Quản lý dự án ODA tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội

92 Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA TẠI CÁC CƠ SỞ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO CÔNG LẬP .... Tuy số lượng dự án không nhiều nhưng nguồn ODA này đ

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

NGÔ ÁNH TUYẾT

QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG THỰC HÀNH

Hà Nội – 2016

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

NGÔ ÁNH TUYẾT

QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP HÀ NỘI

Chuyên ngành: Quản lý kinh tế

Mã số: 60 34 04 10

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG THỰC HÀNH

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS LÊ THỊ HỒNG ĐIỆP

Hà Nội - 2016

MỤC LỤC

Danh mục các chữ viết tắt Error! Bookmark not defined Danh mục các bảng Error! Bookmark not defined Danh mục các hình Error! Bookmark not defined

PHẦN MỞ ĐẦU 92 Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA TẠI CÁC CƠ SỞ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO

CÔNG LẬP Error! Bookmark not defined 1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu Error! Bookmark not defined

1.1.1 Những công trình nghiên cứu về quản lý dự án ODA nói chung Error! Bookmark not defined

1.1.2 Những công trình nghiên cứu về quản lý dự án ODA trong lĩnh vực giáo

dục đào tạo dạy nghề Error! Bookmark not defined 1.1.3 Khoảng trống nghiên cứu Error! Bookmark not defined

1.2 Những vấn đề lý luận về quản lý dự án ODA tại cơ sở giáo dục đào tạo công

lập Error! Bookmark not defined

1.2.1 Các khái niệm cơ bản Error! Bookmark not defined

1.2.2 Đặc điểm quản lý dự án ODA tại các cơ sở giáo dục đào tạo công lập

Error! Bookmark not defined

1.2.3 Nội dung quản lý dự án ODA tại các cơ sở giáo dục đào tạo công lập

Error! Bookmark not defined

1.2.4 Các yếu tố tác động tới quản lý dự án ODA tại các cơ sở giáo dục đào

tạo công lập Error! Bookmark not defined

Chương 2: PHƯƠNG PHÁP VÀ THIẾT KẾ NGHIÊN CỨUError! Bookmark not defined

2.1 Địa điểm và thời gian thực hiện nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.2.1 Địa điểm nghiên cứu Error! Bookmark not defined 2.2.2 Thời gian thực hiện nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.2 Nguồn tài liệu, số liệu Error! Bookmark not defined 2.3 Độ tin cậy của nguồn tài liệu Error! Bookmark not defined 2.4 Phương pháp xử lý số liệu: Error! Bookmark not defined 2.5 Các phương pháp được sử dụng trong luận vănError! Bookmark not defined

2.5.1 Phương pháp nghiên cứu tại bàn Error! Bookmark not defined 2.5.2 Phương pháp quan sát Error! Bookmark not defined 2.5.3 Phương pháp thống kê mô tả Error! Bookmark not defined 2.5.4 Phương pháp so sánh Error! Bookmark not defined 2.5.5 Phương pháp phân tích Error! Bookmark not defined 2.5.6 Phương pháp tổng hợp Error! Bookmark not defined

Chương 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC

CÔNG NGHIỆP HÀ NỘI GIAI ĐOẠN 2010 – 2013Error! Bookmark not defined

3.1 Các dự án, chương trình ODA, FDI được thực hiện tại trường Đại học Công

nghiệp Hà Nội giai đoạn 2000 – 2010 Error! Bookmark not defined

3.1.1 Sơ lược về trường Đại học Công nghiệp Hà NộiError! Bookmark not defined

3.1.2 Các dự án, chương trình ODA, FDI được thực hiện tại trường Đại học

Công nghiệp Hà Nội giai đoạn 2000 – 2010 Error! Bookmark not defined

3.1.2 Cơ sở pháp lý của hoạt động quản lý dự án ODA từ 2003 đến 2013 Error!

Bookmark not defined

3.2 Thực trạng quản lý dự án ODA tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội giai

đoạn 2010 – 2013 Error! Bookmark not defined

3.2.1 Lập kế hoạch thực hiện dự án Error! Bookmark not defined 3.2.2 Triển khai thực hiện và quản lý dự án Error! Bookmark not defined 3.2.3 Kiểm tra giám sát hoạt động của dự án: Error! Bookmark not defined

