Giáo án Địa lí lớp 7 từ tiết 1 đến 27

Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học * Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về đới nóng 10 ’ -Phơng pháp : Nêu vấn đề, trực quan -Phơng tiện: Quả địa cầu, Lợc đồ các kiểu môi trờn

Trang 1

Phần một : Thành phần nhân văn của môi trờng

Tiết 1 Bài 1 : Dân số Thực hiện : 7A 7B 7C

I Mục tiêu

1 Kiến thức: HS cần có những hiểu biết căn bản về :

- Dân số , tháp tuổi

- Dân số là nguồn lao động của 1 địa phơng

- Tình hình và nguyên nhân của sự gia tăng dân số

- Hậu quả của bùng nổ dân số ở các nớc đang phát triển

2 Kĩ năng

- Hiểu và nhạn rõ sự gia tăng dân số và bùng nổ dân số qua các biểu đồ dân số

- Rèn kĩ năng đọc và khai thác thông tin từ các biểu đồ dân số và tháp tuổi

- Quan sát và điều chỉnh lớp cho hợp lí tạo không khí học tập

2 Kiểm tra bài cũ

- Kiểm tra sự chuẩn bị bài của HS

3 Dạy bài mới

a Giới thiệu bài: - Một trong những vấn đề dợc quan tâm hiện nay là các vấn đề về dân số Vậy dân số

là gì? Tình hình dân số thế giới hiện nay ntn chúng ta hãy vào bài học hôm nay.

b Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về dân số (15 )’)

-Phơng pháp : Nêu vấn đề, thảo luận

? Trong tổng số trẻ em từ khi mới sinh ra

cho đến 4 tuổi ở mỗi tháp, ớc tính có bao

nhiêu bé trai và bé gái?

? Quan sát tháp tuổi cho biết tháp tuổi thể

hiện các nội dung gi ?

độ tuổi lao động

- Tháp tuổi cho biết nguồn lao động hiện tại và trong tơng lai của 1 địa phơng

- Hình dạng tháp tuổi cho ta biết dân

số trẻ, dân số già

1 Dân số, nguồn lao động

-Dân số

- Tháp tuổi

- Sự thể hiện của tháp tuổi

* Hoạt động 2 : Tổ chức cho HS tìm hiểu về tình hình gia tăng dân số thế giới ( 12 ’)

công nguyên đến thế kỉ XIX ? So sánh với

gia đoạn từ thế kỉ XIX đến nay ?

- GV liên hệ sự gia tăng dân số ở VN

?GV cho cả lớp thảo luận câu hỏi: Vì sao

dân số thế gới lại gia tăng nh vậy ?

-> Dân số tăng nhanh nh vậy sẽ dẫn tới

hậu quả gì chúng ta sang phần 3

- Gia tăng dân số tự nhiên là tỉ

số giữa ngời sinh ra và ngời chết

đi còn gia tăng cơ giới là sự chênh lệch giữa số ngời chuyển

đi và số ngời chuyển đến

- Dân số TG tăng rất nhanh trong thế kỉ XIX và XX

- Do những tiến bộ trong các lĩnh vực : Y tế kinh tế – xã

hội

2 Dân số thế giới tằng nhanh trong thế kỉ XIX

và XX

- Gia tăng dân số

- Tình hình dân số thế giới

- Nguyên nhân

Trang 2

* Hoạt động 3 : Tổ chức cho HS tìm hiểu về sự bùng nổ dân số -Phơng pháp : Nêu vấn đề, thảo luận

-Phơng tiện : Các số liệu và biểu đồ gia tăng dân số các nớc phát triển và đang phát triển

? Hậu qủa của bùng nổ dân số là gì ?

GV liên hệ Việt Nam những năm 60,80

? Nêu những biện pháp giải quyết ?

- Hậu quả : Gây sức ép về nhiều mặt: Y tế, giáo dục , nhà

ở, việc làm, lơng thực thực phẩm, đã trở thành gánh nặng đối với các nền kinh tế

- Biện pháp : Thực hiện nghiêm túc các chính sách về dân số

3 Sự bùng nổ dân số

- Khái niệm:

- Tình hình bùng nổ dân số

- Nguyên nhân

- Hậu quả

- Biện pháp

4 Kiểm tra đánh giá kết quả học tập

-Chọn phơng án trả lời đúng nhất cho các câu sau :

H1 Dân số thế giới tăng nhanh trong giai đoạn nào ?

a Từ đầu công nguyên đến thế kỉ XIV b Từ thế kỉ XIV dến thế kỉ XIX

c Từ thế kỉ XIX dến thế kỉ XX

H2 Bùng nổ dân số chủ yếu thuộc nhóm ?

a Các nớc phát triển b Các nớc đang phát triển c Toàn thế giới

5 Hoạt động nối tiếp.

- Nắm dợc nội dung bài học

- Tranh ảnh về ngời của 3 chủng tộc

2.Học sinh: - Quan sát ngời của 3 chủng tộc qua các ảnh hoặc trên thực tế

- Nghiên cứu bài trớc ở nhà

III Tiến trình trên lớp

1 ổn định tổ chức lớp

2 Kiểm tra bài cũ: ? Trình bày những hiểu biết của em về tháp tuổi và tình hình dân số TG ?

- Chọn phơng án trả lời đúng nhất cho các câu sau :

HS1 Dân số thế giới tăng nhanh trong giai đoạn nào ?

Trang 3

a Từ đầu công nguyên đến thế kỉ XIV b Từ thế kỉ XIV dến thế kỉ XIX c Từ thế kỉ XIX dến thế kỉ XX

HS2 Bùng nổ dân số chủ yếu thuộc nhóm ?

a Các nớc phát triển b Các nớc đang phát triển c Toàn thế giới

a Giới thiệu bài: - Bài trớc các em đã đợc tìm hiểu về tình hình dân số TG vậy dân số TG phân bố ra sao ? Trên TG có các chủng tộc nào? bài hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu.

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về sự phân bố dân c -Phơng pháp : Nêu vấn đề, thảo luận

? Vì sao dân c TG lại phân bố không đều ?

? Nêu những biện pháp khắc phục ?

- Do những diều kiện tự nhiên, kinh tế – xã hội, lịch

sử, giao thông khác nhau

- Với những tiến bộ về KH-

KT con gời có thể khắc phục những trở ngại để sinh sống ởbất kì nơi đâu trên TG

* Hoạt động 2 : Tổ chức cho HS tìm hiểu về các chủng tộc trên TG ( 15 )’)

-Phơng tiện : BĐ phân bố các chủng tộc, các tranh ảnh về ngời các chủng tộc

? Các em đã đợc xem trên ti vi, báo ảnh về

con ngời trên TG Theo các em trên TG có các

chủng tộc nảo ?

? Căn cứ vào đâu ngời ta chia loài ngời trên

TĐ thành 3 chủng tộc nh vậy ?

- GV tổ chức cho HS hoạt động theo 3 nhóm

mỗi nhóm thảo luận tìm hiểu về 1 chủng tộc

về các đặc điểm ngoại hình, phân bố trên cơ

sở quan sát tranh ảnh và trên thực tế ?

- Các nhóm báo cáo kết quả vào bảng sau:

- Căn cứ vào ngoại hình ngời

ta chia loài ngời trên TĐ ra 3 chủng tộc

- HS hoạt động theo nhómhoàn thành bảng sau

2 Các chủng tộc

- 3 chủng tộc

Ngoại

Bắc ắ, Bắc Phi Châu Phi, ÔxTrâylia Châu A, Châu Mĩ

- Các chủng tộc trên hợp huyết và tạo ra nhiều

chủng tộc ngời lai khác nhau

? Ngời VN chủ yếu thuộc chủng tộc nào ?

