Mục tiêu của học phần/môn học: Thoong qua nghiên cứu kinh tế vi mô 2, sinh viên các chuyên ngành kinh tế nắm bắt được phương pháp ra quyết định bằng cách sử dụng công cụ kinh tế vi mô, đ
Trang 1HỌC VIỆN TÀI CHÍNH
BỘ MÔN KINH TẾ HỌC
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT MÔN HỌC
KINH TẾ VI MÔ 2
DÙNG CHO SV CHÍNH QUY NGÀNH KINH TẾ:
Kinh tế Nguồn lực tài chính Kinh tế đầu tư tài chính Kinh tế - Luật
Đối tượng 3 tín chỉ
Hà nội 2014
1 Th«ng tin vÒ gi¶ng viªn
TT Hä vµ tªn N¨m
sinh
Häc hµm
häc vÞ
N¬i tèt nghiÖp
Chuyª
n m«n
Gi¶ng kiªm chøc, thØnh gi¶ng
1 NguyÔn V¨n DÇn 1962 PGS
TS
HVTC Kinh tÕ
Trang 22 Nguyễn Quốc Bình 1959 TS ĐHKTQD Kinh tế
3 Nguyễn Hồng Nhung ThS HVTC Kinh tế
3 Nguyễn Bình Giang TS ĐHQGHN Kinh tế Thỉnh
giảng
4 Phạm Quỳnh Mai TS HVTC Kinh tế K/môn
5 Nguyễn Xuân Thạch TS HVTC Kinh tế Kiêm chức
6 Độ Thị Phi Hoài PGS
TS
ĐHKTQD Kinh tế Kiêm chức
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học: Kinh tế vi mô 2
- Môn học tiên quyết: Kinh tế vi mô 1, kinh tế vĩ mô 1
- Giờ tín chỉ đối với các hoạt động:
3 Mục tiêu của học phần/môn học:
Thoong qua nghiên cứu kinh tế vi mô 2, sinh viên các chuyên ngành kinh tế nắm bắt được phương pháp ra quyết định bằng cách sử dụng công cụ kinh tế vi mô, đồng thời giúp cho sinh viên hiểu được cách ứng dụng thực tế của ktvm trong lĩnh vực quản lý, chính sách công cộng và trong cuộc sống.
4 Mô tả tóm tắt nội dung môn học
Môn học chia làm 3 phần chính: Trang bị cho sinh viên về kiến thức chung về lựa chọn tiêu dùng và sản xuất tối ưu; lý thuyết sản xuất và chi phí; định giá khi có thế lực thị trường; vấn đề độc quyền nhóm; thị trường yếu tố sản xuất
5 Nội dung chi tiết môn học
Chương 1: LÝ THUYẾT LỰA CHỌN CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG
1 GIỚI HẠN NGÂN SÁCH
1.1 Đường ngân sách
1.2 Dịch chuyển đường ngân sách
2 SỞ THÍCH CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG
2.1 Một số giả thiết khi nghiên cứu về thị hiếu hay sở thích của người tiêu
Trang 32.2 Mụ tả sở thớch của người tiờu dựng bằng đường bàng quan
2.3 Tớnh chất của đường bàng quan
2.4 Tỷ lệ thay thế cận biờn của hàng húa
2.5 Hai trường hợp đặc biệt của đường bàng quan
3 PHÂN TÍCH TRẠNG THÁI CÂN BẰNG CỦA NGƯỜI TIấU DÙNG
3.1 Trạng thỏi cõn bằng của người tiờu dựng tiếp cận từ đường ngõn sỏch và đường bàng quan