3.2.4 Kết thúc dự án Error! Bookmark not defined

3.3 Đánh giá hoạt động quản lý dự án ODA tại trường ĐHCNHN giai đoạn 2010

– 2013 Error! Bookmark not defined

3.3.1 Các kết quả đạt được của hoạt động quản lý dự án ODA tại trường

ĐHCNHN giai đoạn 2010 - 2013 Error! Bookmark not defined

3.3.2 Những hạn chế của hoạt động quản lý dự án ODA tại trường ĐHCNHN

giai đoạn 2010 - 2013 Error! Bookmark not defined 3.3.3 Nguyên nhân Error! Bookmark not defined

Chương 4: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA TẠI TRƯỜNG

ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP HÀ NỘI TRONG THỜI GIAN TỚIError! Bookmark

not defined

4.1 Giải pháp về cơ chế, chính sách Error! Bookmark not defined

4.1.1 Tăng cường cơ chế, chính sách về quản lý dự án ODAError! Bookmark not defined

4.1.2 Dành nhiều ưu tiên nhận ODA cho lĩnh vực giáo dục, đặc biệt là giáo

dục dạy nghề kỹ thuật: Error! Bookmark not defined 4.1.3 Rút ngắn thời hạn quá trình giải ngân Error! Bookmark not defined 4.1.4 Nâng cao chất lượng công tác thẩm định, kiểm tra, giám sát Error! Bookmark not defined

4.2 Giải pháp về tăng cường năng lực quản lý tại cơ sởError! Bookmark not

defined

4.2.1 Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ tham gia Dự ánError! Bookmark not defined

4.2.2 Chuyển giao kết quả của Dự án Error! Bookmark not defined

defined

4.3 Giải pháp về tăng cường quan hệ đối tác với nhà tài trợError! Bookmark not defined

4.4 Mô hình quản lý dự án ODA tại cơ sở giáo dục đào tạoError! Bookmark not defined

KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined

Danh mục tài liệu tham khảo 96

PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong xu thế hội nhập, giáo dục nghề kỹ thuật được đánh giá là chìa khóa giúp nguồn nhân lực nước ta tiếp cận với nguồn nhân lực thế giới, góp phần vào sự phát triển của đất nước Mặc dù vậy, sự đầu tư cho giáo dục dạy nghề, đặc biệt là giáo dục dạy nghề kỹ thuật hiện nay còn rất hạn chế do nhiều nguyên nhân khác nhau Giáo dục đào tạo nghề kỹ thuật cần nguồn đầu tư lớn, máy móc thiết bị luôn cập nhật tuy nhiên trên thực tế nguồn vốn đầu tư cho lĩnh vực này rất hạn chế Trong khi đó phần lớn người dân không có mong muốn học nghề, đặc biệt là nghề

kỹ thuật, điều này lý giải vì sao số lượng người đăng ký học nghề kỹ thuật luôn thuộc tốp ít nhất trong các lĩnh vực đào tạo tại Việt Nam… Điều này đặt ra vấn đề cần giải quyết là làm thế nào để phát triển giáo dục kỹ thuật dạy nghề để đáp ứng yêu cầu về chất lượng và số lượng cho thị trường lao động trong nước cũng như nước ngoài?