- Cần chống lại tệ nạn phân biệt chủng tộc

Trang 4

Thấp ( tẹt ) Trung bình

5 Hoạt động nối tiếp.- Nắm dợc nội dung bài học

- Làm các bài tập ở Vở BT và TBĐ

- Đọc và ngiên cứu bài mới

6 Tự rút kinh nghiệm

- Cần tổ chức cho HS chơi trò chơi nhận biết ngời của các chủng tộc thông qua ảnh

Tiết 3 Bài 3 : Quần c đô thị hóa Thực hiện : 7A 7B 7C

I Mục tiêu

1 Kiến thức: HS cần

- Nắm dợc những đặc điểm cơ bản của quần c nông thôn và quần c đô thị

- Biết dợc vài nét về lịch sử phát triển đô thị và sự hình thành các siêu đô thị

2 Kĩ năng

- Nhận biết dợc các quần c đô thị hay quần c nông thôn qua ảnh chụp

- Nhận biết đợc sự phân bố của các siêu đô thị đông dân trên TG

3 Giáo dục

- Giáo dục cho HS về vấn đề đô thị hóa

II Chuẩn bị

1 Giáo viên: - Lợc đồ dân c đô thị TG

- Các tranh ảnh về các kiểu quần c , các siêu đô thị

2 Học sinh: - Tìm hiểu đặc điểm của đô thị và nông thôn ở địa phơng em

- Nghiên cứu trớc bài mới

H1.Dân c TG phân bố ntn ?

a Đều b Không đều c Tha thớt d Dày đặc

H2 Ngời da đen thuộc chủng tộc ngời nào ?

a Ơ-rô-pê-ô-it b Nê-grô-ô-it c Môn- gô-lô-it

H3.Ngời VN chủ yếu thuộc chủng tộc nào ?

a Ơ-rô-pê-ô-it b Nê-grô-ô-it c Môn- gô-lô-it

a Giới thiệu bài: - Bài trớc các em đã đợc tìm hiểu về tình hình phân bố dân c TG và các chủng tộc Vậy loài ngời có các kiểu quần c nào? Đặc điểm của các kiểu quần c này ra sao? Bài hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu.

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về quần c nông thôn và quần c đô thị (20 )’)

- Phơng tiện : Tranh ảnh về các kiểu quần c

Trang 5

?Đọc thuật ngữ quần c trong bảng thuật ngữ

SGK?

? Có mấy kiểu quần c ?

- GV tổ chức cho HS hoạt động theo nhóm: 2

nhóm

- Nhóm 1: Tìm hiểu về quần c đô thị

- Nhóm 2 : Tìm hiểu về kiểu quần c nông

thôn

- Các nhóm quan sát tranh ảnh tìm hiểu thực

tế và thảo luận làm bài hoàn thành bảng sau

- Dân c sống quây tụ lại ở 1 nơi, 1 vùng

- Có 2 kiểu quần c : quần c nông thôn và quần c đô thị

- HS hoạt động theo nhóm hoàn thành bảng sau

1 Quần c nông thôn và quần c đô thị

- Quần c

- Có 2 kiểu quần c

Hoạt động kinh tế -Sản xuất nông, lâm hay ng nghiệp -Công nghiệp và dịch vụ

Cảnh quan -Làng mạc thôn xóm thờng phân tán,

gắn với đất đai, mặt nớc , rừng cây, -Nhà cửa tập trung với mật độ cao

? ở địa phơng em thuộc kiểu quần c nào ? Đặc

điểm của kiểu quần c này ra sao ?

? Xu hớng phát triển của các kiểu quần c này

- Xu hớng

* Hoạt động 2 : Tổ chức cho HS tìm hiểu về các chủng tộc trên TG ( 15 )’)

-Phơng tiện : Các tranh ảnh về các đô thị, lợc đồ dân c đô thị TG

? Đô thị xuất hiện từ bao giờ ?

? Đô thị phát triển , mở rộng ra sao ?

? Vì sao từ thế kỉ XX trở đi đô thị lại phát

triển nhanh nh vậy?

? ở VN quá trình đô thị hóa diễn ra ntn?

? Tấc độ đô thị hóa phát triển tự phát quá

nhanh dẫn tới những hậu quả gì ?

? Cần có những giải pháp gì cho vấn đề trên ?

- GV chốt rồi chuyển

- Đô thị xuất hiện từ rất sớm

- Từ thế ki XX trở đi đô thị phát triển nhanh ở các nớc công nghiệp,

đến thế kỉ XX đô thị phát triển rộng khắp trên TG đến năm 2001

- Cần phải quy hoạch lại đô thị, tích cực phát triển kinh tế Công nhiệp và dịch vụ

2 Đô thị hóa Các siêu đô thị

- Quá trình đô thị hóa trên TG

- Sự hình thành các siêu đô thị

- Hậu quả

-Biện pháp

-Điền đúng , sai vào ô trống cho các câu sau

1 Hoạt động kinh tế chủ yếu của quần c nông thôn là công nghiệp và dịch vụ

2.Lối sống hiện đại phổ biến ở kiểu quần c nông thôn

3 Siêu đô thị là các đô thị lớn có từ 8 triệu dân trở lên

4 Tấc độ đô thị hóa đang diễn ra nhanh chóng trên TG hiện nay

- Nắm dợc nội dung bài học

- Tìm hiểu quá trình đô thị hóa ở địa phơng em

- Đọc và ngiên cứu bài mới

Tiết 4 Bài 4 : Thực hành Phân tích lợc đồ dân số và tháp tuổi

Thực hiện : 7A 7B 7C

I Mục tiêu

1 Kiến thức: Qua tiết thực hành, củng cố cho HS:

Trang 6

- Khái niệm mật độ dân số và sự phân bố dân số không đồng đều trên TG

- Các khái niệm đô thị, siêu đô thị và sự sự phân bố các siêu đô thị ở châu á

2 Kĩ năng: Củng cố và nâng cao kĩ năng sau:

- Nhận biết 1 số cách thể hiện mật độ dân số, phân bố dân số và đô thị trên lợc đồ dân số

- Đọc và khai thác các thông tin trên lợc đồ dân số

- Đọc sự biến đổi kết cấu dân số theo độ tuổi 1 địa phơng qua tháp tuổi , nhận dạng tháp tuổi

3 Giáo dục:- Giáo dục cho HS về dân số

2 Kiểm tra bài cũ - Điền đúng , sai vào ô trống cho các câu sau

1 Hoạt động kinh tế chủ yếu của quần c đô thị là công nghiệp và dịch vụ

2.Lối sống hiện đại phổ biến ở kiểu quần c đô thị

3 Siêu đô thị là các đô thị lớn có từ 8 triệu dân trở lên

4 Tấc độ đô thị hóa đang diễn ra chậm chạp trên TG hiện nay

a Giới thiệu bài: - Các em đã tìm hiểu về các vấn đề về dân số và đô thị trên TG Để củng cố kiến thức

và rèn kĩ năng cho các em hôm nay chúng ta học bài thực hành.

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS đọc lợc đồ mật độ dân số tỉnh Thái Bình (10 )’)

-Phơng pháp : Nêu vấn đề, trực quan

? Nơi có mật độ thấp nhất là bao nhiêu?

? Chỉ địa phơng có mật độ dân số thấp nhất?

- Dân c phân bố không đều

1 Đọc lợc đồ mật

độ dân số tỉnh Thái Bình

- Nơi có mật độ dân

số cao nhất

- Nơi có mật độ thấpnhất

* Hoạt động 2 : Tổ chức cho HS phân tích tháp tuổi ( 15 )’)

-Phơng tiện: Tháp tuổi TP Hồ chí Minh

- GV treo tháp tuổi TP Hồ Chí Minh yêu cầu

HS quan sát

? Tháp tuổi này có gì khác so với tháp tuổi đã

học ?

? Tháp tuổi biểu hiện gì ?

- Quan sát 2 tháp tuổi và cho HS thảo luận

theo yêu cầu

? Hình dáng tháp tuổi có gì thay đổi ?

? Nhóm tuổi nào tăng về tỉ lệ? Nhóm tuổi nào

- Dân số TP Hồ chí Minh có xuhớng già đi

2 Phân tích tháp tuổi TP Hồ Chí Minh

- Nhóm tuổi lao độngtăng về tỉ lệ

- Nhóm tuổi giảm về

tỉ lệ

- Hình dáng tháp tuổi

* Hoạt động 3 : Tổ chức cho HS đọc lợc đồ phân bố dân c châu A ( 15 )’)

Trang 7

đô thị hóa diễn ra rất nhanh chóng

- Nắm đợc nội dung bài học

- Xác định đợc vị trí đới nóng trên TG và các kiểu môi trờng trng đới nóng

- Trình bày đợc đặc điểm của môi trờng xích đạo ẩm ( Nhiệt độ và lợng ma cao quanh năm, có rừng rậm thơng xanh quanh năm )

1 Giáo viên: - Quả địa cầu, Lợc đồ các kiểu môi trờng trong đới nóng

- Tranh, ảnh, hình vẽ vè cảnh quan rừng rậm thờng xanh quanh năm

- Biểu đồ nhiệt độ và lợng ma của Xin-ga-po

2 Học sinh: - Ôn lại các kiến thức về các loại gió thờng xuyên, các đới khí hậu trên trái đấi

- Ôn lại kĩ năng phân tích biểu đồ nhiệt độ và lợng ma

2 Kiểm tra bài cũ: GV dùng quả địa cầu kiểm tra lại kiến thức

H1 Lên bảng chỉ trên quả địa cầu các đờng chí tuyến Bắc, chí tuyến Nam? Các vòng cực Bắc, vòng cực Nam ?

