Giải pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh tại công ty TNHH cơ khí xây dựng và thương mại dịch vụ Mộc Bảo

Đánh giá hiệu quả kinh doanh chính là quá trình so sánh giữa chi phí bỏ ra và kết quả thu về với mục đích đã được đặt ra và dựa trên cơ sở giải quyết các vấn đề cơ bản của nền kinh tế nà

BỘ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG

SINH VIÊN THỰC HIỆN : NGUYỄN THỊ HUYỀN TRANG

CHUYÊN NGÀNH : TÀI CHÍNH

HÀ NỘI – 2014

BỘ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THĂNG LONG

Chuyên ngành : Tài chính Ngân hàng

HÀ NỘI – 2014

LỜI CẢM ƠN

Em xin gửi lời cảm ơn chân thành và sự tri ân sâu sắc đối với các thầy cô trong khoa Kinh tế Quản lý trường Đại học Thăng Long, cùng các cô, chú, anh chị trong phòng Tài chính kế toán Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV Mộc Bảo đã giúp

đỡ, tạo điều kiện cho em làm khóa luận Và đặc biệt em cũng xin chân thành cám ơn

cô giáo thạc sỹ Ngô Thị Quyên đã nhiệt tình hướng dẫn hướng dẫn em hoàn thành tốt khóa luận tốt nghiệp

Do thời gian thực hiện luận văn có hạn cũng như trình độ lý luận cũng như kinh nghiệm thực tiễn còn hạn chế nên bài luận văn không thể tránh khỏi những thiếu sót,

em rất mong nhận được ý kiến đóng góp Thầy, Cô để em học thêm được nhiều kinh nghiệm và sẽ hoàn thành tốt hơn bài luận văn tốt nghiệp được hoàn thiện

Em xin chân thành cảm ơn!

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Khóa luận tốt nghiệp này do tự bản thân thực hiện có sự hỗ trợ

từ giáo viên hướng dẫn và không sao chép các công trình nghiên cứu của người khác Các dữ liệu thông tin thứ cấp sử dụng trong Khóa luận là có nguồn gốc và được trích dẫn rõ ràng

Tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm về lời cam đoan này!

Sinh viên Nguyễn Thị Huyền Trang

MỤC LỤC

LỜI NÓI ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ HIỆU QUẢ KINH DOANH VÀ VẤN ĐỀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ KINH DOANH TẠI DOANH NGHIỆP 3

1.1 Tổng quan về hiệu quả kinh doanh trong doanh nghiệp 3

1.1.1 Khái niệm 3

1.1.2 Phân loại 4

1.1.3.1 Hiệu quả cá biệt và hiệu quả kinh tế quôc dân 4

1.1.3.2 Hiệu quả kinh doanh tổng hợp và hiệu quả kinh doanh bộ phận 4

1.1.3.3 Hiệu quả kinh doanh ngắn hạn và dài hạn 5

1.1.3 Sự cần thiết của việc nâng cao hiệu quả kinh doanh đối với các doanh nghiệp trong cơ chế thị trường 5

1.2 Phương pháp đánh giá hiệu quả kinh doanh 8

1.3 Nội dung đánh giá hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp 9

1.3.1 Đánh giá kết quả sản xuất kinh doanh 9

1.3.2 Đánh giá tài sản – nguồn vốn 10

1.3.3 Đánh giá lưu chuyển tiền tệ 10

1.3.4 Các nhóm chỉ tiêu tài chính 11

1.3.4.1 Các chỉ tiêu về khả năng thanh toán 11

1.3.4.2 Các chỉ tiêu khả năng hoạt động 11

1.3.4.3 Các chỉ tiêu khả năng quản lý nợ 15

1.3.4.4 Các chỉ tiêu khả năng sinh lời 15

1.3 Các nhân tố ảnh hưởng đến việc nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh 16

1.3.1 Các nhân tố bên ngoài 16

1.3.2 Các nhân tố bên trong 18

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY TNHH CƠ KHÍ XÂY DỰNG VÀ THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ MỘC BẢO 20

2.1 Giới thiệu tổng quan về Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV Mộc Bảo 20 2.1.1 Lịch sử hình thành và phát triển 20

2.1.2 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý 21

2.1.2.1 Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý 21

2.1.2.2 Chức năng nhiệm vụ từng bộ phận 22

2.1.3 Ngành nghề kinh doanh 22

2.2 Thực trạng hiệu quả sản xuất kinh doanh của Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV Mộc Bảo 23

2.2.1 Đánh giá Báo cáo kết quả sản xuất kinh doanh của Công ty 23

2.2.2 Đánh giá Bảng cân đối kế toán của Công ty 27

2.2.3 Đánh giá Báo cáo lưu chuyển tiền tệ của Công ty 30

2.2.4 Đánh giá các chỉ tiểu tài chính của Công ty 32

2.2.4.1 Đánh giá khả năng thanh toán 32

2.2.4.2 Đánh giá khả năng hoạt động 33

2.2.4.3 Đánh giá khả năng quản lý nợ 37

2.2.4.4 Đánh giá khả năng sinh lời 38

2.3 Đánh giá thực trạng hiệu quả sản xuất kinh doanh của Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV Mộc Bảo 39

2.3.1 Ưu điểm 40

2.3.2 Nhược điểm 40

CHƯƠNG 3 NHỮNG GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ SẢN XUẤT KINH DOANH CỦA CÔNG TY TNHH CƠ KHÍ XÂY DỰNG & TMDV MỘC BẢO 42

3.1 Phương hướng phát triển công ty và kế hoạch kinh doanh năm tới 42

3.1.1 Phương hướng phát triển 42

3.2.2 Kế hoạch kinh doanh năm 2014 43

3.2 Các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của Công ty TNHH Mộc Bảo 43

3.2.1 Giải pháp nâng cao doanh thu 43

3.2.2 Tiết kiệm chi phí quản lý kinh doanh để nâng cao lợi nhuận 45

3.2.3 Nâng cao hiệu quả hoạt động 46

KẾT LUẬN 48

PHỤ LỤC 49

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 50

DANH MỤC VIẾT TẮT

Kí hiệu viết tắt Tên đầy đủ

TSDH VCSH

Tài sản dài hạn Vốn chủ sở hữu

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỀU, BIỂU ĐỒ

Bảng 2.1 Kết quả sản xuất kinh doanh công ty 3 năm 2011, 2012 và 2013 24

Bảng 2.2 Bảng Cân đối kế toán Công ty năm 2011, 2012 và 2013 27

Bảng 2.3 Báo cáo lưu chuyển tiền tệ Công ty năm 2011, 2012 và 2013 31

Bảng 2.4 Khả năng thanh toán của Công ty TNHH Mộc Bảo 32

Bảng 2.5 Khả năng hoạt động của Công ty TNHH Mộc Bảo 34

Bảng 2.6 Khả năng quản lý nợ của Công ty TNHH Mộc Bảo 37

Bảng 2.7 Khả năng sinh lời của Công ty TNHH Mộc Bảo 38

Bảng 2.8 Kế hoạch và thực hiện các chỉ tiêu hiệu quả kinh doanh Công ty TNHH Mộc Bảo 40

Bảng 3.1 So sánh doanh thu bán hàng và chi phí quản lý kinh doanh của Công ty 45

Biểu đồ 2.1 Doanh thu thực tế và kế hoạch 25

Biểu đồ 2.2 Tỷ trọng cơ cấu tài sản của Công ty TNHH Mộc Bảo 28

Biểu đồ 2.3.Tỷ trọng cơ cấu nguồn vốn của Công ty TNHH Mộc Bảo 30

Sơ đồ 2.1 Cơ cấu tổ chức của Công ty TNHH Mộc Bảo 21

LỜI NÓI ĐẦU

Tính cấp thiết của đề tài:

Kinh tế thị trường là việc tổ chức nền kinh tế xã hội dựa trên cơ sở một nền sản xuất hàng hoá Thị trường luôn mở ra các cơ hội kinh doanh mới, nhưng đồng thời cũng chứa đựng những nguy cơ đe doạ cho các doanh nghiệp Để có thể đứng vững trước quy luật cạnh tranh khắc nghiệt của cơ chế thị trường đòi hỏi các doanh nghiệp luôn phải vận động, tìm tòi một hướng đi cho phù hợp

