SKKN đổi mới quản lý thiết bị dạy học ở trường THPT ân thi, tỉnh hưng yên

Bảo quản TBDH là một việc làm cần thiết, quan trọng trong mỗi nhà trường, nếu không thực hiện tốt công tác bảo quản thì thiết bị dễ bị hư hỏng, mất mát, làm lãng phí tiền của, công sức,

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

ĐỀ TÀI:

"ĐỔI MỚI QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG THPT ÂN

THI, TỈNH HƯNG YÊN"

thiết bị dạy học PHHS Phụ huynh học sinh

CLDH Chất lượng dạy học QL Quản lý

CMHS Cha mẹ học sinh QLGD Quản lý giáo dục

CNTT Công nghệ thông

CSVC Cơ sở vật chất SGK Sách giáo khoa

GD&ĐT Giáo dục và Đào

GDTX Giáo dục thường

GVCN Giáo viên chủ

Chữ viết tắt Nghĩa là Chữ viết

tắt Nghĩa là

KH-KT Khoa học-Kỹ thuật XHHGD Xã hội hóa giáo dục

KT-XH Kinh tế-Xã hội

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Ðảng và Nhà nước ta luôn luôn quan tâm chăm lo, phát triển sự nghiệp Giáo dục &

Đào tạo và nhấn mạnh quan điểm: "Giáo dục và đào tạo cùng với khoa học công nghệ

là quốc sách hàng đầu, là động lực của quá trình phát triển”

Nghị quyết Trung ương II (khoá VIII) của Ðảng khẳng định: “Tăng cường cơ sở

vật chất cho các trường học là một yếu tố rất quan trọng để nâng cao chất lượng giáo dục, từng bước áp dụng các phương pháp giáo dục tiên tiến và sử dụng các phương tiện hiện đại”

Thiết bị dạy học (TBDH) là một trong những điều kiện cần thiết để giáo viên (GV) thực hiện tốt nội dung giáo dục, giáo dưỡng và phát triển trí tuệ, khơi dậy tố chất thông minh, sáng tạo, độc lập suy nghĩ và khả năng hợp tác của học sinh (HS) Trong quá trình dạy học, TBDH vừa là công cụ giúp GV giảm nhẹ sức lao động và truyền tải thông tin nhằm tích cực hoá quá trình nhận thức HS, vừa là nguồn tri thức phong phú, khơi dậy tính tò mò, óc sáng tạo, kích thích hứng thú học tập phát triển tư duy hệ thống và kỹ năng, kỹ xảo thực hành của HS; thu hẹp khoảng cách lý thuyết đa dạng và thực tiễn phong phú

TBDH được xác định là một thành tố quan trọng của quá trình dạy học (QTDH), nó đóng vai trò to lớn trong việc đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) Nếu việc quản lý và

sử dụng TBDH có hiệu quả sẽ góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng học tập của học sinh nói riêng và chất lượng dạy học (CLDH) nói chung của nhà trường từ Mầm non đến Đại học

TBDH ở bậc THPT ngoài việc góp phần đổi mới PPDH nó còn có ý nghĩa to lớn trong quá trình nhận thức, rèn kỹ năng, kỹ xảo

Đổi mới giáo dục (GD), hiện đại hoá TBDH ngày càng có ý nghĩa quyết định đối với sự sống còn của một nền giáo dục và một quốc gia, đặc biệt đối với nước ta xây dựng chủ nghĩa xã hội từ một nước nông nghiệp lạc hậu, chậm phát triển vừa có những bước tuần tự vừa có những bước nhảy vọt,…để rút ngắn khoảng cách với các nước phát triển trên thế giới

Thực tế hiện nay việc quản lý TBDH ở các trường THPT huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên nhằm nâng cao CLDH trong các trường còn chưa được quan tâm đúng mức, thiếu sự chỉ đạo chặt chẽ và kiểm tra thường xuyên Mặt khác việc trang bị TBDH cho các nhà trường phổ thông nói chung còn nhiều bất cập: thiếu, không kịp thời, không đồng bộ,… nên chưa phát huy được tác dụng của TBDH

Năng lực sử dụng TBDH của đội ngũ GV còn nhiều hạn chế, ngại thực hành,… Tư tưởng mọi người còn mang nặng cơ chế bao cấp xin cho TBDH, chưa chú ý tới việc bảo quản TBDH để sử dụng lâu dài Các nhà trường còn chưa quan tâm và đầu tư đúng mức cho việc mua sắm, sử dụng và bảo quản TBDH nên hiệu quả sử dụng TBDH chưa cao

Xuất phát từ thực tế trên thì việc đổi mới công tác quản lý TBDH ở các trường THPT huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên hiện nay là rất cần thiết và quan trọng nhằm góp phần nâng cao CLDH trong giai đoạn hiện nay

Là người quản lý hoạt động chuyên môn ở trường THPT Ân Thi và với mong muốn tìm được các biện pháp quản lý góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng và bảo quản

TBDH trong trường THPT Ân Thi nên tôi chọn nghiên cứu vấn đề: “ Đổi mới quản lý

thiết bị dạy học ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên”

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, đề xuất các biện pháp đổi mới quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên nhằm nâng cao chất lượng dạy học trong nhà trường

3 Nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của quản lý TBDH ở trường THPT

3.2 Khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên

.3 Ðề xuất biện pháp đổi mới quản lý TBDH có hiệu quả ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên nhằm góp phần nâng cao chất lượng dạy học trong nhà trường

4 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

4.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên

4.2 Ðối tượng nghiên cứu

Biện pháp quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi nhằm nâng cao CLDH trong trường

5 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu

5.1 Giới hạn nghiên cứu:

Một số biện pháp quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên

5.2 Đối tượng khảo sát

Ðề tài tập trung nghiên cứu khảo sát thực trạng về công tác quản lý TBDH THPT

Ân Thi, tỉnh Hưng Yên trong các năm học 2010-2011,2011-2012,2012-2013

6 Giả thuyết khoa học

Trong thời gian qua, công tác quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi đã có tiến bộ hơn trước và đạt được những kết quả nhất định Song so với yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông thì việc quản lý TBDH còn một số hạn chế, bất cập Nếu vận dụng hợp lý các biện pháp quản lý TBDH ở trường THPT do tác giả đề xuất thì sẽ góp phần nâng cao chất lượng dạy và học ở trường THPT

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết:

Nghiên cứu, phân loại và hệ thống hoá các chỉ thị, Nghị quyết của Ðảng, của Nhà nước, của ngành và các tài liệu khoa học có liên quan đến vấn đề nghiên cứu

7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

- Phương pháp quan sát

- Phương pháp đàm thoại

- Phương pháp điều tra bằng phiếu

- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm

- Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia

7.3 Phương phápbổ trợ: thống kê toán học để xử lý các kết quả nghiên cứu

8 Ý nghĩa của đề tài

Kết quả nghiên cứu có thể được áp dụng cho các trường THPT có điều kiện tương

tự như trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên Nó còn có giá trị tham khảo cho các nhà

quản lý giáo dục

9 Cấu trúc đề tài

Ngoài phần mở đầu, kết luận và kiến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,

đề tài dự kiến trình bày trong 3 chương:

Chương 1 Cơ sở lý luận về quản lý thiết bị dạy học ở trường phổ thông

Chương 2 Thực trạng quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi, huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên

Chương 3 Biện pháp đổi mới quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi, tỉnh Hưng Yên

Quản lý là sự tác động có ý thức nhằm điều khiển, hướng dẫn các quá trình xã hội, những hành vi hoạt động của con người, huy động tối đa các nguồn lực khác nhau để đạt tới mục đích theo ý chí của nhà quản lý và phù hợp với quy luật khách quan

