Cac dinh nghia co ban của triết học

Các định nghĩa cơ bảnI.Định nghĩa "Vật chất và Ý thức" 1.Định nghĩa Vật chất: Vật chất là một phạm trù triết học dùng để chỉ thực tại khách quan được đem lại cho con người trong cảm giác

Các định nghĩa cơ bản

I.Định nghĩa "Vật chất và Ý thức"

1.Định nghĩa Vật chất: Vật chất là một phạm trù triết học dùng để

chỉ thực tại khách quan được đem lại cho con người trong cảm giác, được cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh và tồn tại không phụ thuộc vào cảm giác

2.Định nghĩa Ý thức: Ý thức là sự phản ánh của thế giới khách

quan vào bộ óc con người Ý thức là hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan

II.Định nghĩa "Mặt đối lập": Mặt đối lập là phạm trù dùng để chỉ

những yếu tố, bộ phận có các thuộc tính hoặc khuynh hướng vận động trái ngược nhau, cùng tồn tại trong 1 sự vật, tác động qua lại với nhau tạo nên sự vận động và biến đổi của sự vật đó

1.Sự thống nhất giữa các mặt đối lập:

+Nghĩa chung nhất (nghĩa rộng): sự thống nhất của các mặt đối lập là sự kết hợp, sự nương tựa lẫn nhau, làm tiền đề tồn tại cho nhau, bổ sung cho nhau

+Theo nghĩa hẹp: Đó là sự đồng nhất, sự phù hợp, sự tác động ngang nhau của chúng (tư bản trả lương cho người công nhân) sự đồng nhất chỉ ở mức độ giới hạn

2.Sự đấu tranh giữa các mặt đối lập:

Đấu tranh của các mặt đối lập là sự tác động qua lại theo xu hướng bài trừ, phủ định lẫn nhau Đấu tranh của các mặt đối lập còn được hiểu theo nghĩa rộng hơn là triển khai các mặt đối lập, tùy thuộc vào các hoàn cảnh cụ thể Đấu tranh của các mặt đối lập là tuyệt đối và là nguồn gốc, động lực của sự phát triển

III.Định nghĩa "Chất và Lượng"

1.Định nghĩa chất: Chất là phạm trù triết học dùng để chỉ tính

khách quan vốn có của sự vật, là tổng hợp của các thuộc tính quy định nó là nó và để phân biệt nó với cái khác

2 Định nghĩa Lượng: Lượng là một phạm trù triết học dùng để

chỉ những thuộc tính vốn có của sự vật Nó thể hiện quy mô, trình

độ phát triển và nhịp độ hay tốc độ vận động biến đổi của sự vật, hiện tượng

IV.Định nghĩa về phủ định biện chứng:

Phủ định biện chứng là hiện tượng phổ biến trong thế giới khách quan, kể cả tự nhiên, xã hội và tư duy Phủ định biện chứng là quá trình sản sinh ra sự vật mới để thay thế sự vật cũ do những mầm mống, những tiền đề và những mối liên hệ tất yếu của bản thân sự vật cũ tạo ra Vì vậy phủ định biện chứng được xem là mắt khâu của quá trình phát triển

V.Định nghĩa "Cái chung - Cái riêng"

1.Cái riêng: Cái riêng là 1 sự vật, hiện tượng cụ thể, tồn tại với tư

cách là 1 chỉnh thể trong mối quan hệ độc lập tương đối với những cái khác Cái riêng có thể là 1 người, 1 dòng sông, 1 ngọn núi, 1 dân tộc

2.Cái Chung: Cái chung là những cái giống nhau và những cái được

lặp lại ở trong các sự vật riêng lẻ khác nhau

VI.Định nghĩa "Nội dung và hình thức":