Hiệu quả kinh doanh là một phạm trù kinh tế, là một chỉ tiêu chất lượng tổng hợp Đánh giá hiệu quả kinh doanh chính là quá trình so sánh giữa chi phí bỏ ra và kết quả thu

về với mục đích đã được đặt ra và dựa trên cơ sở giải quyết các vấn đề cơ bản của nền kinh

tế này: sản xuất cái gì? sản xuất như thế nào? và sản xuất cho ai? Do đó việc nghiên cứu và xem xét vấn đề nâng cao hiệu quả kinh doanh là một đòi hỏi tất yếu đối với mỗi doanh nghiệp trong quá trình kinh doanh hiện nay Việc nâng cao hiệu quả kinh doanh đang là một bài toán khó đòi hỏi mỗi doanh nghiệp đều phải quan tâm đến Vì vậy, qua quá trình thực tập ở Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng và Thương mại Dịch vụ Mộc Bảo, với những kiến thức đã tích luỹ được cùng với sự nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề này cho

nên em đã mạnh dạn chọn đề tài "Những giải pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh tại

Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng và Thương mại Dịch vụ Mộc Bảo" làm đề tài nghiên

cứu của mình

Mục đích nghiên cứu:

Trên cơ sở nghiên cứu lý thuyết về hiệu quả kinh doanh và phân tích thực trạng hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng và Thương mại Dịch vụ Mộc Bảo trong 3 năm 2011, 2012 và 2013, đề tài khái quát thực trạng và đánh giá hiệu quả kinh doanh của Công ty để đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh trong những năm tới

Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu:

Đối tượng nghiên cứu là hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp Đồng thời khóa

luận tập trung giải quyết những vấn đề về hiệu quả kinh doanh tại Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng và Thương mại Dịch vụ Mộc Bảo, từ đó đưa ra các giải pháp để nâng cao hiệu quả kinh doanh cho Công ty

Phạm vi nghiên cứu:

+ Không gian: Đề tài được thực hiện trong phạm vi công ty TNHH Cơ khí Xây dựng và Thương mại Dịch vụ Mộc Bảo (Sơn Tây – Hà Nội)

+ Thời gian: Từ ngày 01/04/2014 đến 15/06/2014

Kết cấu luận văn bao gồm các phần sau:

Chương I: Lý luận chung về hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp và vấn đề nâng cao hiệu quả kinh doanh tại doanh nghiệp

2

Chương II: Phân tích thực trạng hiệu quả kinh doanh ở Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng và Thương mại Dịch vụ Mộc Bảo

Chương III: Những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh ở Công ty TNHH

Cơ khí Xây dựng và Thương mại Dịch vụ Mộc Bảo

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ HIỆU QUẢ KINH DOANH

VÀ VẤN ĐỀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ KINH DOANH TẠI DOANH NGHIỆP

1.1 Tổng quan về hiệu quả kinh doanh trong doanh nghiệp

1.1.1 Khái niệm

Không ngừng nâng cao hiệu quả hoạt động nói chung và hiệu quả kinh doanh nói riêng không chỉ là mối quan tâm hàng đầu của bất kỳ xã hội nào mà còn là mối quan tâm của bất kỳ ai, bất kỳ doanh nghiệp nào khi làm bất cứ việc gì Nâng cao hiệu quả kinh doanh cũng là vấn đề bao trùm và xuyên suốt mọi hoạt động kinh doanh, thể hiện chất lượng của toàn bộ công tác quản lý kinh tế, bởi vì, suy cho cùng, quản lý kinh tế là để đảm bảo tạo ra kết quả và hiệu quả cao nhất cho mọi quá trình, mọi giai đoạn và mọi hoạt động kinh doanh

Để nâng cao hiệu quả kinh doanh thì trước hết cần hiểu rõ khái niệm, bản chất phạm trù hiệu quả và tính toán các chỉ tiêu hiệu quả một cách chính xác, sau đó mới đi vào phân tích hoạt động kinh doanh và đưa ra các giải pháp phù hợp

Hiện nay có nhiều quan điểm khác nhau về hiệu quả sản xuất kinh doanh:

- Quan điểm thứ nhất cho rằng: “Hiệu quả kinh doanh là một phạm trù kinh tế, phản

ánh trình độ sử dụng các nguồn lực sẵn có của doanh nghiệp để đạt được kết quả cao nhất trong kinh doanh với chi phí thấp nhất.”

- Quan điểm thứ hai cho hiệu quả kinh doanh là: “Hiệu quả kinh tế của nền sản xuất

xã hội là mức độ hữu ích của sản phẩm được sản xuất ra, tức là giá trị sử dụng của nó chứ không phải là giá trị.”

Ngoài ra hiệu quả kinh tế còn được đánh giá trên góc độ những lợi ích mà nó đem lại cho xã hội: “Hiệu quả kinh tế là một chỉ tiêu so sánh biểu hiện mức độ tiết kiệm chi phí cho một đơn vị kết quả hữu ích và mức tăng khối lượng hữu ích của hoạt động sản xuất vật chất trong một thời kỳ, góp phần làm tăng thêm lợi ích xã hội của nền kinh tế quốc dân.”

Trong thực tế hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp là chỉ tiêu phản ánh trình độ và khả năng quản lý của doanh nghiệp Lúc này hiệu quả kinh doanh thống nhất với hiệu quả quản lý doanh nghiệp Dưới góc độ này thì hiệu quả kinh doanh phản ánh trình độ và khả năng kết hợp các yếu tố đầu vào trong quá trình sản xuất Hiệu quả kinh doanh đạt được trong các trường hợp sau:

- Kết quả kinh doanh tăng, chi phí giảm

- Kết quả kinh doanh tăng, chi phí giảm nhưng tốc độ tăng của chi phí nhỏ hơn tốc

độ tăng của kết quả

Trong trường hợp 2, thời gian đầu tốc độ tăng của chi phí lớn hơn tốc độ tăng của kết quả sản xuất kinh doanh nếu không thì doanh nghiệp không thể tồn tại và phát triển Trường hợp này diễn ra vào các thời điểm khi chúng ta đổi mới công nghệ, đổi mới cân nhắc giữa việc kết hợp lợi ích trước mắt và lợi ích lâu dài

4

Từ những quan điểm khác nhau về hiệu quả kinh doanh của các nhà kinh tế trên đây

ta có thể đưa ra một khái niệm thống nhất chung về hiệu quả sản suất kinh doanh:

“Hiệu quả sản suất kinh doanh là một phạm trù kinh tế, biểu hiện sự tập trung của

sự phát triển kinh tế theo chiều sâu phản ánh trình độ khai thác các nguồn lực và trình độ chi phí các nguồn lực đó có trong quá trình tái sản xuất nhằm thực hiện các mục tiêu kinh doanh Nó là thước đo ngày càng trở lên quan trọng của tăng trưởng kinh tế và là chỗ dựa

cơ bản để đánh giá việc thực hiện mục tiêu kinh tế của doanh nghiệp trong từng thời kỳ”

Như vậy hiệu quả kinh doanh khác với kết quả kinh doanh và có mối liên hệ chặt chẽ với kết quả kinh doanh

1.1.2 Phân loại hiệu quả kinh doanh

Phân loại hiệu quả kinh doanh là một việc làm hết sức thiết thực, nó là phương cách

để các doanh nghiệp xem xét đánh giá những kết quả mà mình đạt được và là cơ sở để thành lập các chính sách, chiến lược, kế hoạch hoạt động của doanh nghiệp Trong công tác quản lý, phạm trù hiệu quả được biểu hiện ở nhiều dạng khác nhau, mỗi dạng thể hiện những đặc trưng và ý nghĩa cụ thể của nó Việc phân loại hiệu quả kinh doanh theo những tiêu thức khác nhau có tác dụng thiết thực trong việc điều hành tổ chức quản lý và hoạt động của doanh nghiệp

1.1.2.1 Hiệu quả cá biệt và hiệu quả kinh tế quôc dân

Hiệu quả cá biệt: là hiệu quả thu được từ hoạt động kinh doanh của từng doanh

nghiệp, với biểu hiện trực tiếp là lợi nhuận kinh doanh và chất lượng thực hiện những yêu cầu xã hội đặt ra cho nó Hiệu quả kinh tế quốc dân được tính cho toàn bộ nền kinh tế, về

cơ bản nó là sản phẩm thăng dư, thu nhập quốc dân hay tổng sản phẩm xã hội mà đất nước thu được trong mỗi thời kỳ so với lượng vốn sản xuất, lao động xã hội và tài nguyên đã hao phí

Hiệu quả kinh tế quốc dân: Trong việc thực hiện cơ chế thị trường có sự quản lý của