Quản lý gồm 4 chức năng cơ bản:

Kế hoạch: lập kế hoạch là quá trình xác định ra các mục tiêu, những nội dung hoạt

động và quyết định phương thức đạt được các mục tiêu đó, trên cơ sở những điều kiện, nguồn lực hiện có

Tổ chức: là quá trình sắp xếp và phân bổ công việc, quyền hành và các nguồn lực cho

các thành viên của tổ chức để họ có thể đạt được các mục tiêu của tổ chức một cách hiệu

quả, ứng với những mục tiêu khác nhau đòi hỏi cấu trúc tổ chức cho phù hợp với những mục tiêu và nguồn lực hiện có

Chỉ đạo: là điều khiển, điều hành, tác động, huy động, giúp đỡ, tạo điều kiện cho

những cán bộ dưới quyền thực hiện những nhiệm vụ được phân công Mỗi người đều có mục tiêu riêng, người quản lý phải biết điều khiển tác động để hướng mục tiêu cá nhân sao cho hòa hợp với mục tiêu chung của tập thể

Kiểm tra: là quá trình thiết lập và thực hiện các cơ chế thích hợp, theo dõi, giám sát

các thành quả hoạt động và tiến hành sửa chữa, uốn nắn khi cần thiết để đảm bảo được mục tiêu của tổ chức

Sơ đồ 1.1 Mối quan hệ giữa các chức năng trong chu trình quản lý

1.1.2 Quản lý giáo dục

Giáo dục: Giáo dục là quá trình đào tạo con người một cách có mục đích, nhằm

chuẩn bị cho con người tham gia đời sống xã hội, tham gia lao động sản xuất, nó được thực hiện bằng cách tổ chức việc truyền thụ và lĩnh hội những kinh nghiệm lịch sử, xã hội loài người

Các nhà giáo dục học quan niệm giáo dục như một hệ thống bao gồm các thành tố: Mục tiêu giáo dục, nội dung, phương pháp, phương tiện, kết quả giáo dục

Quản lý giáo dục:

“QLGD là những tác động có hệ thống, có kế hoạch, có ý thức và hướng đích của chủ thể quản lý ở mọi cấp khác nhau đến tất cả các mắt xích của toàn bộ hệ thống nhằm mục đích đảm bảo sự hình thành nhân cách cho thế hệ trẻ trên cơ sở quy luật của quá trình giáo dục về sự phát triển thể lực, trí lực và tâm lực trẻ em” [14,tr 341]

QLGD chính là quá trình tác động có định hướng của nhà QLGD trong việc vận dụng nguyên lý, phương pháp chung nhất của kế hoạch nhằm đạt được những mục tiêu đề ra

QLGD có thể xem là sự tác động có ý thức nhằm điều khiển, hướng dẫn các quá trình

giáo dục, những hoạt động của cán bộ, giáo viên và học sinh, sinh viên, huy động tối đa các nguồn lực khác nhau để đạt tới mục đích của nhà QLGD và phù hợp với quy luật khách quan

1.1.3 Quản lý nhà trường

Quản lý nhà trường gồm hai cấp độ là cấp vĩ mô và cấp vi mô Quản lý nhà trường ở cấp vĩ mô là quản lý của các cơ quan cấp trên, bên ngoài nhà trường đến nhà trường Quản lý nhà trường ở cấp vi mô là của các nhà quản lý trong trường như Ban giám hiệu,

các tổ trưởng…đến các thành viên trong tổ chức của mình

Tác giả Phạm Viết Vượng quan niệm: Quản lý nhà trường là hoạt động của các cơ quan quản lý nhằm tập hợp và tổ chức các hoạt động của giáo viên, học sinh và các lực lượng giáo dục khác, cũng như huy động tối đa các nguồn lực giáo dục để nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo trong nhà trường

1.1.4 Thiết bị dạy học

1.1.4.1 Thiết bị dạy học là gì?

TBDH là thuật ngữ đại diện cho các cách gọi khác nhau: học cụ, đồ dùng học tập, thiết bị giáo dục, là một bộ phận của CSVC trường học trực tiếp có mặt trong các giờ học được thầy trò cùng sử dụng

TBDH là các phương tiện vật chất cần thiết được giáo viên và học sinh sử dụng nhằm thực hiện có hiệu quả các chương trình giáo dục, giảng dạy giúp học sinh phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo trong học tập, trong hoạt động khám phá và lĩnh hội tri thức góp phần nâng cao chất lượng giáo dục đê đạt được mục tiêu đề ra

1.1.4.2 Vai trò, tầm quan trọng của thiết bị dạy học

1.1.4.3 Các loại thiết bị dạy học

TBDH được phân loại theo nhiều cách khác nhau:

Phân loại theo loại hình; phân loại theo chức năng; phân loại theo nguồn gốc xuất xứ hay giá trị; ngoài ra nhà trường còn có TBDH tự làm

TBDH được sử dụng trong quá trình dạy học và giáo dục cần phải đảm bảo các yêu cầu và tính chất của TBDH:

1.2 Quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông

1.2.1 Vai trò của quản lý thiết bị dạy học

-Công tác quản lý TBDH sẽ giúp các nhà quản lý có cái nhìn tổng quan về trình độ, tốc độ phát triển của TBDH và mức độ ảnh hưởng của nó tới công nghệ dạy học ở trong nước, khu vực và trên thế giới

-Thông qua công tác quản lý TBDH sẽ đánh giá một cách chính xác thực trạng của TBDH, quá trình đầu tư mua sắm, bảo quản và chất lượng sử dụng, khai thác TBDH của các nhà trường

-Công tác quản lý TBDH sẽ giúp các nhà quản lý giáo dục đánh giá chính xác trình

độ sư phạm của giáo viên, nhân viên kỹ thuật, rà soát công tác nghiên cứu, phát triển, sáng chế TBDH của giáo viên và học sinh

1.2.2 Nội dung quản lý thiết bị dạy học

1.2.2.1 Quản lý đầu tư mua sắm thiết bị dạy học

Quản lý đầu tư mua, sắm TBDH là quản lý về vốn đầu tư, cách thức, hiệu quả kế hoạch đầu tư, mua sắm TBDH của nhà trường

1.2.2.2 Quản lý sử dụng thiết bị dạy học

Quản lý sử dụng TBDH là quản lý mục đích, hình thức, cách thức tổ chức và sử dụng TBDH của cán bộ giáo viên ở các trường THPT Việc sử dụng TBDH phải đúng nguyên tắc, đồng thời phải đảm bảo đầy đủ các tính năng, chỉ số kĩ thuật của TBDH Để nâng cao hiệu quả sử dụng TBDH trong quá trình dạy học cần đảm bảo thực hiện những yêu cầu

cơ bản sau đây:

-Sử dụng TBDH đúng mục đích

-Sử dụng TBDH đúng lúc

- Sử dụng TBDH đúng chỗ:

-Sử dụng TBDH đúng mức độ và cường độ

1.2.2.3 Quản lý bảo quản TBDH

Bảo quản TBDH là một việc làm cần thiết, quan trọng trong mỗi nhà trường, nếu không thực hiện tốt công tác bảo quản thì thiết bị dễ bị hư hỏng, mất mát, làm lãng phí tiền của, công sức, làm ảnh hưởng đến chất lượng, hiệu quả sử dụng TBDH phải được sắp đặt khoa học để tiện sử dụng và có các phương tiện bảo quản (tủ, giá, hòm, kệ ), vật che phủ, phương tiện chống ẩm, chống mối mọt, dụng cụ phòng chữa cháy

Bảo quản TBDH phải được thực hiện theo quy chế quản lý tài sản của Nhà nước, thực hiện chế độ kiểm kê, kiểm tra hàng năm v.v cần có hệ thống sổ sách quản lý việc mượn trả TBDH của giáo viên để nâng cao ý thức và tinh thần trách nhiệm Khi mất mát, hỏng hóc phải có biện pháp xử lý thích hợp

