THIẾT KẾ VỚI SỰ TRỢ GIÚP CỦA MÁY TÍNH, AUTOCAD

của bất kỳ một mô hình thiết kế nào.Giao diện giữa ng ời và máy đ ợc thực hiện bằng: ra lệnh trực tiếp trên bàn phím Command hoặc dùng các dòng thực đơn phía trên màn hình Menu bar hoặc

tµi liÖu tham kh¶o

ThiÕt kÕ b¶n vÏ kÜ thuËt víi ACAD R14 & R2004 Chu V¨n V îng – NXB §¹i häc S ph¹m

Sö dông Auto CAD R14 TËp 1,2

NguyÔn H÷u Léc - NXB TP Hå ChÝ Minh

ch ơng 1

Làm quen với AUTOCAD

1 - Sơ l ợc về lịch sử phát triển của Auto CAD

Auto CAD là phần mềm của hãng Auto DESK, là một trong các phần mềm sử dụng cho máy tinh cá nhân PC dùng để thực hiện các bản vẽ kĩ thuật trong các ngành Cơ khí, Xây dựng Kiến trúc, Điện, Bảnđồ

CAD: Computer Aided Design

Trong nh÷ng n¨m cña thËp kØ 60- 70 do gi¸ thµnh cña c¸c m¸y tÝnh lín cßn rÊt cao cho nªn chØ cã mét sè c«ng ty c«ng nghiÖp hµng ®Çu ë c¸c n íc c«ng nghiÖp ph¸t triÓn míi cã thÓ trang bÞ vµ sö dông phÇn mÒm

CAD nh GENERALMOTOR, LOCHEED, BOEING

* Th¸ng 12 n¨m 1982 , sau khi ® îc giíi thiÖu t¹i héi

chî COMDEX Release 1 ® îc chÝnh thøc tung ra thÞ tr êng

•Sau 10 năm,tháng 6 năm 1992 Release 12 : Là một phần mềm t ơng đối hoàn thiện, có thể chạy trong

môi tr ờng Dos và Window ;

* Tháng 2 năm 1997 phát hành Release 14 : Có thể t ơng thích với tất cả các phiên bản R12 và

R13, có khả năng truyền đạt và chia sẻ thông tin tốt hơn.

* Cuối năm 2000 Release 2000 ra đời , hoàn

thiện thêm R 14 Phần đ ợc chú ý nhất là khả

năng kết nối và trao đổi dữ liệu với các phần

mềm khác nh CAD/CAM , Internet nh ng chỉ t ơng thích vơí Win 98, 2000 hoặc Win NT

* HiÖn nay ®ang l u hµnh phiªn b¶n míi nhÊt lµ

CAD 2002, CAD 2004, CAD 2006 t ¬ng thÝch hÇu hÕt víi c¸c hÖ ®iÒu hµnh ®ang sö dông

chuyển, tấy xoá, sao chép các đối t ợng

Auto CAD còn cho phép kết nối với máy vẽ

(Plotter) hay máy in (Printer) để xuất bản vẽ ra giấy

(Chức năng vẽ - Drafting ) hoặc mô hình hoá đối t ợng vẽ ( Chức năng Modeling ) mềm CAD ta có

Khi kết nối CAD với một số phần mềm tính toán khác ta có thể dễ dàng xác định đ ợc khối l ợng, thể tích, ứng suất, trạng thái chịu lực của bất kỳ một mô hình thiết kế nào.

Giao diện giữa ng ời và máy đ ợc thực hiện bằng: ra lệnh trực tiếp trên bàn phím (Command) hoặc dùng các dòng thực đơn phía trên màn hình (Menu bar)

hoặc thanh công cụ biểu t ợng của các lệnh

( Toolsbox ).

3 - Các hệ lệnh cơ bản của ACAD

3.1 Hệ lệnh quản lí (FILE )

NEW Lập tệp bản vẽ mới

OPEN Mở tệp bản vẽ đã có SAVE Ghi tệp bản vẽ vào đĩa

PRINT Đ a tệp bản vẽ ra in EXIT Ra khỏi ch ơng trình

TEXTSTYLE Xác lập kiểu chữ viết

LAYER Xác lập các lớp vẽ.