Nhà nước, không những cần tính toán và đạt được hiệu quả trong sản xuất kinh doanh của từng doanh nghiệp, mà còn cần phải đạt được hiệu quả của toàn bộ nền kinh tế quốc dân; mức hiệu quả kinh tế quốc dân lại phụ thuộc vào mức hiệu quả cá biệt Nghĩa là phụ thuộc vào sự cố gắng của mỗi người lao động và mỗi doanh nghiệp Đồng thời xã hội thông qua hoạt động của cơ quan quản lý Nhà nước cũng có tác động trực tiếp đến hiệu quả cá biệt Một cơ chế quản lý đúng tạo điều kiện thuận lợi cho việc nâng cao hiệu quả cá biệt, ngược lại một chính sách lạc hậu, sai lầm lại trở thành lực cản kìm hãm nâng cao hiệu quả cá biệt

1.1.2.2 Hiệu quả kinh doanh tổng hợp và hiệu quả kinh doanh bộ phận

Hiệu quả kinh doanh tổng hợp: phản ánh khái quát và cho phép kết luận về hiệu quả

kinh doanh của toàn bộ quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp (hay một đơn vị

bộ phận của doanh nghiệp) trong một thời kỳ xác định

Hiệu quả kinh doanh bộ phận: là hiệu quả kinh doanh chỉ xét ở từng lĩnh vực hoạt

động (sử dụng vốn, lao động, máy móc thiết bị, nguyên vật liệu, ) cụ thể của doanh nghiệp Hiệu quả kinh doanh bộ phận chỉ phản ảnh hiệu quả ở từng lĩnh vực hoạt động của doanh nghiệp chứ không phản ánh hiệu quả của doanh nghiệp

Giữa hiệu quả kinh doanh tổng hợp và hiệu quả kinh doanh bộ phận có mối quan hệ biện chứng với nhau Hiệu quả kinh doanh tổng hợp cấp doanh nghiệp phản ánh hiệu quả hoạt động của tất cả các lĩnh vực hoạt động cụ thể của doanh nghiệp.Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp có thể xuất hiện mâu thuẫn giữa hiệu quả kinh doanh tổng hợp và hiệu quả kinh doanh bộ phận, khi đó chỉ có hiệu quả kinh doanh tổng hợp là phản ánh hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp, các chỉ tiêu hiệu quả kinh doanh bộ phận chỉ có thể phản ánh hiệu quả ở từng lĩnh vực hoạt động, từng bộ phận của doanh nghiệp mà thôi

1.1.2.3 Hiệu quả kinh doanh ngắn hạn và dài hạn

Hiệu quả kinh doanh ngắn hạn: là hiệu quả kinh doanh được xem xét, đánh giá ở

từng khoảng thời gian Hiệu quả kinh doanh ngắn hạn chỉ đề cập đến từng khoảng thời gian ngắn như tuần, tháng, quý, năm, vài năm,

Hiệu quả kinh doanh dài hạn: là hiệu quả kinh doanh được xem xét, đánh giá trong

thời gian dài gắn với các chiến lược, các kế hoạch dài hạn hoặc thậm chí, nói dến hiệu quả kinh doanh dài hạn người ta hay nhắc đến hiệu quả lâu dài, gắn với quãng đời tồn tại và phát triển của doanh nghiệp

Cần chú ý rằng, giữa hiệu quả kinh doanh dài hạn và hiệu quả kinh doanh ngắn hạn vừa có mối quan hệ biện chứng với nhau và trong nhiều trường hợp có thể mâu thuẫn nhau.Về nguyên tắc, chỉ có thể xem xét và đánh giá hiệu quả kinh doanh ngắn hạn trên cơ

sở vẫn đảm bảo đạt được hiệu quả kinh doanh dài hạn trong tương lai Trong thực tế, nếu mâu thuẫn giữa hiệu quả kinh doanh ngắn hạn và dài hạn, chỉ có thể lấy hiệu quả kinh doanh dài hạn làm thước đo chất lượng hoat động kinh doanh của doanh nghiệp vì nó phản ánh xuyên suốt quá trình lợi dụng các nguồn lực sản xuất của doanh nghiệp

1.1.3 Sự cần thiết của việc nâng cao hiệu quả kinh doanh đối với các doanh nghiệp trong cơ chế thị trường

Trong quá trình kinh doanh các doanh nghiệp phải luôn gắn mình với thị trường, nhất

là trong cơ chế thị trường hiện nay đặt các doanh nghiệp trong sự cạnh tranh gay gắt lẫn nhau Do đó để tồn tại được trong cơ chế thị trường cạnh tranh hiện nay đòi hỏi các doanh nghiệp phải hoạt động một cách có hiệu quả hơn

Các nguồn lực sản xuất xã hội là một phạm trù khan hiếm: càng ngày người ta càng

sử dụng nhiều các nhu cầu khác nhau của con người Trong khi các nguồn lực sản xuất xã hội ngày càng giảm thì nhu cầu của con người lại ngày càng đa dạng Điều này phản ánh qui luật khan hiếm Quy luật khan hiếm bắt buộc mọi doanh nghiệp phải trả lời chính xác

ba câu hỏi: sản xuất cái gì? sản xuất như thế nào? sản xuất cho ai? Vì thị trường chỉ chấp

6

nhận các nào sản xuất đúng loại sản phẩm với số lượng và chất lượng phù hợp Để thấy được sự cần thiết của việc nâng cao hiệu quả kinh doanh đối với các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường trước hết chúng ta phải nghiên cứu cơ chế thị trường và hoạt động của doanh nghiệp trong cơ chế thị trường

Thị trường là nơi diễn ra quá trình trao đổi hàng hoá Nó tồn tại một cách khách quan không phụ thuộc vào một ý kiến chủ quan nào Bởi vì thị trường ra đời và phát triển gắn liền với lịch sử phát triển của nền sản xuất hàng hoá

Ngoài ra thị trường còn có một vai trò quan trọng trong việc điều tiết và lưu thông hàng hoá Thông qua đó các doanh nghiệp có thể nhận biết được sự phân phối các nguồn lực thông qua hệ thống giá cả trên thị trường Trên thị trường luôn tồn tại các quy luật vận động của hàng hoá, giá cả, tiền tệ Như các quy luật giá trị, quy luật thặng dư, quy luật giá cả, quy luật cạnh tranh Các quy luật này tạo thành hệ thống thống nhất và hệ thống này chính là cơ chế thị trường Như vậy cơ chế thị trường được hình thành bởi sự tác động tổng hợp trong sản xuất và trong lưu thông hàng hoá trên thị trường Thông qua các quan hệ mua bán hàng hoá, dịch vụ trên thị trường nó tác động đến việc điều tiết sản xuất, tiêu dùng, đầu tư và từ đó làm thay đổi cơ cấu sản phẩm, cơ cấu ngành Nói cách khác cơ chế thị trường điều tiết quá trình phân phối lại các nguồn lực trong sản xuất kinh doanh nhằm đáp ứng nhu cầu xã hội một cách tối ưu nhất

Tóm lại, với sự vận động đa dạng, phức tạp của cơ chế thị trường dẫn đến sự cạnh tranh gay gắt giữa các doanh nghiệp, góp phần thúc đẩy sự tiến bộ của các doanh nghiệp

cả về chiều rộng lẫn chiều sâu Tuy nhiên để tạo ra được sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp đòi hỏi các doanh nghiệp phải xác định cho mình một phương thức hoạt động riêng, xây dựng các chiến lược, các phương án kinh doanh một cách phù hợp và có hiệu quả

Như vậy trong cơ chế thị trường việc nâng cao hiệu quả kinh doanh vô cùng quan trọng, nó được thể hiện thông qua:

của doanh nghiệp

Sự tồn tại của doanh nghiệp được xác định bởi sự có mặt của doanh nghiệp trên thị trường, mà hiệu quả kinh doanh lại là nhân tố trực tiếp đảm bảo sự tồn tại này, đồng thời mục tiêu của doanh nghiệp là luôn tồn tại và phát triển một cách vững chắc Do đó việc nâng cao hiệu quả kinh doanh là một đòi hỏi tất yếu khách quan đối với tất cả các doanh nghiệp hoạt động trong cơ chế thị trường hiện nay Do yêu cầu của sự tồn tại và phát triển của mỗi doanh nghiệp đòi hỏi nguồn thu nhập của doanh nghiệp phải không ngừng tăng lên