Trong những năm qua, với sự quan tâm của Chính phủ, tạo điều kiện của Bộ

Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Lao động Thương Binh và Xã hội và các cơ quan Nhà nước có liên quan, lĩnh vực giáo dục nghề kỹ thuật Việt Nam đã có các dự án được

sử dụng nguồn hỗ trợ phát triển chính thức ODA Tuy số lượng dự án không nhiều nhưng nguồn ODA này đã có những đóng góp đáng kể vào sự phát triển của lĩnh vực đào tạo nghề kỹ thuật trên các lĩnh vực như: tăng số lượng mạng lưới cơ sở đào tạo; nâng cấp cơ sở hạ tầng phục vụ công tác đào tạo; nâng cao năng lực đào tạo và quản lý của đội ngũ cán bộ, giáo viên; đáp ứng được nhu cầu của người học và các doanh nghiệp sử dụng lao động kỹ thuật

Từ năm 2000, Bộ Công nghiệp - nay là bộ Công Thương - đã lựa chọn trường Cao đẳng Công nghiệp Hà Nội - nay là trường Đại học Công nghiệp Hà Nội (ĐHCNHN) - một trong những trường hàng đầu của Việt Nam về lĩnh vực đào tạo nghề kỹ thuật làm đơn vị thực hiện dự án ODA do Chính phủ Nhật Bản tài trợ thông qua trợ giúp của với Cơ quan hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) Trải qua 13 năm thực hiện nhiều dự án vốn ODA khác nhau, tổng số vốn ODA mà trường ĐHCNHN

nhận được lên tới 8.6 triệu USD, vốn đối ứng của nhà trường tương đương 8 triệu USD Tính riêng dự án vốn ODA trường trường ĐHCNHN tiếp nhận từ chính phủ Nhật Bản là 8,3 triệu USD Bên cạnh đó, trường ĐHCNHN được tổ chức JICA đánh giá là đơn vị có mô hình quản lý dự án ODA trong lĩnh vực giáo dục đào tạo nghề kỹ thuật thành công nhất của Việt Nam giai đoạn 2010 - 2013 Mô hình quản

lý dự án ODA của trường trường ĐHCNHN được JICA lựa chọn làm mô hình mẫu cho các nước đang và kém phát triển ở Đông Nam Á và Châu Phi Các kết quả của

dự án cũng được Bộ Lao động, Thương binh & Xã hội đánh giá cao và từng bước ứng dụng các kết quả này vào hệ thống giáo dục dạy nghề kỹ thuật của Việt Nam Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện quản lý dự án, trường ĐHCNHN cũng gặp không ít khó khăn như: dự án chịu sự quản lý và chi phối của nhiều Bộ ngành, quá trình xây dựng và cấp phép thành lập dự án rất phức tạp và tốn nhiều thời gian, quá trình thực hiện dự án khó khăn do việc cấp vốn đối ứng chậm trễ, triển khai các nội dung không đúng kế hoạch do có nhiều thành phần tham gia dự án, kết quả dự án không đạt 100% mục tiêu đề ra, quá trình chuyển giao thành quả dự án không đáp ứng kỳ vọng… Câu hỏi đặt ra là: Làm thế nào để giải quyết những khó khăn, thách thức nhằm tăng cường quản lý dự án ODA tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội? Đây là vấn đề cần giải quyết để quá trình quản lý dự án pha 3 (đang thực hiện giai đoạn 2013 -2016) và dự án pha 4 (dự kiến thực hiện vào giai đoạn 2016 – 2019) đạt mục tiêu

Vì vậy, em đã quyết định lựa chọn đề tài “Quản lý dự án ODA tại trường

Đại học Công nghiệp Hà Nội” để thực hiện Luận văn của mình nhằm trả lời câu

hỏi đã nêu và ứng dụng kết quả nghiên cứu của mình vào quá trình điều phối dự án tiếp theo tại trường ĐHCNHN

2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu của Luận văn

Mục đích của luận văn: Trên cơ sở hệ thống hóa những vấn đề lý luận về ODA đầu tư vào lĩnh vực giáo dục đào tạo nghề, quản lý dự án ODA tại các cơ sở giáo dục đào tạo công lập và phân tích thực trạng công tác quản lý dự án ODA tại trường ĐHCNHN mà cụ thể là dự án “Phát triển nguồn nhân lực Kỹ thuật tại trường