H2 Chỉ và nêu vị trí, đặc điểm của các đới khí hậu đã học ở lớp 6 trên quả địa cầu?

a Giới thiệu bài: - ở lớp 6 các em đã đợc tìm hiểu sơ lợc về các đới khí hậu, đó cũng chính là các môi

trờng địa lí lớn Để giúp các em tìm hiểu sâu rộng và cụ thể hơn về các môi trờng địa lí này chúng ta sẽ học sang phần 2 của chơng trình địa lí 7: các môi trờng địa lí Môi trờng địa lí đầu tiên chúng ta tìm hiểu trong chơng I là : Môi trờng đới nóng Vậy đới nóng có vị trí và đặc điểm ntn? Bao gồm các môi trờng gi? Chúng ta hãy vào bài học hôm nay

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về đới nóng ( 10 )’)

-Phơng tiện: Quả địa cầu, Lợc đồ các kiểu môi trờng trong đới nóng

? Lên bảng dựa vào kiến thức lớp 6 chỉ vị trí

của đới Nóng trên quả Địa cầu và trên BĐ ?

- Danh giới của đới nóng trên thực tế không

hoàn toàn trùng khớp với đơng chí tuyến

(chỉ trên BĐ)

? Nêu các đặc điểm khí hậu của đới nóng ?

(nhiệt độ, gió chính, lợng ma)

? Vì sao đới nóng lại có đặc điểm khí hậu

nh vậy?

? Nhìn vào BĐ em có nhận xét gì về diện

tích đất đai thuộc đới nóng ?

- Đới nóng trải dài giữa 2 chí tuyến tạo thành 1vành đai liên tục bao quanh trái đất

- Nhiệt độ cao (20->300 ) lợng ma lớn(1000 -> 2000mm ) gió chính là gió tín phong (Mậu dịch) thổi từ chí tuyến

về xích đạo

- Vì nơi đây quanh năm nhận đợc ợng ánh sáng mặt trời lớn, góc tiếp xạlớn và thời gian chiếu sáng ít chênh lệch(t0 cao), lại tồn tại vành đai khí áp

l-I Đới nóng

- Vị trí

- Khí hậu

- Sinh vật

Trang 8

? Nghiên cứu SGK nêu đặc điểm của giới

sinh vật trong đới nóng ?

? Dựa vào sự phân bố dân c TG đã học ở bài

2 cho biết tình hình dân số của đới nóng?

? Quan sát BĐ chỉ và nêu các kiểu môi

tr-ờng trong đới nóng?

->Mỗi 1 kiểu môi trờng lại có những đặc

điểm riêng biệt chúng ta sẽ lần lợt tìm hiểu

từng kiểu môi trờng này Môi trờng đầu tiên

chúng ta tìm hiểu là môi trờng xích đạo ẩm

thấp xích đạo( ma nhiều)

- Đới nóng chiếm phần lớn diện tích

đất nổi trên TĐ

- Có giới thực, động vật hết sức đa dạng và phong phú

- Đây là khu vực tập trung đông dân

và có nhiều nớc đang phát triển trên TG

- Trong đới nóng có các kiểu môi ờng: Môi trờng xích đạo ẩm, môi tr-ờng nhiệt đới, môi trờng nhiệt đới gió mùa và môi trờng hoang mạc

tr Đất đai

- Dân c

- Các kiểu môi trờng

* Hoạt động 2 : Tổ chức cho HS tìm hiểu đặc điểm khí hậu của môi trờng xích đạo ẩm (12 )’)

-Phơng tiện: Lợc đồ các kiểu môi trờng trong đới nóng, biểu đồ nhiệt độ và lợng ma của Xin-ga-po

? Chỉ và nêu vị trí của môi trờng xích đạo

ẩm trên bản đồ?

- Danh giới môi trờng xích đạo ẩm không

hoàn toàn trùng khớp với đờng 50B,N có sự

xê dịch

- Xác định vị trí của Xin-ga-po trên BĐ

- GV treo biểu đồ nhiệt độ và lợng ma của

Xin-ga-po yêu cầu HS quan sát và phân tích

? Quan sát đờng biểu diễn nhiệt độ xác định

tháng có nhiệt độ cao nhất là tháng mấy,

nhiệt độ là bao nhiêu? tháng có nhiệt độ

thấp nhất là tháng mấy, nhiệt độ là bao

nhiêu? chênh lệch giữa tháng cao nhất và

tháng thấp nhất là bao nhiêu? Qua đó em có

nhận xét gì về nhiệt độ của Xin-ga-po?

? Quan sát các cột lợng ma cho biết tháng

nào ma nhiều nhất? tháng nào ma ít nhất?

chênh lệch là bao nhiêu? Em có nhận xét gì

về tổng lợng ma và sự phân bố lợng ma

trong năm của Xin-ga- po ?

? Xin- ga –po là 1 địa danh tiêu biểu của

Môi trờng xích đạo ẩm qua khí hậu của

Xin-ga-po hãy nêu đặc điểm khí hậu của môi

tr-ờng xích đạo ẩm?

-> Với đặc điểm khí hậu nh vậy nơi đây có

cảnh quan ra sao chúng ta sang phần 2

- Tháng ma nhiều nhất là tháng 1,11,12 khoảng 250 mm Tháng ma ít nhất là tháng 5,7,9 khoảng 170mm chênh lệchkhông đáng kể

-> Lợng ma lớn và ma khá đều quanh năm

- Môi trờng xích đạo ẩm có khí hậu nóng ẩm quanh năm Chênh lệch nhiệt

độ giữa tháng cao nhất và tháng thấp nhất rất nhỏ Lợng ma TB năm lớn 1500->2500mm ma khá đều quanh năm Độ ẩm cao không khí ẩm ớt ngộtngạt

II.Môi trờng xích đạo ẩm.

1 Khí hậu

- Vị trí

- Khí hậu+ Nhiệt độ

+ lợng ma

* Hoạt động 3 : Tổ chức cho HS tìm hiểu đặc điểm của cảnh quan rừng rậm xanh quanh năm ( 12 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, hình vẽ, lắt cắt về rừng rậm xanh quanh năm

GV treo tranh ảnh, hình vẽ, lát cắt về rừng

rậm xanh quanh năm

? Quan sát và cho biết rừng có mấy tầng

chính ?

? Tại sao rừng ở đây lại có nhiều tầng ?

? Đọc đoạn văn bài 3 trang 18?

? Qua quan sát tranh ảnh và đọc đoạn văn

trên hãy nêu đặc điểm của cảnh quan rừng

rậm xanh quanh năm ?

- GV thuyết trình thêm về sự đa dạng sinh

học của 1 số rừng lớn nh Rừng Amadôn,

rừng ở In-đô-nê-xi-a, rừng ở trung Phi

những cánh rừng này là lá phổi xanh của

nhân loại nhng hiện đang bị khai thác rất

mạnh và có nguy cơ bị kiệt quệ cần phải bảo

- ở vùng cửa sông, ven biển lầy bùn

có rừng ngập mặn phát triển rậm rạp

2 Rừng rậm xanh quanh năm.

- Rừng có đa dạng sinh học bậc nhất

- Có nhiêu loài cây, mọc thành nhiều tầng rậm rạp và có nhiều loài chim thú sinh sống

Trang 9

- GV tổ chức cho HS hoạt động nhóm: 3nhóm GV giao phiếu học tập cho từng nhóm

+ Nhóm 1: Phân tích các biểu đồ nhiệt độ và lợng ma để nhận biết đâu là biểu đồ nhiệt độ và lợng ma của

1 địa danh thuộc môi trờng Xích đạo ẩm? Vì sao lại là biểu đồ đó?

+ Nhóm 2: Quan sát và mô tả 1 số tranh ảnh và nhận biết đâu là ảnh chụp cảnh quan rừng rậm xanh quanh năm? Vì sao lại chon bức ảnh đó?