Nhưng trong điều kiện nguồn vốn và các yếu tố kỹ thuật cũng như các yếu tố khác của quá trình sản xuất chỉ thay đổi trong khuôn khổ nhất định thì để tăng lợi nhuận đòi hỏi

các doanh nghiệp phải nâng cao hiệu quả kinh doanh Như vậy, hiệu quả kinh doanh là điều kiện hết sức quan trọng trong việc đảm bảo sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp Một cách nhìn khác là sự tồn tại của doanh nghiệp ðýợc xác ðịnh bởi sự tạo ra hàng hoá, của cải vật chất và các dịch vụ phục vụ cho nhu cầu của xã hội, đồng thời tạo ra sự tích luỹ cho xã hội Để thực hiện được như vậy thì mỗi doanh nghiệp đều phải vươn lên để đảm bảo thu nhập đủ bù đắp chi phí bỏ ra và có lãi trong qúa trình hoạt động kinh doanh

Có như vậy mới đáp ứng được nhu cầu tái sản xuất trong nền kinh tế Và như vậy chúng

ta buộc phải nâng cao hiệu quả kinh doanh một cách liên tục trong mọi khâu của quá trình hoạt động kinh doanh như là một yêu cầu tất yếu Tuy nhiên, sự tồn tại mới chỉ là yêu cầu mang tính chất giản đơn còn sự phát triển và mở rộng của doanh nghiệp mới là yêu cầu quan trọng Bởi vì sự tồn tại của doanh nghiệp luôn luôn phải đi kèm với sự phát triển mở rộng của doanh nghiệp, đòi hỏi phải có sự tích luỹ đảm bảo cho quá trình tái sản xuất mở rộng theo đúng qui luật phát triển Như vậy để phát triển và mở rộng doanh nghiệp mục tiêu lúc này không còn là đủ bù đắp chi phí bỏ ra để phát triển quá trình tái sản xuất giản đơn mà phải đảm bảo có tích luỹ đáp ứng nhu cầu tái sản xuất mở rộng, phù hợp với qui luật khách quan và một lần nữa nâng cao hiệu quả kinh doanh được nhấn mạnh

kinh doanh

Chính việc thúc đẩy cạnh tranh yêu cầu các doanh nghiệp phải tự tìm tòi, đầu tư tạo nên sự tiến bộ trong kinh doanh Chấp nhận cơ chế thị trường là chấp nhận sự cạnh tranh Trong khi thị trường ngày càng phát triển thì cạnh tranh giữa các doanh nghiệp ngày càng gay gắt và khốc liệt hơn Sự cạnh tranh lúc này không còn là cạnh tranh về mặt hàng mà cạnh tranh cả về chất lượng, giá cả và các yếu tố khác Trong khi mục tiêu chung của các doanh nghiệp đều là phát triển thì cạnh tranh là yếu tố làm các doanh nghiệp mạnh lên nhưng ngược lại cũng có thể là các doanh nghiệp không tồn tại được trên thị trường

Để đạt được mục tiêu là tồn tại và phát triển mở rộng thì doanh nghiệp phải chiến thắng trong cạnh tranh trên thị trường Do đó, doanh nghiệp phải có hàng hoá dịch vụ chất lượng tốt, giá cả hợp lý Mặt khác hiệu quả kinh doanh là đồng nghĩa với việc giảm giá thành tăng khối lượng hàng hoá bán, chất lượng không ngừng được cải thiện nâng cao

Để thực hiện mục tiêu này, doanh nghiệp phải tiến hành mọi hoạt động sản xuất kinh doanh để tạo ra sản phẩm cung cấp cho thị trường Muốn vậy, doanh nghiệp phải sử dụng các nguồn lực sản xuất xã hội nhất định Doanh nghiệp càng tiết kiệm sử dụng các nguồn lực này bao nhiêu sẽ càng có cơ hội để thu được nhiều lợi nhuận bấy nhiêu Hiệu quả kinh doanh là phạm trù phản ánh tính tương đối của việc sử dụng tiết kiệm các nguồn lực xã hội nên là điều kiện để thực hiện mục tiêu bao trùm, lâu dài của doanh

8

nghiệp Hiệu quả kinh doanh càng cao càng phản ánh doanh nghiệp đã sử dụng tiết kiệm các nguồn lực sản xuất Vì vậy, nâng cao hiệu quả kinh doanh là đòi hỏi khách quan để doanh nghiệp thực hiện mục tiêu bao trùm, lâu dài là tối đa hoá lợi nhuận Chính sự nâng cao hiệu quả kinh doanh là con đường nâng cao sức cạnh tranh và khả năng tồn tại, phát triển của mỗi doanh nghiệp

1.2 Phương pháp đánh giá hiệu quả kinh doanh

Trong thực tiễn không phải ai cũng hiểu biết và quan niệm giống nhau về hiệu quả kinh doanh và chính những điều này làm triệt tiêu những cố gắng, nỗ lực của họ mặc dù ai cũng muốn làm tăng hiệu quả Như vậy khi dề cập đến hiệu quả kinh doanh chúng ta phải xem xét một cách toàn diện cả về mặt thời gian và không gian trong mối quan hệ với hiệu quả chung của toàn bộ nền kinh tế quốc dân, hiệu quả đó bao gồm hiệu quả kinh tế và hiệu quả xã hội

Về mặt thời gian

Sự toàn diện của hiệu quả đạt được trong từng giai đoạn không được làm giảm hiệu quả khi xét trong dài hạn, hoặc hiệu quả của chu kỳ sản xuất trước không được làm hạ thấp hiệu quả của chu kỳ sau Trong thực tế không ít trường hợp chỉ thấy lợi ích trước mắt, thiếu xem xét toàn diện lâu dài Vấn đề này đang tồn tại ở khá nhiều doanh nghiệp và trong đội ngũ cán bộ quản lý của doanh nghiệp Nghiên cứu và xem xét hiệu quả và nâng cao hiệu quả kinh doanh về mặt thời gian là việc không thể thiếu nhằm để doanh nghiệp tồn tại

và phát triển

Về mặt không gian

Có hiệu quả kinh doanh hay không còn tuỳ thuộc vào chỗ hiệu quả của hoạt động cụ thể nào đó, có ảnh hưởng tăng giảm như thế nào đối với cả hệ thống mà nó liên quan túc là giữa các ngành kinh tế này với các ngành kinh tế khác, giữa từng bộ phận với toàn bộ hệ thống, và đặc biệt là đối với doanh nghiệp tư nhân thì có mối quan hệ giữa hiệu quả kinh doanh với việc thực hiện các nhiệm vụ khác ngoài kinh tế

Như vậy, với nỗ lực được tính từ giải pháp kinh tế - tổ chức - kỹ thuật nào đó dự định

áp dụng vào thực tiễn đều phải được đặt vào xem xét toàn diện Khi hiệu quả ấy không làm ảnh hưởng tiêu cực đến hiệu quả chung thì nó mới được coi là thực sự có hiệu quả

Về mặt định lượng

Hiệu quả kinh doanh phải được thể hiện trong mối tương quan giữa thu và chi theo hướng tăng thu giảm chi Điều đó có nghĩa là tiết kiệm đến mức tối đa chi phí sản xuất kinh doanh mà thực chất là hao phí lao động (lao động sống và lao động vật hoá) để tạo ra một đơn vị sản phẩm có ích nhất

Về mặt định tính

Trong bất kỳ hoạt động kinh doanh nào, khi đánh giá hiệu quả của hoạt động ấy không chỉ dừng lại ở việc đánh giá kết quả đạt được mà còn đánh giá chất lượng của kết

quả ấy Có như vậy thì hiệu quả hoạt động kinh doanh mới được đánh giá một cách toàn diện

Kết quả đạt được trong sản xuất mới đảm bảo được yêu cầu tiêu dùng của mỗi cá nhân và toàn xã hội Nhưng kết quả tạo ra ở mức nào, với giá trị nào, đó chính là vấn đề cần xem xét, vì nó là chất lượng của hoạt động tạo ra kết quả Vì thế đánh giá hoạt động kinh doanh không chỉ đánh giá kết quả mà còn đánh giá chất lượng của hoạt động tạo ra kết quả đó, tức là đánh giá người sản xuất tạo ra kết quả bằng phương tiện gì, bằng cách nào và chi phí bao nhiêu Ngoài ra, nhu cầu tiêu dùng của con người bao giờ cũng lớn hơn khả năng tạo ra sản phẩm của họ, do đó vấn đề mà con người quan tâm là làm sao với khả năng hiện có tạo ra được nhiều sản phẩm nhất Đây là một nguyên nhân mà chúng ta phải xem xét lựa chọn phương cách để đạt được kết quả lớn nhất Điều này cũng minh hoạ cho

sự khác biệt giữ hai khái niệm hiệu quả và kết quả

Đánh giá hiệu quả kinh doanh phải căn cứ vào cả mặt hiện vật và mặt giá trị của hàng hoá