1.Định nghĩa Nội dung: Nội dung là phạm trù triết học dùng để

chỉ tất cả những yếu tố, những bộ phận, những quá trình tạo thành 1

sự vật, hiện tượng xác định

2.Định nghĩa Hình thức: Hình thức là phương thức biểu hiện,

hay là cách thức sắp xếp của nội dung Hình thức có hình thức bên trong và hình thức bên ngoài Hình thức bên ngoài là hình thức mà mắt thường có thể nhìn thấy được

VII.Định nghĩa Thực tiễn - Lý luận:

1.Định nghĩa Thực tiễn: Thực tiễn là những hoạt động vật chất cảm

tính có mục đích mang tính lịch sử xã hội của con người nhằm cải tạo tự nhiên và xã hội

2.Định nghĩa Lý luận: Lý luận là hệ thống những tri thức được

khái quát hóa từ những kinh nghiệm thực tiễn, phản ánh những mối

liên hệ bản chất, tính quy luật của sự vật, hiện tượng trong thế giới khách quan

VIII.Định nghĩa Lực lượng sản xuất và Quan hệ sản xuất:

1.Định nghĩa Lực lượng sản xuất: Lực lượng sản xuất là sự kết hợp (thống nhất) giữa tư liệu sản xuất, mà trước hết là công cụ sản xuất và người lao động với những kỹ năng, kinh nghiệm, tri thức khoa học nhất định để sản xuất ra của cải vật chất

2.Định nghĩa Quan hệ sản xuất: Quan hệ sản xuất là quan hệ giữa người với người trong lao động thể hiện ở quan hệ sở hữu về

tư liệu sản xuất, quan hệ tổ chức quản sản xuất và quan hệ phân phối sản phẩm lao động Trong quan hệ sản xuất, quan hệ sở hữu về

tư liệu sản xuất giữ vai trò chủ đạo (giữ vị trí quy định các quan hệ khác)

IX Định nghĩa Cơ sở hạ tầng và Kiến trúc thượng tầng

1.Định nghĩa Cơ sở hạ tầng: Cơ sở hạ tầng là tổng hợp các quan

hệ sản xuất hợp thành kết cấu kinh tế của 1 xã hội nhất định Trong

đó có quan hệ sản xuất tàn dư, quan hệ sản xuất thống trị và quan

hệ sản xuất mầm mống Quan hệ sản xuất thống trị là quan trọng nhất vì nó quy định tính chất của cơ sở hạ tầng

2.Định nghĩa Kiến trúc thượng tầng: Kiến trúc thượng tầng là tất

cả những quan điểm chính trị, pháp luật, triết học, đạo đức, tôn giáo, nghệ thuật với những thể chế tương ứng như: nhà nước, đảng phái, giáo hội, các đoàn thể được hình thành trên một cơ sở hạ tầng nhất định

X.Định nghĩa Giai cấp

1.Định nghĩa Giai cấp: Người ta gọi là giai cấp, những tập đoàn to

lớn gồm những người khác nhau về địa vị của họ trong 1 hệ thống sản xuất xã hội nhất định trong lịch sử, khác nhau về quan hệ của họ (thường thì những quan hệ này được pháp luật thừa nhận) đối với tư liệu sản xuất, về vai trò của họ trong tổ chức lao động và như vậy là khác nhau về cách hưởng thụ và về phần của cải xã hội ít hoặc nhiều

mà họ được hưởng Giai cấp là những tập đoàn người mà tập đoàn này có thể chiếm đoạt lao động của tập đoàn khác do chỗ các tập đoàn đó có địa vị khác trong trong một chế độ xác định

2.Định nghĩa đấu tranh giai cấp: Đấu tranh giai cấp theo Lênin:

thực chất là cuộc đấu tranh của quần chúng bị tước hết quyền, bị áp bức và người lao động chống bọn có đặc quyền, đặc lợi, bọn áp bức

và bọn ăn bám; cuộc đấu tranh của những người công nhân, người làm thuê hay của những người vô sản chống lại những người hữu sản hay giai cấp tư sản