+ Nhóm 3: Làm bài trắc nghiệm : Chọn phơng án trả lời đúng nhất cho các câu sau:

1.Môi trờng đới nóng nằm ở vị trí ?

a Giữa 2 chí tuyến b Giữa 2 chí tuyến và 2 vòng cực c Từ 2 vòng cực đến 2 cực

2.Môi trờng xích đạo ẩm có đặc điểm khí hậu là ?

a Nóng ẩm theo mùa b Nóng ẩm quanh năm

c Khô lạnh quanh năm d Nóng khô quanh năm

3.Đặc điểm nào sau đây không đúng nhất với cảnh quan rừng rậm xanh quanh năm ?

a.Cây cối xanh quanh năm b Cây cối tha thớt, chim thú nghèo nàn

c Cây cối xanh tốt ,nhiều tầng d Chim , thú phong phú

4 Nhận xét nào sau đây không phải là đặc điểm khí hậu của đới nóng ?

a.Nhiệt độ cao b Ma nhiều

c Có gió Tín phong d Có gió Tây ôn đới

- Các nhóm báo cáo kết quả , nhận xét chéo nhóm bạn

- GV tổng hợp kết quả chốt rồi chuyển

- Nắm đợc đặc điểm của môi trờng nhiệt đới ( nóng quanh năm vf có thời kì khô hạn ) và có khí hậu nhiệt

đới ( nóng và có lợng ma thay đổi: càng về gần chí uyến lợng ma càng giảm dần và thời kì khô hạn càng kéo dài )

- Nhận biết đợc cảnh quan đặc trng của môi trờng nhiệt đới là xa van hay đồng cỏ cao nhiệt đới

2 Kĩ năng

- Củng cố và rèn luyện kĩ năng đọc biểu đồ nhiệt độ và lợng ma cho HS

- Củng cố kĩ năng nhận biết môi trờng địa lí cho HS qua ảnh chụp

II Chuẩn bị

1 Giáo viên: - Lợc đồ các môi trờng địa lí

- Biểu đồ nhiệt độ và lợng ma của Ma-la-can và Gia-mê-na

- Tranh ảnh cảnh quan xavan, đồng cỏ cao nhiệt đới

2 Học sinh: - Ôn lại kĩ năng phân tích biểu đồ nhiệt độ và lợng ma

- Ôn lại kĩ năng miêu tả đặc trng của cảnh quan qua ảnh

? Làm bài trắc nghiệm : Chọn phơng án trả lời đúng nhất cho các câu sau:

1.Môi trờng đới nóng nằm ở vị trí ?

a Giữa 2 chí tuyến b Giữa 2 chí tuyến và 2 vòng cực c Từ 2 vòng cực đến 2 cực

2.Môi trờng xích đạo ẩm có đặc điểm khí hậu là ?

a Nóng ẩm theo mùa b Nóng ẩm quanh năm

c Khô lạnh quanh năm d Nóng khô quanh năm

3.Đặc điểm nào sau đây không đúng nhất với cảnh quan rừng rậm xanh quanh năm ?

a.Cây cối xanh quanh năm b Cây cối tha thớt, chim thú nghèo nàn

c Cây cối xanh tốt ,nhiều tầng d Chim , thú phong phú

4 Nhận xét nào sau đây không phải là đặc điểm khí hậu của đới nóng ?

a.Nhiệt độ cao b Ma nhiều

c Có gió Tín phong d Có gió Tây ôn đới

? Em hiểu biết những gì về môi trờng xích đạo ẩm?

Trang 10

a Giới thiệu bài: - ở bài trớc chúng ta đã tìm hiểu môi trờng xích đạo ẩm thuộc đới nóng Bài hôm nay

chúng ta tiếp tục tìm hiểu một môi trờng tiếp theo thuộc đới nóng đó là môi trờng nhiệt đới

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về khí hậu ( 20 )’)

-Phơng pháp : Nêu vấn đề, trực quan, thảo luận

-Phơng tiện: Lợc đồ các kiểu môi trờng trong đới nóng, các biểu đồ khí hậu

- GV treo Lợc đồ các kiểu môi trờng trong

đới nóng và yêu cầu HS quan sát

? Chỉ và nêu vị trí của môi trờng nhiệt đới

trên bản đồ?

- Danh giới môi trờng nhiệt đới không

hoàn toàn trùng khớp với những vĩ độ trên

? Qua đặc điểm khí hậu của 2 địa điểm

thuộc môi trờng nhiệt đới trên hãy nêu đặc

điểm chung của khí hậu môi trờng nhiệt

đới?

? Xác định vị trí của 2 địa diểm đó trên

BĐ ? Chỉ ra những điểm khác biệt về khí

hậu của 2địa điểm trên?

? Qua đó em có nhận xét gì về sự thay đổi

khí hậu của môi trờng nhiệt đới từ xích

đạo đến chí tuyến ?

? Chỉ ra điểm khác biệt giữa khí hậu của

môi trờng nhiệt đới với môi trờng xích đạo

ẩm?

- Vị trí từ vĩ tuyến 50 đén chí tuyến ở 2bán cầu

- HS hoạt động theo nhóm

* Nhóm 1: Phân tích biểu đồg khí hậucủa Ma-la-can:

- Nhiệt độ cao nhất vào tháng 3,49,10lên đến 280c nhiệt độ thấp nhất vàotháng 1,2,7,8 khoảng 250c -> nhiệt độkhá cao quanh năm biên độ nhiệt nhỏ

- Lợng ma khá lớn ma tập trung vào cáctháng từ tháng 5 đến tháng 10-> lợng maphân bố không đều có 2 mùa rõ rệt

* Nhóm 2: Phân tích biểu đồg khí hậucủa Gia-mê-na:

- Nhiệt độ cao nhất vào tháng 3,9, lên

đến 330c nhiệt độ thấp nhất vào tháng1,2 khoảng 220c -> nhiệt độ khá caoquanh năm biên độ nhiệt khá lớn

- Lợng ma trung bình ma tập trung vàocác tháng từ tháng 5 đến tháng 9-> lợng

ma phân bố không đều có 2 mùa rõ rệt

=> Khí hậu nhiệt đới có nhiệt độ caoquanh năm (trên 200c) nhng vẫn có sựthay đổi theo mùa Lợng ma trung bình(500-> 1500mm) chủ yếu tập trung vàomùa ma

1 Khí hậu

- Vị trí

- Khí hậu+ Nhiệt độ

+ Lợng ma

* Hoạt động 2 : Tổ chức cho HS tìm hiểu đặc điểm khác của môi trờng ( 15 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, hình vẽ về cảnh quan xa van

- GV treo ảnh cảnh quan xa van

? Quan sát tranh ảnh trên hãy mô tả các

đối tợng đợc thể hiện trong ảnh?

? Chỉ ra sự khác biệt của 2 ảnh xavan ở

Kê-ni-a và xavan ở Trung Phi ?

? Qua đó hãy nêu đặc điểm của cảnh quan

xavan?

? Tại sao cảnh quan nơi đây có đặc diểm

nh vậy?

? Xu thế phát triển của cảnh quan này ra

sao? Vì sao có sự thay đổi đó ?

? Nêu giá trị của cảnh quan nơi đây là gì ?

- Đất Feralit đỏ vàng giầu ôxit sắt nhôm

dễ bị xói mòn nếu không canh tác hợp lí

- Cảnh quan thay đổi từ xích đạo về 2 chí tuyến : Rừng tha -> đồng cỏ cao->

cỏ mọc tha thớt-> cây bụi gai bán hoangmạc

- Do sự biến đổi của khí hậu và tình trạng khai thác rừng bừa bãi làm diện tích xa van và bán hoang mạc ngày càng

- Thay đổi theo mùa

- Thay đổi theo

vĩ độ

- Tình trạng

- Giá trị

? Phân biệt môi trừơng nhiệt đới với môi trờng xích đạo ẩm?

1.Đặc điểm khí hậu nào sau đây không thuộc môi trờng nhiệt đới?

a Nhiệt độ cao quanh năm b Lợng ma thay đổi theo mùa

Trang 11

c Càng gần chí tuyến mùa ma càng kéo dài d Tất cả các đặc điểm trên

2 Càng đến gần 2 chí tuyến thì cảnh quan môi trờng thay đổi theo quy luật?

a Xavan-> rừng tha-> bán hoang mạc b Rừng tha-> xavan-> bán hoang mạc

c Bán hoang mạc-> xa van-> rừng tha c Rừng tha-> bán hoang mạc-> xa van

- Tìm hiểu và thu thập thêm thông tin về môi trờng nhiệt đới trên : đài, báo, tivi

- Đọc và nghiên cứu bài mới

1 Giáo viên: - Lợc đồ các môi trờng địa lí

- Lợc đồ gió mùa châu á

- Biểu đồ nhiệt độ và lợng ma của Hà Nội và Mum- bai

- Tranh ảnh cảnh quan môi trờng

2 Học sinh: - Ôn lại kĩ năng phân tích biểu đồ nhiệt độ và lợng ma

- Ôn lại kĩ năng miêu tả đặc trng của cảnh quan qua ảnh

- Tìm hiểu đặc điểm khí hậu và cảnh quan ở địa phơng em

1 ổn định tổ chức lớp: - Quan sát và điều chỉnh lớp cho hợp lí tạo không khí học tập

2 Kiểm tra bài cũ: ? Làm bài trắc nghiệm : Chọn phơng án trả lời đúng nhất cho các câu sau:

1.Đặc điểm khí hậu nào sau đây thuộc môi trờng nhiệt đới?

c Càng gần chí tuyến mùa ma càng ít và ngắn d Tất cả các đặc điểm trên

2 Càng cách xa 2 chí tuyến thì cảnh quan môi trờng thay đổi theo quy luật?

a Xavan-> rừng tha-> bán hoang mạc b Rừng tha-> xavan-> bán hoang mạc

c Bán hoang mạc-> xa van-> rừng tha c Rừng tha-> bán hoang mạc-> xa van

a Giới thiệu bài: - Chúng ta đã tìm hiểu đợc 2 kiểu môi trờng trong đới nóng Hôm nay chúng ta lại tiếp tục tìm hiểu 1 môi trờnh hết sức đặc sắc trong đới nóng đó là môi trờng nhiệt đới gió mùa

Vậy môi trờng này có gì khác biệt so với 2 môi trờng trớc bài hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu?