Mặt hiện vật của hàng hoá thể hiện ở số lượng sản phẩm, chất lượng sản phẩm, mặt giá trị là biểu hiện bằng tiền của hàng hoá sản phẩm, của kết quả và chi phí bỏ ra Xem xét đánh giá hiệu quả kinh doanh trên cả hai mặt là một tất yếu Đứng trên giác độ mặt hiện vật

nó cho biết khả năng cung cấp và thoả mãn nhu cầu thị trường của doanh nghiệp, đứng trên giác độ mặt giá trị nó cho biết hiệu quả đích thực của kinh doanh

1.3 Nội dung đánh giá hiệu quả kinh doanh trong doanh nghiệp

Khi xem xét hiệu quả kinh doanh của mỗi doanh nghiệp, cần phải dựa vào một hệ thống các tiêu chuẩn, các doanh nghiệp phải coi các tiêu chuẩn là mục tiêu phấn đấu Có thể hiểu tiêu chuẩn hiệu quả là giới hạn, là mốc xác định ranh giới có hay không có hiệu quả Nếu theo phương pháp so sánh toàn ngành có thể lấy giá trị bình quân đạt được của ngành làm tiêu chuẩn hiệu quả Nếu không có số liệu của toàn ngành thì so sánh với các chỉ tiêu của năm trước Cũng có thể nói rằng, các doanh nghiệp có đạt được các chỉ tiêu này mới có thể đạt được các chỉ tiêu về kinh tế Hệ thống các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp bao gồm:

1.3.1 Đánh giá kết quả sản xuất kinh doanh

Đánh giá kết quả sản xuất kinh doanh thực hiện thông qua việc đánh giá Báo cáo kết quả kinh doanh (BCKQKD), đây là một báo cáo tài chính kế toán tổng hợp phản ánh tổng quát tình hình và kết quả kinh doanh, tình hình thực hiện nghĩa vụ với Nhà nước của doanh nghiệp trong một kỳ hạch toán

Đánh giá kết quả sản xuất kinh doanh, ta sẽ tiến hành đánh giá các chỉ tiêu trên BCKQKD Đầu tiên đánh giá quy mô tăng giảm của các khoản mục trong BCKQKD năm sau so với năm trước Tiếp theo ta sẽ xem xét tỷ trọng của các khoản mục đó Cuối cùng là

so sánh kết quả kinh doanh của doanh nghiệp với các doanh nghiệp khác

1.3.2 Đánh giá tài sản – nguồn vốn

Đánh giá tài sản – nguồn vốn thực hiện thông qua việc đánh giá Bảng cân đối kế toán, đây là một báo cáo tài chính mô tả tình trạng tài chính của một doanh nghiệp tại một thời điểm nhất định nào đó Đây là một báo cáo tài chính có ý nghĩa rất quan trọng đối với mọi đối tượng có quan hệ sở hữu, quan hệ kinh doanh và quan hệ quản lý với doanh nghiệp Thông thường, Bảng cân đối kế toán được trình bày dưới dạng bảng cân đối số dư các tài khoản kế toán; một bên phản ánh tài sản và một bên phản ánh nguồn vốn của doanh nghiệp

Bên tài sản của Bảng cân đối kế toán phản ánh giá trị của toàn bộ tài sản hiện có đến thời điểm lập báo cáo thuộc quyền quản lý và sử dụng của doanh nghiệp: đó là tài sản cố định, tài sản lưu động Bên nguồn vốn phản ánh số vốn để hình thành các loại tài sản của doanh nghiệp đến thời điểm lập báo cáo: Đó là vốn của chủ (vốn tự có) và các khoản nợ Nhìn vào Bảng cân đối kế toán, nhà phân tích có thể nhận biết được loại hình doanh nghiệp, quy mô, mức độ tự chủ tài chính của doanh nghiệp Bảng cân đối kế toán là một tư liệu quan trọng bậc nhất giúp cho các nhà phân tích đánh giá được khả năng cân bằng tài chính, khả năng thanh toán và khả năng cân đối vốn của doanh nghiệp

1.3.3 Đánh giá lưu chuyển tiền tệ

Đánh giá lưu chuyển tiền tệ thực hiện thông qua việc phân tích Báo cáo lưu chuyển tiền tệ, đây là một loại báo cáo tài chính thể hiện dòng tiền ra và dòng tiền vào của một tổ chức trong một khoảng thời gian nhất định (tháng, quý hay năm tài chính)

Bảng báo cáo lưu chuyển tiền tệ thông thường gồm có:

- Dòng tiền vào: Các khoản thanh toán cho việc mua sắm hàng hóa, dịch vụ; Lãi tiền gửi từ ngân hàng; Lãi tiết kiệm và lợi tức đầu tư; Đầu tư của cổ đông

- Dòng tiền ra: Chi mua cổ phiếu, nguyên nhiên vật liệu thô, hàng hóa để kinh doanh hoặc các công cụ; Chi trả lương, tiền thuê và các chi phí hoạt động hàng ngày; Chi mua tài sản cố định; Chi trả lợi tức; Chi trả thuế TNDN, thuế GTGT và các thuế và phí khác Báo cáo này là một công cụ giúp nhà quản lý tổ chức kiểm soát dòng tiền của tổ chức, cân đối ngân quỹ để đảm bào luôn có đủ tiền cho các hoạt động kinh doanh cũng như chi trả cho các hoạt động khác của doanh nghiệp

1.3.4 Đánh giá các chỉ tiêu tài chính

1.3.4.1 Các chỉ tiêu về khả năng thanh toán

Theo từ điển quản lý tài chính ngân hàng, khả năng thanh toán là khả năng của một tài sản có thể nhanh chóng chuyển thành tiền Thông số khả năng thanh toán đo lường khả

năng của doanh nghiệp trong việc đối phó với các nghĩa vụ tài chính ngắn hạn

+ Khả năng thanh toán hiện hành

Khả năng thanh toán hiện hành là thông số chỉ rõ khả năng của công ty trong việc đáp ứng các nghĩa vụ trả nợ ngắn hạn Thông số này nhấn mạnh đến khả năng chuyển hóa thành tiền mặt của các tài sản lưu động để đối phó với các khoản nợ ngắn hạn

Hệ số này cho thấy doanh nghiệp có bao nhiêu tài sản có thể chuyển đổi thành tiền mặt nhằm đảm bảo thanh toán các khoản nợ ngắn hạn Hệ số này đo lường khả năng trả nợ của doanh nghiệp Nếu hệ số này nhỏ hơn 1 nghĩa là Công ty đang gặp khó khăn trong việc thanh toán các khoản nợ ngắn hạn

+ Khả năng thanh toán nhanh

Thông số này là một công cụ bổ sung cho thông số khả năng thanh toán hiện thời khi phân tích khả năng thanh toán Thông số này chủ yếu tập trung vào các tài sản có tính chuyển hóa thành tiền cao hơn như tiền mặt, chứng khoản khả nhượng và khoản phải thu Với nội dung như vậy, khả năng thanh toán nhanh là một công cụ đo lường khả năng thanh toán chặt chẽ hơn so với khả năng thanh toán hiện thời

Hệ số khả năng thanh toán nhanh cũng được so sánh với 1, nếu hệ số này nhỏ hơn 1 nghĩa là Công ty gặp khó khăn khi thanh toán các khoản nợ ngắn hạn

+ Khả năng thanh toán tức thời

Chỉ tiêu này cho biết khả năng thanh toán tức thời đối với các khoản nợ ngắn hạn của doanh nghiệp bằng tiền và các khoản tương đương tiền Hệ số khả năng thanh toán tức thời của doanh nghiệp là tốt nếu lớn hơn 0,5

1.3.4.2 Các chỉ tiêu về khả năng hoạt động

Các tỷ lệ về khả năng hoạt động được sử dụng để đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn vốn của doanh nghiệp Nguồn vốn của doanh nghiệp được đầu tư cho các loại tài sản khác nhau như tài sản cố định, tài sản lưu động Do đó, các nhà phân tích không chỉ quan tâm

