c ti p