1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý TBDH trong trường THPT

Ảnh hưởng của sự nhận thức đến quản lý TBDH

Ảnh hưởng của nhà quản lý đến quản lý TBDH

Ảnh hưởng của giáo viên, nhân viên thiết bị đến quản lý TBDH

Ảnh hưởng của chất lượng đầu tư mua sắm, trang bị thiết bị dạy học đến quản lý TBDH

1.4 Cơ sở pháp lý của quản lý thiết bị dạy học

Những chủ trương của Đảng, Nhà nước và địa phương về việc tăng cường đầu

tư cơ sở vật chất và thiết bị dạy học cho phát triển giáo dục

Các văn bản của ngành và liên ngành chỉ đạo, hướng dẫn thực hiện công tác quản lý TBDH

Tiểu kết chương 1

Chương 1 của đề tài có nhiệm vụ xác định cơ sở lí luận về quản lý, QLGD, quản lý nhà trường; nội dung quản lý TBDH ở trường THPT Dựa vào kết quả tổng hợp, phân tích các tài liệu, văn bản có liên quan đến quản lý TBDH ở trường THPT cho thấy quản

lý TBDH ở trường THPT là những biện pháp cụ thể nhằm đảm bảo chất lượng giáo dục học sinh THPT Ban giám hiệu trường THPT cần nắm vững cơ sở khoa học, pháp lý của công tác quản lý CSVC trường học để chỉ đạo, thực hiện đầy đủ các chức năng quản lý CSVC và TBDH nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo của nhà trường

Từ kết quả nghiên cứu về lí luận quản lý, QLGD và quản lý TBDH ở trường THPT, giúp tác giả có thêm cơ sở và phương pháp luận đúng đắn để đề xuất các biện pháp quản

lý TBDH ở trường THPT góp phần nâng cao chất lượng giáo dục

CHƯƠNG 2

THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ÂN THI,

HUYỆN ÂN THI, TỈNH HƯNG YÊN

2.1 Tình hình giáo dục của trường THPT Ân Thi

2.1.1.Quy mô số lớp, số HS của các trường THPT Ân Thi

Bảng 2.1 Kết quả thống kê quy mô số lớp, số HS của trường THPT Ân Thi

Theo kết quả thống kê

ở bảng 2.1 cho thấy: Trường THPT Ân Thi đã đạt trường chuẩn quốc gia giai đoạn 1 chứng tỏ điều kiện csvc, chất lượng dạy và học đã bước đầu đáp ứng được tiêu chí trường chuẩn tuy nhiên còn cần cố gắng hơn nhiều trong những năm tiếp theo để giữ vững danh hiệu trường chuẩn

2.1.2 Cơ sở vật chất và thiết bị dạy học

Bảng 2.2 Kết quả thống kê CSVC và TBDH hiện có của các trường THPT Ân Thi

Năm học 2012-2013

Hạng trường

Đạt Chuẩn

Số

HS

Số lớp

Số

HS

1962 31 1325 31 1335 31 1314 1 2012

- Máy in cái 10

Theo kết quả thống kê ở bảng 2.2:

Phòng học bộ môn và các phòng ban, phòng chức năng:

Trường THPT Ân Thi đã có tương đối đầy đủ các phòng học bộ môn, các phòng ban, phòng chức năng; còn thiếu phòng tập đa năng và phòng bộ môn công nghệ Tuy nhiên những phòng học bộ môn được trang bị TBDH nhưng chưa đầy đủ theo đúng quy định về trường lớp và danh mục thiết bị cần thiết

Diện tích:

Trường có khuôn viên rộng rãi có thể đạt được chuẩn tính trên đầu học sinh, đây

là một điều kiện thuận lợi để tiến tới xây dựng trường chuẩn quốc gia, các trường cần bố trí khu vực làm việc, chức năng cho hợp lý và từng bước hoàn thiện việc trang bị CSVC,

TBDH đáp ứng yêu cầu giai đoạn mới

2.1.3.Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên

Tuổi nghề

Số năm làm

Th S

Th S

Th S

Sơ cấp Trung cấp Trung cấp Trung cấp

Bảng 2.3 cho thấy: Phần lớn đội ngũ CBQL của trường Ân Thi còn trẻ, mới tham gia công tác quản lý chưa lâu Đây vừa là thế mạnh nhưng đồng thời cũng là thách thức đối với nhà trường Nếu đội ngũ CBQL của nhà trường biết lắng nghe học hỏi các thế hệ CBQL đi trước; biết tận dụng sức trẻ, sự năng động, sáng tạo của mình thì sẽ đạt được thành công

b/ Đội ngũ giáo viên

Bảng 2.4 Thống kê kết quả khảo sát về đội ngũ giáo viên

Kết quả thống kê ở bảng 2.4 cho thấy:

100% GV đều đạt chuẩn về trình độ đào tạo, tuy nhiên tỷ lệ GV có trình độ trên chuẩn chưa cao, số lượng giáo viên trẻ, tuổi nghề dưới 10 năm chiếm hơn 50%, đó cũng

là một trong những khó khăn của trường Ân Thi trong giai đoạn hiện nay

c/ Đội ngũ nhân viên

Theo thông tư liên tịch số 35/2006/TTLT-BGD&ĐT-BNV ngày 23/8/2006 của Liên Bộ GD&ĐT và Bộ Nội vụ quy định nhân viên tại các trường THPT công lập gồm

kế toán, văn thư, thủ quĩ, thiết bị thí nghiệm, thư viện, y tế, lao công, bảo vệ

Hiện nay, trường đã tuyển đủ số lượng các nhân viên, tuy nhiên ở vị trí như nhân viên thiết bị thí nghiệm, khi được tuyển họ chưa có được trình độ chuyên môn chính quy

về lĩnh vực họ sẽ đảm nhiệm Đây là khó khăn lớn cho việc thực hiện đổi mới chương

trình, PPDH ( tăng giờ thực hành thí nghiệm, phát huy tính tích cực ở học sinh)

2.1.4 Chất lượng giáo dục của trường THPT Ân Thi

Bảng 2.5 Kết quả xếp loại hạnh kiểm, học lực học sinh năm học 2012-2013

Tổng số

HS

Xếp loại hạnh kiểm Xếp loại học lực

Tốt Khá TB Yếu Giỏi Khá TB Yếu Kém

Bảng 2.6 Điểm chuẩn vào lớp 10 và kết quả thi tốt nghiệp THPT của trường

THPT Ân Thi trong 3 năm học từ 2010-2011 đến 1012-2013

Điểm chuẩn vào lớp 10 Tỷ lệ đỗ tốt nghiệp THPT

Năm

học2010-2011

Năm học2011-

2012

Năm học2012-

2013

Năm học2010-

2011

Năm học2011-

2012

Năm học2012-

2013

Bảng 2.7 Thống kê số học sinh đỗ Đại học của trường THPT Ân Thi trong 3 năm

học từ 2010-2011 đến 1012-2013

Năm học

2010-2011

Năm học 2011-2012

Năm học 2012-2013

Chất lượng đầu vào phụ thuộc vào nhiều yếu tố Song nó khẳng định niềm tin và đánh giá của XH đối với các trường: đánh giá về đội ngũ, về CSVC, về tổ chức các hoạt động giáo dục trong nhà trường Bên cạnh đó, chất lượng đầu vào còn phản ánh kết quả giáo dục của các trường THCS trên địa bàn tuyển sinh Căn cứ điểm đầu vào lớp 10, BGH có biện pháp quản lí các hoạt động trong nhà trường đặc biệt là việc quản lí trang thiết bị, CSVC để đáp ứng nhu cầu giảng dạy và học tập của giáo viên và học sinh