3.2 Phõn tớch trạng thỏi cõn bằng của người tiờu dựng bằng phương phỏp đại số
3.3 ảnh hởng các nhân tố đến lựa chọn hàng hoá tiêu dùng tối u
3.4 Hiệu ứng thu nhập và hiệu ứng thay thế
4 THIẾT LẬP ĐƯỜNG CẦU
4.1 Sự hình thành đờng cầu
4.2 Ứng dụng lý thuyết hành vi người tiờu dựng giải thớch một số phương thức hoạt động của nền kinh tế
Chương 2: THẶNG DƯ VÀ CHÍNH SÁCH CỦA CHÍNH PHỦ
1 Lí THUYẾT VỀ THẶNG DƯ
1.1 Thặng d của ngời tiêu dùng
1.2 Thặng d của ngời sản xuất
1.3 Tổng thặng d và hiệu quả của thị trờng
1.4 Phõn tớch thặng dư khi tham gia v o nào n ền thương mại thế giới
2 Kiểm soát giá
2.1 ảnh hởng của giá trần tới kết quả hoạt động của thị trờng
2.2 ảnh hởng của giá sàn tới kết quả hoạt động của thị trờng
2.3 Đánh giá về chính sách kiểm soát giá
3 TÁC ĐỘNG CỦA VIỆC ĐÁNH THUẾ ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA THỊ TRƯỜNG
3.1 Tác động của thuế đánh vào ngời mua đến kết quả hoạt động của thị trờng 3.2 Tác động của thuế đánh vào ngời bán đến kết cục của thị trờng
3.3 Hệ số co giãn và ảnh hởng của thuế
4 TÁC ĐỘNG CỦA THUẾ VÀ HẠN NGẠCH NHẬP KHẨU
4.1 Tác động của thuế nhập khẩu tới những ngời tham gia vào thị trờng
4.2 Tác động của hạn ngạch nhập khẩu đối với những ngời tham gia thị trờng
5 Trợ giá và hạn ngạch sản xuất
5.1 Trợ giá
5.2 Hạn ngạch sản xuất
Chương 3: LỰA CHỌN TRONG ĐIỀU KIỆN RỦI RO
1 ĐẦU CƠ – CÁCH CHUYấN CHỞ HÀNG HểA QUA KHễNG GIAN VÀ THỜI GIAN
1.1 Hoạt động mua ngay bỏn ngay và cỏc hỡnh thỏi giỏ cả theo vựng
1.2 Đầu cơ và hành vi của giỏ cả qua thời gian
2 Mễ TẢ RỦI RO
2.1 Xỏc suất
2.2 Giỏ trị kỳ vọng
2.3 Độ biến thiờn
2.4 Ra quyết định lựa chọn
Trang 43 SỞ THÍCH VỀ MỨC ĐỘ RỦI RO
3.1 Những sở thích khác nhau về độ rủi ro
3.2 Giá của rủi ro
3.3 Tương đương chắc chắn
3 GIẢM NHẸ RỦI RO
3.1 Đa dạng hóa
3.2 Bảo hiểm
3.3 Giá trị của thông tin
4 CẦU VỀ TÀI SẢN CÓ RỦI RO
4.1 Tài sản
4.2 Lợi tức từ tài sản
4.3 Sự đánh đổi giữa rủi ro và lợi tức
4.4 Lựa chọn của nhà đầu tư
Chương 4: LỰA CHỌN SẢN XUẤT TỐI ƯU
CỦA HÃNG KINH DOANH
1 HÀM SẢN XUẤT VÀ ĐƯỜNG ĐỒNG LƯỢNG
1.1 Hàm sản xuất
1.2 Đường đồng lượng
1.3 Sản xuất với hai đầu vào biến đổi
2 CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ ĐƯỜNG ĐỒNG PHÍ
2.1 Chi phí sản xuất
2.2 Đường đồng phí
3 LỰA CHỌN ĐẦU VÀO SẢN XUẤT TỐI ƯU TIẾP CẬN TỪ
ĐƯỜNG ĐỒNG LƯỢNG VÀ ĐƯỜNG ĐỒNG PHÍ