12

đến việc đo lường hiệu quả sử dụng của tổng nguồn vốn mà còn chú trọng tới hiệu quả sử dụng của từng bộ phận cấu thành nguồn vốn của doanh nghiệp

+ Vòng quay các khoản phải thu

Các khoản phải thu là các khoản bán chịu mà doanh nghiệp chưa thu tiền do thực hiện chính sách bán chịu và các khoản tạm ứng chưa thanh toán các khoản trả trước cho người bán

Vòng quay khoản phải thu = Doanh thu thuần

Phải thu khách hàng Vòng quay các khoản phải thu được sử dụng để xem xét cẩn thận việc khách hàng thanh toán các khoản nợ cho doanh nghiệp Khi khách hàng thanh toán các khoản nợ đã đến hạn thì lúc đó các khoản phải thu đã quay được một vòng Vì vậy, đây là chỉ tiêu cho thấy tính hiệu quả của chính sách tín dụng mà doanh nghiệp đã áp dụng với khách hàng Chỉ số vòng quay càng cao cho thấy doanh nghiệp được khách hàng trả nợ càng nhanh nhưng nếu so với các doanh nghiệp cùng ngành mà chỉ số này ở mức quá cao nghĩa là khách hàng sẽ chuyển sang sử dụng sản phẩm của đối thủ cạnh tranh mà có thời gian tín dụng dài hơn Do đó mà doanh số bán hàng của doanh nghiệp sẽ bị ảnh hưởng ít nhiều

+ Kỳ thu tiền bình quân

Chỉ tiêu này cho biết tốc độ chuyển đổi nợ phải thu từ khách hàng thành tiền trong quỹ của doanh nghiệp là bao lâu Chỉ tiêu này càng nhỏ thì tình hình kinh doanh của doanh nghiệp càng tốt và ngược lại Kỳ thu tiền bình quân cao hay thấp phụ thuộc vào chính sách bán chịu của doanh nghiệp

Kỳ thu tiền bình quân = 360

Vòng quay khoản phải thu Khi phân tích hệ số này, ngoài việc so sánh các năm, so sánh với các doanh nghiệp cùng ngành thì các nhà tài chính cần xem xét kỹ lưỡng từng khoản phải thu để phát hiện ra những khoản nợ đã quá hạn để có biện pháp xử lý kịp thời Nếu vòng quay các khoản phải thu quá cao thì sẽ làm giảm sức cạnh tranh, làm giảm doanh thu

+ Vòng quay của hàng tồn kho

V Vòng quay của hàng tồn kho = Doanh thu thuần

Hàng tồn kho Chỉ tiêu này thể hiện khả năng quản lý hàng tồn kho của doanh nghiệp như thế nào Chỉ số vòng quay hàng tồn kho càng cao cho thấy khả năng sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp tốt, có như vậy mới đạt được mục tiêu mà doanh nghiệp đề ra Chỉ tiêu này cao phản ánh được lượng vật tư, hàng hóa được đưa vào sử dụng cũng như số lượng sản phẩm được bán ra nhiều, như vậy là doanh thu sẽ tăng làm cho lợi nhuân của doanh nghiệp cũng

được tăng lên Tuy nhiên nếu chỉ số này quá cao cũng không tốt vì chứng tỏ lượng hàng dự trữ trong kho không nhiều nên nếu nhu cầu của thị trường tăng lên đột biến thì khả năng doanh nghiệp không đáp ứng đủ nhu cầu cảu khách hàng là rất cao, từ đó sẽ bị đối thủ cạnh tranh giành mất khách hàng

Ngoài ra nó cũng quyết định thời điểm đặt hàng cũng như mức dự trữ an toàn cho doanh nghiệp Vòng quay càng cao thể hiện khả năng sử dụng TSLĐ càng cao Vì vậy chỉ

số hàng tồn khi cần phải đủ lớn để đảm bảo cho sản xuất và đáp ứng nhu cầu của khách hàng

+ Kỳ luân chuyển kho

Kỳ luân chuyển kho = 360

Vòng quay hàng tồn kho Chỉ tiêu này cho biết số ngày lượng hàng tồn kho được chuyển đổi thành doanh thu

Từ chỉ tiêu này cho biết số ngày cần thiết cho việc luân chuyển kho vì hàng tồn kho có ảnh hưởng trực tiếp tới hiệu quả sử dụng TSNH ở khâu dự trữ Hệ số này chứng tỏ công tác quản lỳ hàng tồn kho càng tốt, hiệu quả sử dụng TSNH càng cao và ngược lại

+ Chu kỳ kinh doanh

Chu kỳ kinh doanh = Chu kỳ lưu kho + Kỳ thu tiền bình quân Chỉ tiêu này cho biết thời gian từ khi mua hàng tới khi thu được tiền từ việc bán hàng

là bao nhiêu lâu

+ Hệ số trả nợ

Ngoài việc phân tắch các khoản phải thu và phân tắch về hàng tồn kho thì nhà quản trị cần phải phân tắch hệ số trả nợ gồm các khoản nợ của doanh nghiệp với người bán, người lao động và các cơ quan Thuế

Hệ số trả nợ =

Giá vốn hàng bán + Chi phắ quản lý, bán hàng

Phải trả người bán, lương, thưởng, thuế phải trả

Ý nghĩa: Hệ số trả nợ cho biết trung bình một năm các khoản phải trả quay vòng được bao nhiêu lần

+ Thời gian trả nợ

Thời gian trả nợ là khoảng thời gian kể từ khi doanh nghiệp nhận nợ cho đến khi doanh nghiệp trả nợ Khoảng thời gian này càng dài càng tốt vì nó là khoảng thời gian mà doanh nghiệp chiếm dụng vốn được của người bán

14

Hệ số trả nợ

+ Kỳ luân chuyển tiền

Kỳ luân chuyển tiền = Chu kỳ kinh doanh – Thời gian trả nợ

Chỉ tiêu này cho biết thời gian từ khi doanh nghiệp mua hàng tới khi bán hàng và thu hồi được tiền từ việc khách hàng và trả nợ cho nhà cung cấp là bao lâu

+ Vòng quay TSNH

Vòng quay tài sản ngắn hạn là một trong những tỷ số tài chính để đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp qua việc sử dụng tài sản ngắn hạn Tỷ số này được tính bằng cách lấy doanh thu trong một kỳ nhất định chia cho giá trị của tài sản ngắn hạn trong cùng

Vòng quay TSDH =

Doanh thu thuần TSDH Vòng quay TSDH cho biết 1 đồng giá trị TSDH thuần tạo ra được bao nhiêu đồng doanh thu trong kỳ

+ Vòng quay tổng tài sản

Vòng quay tổng tài sản là một tỷ số tài chính, là thước đo khái quát nhất hiệu quả sử dụng tài sản của doanh nghiệp Tỷ số này được tính ra bằng cách lấy doanh thu thuần (ròng) đạt được trong một thời kỳ nhất định chia cho giá trị tổng tài sản (bao gồm

cả TSNH lẫn TSDH) của doanh nghiệp trong cũng kỳ đó

Vòng quay tổng tài sản = Doanh thu thuần

Tổng tài sản

Tỷ số này cho biết mỗi đồng tài sản tạo ra cho doanh nghiệp bao nhiêu đồng doanh thu

+ Tỷ trọng nợ trên tài sản

Thông số này được sử dụng cùng với mục đích của thông số nợ trên vốn chủ Thông

số (D/A) cho biết tổng tài sản đã được tài trợ bằng vốn vay như thế nào

Tỷ trọng nợ (D/A) =

Tổng nợ Tổng tài sản

+ Tỷ số về khả năng thanh toán lãi vay

Khả năng thanh toán lãi vay = Lợi nhuận trước thuế và lãi vay

Lãi vay

Tỷ số về khả năng thanh toán lãi vay cho biết mức độ lợi nhuận đảm bảo khả năng trả lãi hàng năm như thế nào Việc không trả được các khoản nợ này sẽ thể hiện khả năng doanh nghiệp có nguy cơ bị phá sản Lãi vay là một khoản chi phí, doanh nghiệp dùng thu nhập trước thuế để trả lãi Nó phản ánh doanh nghiệp sử dụng vốn vay có hiệu quả hay không cà chỉ tiêu này rất được các người cho vay quan tâm