Kết quả thống kê ở bảng 2.6 cho thấy, kết quả thi tốt nghiệp của trường ổn định ở mức cao, mức trung bình trong 3 năm qua đều đạt gần 100% Đây là cơ sở để học sinh của trường có thể tham gia tuyển sinh vào các trường Cao đẳng - Đại học, tỷ lệ học sinh của các trường THPT Ân Thi tham gia thi Đại học - Cao đẳng chiếm tỷ lệ cao

Về kết quả thi vào các trường Đại học, theo bảng điều tra 2.7 trường Ân Thi có tỷ

lệ HS đỗ Đại học tương đối cao, đây là trường có bề dày truyền thống và mới được công nhận đạt chuẩn quốc gia cần phát huy hơn nữa tiềm năng của mình

Bảng 2.8 Thống kê số học sinh đạt giải trong kỳ thi học sinh giỏi tỉnh từ năm học

2010-2011 đến năm học 2012-2013 của trường THPT Ân Thi

Năm học 2010-2011 Năm học 2011-2012 Năm học 2012-2013

Số HS đạt giải % Số HS đạt giải % Số HS đạt giải %

Kết quả thống kê ở bảng 2.7 cho thấy, công tác giáo dục mũi nhọn nhìn chung đã được quan tâm, hầu như mỗi năm học các trường đều có học sinh đạt giải tỉnh Đặc biệt trường Ân Thi năm học 2010-2011 có 2 học sinh dự thi quốc gia giải toán bằng máy tính casio-vinacal môn Sinh học; năm học 2011-2012 có 2 học sinh dự thi quốc gia môn Tin học trẻ và Giải toán qua Internet

2.2 Thực trạng về thiết bị dạy học của trường trung học phổ thông Ân Thi

2.2.1 Thực trạng nhận thức về tầm quan trọng của TBDH trong nhà trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát xin ý kiến HT (PHT), GV, cán bộ phụ trách TBDH và HS ở trường THPT Ân Thi thì nhận thức về mức độ cần thiết của TBDH trong QTDH được thể hiện trong bảng 2.9

Bảng 2.9: Mức độ nhận thức về sự cần thiết của TBDH trong QTDH

2.2.2 Thực trạng về chất lượng của các TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua phiếu điều tra thực trạng về chất lượng TBDH chất lượng TBDH được thể

hiện ở bảng 2.10 sau đây:

Phần lớn HT (PHT), GV và cán bộ phụ trách TBDH đánh giá chất lượng TBDH ở các trường hiện nay là chưa tốt Giáo viên là người trực tiếp sử dụng TBDH nên việc đánh giá tương đối chính xác, cụ thể tới 73.3% GV cho rằng chỉ ở mức độ khá Ða số các đối tượng đều đánh giá TBDH ở trường THPT Ân Thi hiện nay mới ở mức khá, chất lượng còn hạn chế, chưa đáp ứng tốt các yêu cầu sử dụng phục vụ cho hoạt động dạy và học

2.2.3 Thực trạng trang bị TBDH ở trường THPT Ân Thi

2.2.3.1 Các loại TBDH mua sắm

Hàng năm từ nguồn ngân sách nhà nước, HT chủ động lên kế hoạch đầu tư xây dựng cơ sở vật chất, mua sắm trangTBDH, từng bước hoàn thiện trường lớp, TBDH theo tiêu chí của trường chuẩn quốc gia Tuy nhiên nguồn kinh phí dành cho việc mua sắm TBDH còn hạn chế, Hiệu trưởng sử dụng ngân sách được cấp và vận động XHHGD, các nguồn khác để mua sắm bổ sung TBDH dần theo các năm học, từ đó dẫn đến hiện tượng chắp vá không đồng bộ

Bảng 2.10: Chất lượng TBDH hiện nay ở trường THPT Ân Thi

Bảng 2.11: Ðánh giá tình hình trang bị TBDH ở trường THPTÂn Thi

Kết quả cho thấy, chỉ có 6,7% GV cho rằng TBDH hiện nay là đầy đủ Tới 100%

HT (PHT), 88.3% GV, 100% CBPTTBDH cho rằng TBDH hiện nay còn thiếu ít và thiếu nhiều

Bảng 2.12: Ðánh giá về mức độ đáp ứng TBDH ở trường THPT Ân Thi

cao tay nghề, lòng yêu nghề và ý thức trách nhiệm đối với sự nghiệp trồng người mà mình đã lựa chọn

Qua khảo sát ở trường THPT Ân Thi với 04 HT (PHT), gần 60 GV chúng tôi có được kết quả trong bảng 2.13

Bảng 2.13: Ðánh giá phong trào tự làm ĐDDH ở trường THPT Ân Thi

2.2.4 Thực trạng sử dụng TBDH của GV trường THPT Ân Thi

2.2.4.1 Mức độ sử dụng TBDH của GV và HS trường THPT Ân Thi

Kết quả khảo sát 60 GV ở trường THPT Ân Thi về mức độ sử dụng TBDH của

Qua trưng cầu ý kiến, những lí do mà GV ở trường THPT Ân Thi lí giải cho việc ít

sử dụng TBDH là do chưa có thời gian đầu tư vì ở nhà trường hiện nay đa số GV có tuổi

nghề chưa cao ( với trường THPT Ân Thi khoảng 6-7 năm gần đây số GV có kinh nghiệm lần lượt về hưu), nên việc đầu tư cho soạn giáo án, lên lớp, mất nhiều thời gian, mặt khác điều kiện CSVC và TBDH thiếu thốn, chưa đồng bộ Công tác quản lý của nhà trường chưa khoa học, chặt chẽ Trong bài thi của HS đa số không có phần thực hành, hoặc nếu có thì tỷ lệ điểm không đáng kể Ðể khắc phục tình trạng này, GV phải có ý thức trách nhiệm cao và tự giác thực hiện những yêu cầu của chuyên môn, khắc phục khó khăn, tích cực đổi mới PPDH, thường xuyên sử dụng TBDH trong các giờ lên lớp BGH nhà trường phải quản lí việc sử dụng TBDH của GV và phải gắn với tiêu chí xếp loại thi đua hàng năm

2.2.4.2 Phương pháp và kĩ năng sử dụng TBDH của GV ở trường THPT Ân Thi

Ðể phát huy hiệu quả của các TBDH, giúp GV thuận lợi khi trình bày bài giảng với nội dung đầy đủ sâu sắc và sinh động, người GV phải nắm vững nguyên tắc sử dụng TBDH, đồng thời phải thường xuyên sử dụng TBDH để có thể có kỹ năng, kỹ xảo khi thao tác

Qua khảo sát, xin ý kiến của HT (PHT)và GV về phương pháp và kĩ năng sử dụng TBDH được thể hiện trong bảng sau:

Bảng 2.15: Phương pháp và kĩ năng sử dụng TBDH của giáo viên

Kết quả cho thấy, phương pháp và kĩ năng sử dụng TBDH của GV còn hạn chế chỉ

ở mức trung bình khá (chiếm tỉ lệ khoảng 78.3 %) Một số GV phương pháp và kĩ năng

Việc đào tạo và nghiên cứu về TBDH của GV khi

GV sử dụng TBDH Về chủ quan nhiều GV còn ngại, chưa chủ dộng nghiên cứu sử dụng TBDH, ý thức trách nhiệm chưa cao, chưa tích cực đổi mới PPDH theo hướng tích cực hoá người học

2.2.4.3 Hiệu quả sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát và xin ý kiến của các HT (PHT) và GV của trường THPT Ân Thi, chúng tôi thu được kết quả trên bảng 2.17