3.1 Nguyên tắc tối thiểu hóa chi phí khi đầu ra cố định
3.2 Tối thiểu hóa chi phí khi giá một đầu vào thay đổi
3.3 Tối thiểu hóa chi phí với mức sản lượng đầu ra thay đổi
3.4 Tính cứng nhắc của sản xuất trong ngắn hạn
4 ĐƯỜNG CHI PHÍ DÀI HẠN VÀ ĐƯỜNG CHI PHÍ NGẮN HẠN
4.1 Chi phí trung bình và chi phí cận biên dài hạn
4.2 Tính kinh tế theo quy mô và phi kinh tế theo quy mô
4.3 Lựa chọn quy mô sản xuất tối ưu dựa trên quan hệ giữa các đường chi phí cận biên ngắn hạn và cận biên dài hạn
5 SẢN XUẤT VỚI HAI ĐẦU RA VÀ TÍNH KINH TẾ THEO PHẠM VI
Chương 5: SỨC MẠNH ĐỘC QUYỀN
VÀ ĐỊNH GIÁ KHI CÓ THẾ LỰC THỊ TRƯỜNG
1 ĐỘC QUYỀN BÁN
1.1 Lựa chọn sản lượng của hãng trong thị trường độc quyền bán
1.2 Sức mạnh độc quyền bán
2 ĐỘC QUYỀN MUA
2.1 Đường chi tiêu bình quân và đường chi tiêu cận biên, đường giá trị đối với người mua
2.2 Lựa chọn sản lượng trong thị trường độc quyền mua
2.3 Sức mạnh độc quyền mua
3 ĐỊNH GIÁ KHI CÓ THẾ LỰC THỊ TRƯỜNG
Trang 53.1 Phân biệt giá cấp 1
3.2 Phân biệt giá cấp 2
3.3 Phân biệt giá cấp 3
3.4 Phân biệt giá thời kỳ và đặt giá lúc cao điểm
3.5 Định giá hai phần
3.6 Định giá gộp
Chương 6: THỊ TRƯỜNG ĐỘC QUYỀN NHÓM
1 ĐẶC TRƯNG CỦA THỊ TRƯỜNG VÀ HÃNG KINH DOANH
1.1 Đặc trưng của thị trường
1.2 Đặc trưng của các hãng kinh doanh
2 GIÁ CỦA NGÀNH
3 ĐƯỜNG CẦU GÃY KHÚC TRONG ĐỘC QUYỀN NHÓM
3.1 Sự cứng nhắc của giá là cơ sở của mô hình đường cầu gãy khúc
3.2 Đường doanh thu cận biên
4 CÁC HÌNH THỨC HỢP TÁC TRONG ĐỘC QUYỀN NHÓM
4.1 Hợp tác ngầm
4.2 Hợp tác công khai
5 CẠNH TRANH TRONG THỊ TRƯỜNG ĐỘC QUYỀN NHÓM
5.1 Cạnh tranh về lượng
5.2 Cạnh tranh về giá
6 TRẠNG THÁI CÂN BẰNG TRONG THỊ TRƯỜNG ĐỘC QUYỀN NHÓM
6.1 Trạng thái cân bằng
6.2 Ảnh hưởng của quy mô thị trường độc quyền nhóm đến kết cục thị trường
Chương 7: LÝ THUYẾT TRÒ CHƠI
1 VÀI NÉT VỀ LỊCH SỬ
2 NHỮNG NỘI DUNG CƠ BẢN CỦA LÝ THUYẾT TRÒ CHƠI
2.1 Đối tượng nghiên cứu của lý thuyết trò chơi
2.2 Các thành tố cơ bản của trò chơi
2.3 Phân loại trò chơi
2.4 Trình bày trò chơi
2.5 Các cách thức giải trò chơi
3 MỘT SỐ VÍ DỤ MINH HỌA VỀ LÝ THUYẾT TRÒ CHƠI
3.1 Trò chơi lợi thế người đi trước
3.2 Độc quyền nhóm với tư cách tình thế lưỡng nan của người tù
3.3 Trò chơi chạy đua vũ trang
4 THẢO LUẬN VỀ TÍNH DUY LÝ TRONG LÝ THUYẾT TRÒ CHƠI
Trang 61 THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG
1.1 Xác định lượng lao động dựa vào cung cầu trên thị trường cạnh tranh
1.2 Xác định lượng lao động trong thị trường yếu tố có sức mạnh độc quyền mua
1.3 Xác định lượng lao động trên thị trường yếu tố có sức mạnh độc quyền bán
2 THỊ TRƯỜNG VỐN
2.1 Một số khái niệm
2.2 Cầu về dịch vụ vốn
2.3 Cung về dịch vụ vốn
2.4 Cân bằng cung cầu về dịch vụ vốn của hãng
2.5 Xác định lãi suất trên thị trường vốn
3 THỊ TRƯỜNG ĐẤT ĐAI
6 TÀI LIỆU HỌC TẬP
- Tài liệu bắt buộc: GT Kinh tế vi mô 2, PGS Nguyễn Văn Dần và TS
Phạm Quỳnh Mai đồng chủ biên, NXBTC 2016.
- Tài liệu tham khảo: Nguyên lý kinh tế học của N.Gregory
Mankiw ; Kinh tế học Paul A Samuelson ; Kinh tế học David Beeg ; Kinh
tế công cộng, Joseph E Stiglitz (1995), NXB KHKT, HN; Cấu trúc thị trường lý luận và thực tiễn của VN, PGS.TS Nguyễn Văn Dần chủ biên, sách chuyên khảo, NXBTC 2009; Kinh tế học vi mô, PGS Nguyễn Văn Dần, NXBTC 2009; GT Kinh tế vi mô 2, PGS Nguyễn Văn Dần và ThS Phạm Quỳnh Mai đồng chủ biên, NXBTC 2014 …
7 Hình thức tổ chức dạy học
TT Tên chương
Số giờ
Loại giờ Môn
học tiên quyết
Lên lớp Thực
hành thí nghiệm
Tự học
tự NC
LT BT
+TL
KTra
1 Lựa chọn tiêu dùng
tối ưu
Kinh tế
vi mô 1
và Kinh tế
vĩ mô 1
2 Phân tích chính sách
trong thị trường
cạnh tranh
3 Lựa chọn sản xuất
tối ưu
4 Sức mạnh độc
quyền và định giá
khi có thế lực thị
trường
Trang 75 Thị trường Độc
quyền nhóm
6 Lý thuyết trò chơi 3 1 10
7 Thị trường yếu tố
sản xuất
8 Chính sách đối với giảng viên
Giảng viên có thể sử dụng tổng hợp các hình thức đánh giá kết quả nghiên cứu và học tập của SV Có chế độ ưu tiên cho những sv tích cực thamg ia các hoạt động xây dựng bài giảng trên lớp và đnáh giá trên cơ sở chất lượng làm bài cụ thể bằng bài viết.
9 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
9.1 Kiểm tra đình kỳ: 02 bài kiểm tra viết khoảng 1 tiết Giảng viên có thể
kết hợp với tinh thần thái độ học tập của sinh viên (tham gia đầy đủ, chuẩn
bị bài tích cực, hoàn thành nội dung và yêu cầu mà giảng viên giao cho…)
để đánh giá nhưng phải công khai theo đúng quy chế đào tạo của Học viện Tài chính.
9.2 Tiêu chí đánh giá: theo thang điểm 10 (tính theo trọng số quy định của
học viện), hoặc thang điểm chữ (4).
9.3 Thi: Viết (hoặc trắc nghiệm; vấn đáp) tuỳ theo tình hình cụ thể.
Hà nội ngày 08 tháng 11 năm 2014
Ý kiến của lãnh đạo Học viện Trưởng bộ môn
PGS.TS Nguyễn Văn Dần