GRID Xác lập l ới điểm

SNAP Xác lập chế độ bắt chính xác các điểm

3 - Các hệ lệnh cơ bản của ACAD

3.4 Hệ lệnh sửa đổi ( Modify)

* ERASE Xoá đối t ợng

* COPY Sao chép đối t ợng

* MOVE Di chuyển đối t ợng

* ROTATE Quay đối t ợng

* SCALE Biến đổi đồng dạng

3 - Các hệ lệnh cơ bản của ACAD

3.4 Hệ lệnh sửa đổi đối t ợng (Modify )

BREAK Ngắt bớt một phần hoặc bẻ gãy đối t ợng

3 - Các hệ lệnh cơ bản của ACAD

3.5 Hệ lệnh điều khiển và xây dựng

hình biểu diễn ( View )

 REDRAW Vẽ lại hình biểu diễn trên màn hình ;

 ZOOM Phóng to, thu nhỏ hình biểu diễn trên màn hình ;

 PAN Tr ợt hình biểu diễn

 VPOINT Xây dựng hình chiếu trục đo theo h ớng chiếu chỉ định

 DVIEW Quan sát hình chiếu trục đo hoặc phối cảnh biến động theo h ớng

4 Bắt đầu làm việc với AUTOCAD

4.1 Khởi động Auto CAD

Sau khi khởi động xuất hiện màn hình CAD nh sau:

4.2 Mµn h×nh Auto CAD 2004

5- Menu Bar : Thanh thực đơn Khi kích trỏ chuột vào tên của một tiêu lệnh nào đó trên thanh thực

đơn, màn hình sẽ hiện ra một thực đơn trải xuống ( Pull – down Menu ) Từ Menu này chọn lệnh bằng cách di trỏ chuột kích sáng tên lệnh sau đó kích

6- Thanh công cụ : Mỗi biểu t ợng trên thanh công cụ này đại diện cho một lệnh Kích trái

4.4 Ghi b¶n vÏ thµnh tÖp tin ( LÖnh Save, Save As )

* LÖnh tõ bµn phÝm: Command : Save ( Save As )

* LÖnh tõ Menu : FILE > Save ( Save As )

* LÖnh trªn thanh c«ng cô :

4.5 - Sử dụng các kí tự điều khiển, các phím gõ tắt

* ESC : Huỷ bỏ lệnh đang thực hiện

* F3 : Bật / Tắt chế độ truy bắt điểm ( Osnap )

* F7 : Bật / Tắt chế độ hiện l ới ( Grid )

* F8 : Bật / Tắt chế độ vẽ thẳng đứng/nằm ngang

* F9 : Bật / Tắt chế độ truy bắt điểm vào nút l ới

Ngoài ra còn một số lệnh có thể gõ tắt :

A = Arc AR = Array C = Circle E = Erase

H = Hatch L = Line LA = Layer O = Offset

TR = Trim M = Move MI = Mirror P = Pan

PL = Polyline R = Redraw Z = Zoom RO = Rotate

4-6 c¸c ph ¬ng thøc ra lÖnh vµ nhËp d÷

liÖu trong Auto CAD

C¸c ph ¬ng thøc ra lÖnh:

Cã 4 ph ¬ng thøc ra lÖnh:

* Gäi tõ Pull Down Menu

* Gäi tõ Screen Menu

* Ra lÖnh tõ bµn phÝm

* Gäi tõ biÓu t îng trªn thanh c«ng cô

4-6 các ph ơng thức ra lệnh và nhập dữ

liệu trong Auto CAD

Các ph ơng thức nhập dữ liệu:

Th ờng sử dụng 4 ph ơng thức nhập dữ liệu:

* Nhập theo toạ độ tuyệt đối : X,Y ( hoặc X,Y,Z )

* Nhập theo toạ độ t ơng đối: @ X,Y ( hoặc @ X,Y,Z )

* Nhập theo toạ độ trụ t ơng đối: @ Khoảng cách<  < Z

( : góc quay trong mặt phẳng XY so với trục X )

* Nhập theo toạ độ cầu t ơng đối : @Khoảng cách <  < 

* Nhập toạ độ điểm bằng chuột : Dùng ph ơng thức truy bắt điểm

với lệnh OSNAP

4-6 các hệ tọa độ trong Auto CAD

* Hệ tọa độ WCS :