Bảng 2.17: Hiệu quả sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Mức độ

Đối tượng

HT (PHT) 0 0 1 25 2 50 1 25

Giáo viên 8 13.3 20 33.3 31 51.7 1 1.7

Kết quả cho thấy, TBDH chưa được GV khai thác và sử dụng một cách thường xuyên Hiệu quả sử dụng TBDH của GV phần lớn hiện nay là chưa tốt vì còn hạn chế về thời gian trên lớp và hạn chế về số lượng TBDH, GV chỉ sử dụng ở mức độ biểu diễn hoặc mô tả các thí nghiệm đã được trình bày trong SGK mà chưa hề đi sâu khai thác các tính năng tác dụng của TBDH một cách đầy đủ Hiện nay, GV THPT đã nhận thức sâu sắc về việc sử dụng TBDH trong quá trình dạy học, đặc biệt là việc nâng cao chất lượng tiết dạy trong các giờ lên lớp

Qua khảo sát xin ý kiến của GV của trường THPT Ân Thi được thể hiện trong bảng 2.18

Bảng 2.18: Mức độ sử dụng TBDH của GV ở trường THPT Ân Thi

Kết quả cho thấy chỉ có 31.7 % GV thường xuyên sử dụng TBDH đúng theo yêu cầu, quy định của chương trình Số GV thỉnh thoảng sử dụng TBDH chiếm một tỉ lệ khá lớn (chiếm 63,3%) GV ít sử dụng TBDH dẫn đến tình trạng dạy chay, học chay còn

nhiều

2.2.5 Thực trạng bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Bảo quản TBDH được quy định trong yêu cầu của quản lý TBDH theo quy chế TBDH: TBDH phải được bổ trí ngăn nắp, sắp xếp khoa học, tu bổ, bảo dưỡng, vệ sinh,

theo dõi việc sử dụng

Đánh giá thực trạng bảo quản TBDH được chúng tôi khảo sát về các nội dung: ý thức của CB, GV, NV, HS trong việc bảo quản TBDH, mức độ thực hiện các hoạt động bảo quản TBDH, tình hình kho và phương tiện bảo quản

Bảng 2 19 Ý kiến của CBQL, GV và HS về tính cần thiết và mức độ thực hiện việc

bảo quản TBDH của CB, GV, NV, HS

Đối tượng Tính cần thiết Mức độ thực hiện

Bảng 2.19 cho thấy: Tất cả CB, GV, NV, HS đều nhận thức được việc bảo

quảnTBDH là một việc cần thiết trong quá trình dạy và học Sự đánh giá giữa các luồng

ý kiến của đối tượng được điều tra tương đối thống nhất nhau, họ đều nhận thức được việc bảo quản TBDH không phải là cất giữ TBDH mà TBDH phải được theo dõi thường xuyên nhưng vẫn đảm bảo, ít bị hư hỏng Tuy nhiên theo đánh giá chung thì mức độ thực hiện việc bảo quản TBDH hiện nay mới chỉ ở mức trung bình khá

Nhận thức được sự cần thiết phải bảo quản TBDH nhưng mức độ thực hiện như thế nào còn phụ thuộc nhiều vào điều kiện bảo quản của mỗi nhà trường Qua điều tra, đánh giá về kho và phương tiện bảo quản TBDH tại nhà trường

Bảng 2 20: Đánh giá của CBQL và GV, NV về kho,

phương tiện bảo quản TBDH

Đối tượng

Chủng loại

Cán bộ quản lí Giáo viên, nhân viên

Đủ, đúng quy định

Đủ, chưa đúng quy định

Thiếu Đủ,

đúng quy định

Đủ, chưa đúng quy định

Về phương tiện bảo quản TBDH được đánh giá ở mức còn thiếu và trên thực tế chúng tôi nhận thấy phương tiện bảo quản chủ yếu là tủ, giá để đựng TBDH còn các loại phương tiện khác theo quy định của phòng thiết bị như máy hút ẩm, quạt thông gió, xe đẩy thì còn thiếu

Việc bảo quản TBDH, ở trường Ân Thi NVTB đã có sự phối kết hợp với GVCN

để huy động HS cùng tham gia vào việc bảo quản TBDH Tuy nhiên, nói chung mức độ thực hiện bảo quản TBDH chưa thật sự đạt hiệu quả cao thể hiện qua sự hao mòn các loại dụng cụ, thiết bị còn nhiều, chưa đảm bảo vệ sinh cho TBDH là do NVTB chưa tận tâm với công việc, HS chưa có ý thức cao đối với công tác này

2.3 Thực trạng quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi

2.3.1 Thực trạng quản lý trang bị, mua sắm TBDH ở trường THPT Ân Thi

Về trang bị, mua sắm TBDH:

Từ năm 2006 đến nay các văn bản pháp quy của BGD&ÐT về việc ban hành Danh mục TBDH tối thiểu cho 3 khối lớp 10, 11, 12, thông tư 30/TT- LB ngày 26/07/1990 của Liên Bộ Tài chính - GD&ÐT hướng dẫn quản lý vốn sự nghiệp cho GD đã ghi rõ: “Liên

Sở GD và Tài chính cần kết hợp chặt chẽ để bố trí hợp lý đáp ứng kinh phí cho các khoản chi khác, trong đó dành tối thiểu 6 - 10% tổng ngân sách chi cho sự nghiệp GD phổ thông, để mua sắm trang thiết bị, ĐDDH, sách giáo khoa và các thiết bị cho thư viện cho trường học nhằm tạo điều kiện nâng cao CLDH cho nhà trường ”,

Ngoài ra nhà trường huy động nhiều nguồn khác để mua sắm TBDH bổ sung thêm cho nhà trường, nhưng số lượng không đáng kể

Theo ý kiến của đồng chí HT và các PHT, mức độ đáp ứng kinh phí cho việc mua sắm TBDH hiện nay có tăng hơn nhiều so với những năm học trước nhưng theo yêu cầu đổi mới dạy và học vẫn chưa đủ đáp ứng

Thực tế này đòi hỏi trong những năm tới sở GD&ÐT Hưng Yên có kế hoạch chiến lược, tham mưu với UBND tỉnh Hưng Yên, tăng đầu tư ngân sách cho ngành GD&ÐT nói chung và đầu tư mua sắm TBDH cho các trường THPT nói riêng vì đây chính là cấp học cuối cùng chuẩn bị nguồn nhân lực có chất lượng và nhân tài cho xã hội Ngoài ra, BGH nhà trường cũng cần có các biện pháp tăng cường công tác xã hội hoá GD để có thêm kinh phí mua sắm, bổ sung thêm TBDH đáp ứng nhu cầu dạy và học trong giai đoạn hiện nay

Về việc kiểm tra tình hình trang bị, mua sắm TBDH ở nhà trường chưa được quan tâm đúng mức, thường chỉ dừng lại ở mức độ kiểm tra về số lượng, chưa đi sâu kiểm tra chất lượng, giá cả và tính đồng bộ của các TBDH được trang bị Trong thời gian tới HT trường cần nghiên cứu các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn của các cấp quản lý ngành về công tác xây dựng CSVC và trang bị TBDH để nâng cao sự hiểu biết cho bản thân và

phục vụ cho việc quản lý trang bị mua sắm TBDH trường THPT Ân Thi

2.3.2 Thực trạng quản lý việc sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát, xin ý kiến của cán bộ quản lý trường THPT Ân Thi về thực trạng trang bị TBDH tôi thấy rằng: Công tác quản lý việc sử dụng TBDH ở trường còn gặp nhiều khó khăn, bất cập Nhà trường còn thiếu TBDH, phòng giáo dục thể chất,… Nhà trường đã có phòng TBDH, có bố trí cán bộ chuyên trách, tuy nhiên cán bộ phụ trách TBDH chưa có chuyên môn về TBDH, chỉ tập huấn ngắn ngày, chưa được học nghiệp vụ

bảo quản và sử dụng một cách khoa học Tuy nhiên, BGH trường THPT Ân Thi đã dựa trên những quy định, quy chế chuyên môn mà xây dựng những nội dung quản lý sử dụng