1.3.4.4 Các chỉ tiêu về tỷ suất sinh lời

Khả năng sinh lời là kết quả tổng hợp chịu tác động của nhiều nhân tố vì thế khác với các tỷ lệ tài chính phân tích ở trên chỉ phán ánh hiệu quả từng hoạt động riêng biệt của doanh nghiệp, tỷ lệ về khả năng sinh lời phản ánh tổng hợp nhất hiệu quả sản xuất kinh doanh và hiệu năng quản lý của doanh nghiệp Mục đích chung của các doanh nghiệp là làm sao để một đồng vốn bỏ ra mang lại hiệu quả cao nhất và khả năng sinh lời nhiều nhất

Để đánh giá khả năng sinh lời người ta dùng các chỉ tiêu sau:

+ Tỷ suất sinh lời trên doanh thu (ROS)

Tỷ suất sinh lợi trên

Lợi nhuận sau thuế Doanh thu thuần Chỉ tiêu ROS phản ánh số lợi nhuận sau thuế có trong một đồng doanh thu Chỉ tiêu này có thể tăng giảm giữa các kỳ tuỳ theo sự thay đổi của doanh thu thuần và chi phí Nếu

+ Tỷ suất sinh lời trên VCSH (ROE)

Tỷ suất sinh lợi trên

Lợi nhuận sau thuế VCSH Chỉ tiêu trên phản ánh số lợi nhuận sau thuế có trong một đồng VCSH Nó phản ánh khả năng sinh lời của vốn chủ sở hữu và được các nhà đầu tư đặc biệt quan tâm khi họ quyết định bỏ vốn đầu tư vào doanh nghiệp Tăng mức doanh lợi vốn chủ sở hữu cũng là mục tiêu của hoạt động quản lý tài chính doanh nghiệp

+ Tỷ suất sinh lời trên TSNH

Tỷ số này được tính ra bằng cách lấy lợi nhuận ròng (hoặc lợi nhuận sau thuế) của doanh nghiệp trong kỳ báo cáo chia cho bình quân giá trị TSNH của doanh nghiệp trong cùng kỳ Nếu tỷ số này lớn hơn 0, thì có nghĩa doanh nghiệp làm ăn có lãi Tỷ số càng cao cho thấy doanh nghiệp làm ăn càng hiệu quả

+ Tỷ suất sinh lời trên TSDH

Tỷ số này được tính ra bằng cách lấy lợi nhuận ròng (hoặc lợi nhuận sau thuế) của doanh nghiệp trong kỳ báo cáo chia cho bình quân giá trị TSDH của doanh nghiệp trong cùng kỳ Nếu tỷ số này lớn hơn 0, thì có nghĩa doanh nghiệp làm ăn có lãi Tỷ số càng cao cho thấy doanh nghiệp làm ăn càng hiệu quả

1.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến việc nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh

1.4.1 Các nhân tố bên ngoài

Hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp phản ánh mối quan hệ giữa kết quả đạt được

và chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó, nó phản ánh trình độ lợi dụng các nguồn lực đầu vào để đạt được mục tiêu của doanh nghiệp Các đại lượng kết quả đạt được và chi phí bỏ

ra cũng như trình độ lợi dụng các nguồn lực nói trên chịu tác động của rất nhiều nhân tố khác nhau với các mức độ khác nhau Do đó, nó ảnh hưởng trực tiếp tới hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp

Tỷ suất sinh lợi trên

Chính trị và pháp luật là nền tảng cho sự phát triển kinh tế cũng như là cơ sở pháp lí

để các doanh nghiệp hoạt động sản xuất kinh doanh trên thị trường Chính trị ổn định sẽ đem lại sự lành mạnh trong xă hội, ổn định kinh tế, tạo hành lang thông thoáng cho các doanh nghiệp phát triển Do vậy, chính trị có tác động rất to lớn tới hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp

Môi trường pháp lí bao gồm luật, các văn bản dưới luật, các qui trình qui phạm kĩ thuật sản xuất tạo ra một hành lang cho các doanh nghiệp hoạt động Các doanh nghiệp phải chấp hành đúng các qui định của pháp luật khi tiến hành các hoạt động sản xuất kinh doanh, khi thực hiện các giao dịch với các đơn vị khác, phải thực hiện nghĩa vụ của mình với Nhà nước, với xã hội và với người lao động Do vậy, pháp luật có thể kìm hãm hoặc khuyến khích sự phát triển của các doanh nghiệp nên nó tác động tới hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp

Đây là nhân tố quan trọng nhất tác động tới hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Tính ổn định hay bất ổn định về kinh tế có tác động trực tiếp tới hoạt động kinh doạnh và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp

Tính ổn định về kinh tế trước hết là ổn định về tài chính, ổn định tiền tệ, kiểm soát lạm phát Nền kinh tế ổn định sẽ là điều kiện tốt cho tăng trưởng và phát triển Khi nền kinh tế tăng trưởng, phát triển kéo theo thu nhập của người dân tăng, nhu cầu tiêu dùng hàng hoá nhiều hơn, tạo ra các cơ hội cho các doanh nghiệp mở rộng sản xuất kinh doanh đáp ứng nhu cầu của thị trường, thu lợi nhuận

Ngược lại, khi nền kinh tế suy thoái, tỷ lệ lạm phát tăng làm cho giá cả tăng, sức mua người dân giảm sút, các doanh nghiệp sẽ gặp rất nhiều khó khăn, hoạt động kinh doanh sẽ kém hiệu quả

Các nhân tố thuộc môi trường văn hoá xã hội tác động một cách chậm chạp tới môi trường kinh doanh nhưng một khi nó đã tác động thì sẽ để lại dấu ấn rất đậm nét Phong tục, tập quán lối sống, thị hiếu, trình độ văn hoá tác động một cách gián tiếp đến các hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty thông qua khách hàng và cơ cấu tiêu dùng Trong điều kiện mở cửa và hội nhập nền kinh tế thì các xung đột về mặt lợi ích, văn hoá, tôn giáo, tín ngưỡng sẽ xảy ra hàng ngày hàng giờ nếu các doanh nghiệp không quan tâm thì

có thể sẽ thất bại do vậy môi trường văn hoá, xã hội sẽ có ảnh hưởng tới hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp

Tình hình phát triển khoa học kĩ thuật và công nghệ, tình hình ứng dụng của khoa học kĩ thuật và công nghệ vào sản xuất trên thế giới cũng như trong nước ảnh hưởng tới trình độ kĩ thuật công nghệ và khả năng đổi mới kĩ thuật công nghệ của doanh nghiệp do

18

đó ảnh hưởng tới năng suất chất lượng sản phẩm tức là ảnh hưởng tới hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp

Môi trường kinh doanh và sự cạnh tranh có ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Các doanh nghiệp muốn hoạt động có hiệu quả được thì đòi hỏi tình hình Kinh tế - Chính trị - Xã hội trong nó phải ổn định, thống nhất phát triển với nhau, đây là yếu tố hàng đầu giúp cho nền kinh tế phát triển, và khi đó các doanh nghiệp chính là nhân tố bên trong giúp cho nền kinh tế có được những bước tiến cao nhất Những yếu tố đó bao gồm: sự biến động của quan hệ cung cầu, thế và lực của khách hàng, nhà cung ứng, sự thay đổi của các chính sách kinh tế, chính sách đầu tư, chính sách tiền tệ,…của Nhà nước Những doanh nghiệp nào thích ứng được sự thay đổi của thị trường thì doanh nghiệp đó sẽ hoạt động kinh doanh có hiệu quả và tồn tại phát triển bền vững ngược lại phải chấp nhận thua lỗ hoặc phá sản

1.4.2 Các nhân tố bên trong

Không một doanh nghiệp nào có thể tiến hành các hoạt động sản xuất kinh doanh

mà không có vốn Vốn có ý nghĩa vô cùng quan trọng, quyết định trực tiếp tới hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp Vốn trong doanh nghiệp được hình thành từ 3 nguồn chính: Vốn tự có, vốn ngân sách nhà nước cấp và vốn vay: được phân bổ dưới hai hình thức là vốn cố định và vốn lưu động Tuỳ đặc điểm của từng doanh nghiệp, doanh nghiệp nhà nước thì vốn ngân sách nhà nước cấp là chủ yếu, doanh nghiệp tư nhân vốn chủ sở hửu và vốn vay là chủ yếu