Là hệ tọa độ mặc định của CAD, biểu t ợng

của hệ tọa độ này luôn xu t hiện ở góc d ới ấ

bên trái màn hình Hệ tọa độ luôn cố định và

không thể dịch chuyển ( Dùng trong vẽ 2D)

* Hệ tọa độ UCS :

Là hệ tọa độ do ng ời dùng tự định nghĩa, số

l ợng không hạn chế và có thể đặt ở b t cứ vị ấ

ch ơng 2

các lệnh chuẩn bị và tổ chức bản vẽ

4 - tạo kiểu chữ viết cho bản vẽ

Trên bản vẽ kĩ thuật th ờng dùng 2 kiểu chữ : VnAvant cho chữ

th ờng và VnAvantH cho chữ in hoa

Menu : FORMAT > TEXT STYLe

Comm : Style ↵

 Nhấn chuột vào nút NEW , đặt tên cho kiểu chữ.

 Chọn Font chữ tại cửa sổ Font Name

 Định tỉ lệ Rộng/Cao của chữ

 Chọn chiều nghiêng của chữ

 Nhấn chuột vào nút APPLY để ghi nhận cài đặt

 Nhấn nút OK để kết thúc lệnh

ch ơng 2

các lệnh chuẩn bị và tổ chức bản vẽ

5 - tạo lớp vẽ

Trên hộp thoại ta thực hiện các thao tác sau:

 Kích chuột vào nút NEW để đặt tên cho lớp vẽ

 Đ a trỏ chuột vào để gán màu cho lớp vừa tạo

 Kích chuột vào dòng chữ Continous để chọn nét vẽ

 Kích chuột vào nút OK để kết thúc việc tạo lớp

ch ơng 2

các lệnh chuẩn bị và tổ chức bản vẽ

Các đối t ợng mà Auto CAD có thể truy bắt điểm đ ợc là :

Line, Pline, Spline : điểm đầu, điểm gi ã.

Circle, Ellipse : Tâm, Góc 1/4

Arc : Các điểm đầu, điểm gĩ a, tâm, điểm góc 1/4

Có 2 ph ơng thức truy bắt điểm th ờng dùng :

* Truy bắt điểm tức thời :

Kích chuột vào biểu t ợng trên thanh công cụ vị trí mà ta muốn truy bắt điểm :

các lệnh chuẩn bị và tổ chức bản vẽ

* Truy bắt điểm th ờng trú :

Xuất hiện hộp thoại Os Setting

để ta chọn lựa.

Chú ý : Muốn tắt/mở chế độ truy

bắt điểm th ờng trú nhấn phím

F3.

From point : Cho điểm bắt đầu

To point : Cho điểm tiếp theo

To point : Cho điểm tiếp theo hoặc nhấn Enter để kết

thúc lệnh

ch ơng 3

các lệnh vẽ 2d cơ bản

2 - lệnh pline : Vẽ đ ờng đa tuyến

Comm : Pline ↵

From point : Cho điểm bắt đầu

Curent line width is 0.0000 < bề rộng hiện thời là 0 > : ↵

Arc/ Close/ Halfwit / Leng / Undo / Width/ < End point of line >:

Các lựa chọn để vẽ nh sau:

ch ơng 3

các lệnh vẽ 2d cơ bản

2 - lệnh pline : Vẽ đ ờng đa tuyến

* Chọn ARC : chuyển từ vẽ đ ờng thẳng sang vẽ cung tròn nối tiếp

Nếu chọn ARC sẽ xuất hiện dòng nhắc nh sau:

Angle / CEnter / Close / Direction / Halfwidth / Line / Radius / Second point / Undo / Width / < End point of arc >:

- Chọn CE: cho tâm cung tròn

- Chọn L : quay về vẽ đoạn thẳng

- Chọn R : cho bán kính cung tròn.

- End point: Cho toạ độ điểm cuối của cung

ch ơng 3

các lệnh vẽ 2d cơ bản

 Chọn CLOSE : đóng kín đa tuyến lại

 Chọn LENGTH : để vẽ đoạn thẳng có chiều dài đ ợc đ a vào và có cùng độ nghiêng với đoạn thẳng tr ớc đó Nếu tr ớc đó là cung tròn thi đoạn thẳng mới tiếp xúc với cung tròn đó.

 Chọn WIDTH : chỉ định bề rộng nét vẽ cho đoạn tiếp theo.