TBDH như sau:

2.3.2.1 Việc lập kế hoạch quản lý sử dụng TBDH

Do có nhận thức đúng về tầm quan trọng của TBDH, ngay từ đầu năm, BGH chỉ đạo các tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch quản lý việc sử dụng TBDH phục vụ cho dạy

và học, thông qua hội đồng sư phạm nhà trường để thống nhất thực hiện

Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện còn gặp nhiều khó khăn do số lượng TBDH chưa đáp ứng đủ nhu cầu sử dụng của giáo viên bộ môn, đôi lúc kế hoạch đề ra còn bị động và mang tính hình thức Chúng tôi khảo sát, xin ý kiến của HT (PHT), GV và cán

bộ phụ trách TBDH, kết quả được thể hiện ở bảng 2.21

Bảng 2.21: Khảo sát việc lập kế hoạch quản lý việc sử dụng TBDH

ở trường THPT Ân Thi

2.3.2.2 Công tác tổ chức việc sử dụng TBDH

- Bộ máy quản lý:

Việc quản lý TBDH ở nhà trường hiện nay, HT phân công một PHT phụ trách cùng các cán bộ phụ trách TBDH và tổ trưởng chuyên môn Học sinh là chủ thể quan trọng trong việc sử dụng TBDH, song do sự thiếu thốn về điều kiện CSVC, trang thiết bị, do các TBDH không đồng cho nên công tác tổ chức cho HS sử dụng TBDH chưa được tiến

hành một cách đầy đủ, đồng loạt và đúng theo phân phối chương trình Trình độ chuyên môn nghiệp vụ của cán bộ phụ trách TBDH còn thấp, ở trường Ân Thi có tổng số 02 nhân viên TBDH chuyên trách nhưng cả 2 nhân viên này đều chưa được đào tạo bài bản Việc quản lí TBDH là một ngành khoa học, nó đòi hỏi người phụ trách phải có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ nhất định, phải được đào tạo cơ bản Chính vì vậy sở GD&ÐT Hưng Yên cần mở các lớp tập huấn dài hạn về công tác quản lý TBDH để đáp ứng nhu cầu rất quan trọng của các nhà trường nhất là trong thời kì TBDH ngày càng hiện đại như

ngày nay, đặc biệt trong công tác tuyển dụng cần tuyển người có trình độ ÐH về TBDH

-Tổ chức sử dụng TBDH

Do điều kiện cơ sở vật chất còn thiếu thốn, công tác quản lý, chỉ đạo chưa thường xuyên, cùng với sự bất cập về trình độ của cán bộ phụ trách TBDH, nên việc tổ chức sử dụng TBDH còn gặp nhiều khó khăn và kết quả còn hạn chế

Chúng tôi khảo sát, xin ý kiến đánh giá của các HT (PHT), cán bộ phụ trách TBDH

và GV của trường về công tác này, thể hiện ở bảng 2.22

Bảng 2.22: Công tác tổ chức việc sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát cho thấy, công tác tổ chức việc sử dụng TBDH ở trường Ân Thi theo

HT (PHT) ở mức độ trung bình khá,còn đối với GV bản thân các thầy cô giáo thấy được

sự phấn đấu vượt bậc của mình - đạt tỷ lệ khá, tốt tới 63.3% Chính vì vậy trong thời gian tới BGH nhà trường cần tăng cường chỉ đạo các biện pháp QL TBDH để việc sử dụng TBDH ở trường ngày càng có hiệu quả cao hơn, thiết thực hơn

2.3.3 Thực trạng quản lý việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Thực trạng về công tác QL việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi được khảo sát trên 3 nội dung: Xây dựng kế hoạch bảo quản, tổ chức thực hiện công tác bảo quản và kiểm tra việc bảo quản TBDH trong nhà trường

2.3.3.1 Việc xây dựng kế hoạch bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Hàng năm trường đều xây dựng kế hoạch bảo quản TBDH Lãnh đạo nhà trường xây dựng kế hoạch năm học trong đó có kế hoạch quản lý và bảo quản TBDH Các bộ phận phụ trách TBDH xây dựng kế hoạch phục vụ, sắp xếp, tu sửa TBDH thường xuyên

và định kỳ Tuy vậy, thực tế cho thấy việc xây dựng các kế hoạch bảo quản TBDH ở các trường phần lớn còn mang tính hình thức, chung chung hoặc sơ sài Từ đó, cho thấy công tác chỉ đạo triển khai thực hiện các kế hoạch bảo quản TBDH chưa kịp thời và chặt chẽ, hiệu quả quản lý việc bảo quản TBDH chưa cao

2.3.3.2 Việc tổ chức thực hiện bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Quản lý công tác bảo quản TBDH ở trường hiện nay còn nhiều bất cập Lãnh đạo nhà trường chỉ đạo chưa sâu sát, kịp thời nên công tác bảo quản TBDH ở nhà trường vừa qua còn nhiều hạn chế Nhìn chung cán bộ phụ trách TBDH chỉ thực hiện chức năng giữ

và cho mượn thiết bị là chính Cách bố trí tủ, kệ…chưa ngăn nắp, sắp xếp TBDH thiếu khoa học, TBDH không được tu bổ, bảo dưỡng thường xuyên nên nhanh xuống cấp

Kết quả của công tác quản lý việc bảo quản TBDH được thể hiện qua ý thức của cán bộ, GV và HS trong việc bảo quản TBDH; qua việc trang bị các phương tiện bảo quản và qua mức độ hư hỏng các TBDH ở nhà trường

- Ý thức bảo quản TBDH của cán bộ, giáo viên và học sinh:

Qua ý kiến đánh giá của các HT ( PHT), GV, HS và cán bộ phụ trách TBDH, chúng tôi thu được kết quả ở bảng 2.23

Giáo viên 11 18.3 43 71.7 6 10 0 0

Học sinh 59 19.7 186 62 40 13.3 15 5

- Trang bị các dụng cụ bảo quản TBDH:

Phương tiện và dụng cụ bảo quản TBDH gồm: các phòng chức năng để cất giữ, bảo quản TBDH như phòng TBDH, phòng bộ môn, phòng thí nghiệm, thực hành,…các dụng

cụ chứa và bảo quản TBDH theo từng chủng loại như bàn, ghế, tủ, thùng, giá, kệ, móc treo,…các dụng cụ phòng chống cháy nổ, mối mọt, ẩm mốc, máy điều hoà, máy hút bụi, máy hút ẩm,…

Thực trạng trang bị dụng cụ bảo quản TBDH ở các trường THPT Ân Thi, qua kết

quả khảo sát xin ý kiến của HT (PHT), CBPTTBDH được thể hiện ở bảng 2.24:

Bảng 2.24: Tình hình trang bị dụng cụ bảo quản TBDH

ở trường THPT Ân Thi

- Nguyên nhân làm hư hỏng TBDH ở trường THPT Ân Thi hiện nay:

Tìm hiểu lý do làm hư hỏng TBDH tôi thấy có rất nhiều nguyên nhân, nhưng chủ yếu tập trung ở một số nguyên nhân chính trong bảng 2.26

Bảng 2.26: Nguyên nhân làm hư hỏng TBDH ở trường THPT Ân Thi

do để lâu TBDH không được sử dụng đến, do sử dụng, bảo quản TBDH chưa đúng quy cách, do CBPTTBDH và GV ý thức trách nhiệm chưa cao, chưa cẩn thận, bảo quản chưa tốt TBDH…