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về khí hậu ( 20 )’)

-Phơng tiện: Lợc đồ các kiểu môi trờng trong đới nóng, các biểu đồ khí hậu, lợc đồ gió mùa châu á

- GV treo lợc đồ gió mùa mùa đông và gió

mùa mùa hạ giới thiệu và yêu cầu HS quan

sát

? Chỉ và xác định hớng gió của gió mùa

mùa đông? Nêu đặc điểm khí hậu mùa

đông ? Vì sao mùa đông lại lạnh khô ?

? Chỉ và xác định hớng gió của gió mùa

- Nam á và Đông Nam A

* Nhóm 1: Gió mùa mùa hạ

- Hớng gió Tây nam, Nam, đông nam

- Gió nóng từ nam bán cầu thồi lạiqua biển nên gây ra nóng, ma nhiều

* Nhóm 2 : Gió mùa mùa đông:

- Hớng gió: Nam, Đông bắc

- Gió từ lục địa bắc á thổi xuống lạnh

1 Khí hậu

- Vị trí

Trang 12

mùa hạ ? Nêu đặc điểm khí hậu mùa hạ ?

Vì sao mùa hạ lại nóng ẩm?

? Khí hậu mùa đông có gì đặc biệt?

GV tổ chức cho HS hoaạt động theo

? Qua đó em hiểu gì về đặc điểm khí hậu

của môi trờng nhiệt đới gió mùa?

? Khí hậu môi trờng nhiệt đới gió mùa có

gì khác với khí hậu môi trờng nhiệt đới ?

? Việt nam thuôc môi trờng nào?

Đặc điểm khí hậu của VN ra sao?

GV chốt rồi chuyển

và khô

* Biểu đồ nhiệt độ và lợng ma của HàNội có nhiệt độ khá cao biên độ nhiệtkhá lớn Lợng ma khá lớn ma nhiềuvào mùa hạ

- Biểu đồ khí hậu của Mun- bai :Nhiệt độ khá cao thay đổi theo mùabiên độ nhiệt nhỏ Lợng ma phongphú nhng rất tập trung vào mùa hạ

=> Khí hậu nhiệt đới gió mùa có nhiệt

độ và lợng ma tùy thuộc vào vị trí gầnhay xa biển sờn đón gió hay khuất gióthay đổi theo mùa Thời tiết diễn biếnthất thờng

- Khác nhau ở sự phân bố lợng ma và

sự thay đổi thất thờng

- VN thuộc môi trờng nhiệt đới giómùa

- Khí hậu

* Hoạt động 2 : Tổ chức cho HS tìm hiểu đặc điểm khác của môi trờng ( 15 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, hình vẽ về cảnh rừng nhiệt đới gió mùa

GV treo tranh ảnh về thiên nhiên nhiệt đới

gió mùa yêu cầu HS quan sát

? Quan sát mô tả những đối tợng thể hiện

trong ảnh?

? Chỉ ra sự khác nhau giữa H7.5 và 7.6 ?

? Qua tranh ảnh và dựa vào thiên nhiên

Việt Nam hãy nêu đặc điểm của môi trờng

nhiệt đới gió mùa ?

? Khí hậu và thiên nhiên nhiệt đới gió mùa

có thuận lợi và khó khăn gì ?

- Mổitờng nhiệt đới gió mùa là môi ờng phong phú và đa dạng nhất đớinóng

tr Thiên nhiên thay đổi theo mùa+ Mùa hạ cây cối xanh tơi rậm rạp ,rừng nhiều tầng động vật phong phú+ Mùa đông cây khô lá vàng hoặcrụng lá

- Thích hợp trồng cây lơng thực (Lúanớc) và cây công nghiệp Đây là vùngtập trung đông dân của TG

2 Các đặc điểm khác của môi tr- ờng.

- Thay đổi theomùa

- Giá trị

? Phân biệt môi trừơng nhiệt đới gió mùa với môi trờng nhiệt đới ?

1.Đặc điểm khí hậu nào sau đây thuộc môi trờng nhiệt đới gió mùa?

2 Thiên nhiên nhiệt đới gió mùa có đặc điểm là ?

a Thay đổi theo mùa b Diễn biến thất thờng

c Phong phú và đa dạng d Tất cả các phơng án trên

- Tìm hiểu và thu thập thêm thông tin về môi trờng nhiệt đới trên : đài, báo, tivi

Trang 13

1 Giáo viên: - Lợc đồ những khu vực thâm canh lúa nớc ở châu A

- Các tranh ảnh về hoạt động nông nghiệp ở đới nóng

2 Học sinh: - Tìm hiểu các hoạt động nông nghiệp ở đới nóng, ở địa phơng em

2 Kiểm tra bài cũ:? Làm bài trắc nghiệm : Chọn phơng án trả lời đúng nhất cho các câu sau:

1.Đặc điểm khí hậu nào sau đây thuộc môi trờng nhiệt đới gió mùa?

2 Thiên nhiên nhiệt đới gió mùa có đặc điểm là ?

a Thay đổi theo mùa b Diễn biến thất thờng

c Phong phú và đa dạng d Tất cả các phơng án trên

3 Sự khác nhau giữa khí hậu môi trờng nhiệt đới với nhiệt đới gió mùa là ?

a Sự phân bố lợng ma trong năm b Biên độ giao động nhiệt

c Ma nhiều hơn d Nóng hơn

a Giới thiệu bài: Chúng ta đã tìm hiểu về các kiểu môi trờng trong đới nóng Đới nóng là khu vực phát

triển nông nghiệp từ rất sớm ở đay có nhiều hình hức canh tác trong nông nghiệp Vậy đặc điểm của các hình thức canh tác ấy ntn chúng ta hãy vào bài hôm nay ?

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về làm nơng rẫy ( 10 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu về HĐ làm nơng rẫy

- GV treo tranh ảnh yêu cầu HS quan sát

? Hình thức canh tác này xuất hiện từ bao

? Nêu một số biểu hiện cho thấy sự lạc

hậu của hình thức sản xuất này ?

? Cần có những biện pháp gì để giải quyết

- Ra đời từ rát sớm

- Phá, đốt 1 vạt rừng để lấy đất canhtác sau vài vụ đất bạc màu bỏ đi tìmnơi khác tiếp tục đốt vạt rừng khác làmnơng rẫy

- Đây là hình thức canh tác thô sơ, lạchậu năng xuất thấp làm cho đất đainhanh chóng bị thoái hóa bạc màu vàtàn phá rừng một cách nhanh chóng

- Càn phải có những chính sách hợp lígiáo dục ngời dân kĩ thuật nôngnghiệp và ý thức bảo vệ rừng

1 Làm nơng rẫy

- Đặc điểm

- Kết quả

- Biện pháp

* Hoạt động 2: Tổ chức cho HS tìm hiểu về làm ruộng , thâm canh lúa nớc ( 10’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu về HĐ Làm ruộng, thâm canh lúa nớc

? Quan sát H8.4,.8.3Nêu 1 sồ điều kiện về

nhiệt độ, lợng ma để tiến hành thâm canh

lúa nớc ?

? Nêu những điều kiện về dân c, nguồn lao

động để làm ruộng thâm canh lúa nớc

? Hoạt động thâm canh lúa nớc diễn ra

ntn?

? Tại sao phải củng cố đê điều, bờ vùng bờ

thửa, làm ruộng bậc thang ?

? Làm ruộng thâm canh lúa nớc ở địa

ph-ơng em diễn ra ntn?

? Em biết những chính sách gì của VN để

thúc đẩy hoạt động nông nghiệp ?

? Việt Nam và các nớc trong khu vực đã

đạt đợc những thành tựu gì về nông nghiệp

?