Con người là nhân tố quyết định cho mọi hoạt động trong doanh nghiệp Trong thời đại ngày nay, hàm lượng chất xám sản phẩm ngày càng cao thì trình độ chuyên môn của người lao động có ảnh hưởng rất lớn tới kết quả hoạt động của doanh nghiệp Nhất là các cán bộ quản lý Họ là những lao động gián tiếp tạo ra sản phẩm nhưng lại rất quan trọng bởi họ là những người điều hành và định hướng cho doanh nghiệp, quyết định sự thành bại của doanh nghiệp Trên thực tế, mỗi một doanh nghiệp có một cơ cấu tổ chức bộ máy quản

lý khác nhau, trình độ chuyên môn của công nhân cũng có ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả sản xuất kinh doanh Công nhân có tay nghề cao sẽ làm ra sản phẩm đạt chất lượng cao, tiết kiệm thưòi gian và nguyên vật liệu, làm tăng hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Vì vậy, trong nhân tố con người trình độ chuyên môn có ý nghĩa quyết định tới hiệu quả sản xuất kinh doanh Điều đó đòi hỏi doanh nghiệp phải có kế hoạch tỉ mỉ từ khâu tuyển dụng tới việc đào tạo bồi dưỡng, nâng cao trình độ chuyên môn cho người lao động, nhất là đội ngũ các cán bộ quản lý

- Nhân tố trình độ kỹ thuật công nghệ

Kỹ thuật và công nghệ là nhân tố ảnh hưởng trực tiếp tới mọi hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Doanh nghiệp nào áp dụng kỹ thuật và công nghệ tiên tiến, doanh nghiệp đó sẽ có lợi thế cạnh tranh Ngày nay, vai trò của kỹ thuật và công nghệ được các doanh nghiệp đánh giá cao Để nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh, các doanh nghiệp phải không ngừng đầu tư vào lĩnh vực này, nhất là đầu tư cho nghiên cứu và phát triển

Nhân tố này đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Quản trị doanh nghiệp chú trọng đến việc xác định cho doanh nghiệp một hướng đi đúng đắn trong một môi trường kinh doanh ngày càng biến động Chất lượng của chiến lược kinh doanh là nhân tố đầu tiên và quan trọng nhất quyết định sự thành công hay thất bại của một doanh nghiệp Đội ngũ các nhà quản trị mà đặc biệt là các nhà quản trị cao cấp lãnh đạo doanh nghiệp bằng phẩm chất và tài năng của mình có vai trò quan trọng bậc nhất, ảnh hưởng có tính chất quyết định đến sự thành đạt của một doanh nghiệp Kết quả và hiệu quả hoạt động của quản trị doanh nghiệp đều phụ thuộc rất lớn vào trình

độ chuyên môn của đội ngũ các nhà quản trị cũng như cơ cấu tổ chức bộ máy quản trị doanh nghiệp, việc xác định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của từng bộ phận, cá nhân

và thiết lập các mối quan hệ giữa các bộ phận trong cơ cấu tổ chức đó

Thông tin được coi là một hàng hoá, là đối tượng kinh doanh và nền kinh tế thị trường hiện nay được coi là nền kinh tế thông tin hoá Để đạt được thành công khi kinh doanh trong điều kiện cạnh tranh quốc tế ngày càng gay gắt, các doanh nghiệp cần nhiều thông tin chính xác về cung cầu thị trường hàng hoá, về công nghệ kỹ thuật, về người mua, về các đối thủ cạnh tranh Ngoài ra, doanh nghiệp còn rất cần đến các thông tin về kinh nghiệm thành công hay thất bại của các doanh nghiệp khác ở trong nước và quốc tế, cần biết các thông tin về các thay đổi trong các chính sách kinh tế của Nhà nước và các nước khác có liên quan

Trong kinh doanh biết mình, biết người và nhất là hiểu rõ được các đối thủ cạnh tranh thì mới có đối sách giành thắng lợi trong cạnh tranh, có chính sách phát triển mối quan hệ hợp tác, hỗ trợ lẫn nhau Kinh nghiệm thành công của nhiều doanh nghiệp nắm được các thông tin cần thiết và biết sử lý sử dụng các thông tin đó kịp thời là một điều kiện quan trọng để ra các quyết định kinh doanh có hiệu quả cao Những thông tin chính xác được cung cấp kịp thời sẽ là cơ sở vững chắc để doanh nghiệp xác định phương hướng kinh doanh, xây dựng chiến lược kinh doanh dài hạn

20

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY TNHH

CƠ KHÍ XÂY DỰNG VÀ THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ MỘC BẢO

2.1 Giới thiệu tổng quan về công ty TNHH Cơ khí Xây dựng và Thương mại dịch

Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV Mộc Bảo được hình thành cách đây hơn

10 năm từ một hộ kinh doanh cá thể do ông Nguyễn Công Hoan làm chủ, với số vốn đầu

tư không nhiều, số lượng công nhân hạn chế, kinh doanh chủ yếu trong lĩnh vực gia công

cơ khí các sản phẩm từ nhôm, inox và gặp nhiều khó khăn trong việc tìm chỗ đứng trên thị trường Tuy nhiên, qua hơn 10 năm nỗ lực phấn đấu, sáng tạo không ngừng của đội ngũ công nhân viên và sự tin cậy của các thành viên sáng lập Năm 2008, công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV Mộc Bảo chính thức được thành lập với giấy phép đăng kí kinh doanh số 0104846171 do Sở Kế hoạch và Đầu tư thành phố Hà Nội cấp Cho đến nay, máy móc thiết bị, sản phẩm của công ty tuơng đối ổn định và đáp ứng được yêu cầu sản xuất, xây dựng của các công trình lớn cũng như sự tin tưởng của nguời tiêu dùng

Công ty được hình thành trong thời kỳ đất nước đang trên đà phát triển và đổi mới, xây dựng là một trong những nhiệm vụ cấp thiết của Chính phủ nói chung và Thành phố

Hà Nội nói riêng, nhằm đóng góp cho đất nước sản phẩm dân dụng, công nghiệp tốt nhất Công ty TNHH Mộc Bảo là một trong những doanh nghiệp được thành lập nhằm góp phần vào sự nghiệp phát triển và đổi mới của xã hội

Trong suốt quá trình thành lập và phát triển, đến nay Công ty TNHH Mộc Bảo đã vươn lên trở thành một Công ty có uy tín, có chỗ đứng vững chắc trên thị trường xây dựng Công ty đã tham gia thi công, lắp đặt các công trình trên địa bàn Hà Nội và một số tỉnh lân cận Các công trình do Công ty thi công, lắp đặt đều đạt chất lượng tốt, đáp ứng được mọi yêu cầu kỹ, mỹ thuật, được các chủ đầu tư đánh giá cao

Công ty đã đạt được rất nhiều thành tựu rất tự hào do Uỷ ban thị xã Sơn Tây cấp giấy khen, Hội doanh nhân khen tặng vì đạt nhiều thành tích, ngành thanh tra chính phủ khen và giới thiệu quảng bá thương hiệu, đặc biệt vào tháng 9/2010 vừa qua công ty Mộc Bảo vinh

dự nhận “Cúp vàng doanh nhân thành đạt và văn hoá doanh nghiệp”

Công ty có bộ máy lãnh đạo tổ chức điều hành gọn nhẹ, năng động, phù hợp với cơ chế thị trường Đội ngũ cán bộ kỹ sư giàu kinh nghiệm, công nhân kỹ thuật lành nghề, thiết

bị công nghệ thi công, sản xuất đồng bộ, Công ty TNHH Mộc Bảo khẳng định: hoàn toàn

có thể đáp ứng được mọi yêu cầu của khách hàng về chất lượng và tiến độ các công trình lớn nhỏ với giá thành hợp lý nhất

Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV Mộc Bảo gồm 4 cơ sở:

- Cơ sở 1: 162 - Chùa Thông - Sơn Lộc - Sơn Tây - Hà Nội

- Cơ sở 2: Thị trấn Tây Đằng – Ba Vì – Hà Nội

- Cơ sở 3: Thị trấn Gạch – Phúc Thọ - Hà Nội

- Nhà máy sản xuất: Kiêu Kỵ - Gia Lâm - Hà Nội (Khu CN Tân Quang)

2.1.2 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý

2.1.2.1 Cơ cấu bộ máy quản lý

Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV Mộc Bảo tổ chức bộ máy quản lý theo

mô hình trực tuyến chức năng bao gồm Giám đốc và các phòng ban Cơ cấu tổ chức của Công ty được thể hiện qua sơ đồ sau:

Sơ đồ 2.1 Cơ cấu tổ chức của Công ty TNHH Cơ khí Xây dựng & TMDV

Phòng

Kỹ thuật

Các đội lắp đặt

Phó Giám đốc

Phòng Hành chính