Current line width is 0.0000 < bÒ réng hiÖn thêi lµ 0 >

Arc / Close / Length / Undo / Width / < End point of line >: W ↵

Starting width <0.00> : 3 (cho cì nÐt b¾t ®Çu)

Ending width <0.00> : 3 (cho cì nÐt kÕt thóc)

Arc / Close / Length / Undo / Width / < End point of line >: @50,0 ↵

Arc / Close / Length / Undo / Width / < End point of line >: W ↵

Starting width <3.00> :10 (cho cì nÐt b¾t ®Çu)

Ending width <3.00> : 0 (cho cì nÐt kÕt thóc)

Arc/Close/ Length/Undo/ Width / < End point of line >: @30,0 ↵

Comm Rec ↵ Rec ↵

XuÊt hiÖn dßng nh¾c víi c¸c lùa chän kh¸c nhau:

LÖnh Circle cho phÐp vÏ ® êng trßn theo c¸c c¸ch:

* VÏ ® êng trßn khi biÕt t©m vµ b¸n kÝnh.

* VÏ ® êng trßn ®i qua 3 ®iÓm (3P)

* VÏ ® êng trßn ®i qua hai ®Çu mót cña ® êng kÝnh (2 P)

* VÏ ® êng trßn tiÕp xóc víi ®o¹n th¼ng hoÆc ® êng trßn (TTR)

Cung trßn ® îc vÏ theo c¸c c¸ch sau:

* VÏ cung trßn qua 3 ®iÓm:(3 point)

* VÏ cung trßn biÕt ®iÓm ®Çu, t©m, ®iÓm cuèi (Start, Center, End):

* VÏ cung trßn biÕt ®iÓm ®Çu, t©m, gãc «m (Start, Center,

ch ơng 3

các lệnh vẽ 2d cơ bản

6 Lệnh Polygon

Menu DRAW > Polygon

Comm Polygon ↵ (Pol)

Lựa chọn các dòng nhắc sau :

Number of side <4 >: cho số cạnh đa giác cần vẽ.

Edge/< Center of polygon >: cho tâm P, nếu gõ Enter

cho độ dài cạnh , nếu gõ E

<Axis endpoint 1 >/Center:

ACAD đ a ra nhiều cách vẽ elíp nh sau:

+ Vẽ elíp bằng cặp bán trục chính

Cho tọa độ hai đầu mút của trục thứ nhất và tọa độ đầu mút trục thứ hai

+ Vẽ elip bởi tâm và 2 bán trục

Cho tâm Elip, tọa độ đầu mút của trục 1 và trục 2

ch ơng 4

các lệnh hỗ trợ thiết kế

1.Lệnh OFFSET: Vẽ đ ờng thẳng // với đ thẳng có tr ớc

Menu MODIFY > Offset

Comm Offset ↵

Offset Distance or Through: Nhập khoảng cách vào đây

Select Object: Chọn đối t ợng chuẩn – chọn xong nhấn Enter Seite to Offset: nháy chuột trái vào h ớng cần vẽ

ch ơng 4

các lệnh hỗ trợ thiết kế

2.Lệnh ERASE: Xóa bỏ đối t ợng

Menu MODIFY > Erase

Comm Erase ↵

Select Object: Chọn đối t ợng cần xóa bằng cách nháy chuột trái vào đối t ợng đó – chọn xong nhấn Enter

ch ơng 4

các lệnh hỗ trợ thiết kế

2.Lệnh COPY: Sao chép đối t ợng

Menu MODIFY > Copy

Comm Copy ↵

Select Object: Chọn đối t ợng cần sao chép bằng cách nháy chuột trái vào đối t ợng đó – chọn xong nhấn Enter

ch ơng 4

các lệnh hỗ trợ thiết kế

2.Lệnh MOVE: Di chuyển đối t ợng

Menu MODIFY > Move

Comm Move ↵

Select Object: Chọn đối t ợng cần di chuyển bằng cách nháy chuột trái vào đối t ợng đó – chọn xong nhấn Enter

Base point: nháy chuột trái chọn điểm bắt đầu

Second point: dùng chuột mang đối t ợng tới vị trí mới.Nháy chuột trái để kết thúc

cách nháy chuột trái vào đối t ợng đó – chọn xong nhấn Enter