- Nhiệt độ cao Lợng ma phong phú,

có điều kiện giữ nớc, chủ động tới tiêu

- Chính sách khoán 10, Sản xuất nôngnghiệp hàng hóa

- VN xuất khẩu năm 2006 khoảng 5,6triệu tấn gạo đứng thứ 2 sau Thái Lan

2 Làm ruộng thâm canh lúa n- ớc

- Điều kiện đểthâm canh lúa nớc

- Hoạt động thâmcanh lúa nớc

- Tình hình thâmcanh ở các quốcgia

* Hoạt động 3: Tổ chức cho HS tìm hiểu về sản xuất nông sản hàng hóa theo quy mô lớn ( 10 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu về HĐ sản xuất nông sản theo quy mô lớn

Trang 14

? Quan sát H8.5 mô tả đối tợng thể hiện

? Đồn điền cho thu hoạch nhiều nông sản

tại sao ngời ta không cho lập nhiều đồn

động hiện đại, có cơ sở hạ tầng

- Kết quả : làm ra nhiều sản phẩmhàng hóa

- Ưu điểm : cho thu hoạch nhiều nôngsản

- Hạn chế: Phải có đất rộng, nhiềuvốn, nhiều máy móc, phải có nguồntiêu thụ hàng hóa ổn định

3 Sản xuất hàng hóa nông sản theo quy mô lớn

? Địa phng em đang canh tác nông nghiệp ở hình thức nào ? Hình thức đó có phù hợp với các điều kiện ở

địa phơng không ? Địa phơng em đã có những chính sách gì để thúc đẩy sản xuất nông nghiệp ?

- GV tổ chức cho HS hoạt động theo nhóm: 4 nhóm mỗi nhóm làm 1 bài tập trong SGK Nhóm 4 làm bàitập trắc nghiệm sau:

Chọn phơng án trả lời đúng nhất cho các câu sau:

1 Hình thức canh tác nào đòi hỏi nhiều vốn và khoa học kĩ thuật nhất

a Làm nơng rẫy b Thâm canh lúa nớc

c Đồn điền d Cả 3 hình thức trên

2 Hình thức canh tác nào phổ biến ở môi trờng nhiệt đới gió mùa ?

3 Hình thức canh tác nào gây thoái hóa đất và tàn phá rừng ?

- Tìm hiểu thêm về hoạt động nông nghiệp ở địa phơng em

- Biết đợc một số cây trồng , vật nuôi ở các kiểu môi trờng khác nhau của đới nóng

2 Kĩ năng: - Luyện tập cách mô tả hiện trợng địa lí qua tranh liên hoàn và củng cố thêm kĩ năng đọc

1 Giáo viên: - Các tranh ảnh về hoạt động nông nghiệp ở đới nóng.

2 Học sinh: - Tìm hiểu các hoạt động nông nghiệp ở đới nóng, ở địa phơng em

1 Hình thức canh tác nào lạc hậu nhất ?

2 Hình thức canh tác nào phổ biến ở môi trờng nhiệt đới gió mùa ?

Trang 15

3 Muốn sản xuất nông nghiệp hàng hóa theo quy mô lớn cần có những điều kiện gì ?

a Nhiều vốn và kĩ thuật b Nhiều đất đai

c Có thị trờng tiêu thụ d Tất cả các yếu tố trên.

a Giới thiệu bài

Bên cạnh những hình thức canh tác Nền nông nghiệp ở đới nóng có những đặc điểm ntn? Bài hôm naychúng ta cùng tìm hiểu?

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về đặc điểm sản xuất nông nghiệp ( 15’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu về HĐ nông nghiệp

?Nhắc lại đặc điểm khí hậu của các môi

trờng địa lí đã học trong đới nóng ?

? Các đặc điểm đó có ảnh hởng gì tới cây

trồng vật nuôi và mùa vụ ở đới nóng ? cho

ví dụ ?

? Quan sát và phân tích biểu đồ khí hậu

của môi trờng xích đạo ẩm H9 SGK ?

? Lớp mùn không dày nếu độ dốc cao,

lựng ma nhiều quanh năm nh vậy thì điều

gì sẽ xẩy ra với lớp mùn này?

? Nếu rừng ,Mất độ che phủ thì điều gì sẽ

? ở địa phơng em hoạt động sản xuất nông

nghiệp diễn ra nh thế nào?

- Biện pháp: làm thủy lợi, trồng cây,trừ dịch bệnh

1.Đặc điểm sản xuất nông nghiệp

- Đặc điểm khíhậu

- Đặc điểm sảnxuất nông nghiệp

- Khó khăn

- Biện pháp

* Hoạt động 2: Tổ chức cho HS tìm hiểu về các sản phẩm nông nghiệp chủ yếu ( 15 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu về các sản phẩm nông nghiệp

? ở nớc ta có những loại cây trồng nào?

Đ-ợc trồng ở đâu ?

? Tại sao lại có sự phân bố nh vậy?

? Tại sao những ùng trồng lúa nớc lại

? Nêu nhận xét về cây trồng của đới nóng/

? Đới nóng có các con vật nuôi nào ?

Chúng đợc nuôi ở đâu?

? Vì sao lại có sự phân bố nh vậy ? ở địa

phơng em có các cây trồng vật nuôi nào?

+ Cao su: Đông Nam A + Dừa: Các nớc ven biển+ Bông: Nam A

+ Mía :’) Nam Mĩ+ Lạc : Nam Mĩ, Tây Phi, Nam A

- Chăn nuôi ở đới nóng cha phát triểnbằng trồng trọt

+ Dê, cừu, trâu bò chăn thả vùng khô

han đòng cỏ+ Lợn và gia cầm nuôi nhiều vùngtrồng ngũ cốc

2 Các sản phẩm nông nghiệp chủ yếu.

- Cây trồng

- Vật nuôi

GV cho HS làm bài tập trắc nghiệm sau:

1 Môi trờng xích đạo ẩm gặp những khó khăn gì ?

a Đất đai dễ bị xói mòn b Lắm sâu bệnh

c Tầng mùn không dầy d Cả 3 ý trên

2 Yếu tố nào chi phối mùa vụ ở môi trờng nhiệt đới gió mùa?

Trang 16

a Đất đai b Lợng ma và chế độ ma

c Nhiệt độ d Cả 3 ý trên

3 Cây lúa nớc đợc trồng nhiều ở khu vực nào?

a Châu Phi b Nhiệt đới gió mùa

c Nam Mĩ d Cả 3 ý trên

- Tìm hiểu thêm về hoạt động nông nghiệp ở địa phơng em

- Luyện tập cách đọc, phântích biểu đồ và sơ đồ về các môi quan hệ

- Bớc đầu luyện tập cách phân tích các số liệu thống kê

1 Môi trờng xích đạo ẩm gặp những khó khăn gì ?

a Đất đai dễ bị xói mòn b Lắm sâu bệnh

c Tầng mùn không dầy d Cả 3 ý trên

2 Yếu tố nào chi phối mùa vụ ở môi trờng nhiệt đới gió mùa?

a Đất đai b Lợng ma và chế độ ma

c Nhiệt độ d Cả 3 ý trên

3 Cây lúa nớc đợc trồng nhiều ở khu vực nào?

a Châu Phi b Nhiệt đới gió mùa

c Nam Mĩ d Cả 3 ý trên

a Giới thiệu bài: - Chúng ta đã tìm hiểu về các môi trờng ở đới nóng vậy tình hình dân số và tài nguyên môi trờng ở đới nóng ntn? Bài hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu?

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu về đặc điểm dân số ở đới nóng ( 15’)

-Phơng pháp : Nêu vấn đề, trực quan,

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu về dân số

? Quan sát lợc đồ H2.1 cho biết dân c đới

nóng phân bố tập trung ở những khu vực nào

? Dựa vào kiến thức bài 5 hãy cho biết tình

hình dân số của đới nóng ?

? Dân số đới nóng tập trung gần 50% dân số

TG lại tập trung ở 4 khu vực trên sẽ có tác

động gì tới tài nguyên môi trờng ở nơi đó ?

? Dựa vào kiến thức phần 1 hãy nêu tình

hình gia tăng dân số của thế giới nói chung

- Dân số đới nóng đông nhng chỉ sốngtập trung ở một số khu vực

- Đa số các quốc gia đới nóng là cácnớc đang phát triển và vẫn còn trongtình trạng bùng nổ dân số

 Tong khi nền kinh tế hiện nay cònchậm phát triển thì 2 đặc điểm trên

1 Dân số

- Dân số đớinóng đông nhngchỉ sống tậptrung ở một sốkhu vực

-Đa số các quốcgia đới nóng làcác nớc đang

Trang 17

và đới nóng nói riêng ?