2.3.3.3 Kiểm tra việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Quản lý kiểm tra việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi được thực hiện trên hai nội dung: Kiểm tra thường xuyên và kiểm tra định kỳ theo kế hoạch hàng năm của nhà trường đối với cán bộ phụ trách TBDH nói chung

- Việc kiểm tra thường xuyên giữa người phụ trách TBDH và GV, HS mỗi lần sử dụng TBDH đã được thực hiện tương đối đầy đủ, tuy nhiên việc kiểm tra chủ yếu chỉ chú trọng kiểm kê lại số lượng mà chưa xem xét cụ thể tình trạng chất lượng của thiết bị sau quá trình sử dụng Do đó có nhiều trường hợp TBDH bị hư hỏng nhưng không được phát hiện và phản ánh kịp thờ để thay thế, sửa chữa

- Việc kiểm tra thường xuyên công việc bố trí, sắp xếp, lau chùi, vệ sinh phòng ốc

và các TBDH, thống kê, báo cáo TBDH hư hỏng và những đề xuất sửa chữa, thay thế, bổ sung,… đối với cán bộ phụ trách TBDH, các tổ trưởng bộ môn chưa được thực hiện đầy

đủ và kịp thời

- Việc kiểm tra, kiểm kê định kỳ theo kế hoạch của nhà trường đã được trường thực hiện mỗi năm từ một đến hai lần để nắm tình hình sử dụng TBDH, tình hình thực hiện các hồ sơ, sổ sách theo dõi, quản lý và mức độ hư hỏng TBDH,… Tuy nhiên do hạn chế

về thời gian, bận rộn về công việc và nhiều sự bất cập trong công tác quản lý, nên việc kiểm tra thường không đảm bảo các nội dung và quy trình

Hình thức kiểm tra chủ yếu cũng chỉ dựa trên hồ sơ sổ sách và báo cáo của các cán

bộ phụ trách TBDH, mà chưa đi sâu nắm chắc và đánh giá được thực chất hiệu quả của công tác bảo quản TBDH để từ đó có những biện pháp chỉ đạo quá trình bảo quản TBDH ngày càng đạt hiệu quả cao

2.4 Đánh giá chung về thực trạng thiết bị dạy học và quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi

Từ kết quả khảo sát thực trạng về tình hình mua sắm, trang bị, sử dụng, bảo quản TBDH và công tác quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, cho thấy:

2.4.1 Những mặt mạnh

-Đa số CBQL, giáo viên đều nhận thức được tầm quan trọng của TBDH trong quá trình dạy học, là phương tiện cần thiết để góp phần nâng cao chất lượng dạy học, ý thức trách nhiệm của đội ngũ CBGV ngày càng chuyển biến

- Nhà trường đã có phòng TBDH và có nhân viên chuyên trách về công tác TBDH

- Công tác quản lý TBDH đã được chú ý, từng bước đi vào hoạt động có nền nếp,

bước đầu đạt được một số kết quả nhất định

- Nhà trường đã có ý thức trong việc tự làm TBDH và đồ dùng dạy học để bổ sung TBDH còn thiếu

2.4.2 Những mặt hạn chế

- Về ngân sách đầu tư cho trang bị TBDH còn thấp so với quy định và nhu cầu trang bị, sử dụng của trường Phần lớn chỉ tập trung xây dựng phòng học và các phương tiện phục vụ cho công tác hành chính mà chưa dành một tỉ lệ thỏa đáng cho việc mua sắm TBDH và dụng cụ bảo quản TBDH, TBDH chỉ được cung cấp như kiểu xin cho mà nhà trường chưa thực sự được tự chủ quyết định mua sắm theo nhu cầu thực tế của mình, chưa có quyền lựa chọn nhà phân phối TBDH cho trường mình

- TBDH và dụng cụ bảo quản TBDH ở các trường hiện nay thiếu nhiều Phần lớn

GV còn ngại khó, chưa tự giác và tích cực trong việc làm và sử dụng TBDH Phương pháp và kỹ năng sử dụng TBDH của các GV còn hạn chế, nên hiệu quả sử dụng các TBDH chưa cao

- Việc tổ chức bảo quản TBDH còn nhiều bất cập, các TBDH bị hư hỏng khá nhiều

- Công tác quản lý TBDH của BGH nhìn chung đã được quan tâm song chưa được thỏa đáng và còn nhiều bất cập, chưa đáp ứng được yêu cầu đổi mới nội dung, chương trình và PPDH

2.4.3 Nguyên nhân

Nguyên nhân khách quan:

- Các cấp quản lý đã quan tâm đến quản lý TBDH

- Do điều kiện ngân sách tỉnh còn khó khăn, việc trang bị TBDH chưa đồng bộ, chưa kịp thời

- Cán bộ phụ trách TBDH đa số chưa qua đào tạo hoặc đào tạo cấp tốc ngắn hạn không chuyên nghiệp nên các TBDH ở các phòng chức năng sắp xếp chưa khoa học làm cho khó tìm TBDH, Từ đó làm hạn chế việc sử dụng TBDH của GV trên lớp, đồng thời chế độ bảo dưỡng, lau chùi, bảo quản,…TBDH kém hiệu quả gây nên hiện tượng hỏng hóc cục bộ các TBDH, gây lãng phí và thất thoát TBDH,…

Nguyên nhân chủ quan:

- Nhà trường có ý thức trách nhiệm trong công tác quản lý TBDH nhằm nâng cao CLDH

- Công tác chỉ đạo của CBQL các nhà trường chưa thường xuyên, thiếu kiểm tra, chủ yếu giao khoán cho CB phụ trách TBDH; chưa đưa việc sử dụng TBDH vào tiêu chí đánh giá thi đua xếp loại GV; hồ sơ sổ sách còn thiếu và không đúng quy định

- GV và HS chưa tích cực sử dụng TBDH, ngại khó, tốn thời gian, nhiều khi làm chiếu lệ, hình thức để không bị phê bình là dạy chay chứ chưa thành nề nếp, kỷ cương

- Công tác XHHGD chưa thật sự được quan tâm, công tác thi đua khen thưởng chưa được cụ thể, nên chưa kích thích tốt phong trào làm và sử dụng TBDH của nhà trường

Tuy nhiên, công tác quản lý TBDH ở các trường THPT Ân Thi vẫn còn phải đối mặt với nhiều thách thức và nhiều khó khăn do cả nguyên nhân chủ quan và khách quan đưa đến Yêu cầu ngày càng cao của công tác quản lý trong điều kiện đổi mới giáo dục phổ thông, đòi hỏi người QL phải vươn lên, nắm bắt được mọi thời cơ và tận dụng xu thế tất yếu của thời đại để bắt nhịp được nền GD hiện đại, tiên tiến Đồng thời phải làm tốt công tác XHHGD để tăng cường CSVC và TBDH phục vụ cho hoạt động dạy và học của nhà trường

CHƯƠNG 3

BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ÂN THI, TỈNH HƯNG YÊN

3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp

- Nguyên tắc đảm bảo tính pháp chế

- Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học

- Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn

- Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi

3.2 Các biện pháp đổi mới quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông

Ân Thi, Tỉnh Hưng Yên

3.2.1 Nâng cao nhận thức cho CBQL, GV, CBPTTBDH về TBDH và quản lý TBDH trong nhà trường

3.2.1.1 Mục đích của biện pháp

Nhận thức là cơ sở của hành động, nhận thức đúng thì có thể có hành động đúng, nhận thức không đúng có thể dẫn đến hành động sai lệch Một thói quen cố hữu là nhiều nhà QL, nhiều GV vẫn xem nhẹ tác dụng của TBDH và QL TBDH trong nhà trường Việc nâng cao nhận thức cho CB, GV, NV, HS, PHHS về vai trò của TBDH và QL TBDH là một việc làm cần thiết để nâng cao hiệu quả công tác QL TBDH trong nhà trường Tuy nhiên, việc thay đổi nhận thức con người không phải là công việc một sớm một chiều khi mà nó đã trở thành thói quen cố hữu Vì vậy việc nâng cao nhận thức này phải được thực hiện thường xuyên, liên tục và phải được tiến hành đồng bộ tới tất cả các đối tượng thì mới có thể đạt hiệu quả cao