Đại học Công nghiệp Hà Nội”, luận văn nhằm hướng tới đề xuất 1 số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý dự án ODA tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội và xây dựng quy trình quản lý dự án ODA tại cơ sở giáo dục đào tạo dạy nghề nhằm hỗ trợ cho trường Đại học Công nghiệp Hà Nội trong việc quản lý dự án ODA giai đoạn 2016 - 2020 và 06 trường kỹ thuật dạy nghề của Bộ Lao động Thương binh và xã hội sẽ nhận các dự án ODA trong giai đoạn 2019 – 2024

Nhiệm vụ nghiên cứu:

- Hệ thống hóa những vấn đề lý luận về quản lý dự án, quản lý dự án ODA trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo nghề tại các cơ sở giáo dục đào tạo công lập

- Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý dự án ODA tại trường ĐHCNHN giai đoạn 2010 – 2013

- Đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm tháo gỡ những khó khăn trong công tác quản lý dự án ODA tại trường ĐHCNHN trong thời gian tới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là công tác quản lý dự án ODA tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội

- Phạm vi về thời gian: Nghiên cứu trong giai đoạn 2014 – 2016

- Phạm vi về không gian: Nghiên cứu tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội

- Phạm vi về nội dung: Nghiên cứu hoạt động quản lý dự án ODA tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội, cụ thể là quản lý dự án “Phát triển nguồn nhân lực Kỹ thuật tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội” – Đây là dự án ODA duy nhất triển khai trong giai đoạn 2010 – 2013 tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội và cũng là

dự án được đánh giá là thành công và là tiền đề để trường ĐHCNHN lập đề án xin các dự án ODA sau này

4 Những đóng góp chủ yếu của Luận văn

Luận văn cố gắng nghiên cứu một cách hệ thống và tương đối đầy đủ về hoạt động quản lý dự án vốn ODA tại 1 cơ sở công lập được đánh giá là thành công Từ

đó rút ra những kinh nghiệm và những điểm chưa thực hiện được nhằm khắc phục trong quản lý những dự án tiếp theo

Tác giả cũng cố gắng đưa ra 1 quy trình quản lý dự án ODA trong lĩnh vực giáo dục dạy nghề

5 Kết cấu luận văn

Ngoài phần mở bài và kết luận, danh mục từ viết tắt, danh mục bảng biểu và tài liệu tham khảo, Luận văn được chia làm 4 chương:

Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và những vấn đề lý luận về quản lý dự

án ODA tại các cơ sở giáo dục đào tạo công lập

Chương 2: Phương pháp và thiết kế nghiên cứu

Chương 3: Thực trạng quản lý dự án ODA tại trường ĐHCNHN giai đoạn 2010 -

2013

Chương 4: Giải pháp tăng cường quản lý dự án ODA tại trường ĐHCNHN trong

thời gian tới

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tiếng Việt

1 Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 2007 Thông tư số 04/2007/TT-BKH ngày 30/07/2007

về việc hướng dẫn thực hiện quy chế quản lý và sử dụng nguồn hỗ trợ phát triển chính thức Hà Nội

2 Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 2006 Chương trình Nâng cao Năng lực Toàn diện

Quản lý ODA, CCBP Hà Nội

3 Bộ Tài chính, 2007 Thông tư 82/2007/TT-BTC ngày 12/7/2007 hướng dẫn chế

độ quản lý tài chính nhà nước đối với viện trợ không hoàn lại của nước ngoài thuộc nguồn thu ngân sách nhà nước Hà Nội

4 Bộ Tài chính, 2007 Thông tư số 55 /2007/TT-BTC hướng dẫn miễn thuế thu

nhập cá nhân đối với chuyên gia nước ngoài thực hiện chương trình, dự án viện trợ phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam Hà Nội