? Trong khi nguồn tài nguyên môi trờng

đang bị xuống cấp thì sự bùng nổ dân số ở

đới nóng có tác động ntn?

của dân số sẽ gây sức ép nặng nề choviệc cải tạo đời sống ngời dân và chotài nguyên môi trờng

phát triển và vẫncòn trong tìnhtrạng bùng nổdân số

* Hoạt động 2: Tổ chức cho HS tìm hiểu về sức ép của dân số tới tài nguyên môi trờng ( 15 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu về sức ép dân số, H10.1, SGK

GV treo biểu đồ H10.1yêu cầu HS quan sát

? Phân tích bình quân lơng thực theo đầu

ngời của châu Phi?

? Vì sao cả dân số và lơng thực đều gia tăng

mà bình quân lơng thực theo đầu ngời lại

? Nghiên cứu SGK trang 33 ? Nêu những tác

động của sức ép dân số đến việc giải quyết

các nhu cầu ăn, ở , mặc cho ngời dân ?

? Đọc đoạn còn lại cho biết những tác dụng

tiêu cực của dân số đến môi trừơng?

? Cần có những biện phàp gì để giải quyết

tình trạng trên ?

? ở nớc ta nói chung và địa phơng em nói

riêng sức ép của dân số diễn ra ntn? và có

những biện pháp gì để giải quyết ?

- Do dân số tăng nhu cầu sử dụng tàinguyên tăng: Phá rừng, lấy đất canhtác

- Gây tác động xấu tới môi trừơng :Thiếu nớc sạch, môi trờng tự nhiên bịhủy hoại dần,

2 Sức ép của dân số tới tài nguyên môi tr- ờng.

- Gây sức ép tớitài nguyên ,môitrờng

1 Nếu tấc độ gia tăng dân số là 2,0 % tấc độ tăng sản lợng lơng thực là 5,0 % thì bình quân lơng thực trên

đầu ngời sẽ :

a Tăng lên b Giảm xuống c Ngang bằng

2 Đặc điểm nào đúng với tình hình dân số của đới nóng ?

a Tăng nhanh b tăng chậm c Bùng nổ d Bình thờng

- Tìm hiểu thêm về sức ép dân số ở địa phơng em

- Nắm đợc nguyên nhân của di dan và đô thị hóa ở đới nóng

- Biết đợc nguyên nhân hình thành và các vấn đề đặt ra cho các đô thị, siêu đô thị ở đới nóng

2 Kĩ năng

- Bớc đầu luyện tập cách phân tích các sự vật, hiện tợng địa lí ( Các nguyên nhân đi dân )

- Củng cố các kĩ năng đọc, phân tích ảnh địa lí, lợc đồ địa lí và biểu đồ hình cột

3 Thái độ

Trang 18

- Giáo dục cho học sinh về dân số và di dân.

? Nêu tình hình gia tăng dân số và hậu quả của nó ở đới nóng ?

1 Nếu tấc độ gia tăng dân số là 2,0 % tấc độ tăng sản lợng lơng thực là 5,0 % thì bình quân lơng thực trên

đầu ngời sẽ :

a Tăng lên b Giảm xuống c Ngang bằng

2 Đặc điểm nào đúng với tình hình dân số của đới nóng ?

a Tăng nhanh b tăng chậm c Bùng nổ d Bình thờng

a Giới thiệu bài: - Chúng ta đã tìm hiểu về các môi trờng ở đới nóng và tìng hình dân số và tài nguyên môi trờng ở đới nóng Vậy tình hình đô thị hóa diễn ra ntn Bài hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu?

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS tìm hiểu vến sự di dân ở đới nóng ( 15 )’)

-Phơng pháp : Nêu vấn đề, trực quan,

? Nhắc lại tình hình gia tăng dân số ở đới

nóng và hậu qủa của nó ?

? Đọc thuật ngữ di dân trong bảng thuật ngữ

- Tình hình di dân rất đa dạng vàphong phú

- Nguyên nhân : tìm đất đai canh tác,việc làm di dân tị nạn, do thiên tai,chiên tranh (Di dân tự phát )

-Di dân có tổ chức có kế hoạch Dophất triẻn kinh tế

- Hậu quả của di dân tự phát gây sức

ép về dân số, kinh tế ,đô thị

- Chỉ bằng những biện pháp quản líchặt chẽ di dân có tổ chức có kếhoạch tích cực mới giải quyết đợcsức ép di dân

1 Sự di dân

- Tình hình didân rất đa dạng

và phong phú -Nguyên nhân

- Hậu quả

- Biện pháp

* Hoạt động 2: Tổ chức cho HS tìm hiểu về đô thị hóa ở đới nóng ( 15 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu về đô thị, sieu đô thị, H11.1,11.2 SGK

? Đọc lại thuật ngữ đô thị hóa trong bảng

- Tốc độ đô thị hóa diễn ra rất nhanh ở

đới nóng từ năm 89 - > 2000 dân số đô

thị đới nóng tăng lên gấp đôi

- ở ấn Độ chủ yếu do di dân tự phát đểlại nhiều hậu quả nặng nề : Nhà ở,

điện nớc, tiện nghi sinh hoạt, môi ờng

tr ở Xintr gatr po đô thị hóa có kế hoạchthì cuộc sống của ngời dân ổn định, đủtiện nghi Môi trờng đô thị sạch đẹp

2 Đô thị hóa

- Tình hình đôthị hóa ở đớinóng

- Nguyên nhân

Trang 19

? Qua đó hãy nêu những biện pháp để khắc

phục những tiêu cực do đô thị hóa tự phát

sinh ra ?

? ở VN tình hình đô thị hóa diễn ra ntn?

Việt Nam đã có những giải pháp ,chính sách

gì cho vấn đề đô thị hóa ?

- Giải pháp : Cần gắn liền đô thị hóavới phát triển kinh tế và phân bố lạidân c cho hợp lí

- Hậu quả

- Giải pháp

1 Di dân ở đới nóng diễn ra do các nguyên nhân ?

a Thiên tai, hạn hán b Xung đột, chiến tranh, đói nghèo

c Các chính sách và sự phát triển kinh tế d Tất cả các nguyên nhân trên

2 Nguyên nhân nào đợc coi là tích cực ?

3 Hậu quả của quá trình đô thị hóa tự phát là gì ?

a Gây sức ép về nhà ở,điện, nớc, môi trờng b Không gây hậu quả gì.

c Cuộc sống ổn định, môi trờng sạch đẹp d Tất cả các hậu quả trên

- Tìm hiểu thêm về di dân và vấn đề đô thị hóa ở địa phơng em

- Về các kiểu khí hậu : xích đạo ẩm, nhiệt đới, nhiệt đới gió mùa

- Về đặc điểm của các kiểu môi trờng trong đới nóng

2 Kĩ năng

- Rèn các kĩ năng đã học, củng cố và nâng cao thêm 1 bớc các kĩ năng sau đây :

- Kĩ năng nhận biết các môi trờng của đới nóng qua ảnh địa lí, qua biểu đồ nhiệt độ và lợng ma

- Kĩ năng phân tích mối quan hệ giữa chế độ ma với chế độ sông ngòi , giữa khí hậu với môi trờng

II Chuẩn bị

1 Giáo viên: - Các tranh ảnh về các kiểu môi trờng trong đới nóng

- Các biểu đồ nhiệt độ và lợng ma

2 Học sinh - Ôn lại các kiến thức, kĩ năng đã học trong phần môi trờng đới nóng

2 Kiểm tra bài cũ:

? Nêu tình hình di dân và đô thị hóa ở đới nóng ?

1 Di dân ở đới nóng diễn ra do các nguyên nhân ?

Trang 20

2 Nguyên nhân nào đợc coi là tiêu cực ?

c Dịch bệnh, việc làm d Tất cả các nguyên nhân trên

3 Hậu quả của quá trình đô thị hóa có tổ chức, phát triển kinh tế là gì ?

a Gây sức ép về nhà ở,điện, nớc, môi trờng b Không gây hậu quả gì.

c Cuộc sống ổn định, môi trờng sạch đẹp d Tất cả các hậu quả trên

a Giới thiệu bài: Các em đã học xong môi trờng đới nóng Để củng cố lại kiến thức và rèn các kĩ năng

nhận biết các đặc điểm môi trờng của đới nóng hôm nay chúng ta học bài thực hành

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS nhận biết các kiểu môi trờng ở đới nóng ( 15 )’)

- GV treo các ảnh về các kiểu môi trờng

trong đới nóng và yêu cầu học sinh quan sát

- GV tổ chức cho HS hoạt động theo nhóm:

ảnh thuộc môi trờng nào?