5 Bộ LĐTB&XH, 2015 Báo cáo số 22/BC-LĐTBXH Hà Nội

6 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam, 2009 Chiến lược phát triển đào tạo nghề kỹ thuật Việt Nam tới năm 2020 Hà Nội

7 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam, 2009 Dự thảo chiến lược phát triển

KT-XH 2011-2020, Hà Nội Hà Nội

8 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam và Chính phủ Nhật Bản, 1998 Hiệp định

về hợp tác kỹ thuật giữa ký ngày 20 tháng 10 năm 1998; Hà Nội Hà Nội

9 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam, 2006 Nghị định số 131/2006/NĐ-CP

ngày 09/11/2006 của về việc ban hành Quy chế quản lý và sử dụng nguồn hỗ trợ phát triển chính thức Hà Nội

10 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam, 2003 Nghị định số 60/2003/NĐ-CP

ngày 6/6/2003 quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Ngân sách nhà nước Hà Nội

11 Chương trình Phát triển Liên hợp quốc UNDP, 2000 Báo cáo đánh giá Hợp tác

Kỹ thuật tại Việt Nam, (1994-2000) Hà Nội

12 Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản, 2007 Tài liệu Hồ sơ kỹ thuật và tài chính

dự án “Phát triển nguồn nhân lực kỹ thuật tại trường Đại học Công nghiệp Hà Nội” đã được Bộ kế hoạch và Đầu tư, Bộ Công Thương, Bộ Tài chính, Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, Cơ quan Hợp tác Quốc tế Quốc tế Nhật Bản, JICA) và trường Đại học Công nghiệp Hà Nội Hà Nội

13 Tô Xuân Dân và Vũ Chí Lộc, 2010 Giáo trình Quan hệ kinh tế quốc tế Hà

Nội: NXB Hà Nội

14 Diễn đàn Phát triển Việt Nam – VDF, 2006 Báo cáo tháng 6/2006 Hà Nội

15 Diễn đàn kinh tế thế giới – WEF, 2006, 2009 Báo cáo của năm 2006 và 2009

Hà Nội

16 Vũ Thu Hằng, 2007 Nâng cao hiệu quả quản lý dự án ODA tại Việt Nam

Luận văn thạc sĩ Đại học kinh tế

17 Lương Mạnh Hùng, 2007 Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn ODA tại Bộ Nông

nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam Luận văn thạc sĩ Trường Đại học

Kinh tế quốc dân

18 Nguyễn Thùy Hương, 2012 Thu hút và sử dụng nguồn vốn ODA cho ngành giáo

dục Việt Nam giai đoạn 1993 – 2010 Luận văn thạc sĩ ngành Kinh tế thế giới và

Quan hệ kinh tế quốc tế Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội

19 Kenichi Ohno, 2006 Hoạch định chính sách Công nghiệp ở Thái Lan,

Malaysia và Nhật Bản – Bài học kinh nghiệm cho các nhà hoạch định chính sách Việt Nam Hà Nội: NXB Lao động Xã hội

20 Kyoshiro Ichikawa, 2004 Báo cáo điều tra Xây dựng và tăng cường ngành

công nghiệp phụ trợ tại Việt Nam, Cục Xúc tiến Ngoại thương Nhật Bản,

JETRO Hà Nội;

21 Nguyễn Văn Lịch, 2004 Một số vấn đề về viện trợ phát triển chính thức Tạp chí Nghiên cứu quốc tế , số 57

22 Lê Thanh Nghĩa, 2009 Nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng vốn ODA tại

Việt Nam Luận văn thạc sĩ Trường Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh

23 Quốc hội khóa 11, 2002-2007 Luật Giáo dục ngày 14/06/2005 về giáo dục, đào

tạo và Luật Dạy nghề năm ngày 29/01/2006 về lĩnh vực dạy nghề Hà Nội