- GV tổ chức cho các nhóm báo cáo kết quả

- GV tổng kết đánh giá

- Học sinh quan sát ảnh

- Nhóm 1 : ảnh A Xa-ha-ra+ Thuộc môi trờng hoang mạc nhiệt

đới

- Nhóm 2: ảnh B+ Cảnh quan rừng tha xa van thuộckiểu môi trờng nhiệt đới

- Nhóm 3: ảnh C+ Cảnh quan rừng rậm xanh quanhnăm thuộc kiểu môi trờng xích đạoẩm

1 Nhận biết các kiểu môi trờng qua ảnh

Hoạt động 2: Phân tích các biểu đồ khí hậu phù hợp với các đặc điẻm của môi trờng ở đới nóng (15 )’)

-Phơng pháp : Nêu vấn đề, trực quan Thảo luận nhóm

-Phơng tiện: Tranh ảnh, Các bểu đồ khí hậu, SGK

- GV treo tranh ảnh về 1 cảnh quan thuộc 1

kiểu môi trờng trong đới nóng và yêu cầu

HS quan sát

? Cho biết cảnh quan trên là cảnh quan gì?

thuộc kiểu môi trờng gì ?

- GV tổ chức cho HS hoạt động theo nhóm :

> Phù hợp với cảnh quan trong ảnh

- Nhóm 3 : Biểu đồ C : Nhiệt độ caoquanh năm Lợng ma rất ít mùa khô

kéo dài tới 7 tháng-> Thuộc kiêủ môitrờng nhiệt đới nửa hoang mạc - >

không phù hợp vì lợng ma quá thấp

2.Nhận biết các biểu đồ khí hậu phù hợp với cảnh quan môi trờng

- Biểu đồ B

* Hoạt động 3: Tổ chức cho HS phân tích các biểu đồ khí hậu phù hợp với các đặc điẻm của lu lợng nớc sông ở đới nóng ( 15 )’)

-Phơng tiện: Các bểu đồ khí hậu, biểu đồ lu lợng nớc sông SGK

GV treo các biểu đồ ma và yêu cầu HS quan

- Biểu đồ C : Lợng ma khá lớn ma theomùa ma nhiều vào gữa năm

- Biểu đồ X : Nớc nhiều quanh năm

- Biểu đồ Y : Có lũ vào giữa năm nhngtháng nào cũng có nớc

-> Biểu đồ A phù hợp với biểu đồ X

3 Phân tích biểu đồ lợng m-

a phù hợp với

l-u lợng nớc

- A-X

- C- Y

Trang 21

? Biểu đồ lợng ma nào phù hợp với chế độ

dòng chảy của 2 dòng sông nào phù hợp với

biểu đồ c phù hợp biểu đồ Y

Hoạt động 4: Tổ chức cho HS phân tích các biểu đồ khí hậu phù hợp với khí hậu ở đới nóng (15 )’)

-Phơng tiện: Các bểu đồ khí hậu, SGK

GV treo các biểu đồ nhiệt độ và lợng ma

yêu cầu HS quan sát

? Phân tích các biểu đồ nhiệt độ và lợng

m-a ?

- GV gọi mỗi HS phân tích 1 biểu đồ

? GV gọi nhận xét

? Biểu đồ nào thuộc đới nóng?

? Biểu đồ đó thuộc kiểu môi trừơng nào

- Biểu đồ A;Có nhiều tháng nhiệt độ

d-ới 150c vào mùa hạ nhng lại là mùa a- không thuộc đới nóng

m Biểu đồ B:Nóng quanh năm có 2 lầnnhiệt độ lên cao lợng ma phong phú

ma nhiều vào giữa năm-> thuộc môitrờng nhiệt đới gió mùa ở đới nóng

- Biểu đồ C: Nhiệt độ cao nhất khôngquá 250c thấp nhất 5 0c ma quanh năm-

> không thuộc đới nóng

- Biểu đồ D : Có biên độ nhiệt rất lớnmùa đông lạnh dới -50c -> khongthuộc đới nóng

- Biểu đồ E : Có mùa hạ nóng trên

250c mùa đông mát dới 150c Lợng marất ít ma vào thu đông-> không thuộc

đới nóng

4 Phân tích nhận biết biểu

đồ nhiệt độ và lợng ma thuộc

đí nóng

- Biểu đồ Bthuộc môi trờngnhiệt đới giómùa ở đới nóng

- Tìm hiểu thêm về khí hậu, cảnh quan của đới nóng và ở địa phơng em

Tiết 13 Bài 13: ôn tập Thực hiện : 7A 7B 7C

I Mục tiêu

1 Kiến thức

:- Củng cố và hệ thống hóa cho HS các kiến thức về đới nóng: đặc điểm chung, các kiểu môi trờng trong

đới nóng , các hoạt động nông nghiệp , di dân, đô thị hóa

2 Kĩ năng

- Củng cố và nâng cao các kĩ năng về nhận biết phân tích các tranh ảnh , biểu đồ khí hậu

- rèn các kĩ năng tái hiện, vận dụng kiến thức

2 Kiểm tra bài cũ (lồng vào nôi dung bài ôn tập)

a Giới thiệu bài: Các em đã học xong môi trờng đới nóng Để củng cố lại kiến thức và rèn các kĩ năng

cho các em chuẩn bị làm bài kiểm tra hôm nay chúng ta học bài ôn tập

* Hoạt động 1: Tổ chức cho HS ôn tập phần các kiểu môi trờng trong đới nóng (20 )’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu , bản đồ

? Lên bảng chỉ trên lợc đồ vị trí của đới nóng ?

? Nhắc lại các đặc điểm của đới nóng ?

? Nêu các kiểu môi trờng trong đới nóng ?

- GV tổ chức cho HS hoạt động theo nhóm: 3

- HS quan sát và chỉ trên BĐ

- Các nhóm nhắc lại các kiếnthức về đới nóng và các kiểu môi

1 Các kiểu môi trờng trong đới nóng

a Lí thuyết

Trang 22

? Nhóm 3 : Ôn tập các kiến thức về môi trờng

nhiệt đới gió mùa

- GV dùng sơ đồ để hệ thống hóa

- GV tổ chức cho HS làm bài tập theo nhóm mỗi

nhóm làm 1 bài tập

Bài 1 : Cho HS nhận biết các tranh ảnh về các

kiểu môi trờng trong đới nóng

Bài 2 : Cho HS Phân tích các biểu đồ khí hậu và

nhận biết biểu đồ đó thuộc kiểu môi trờng nào

trong đới nóng?

Bài 3 : Gạch nối các kiểu môi trờng bên A

với các kiểu cảnh quan phù hợp bên B

a.Xa- van

b Rừng manhiệt đới

a Xích đạo ẩm b Nhiệt đới

c Nhiệt đới gió mùa d Cả 3

2 Đặc điểm khí hậu nào đúng nhất cho môi trờng

nhiệt đới gió mùa ?

a Nóng quanh năm b Ma quanh năm

c Thời tiết thay đổi thất thờng d ổn định

3 Cảnh quan nào có đa dạng sinh học bậc nhất

trên TG ?

a.Xa- van b Rừng ma nhiệt đới

c Rừng rụng lá theo mùa d Hoang mạc

GV gọi các nhóm làm bài báo cáo kết quả

2.a 3.c

- Nhóm 4 : 1.a

2.c 3.b

* Hoạt động 2: Tổ chức cho HS ôn tập phần dân c, kinh tế trong đới nóng ( 20’)

-Phơng tiện: Tranh ảnh, số liệu , bản đồ

? Nêu các hình thức canh tác trong nông nghiệp ở

? Nêu các sản phẩm nông nghiệp chủ yếu ?

? Nhắc lại tình hình dân số của đới nóng ? nêu

hậu quả cua nó ?

? Phân tích và đánh giá các nguyên nhân của hiện

tợng di dân ở đới nóng ?

? Tình hình đô thị hóa ở đới nóng diễn ra ntn?

? Cần có những giải pháp gì cho những vấn đề

trên ?

GV tổ chức cho HS làm bài tập trắc nhiệm sau :

- HS nhắc lại các kiến thức vừahọc về hoạt động sản xuất nôngnghiệp của đới nóng

- HS nhắc lại các kiến thức vềdân c, đô thị đới nóng

- HS làm bài tập trắc nhiệm

2 Hoạt động nông nghiệp ở

đới nóng

3 Dân c đô thị ở

đới nóng

Tiêu đề	Giáo án Địa lí lớp 7 từ tiết 1 đến 27
Tác giả	Nguyễn Thị Loan
Trường học	Trường THCS Bắc Hưng - Tiên Lãng
Chuyên ngành	Địa lí
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2007 - 2008
Thành phố	Tiên Lãng

Định dạng
Số trang	44
Dung lượng	486 KB

Giáo án Địa lí lớp 7 từ tiết 1 đến 27

Nền nông nghiệp tiên tiến

Nền công nghiệp hiện đạ