3.2.1.2.Nội dung và cách thức thực hiện biện pháp

-BGH phải sưu tầm và hệ thống hoá toàn bộ các văn bản chỉ đạo, các chủ trương,

đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, ngành giáo dục về TBDH và QL TBDH; xây dựng được danh mục thiết bị hiện có của nhà trường thành tài liệu QL TBDH chung có

bổ sung hàng năm Đề ra quy định thống nhất để cùng phối hợp thực hiện, thay đổi một

cách căn bản nhận thức của các thành viên từ CBQL đến HS

-Tiến hành tuyên truyền các tài liệu QL TBDH đến toàn bộ CB, GV, NV trong nhà trường bằng nhiều hình thức:

+ Phổ biến trong hội nghị đầu năm học

+ Để ở thư viện, phòng NVTB để mọi người cùng tham khảo, nghiên cứu

+ Phổ biến thường xuyên trong các cuộc họp hội đồng sau các lần kiểm tra, đánh giá công tác QL TBDH nhà trường tổ chức

-Đưa nội dung QL TBDH vào kế hoạch năm học để dựa vào đó các tổ chuyên môn cùng GV xây dựng kế hoạch của tổ, kế hoạch cá nhân trong đó yêu cầu thể hiện rõ kế hoạch làm, sử dụng và bảo quản TBDH; thống nhất chỉ đạo thay đổi cách trao đổi, rút

kinh nghiệm và đánh giá giờ dạy của giáo viên ( từ chỗ quan tâm đến việc chuyển tải và

truyền đạt nội dung dạy học đến học sinh sang việc chú trọng nhận xét đánh giá các phương pháp, kỹ năng sử dụng và khai thác TBDH) để giúp HS biết cách tiếp cận và tìm

ra nội dung kiến thức cần chiếm lĩnh

+ Việc xây dựng kế hoạch QL trang bị và tái trang bị TBDH phải được triển khai trước khi bước vào năm học (khoảng tháng 7); xây dựng kế hoạch QL sử dụng, bảo quản TBDH phải được tiến hành từ tháng 8 Có như vậy mới đảm bảo cung ứng kịp thời TBDH cho việc giảng dạy của GV

+ Việc chỉ đạo thực hiện các kế hoạch QL trang bị, sử dụng, bảo quản phải được tiến hành đồng bộ và tuân thủ theo đúng nguyên tắc

+ Việc kiểm tra đánh giá thực hiện kế hoạch phải được tiến hành thường xuyên,

định kì, đột xuất Sau khi kiểm tra đánh giá phải có đúc rút kinh nghiệm

+ Việc thi đua làm TBDH phải được phổ biến từ đầu năm học và phải có tổng kết đánh giá, trao thưởng cuối năm học

- Tuyên truyền vai trò của TBDH và QL TBDH đến HS để nêu cao tinh thần tự giác tham gia QL TBDH

+ Phối hợp với GVCN thông qua các tiết sinh hoạt đưa nội dung tuyên truyền phổ biến đến HS

+ Phối hợp với Đoàn thanh niên tổ chức các chương trình ngoại khoá về nội dung tuyên truyền như như các nội dung trò chơi hóa học, học vui – vui học giúp các em thấy TBDH gần gũi và giúp học tập thật nhẹ nhàng, hiệu quả

+ Phối hợp với GV bộ môn khuyến khích động viên học sinh tham gia làm TBDH

và bảo quản TBDH

- Tuyên truyền vai trò của TBDH và QL TBDH đối với quá trình dạy học và giáo dục của nhà trường đến PHHS để kêu gọi sự ủng hộ, quan tâm đến công tác XHHGD về TBDH

+ Phối hợp với ban thường trực CMHS tuyên truyền đến ban đại diện CMHS qua

hội nghị đầu năm của ban đại diện CMHS để từ đó xây dựng kế hoạch ủng hộ trang bị TBDH cho nhà trường

+ Phối hợp với GVCN tuyên truyền đến từng PHHS thông qua các cuộc họp chủ nhiệm

- Tổ chức cho các tổ nhóm chuyên môn tìm hiểu TBDH bộ môn dựa trên danh mục TBDH hiện có của nhà trường, trao đổi kĩ năng sử dụng hiệu quả TBDH; tổ chức tập huấn

về công nghệ thông tin trong soạn giảng bằng máy tính, tìm tư liệu dạy học từ đó trao đôi kinh nghiệm về phương pháp tìm tư liệu, làm TBDH, sử dụng và bảo quản TBDH hiệu quả

- Tổ chức cho GV tham gia các cuộc thi thiết kế, làm TBDH cấp cụm, cấp tỉnh để

GV tự khẳng định về khả năng làm TBDH của mình và được học tập kinh nghiệm ở các bạn bè đồng nghiệp

- Chỉ đạo thống nhất mục tiêu QL TBDH phải phù hợp với nội dung chương trình

SGK, phương pháp dạy học của từng bộ môn nâng cao hiệu quả QL TBDH trong nhà

trường

3.2.1.3.Điều kiện thực hiện biện pháp

- BGH phải có đầy đủ và hiểu rõ các văn bản về TBDH và QL TBDH

- BGH phải nhận thức đúng đắn vai trò và tầm quan trọng của TBDH và

QLTBDH

- Phải xây dựng được kế hoạch tuyên truyền đến các đối tượng có liên quan

- Đầu tư thời gian và kinh phí cho hoạt động nâng cao nhận thức về vai TBDH và

3.2.2.2 Nội dung và cách thực hiện biện pháp

- Việc quản lý TBDH do HT nhà trường chỉ đạo chung, gồm các bộ phận sau:

+ Bộ phận quản lý việc mua sắm, trang bị các TBDH gồm: Kế toán nhà trường, cán

bộ phụ trách TBDH; tổ trưởng chuyên môn Bộ phận này do một PHT phụ trách cơ sở vật chất trực tiếp chỉ đạo, điều hành

+ Bộ phận quản lý việc sử dụng TBDH gồm: Cán bộ phụ trách TBDH, các tổ trưởng, nhóm trưởng chuyên môn, các GV và HS Bộ phận này do đồng chí PHT chuyên môn phụ trách chỉ đạo, điều hành

+ Bộ phận quản lý việc bảo quản TBDH: có sự phối hợp trách nhiệm của hai bộ phận trên Mỗi thành viên trong nhà trường phải chấp hành nghiêm túc những quy định

về việc bảo quản TBDH, đồng thời coi quản lý việc bảo quản TBDH là trách nhiệm chung của mỗi cá nhân và tập thể trong nhà trường

HT chỉ đạo việc thực hiện giữa các bộ phận cần phải có sự phối hợp chặt chẽ và thống nhất với nhau nhằm phát huy tối đa hiệu quả và tăng tần suất sử dụng của các TBDH, góp phần nâng cao CLDH trong nhà trường

3.2.2.3 Ðiều kiện thực hiện biện pháp

TBDH trong nhà trường hiện nay hầu như vừa thiếu vừa không đảm bảo chất lượng

và không đồng bộ về cơ cấu chủng loại Ðể khắc phục tình trạng này thì quản lí việc xây dựng, mua sắm trang bị các TBDH một cách khoa học, hợp lí là rất quan trọng

Mua sắm trang bị TBDH đầy đủ và đồng bộ theo yêu cầu đổi mới nội dung dạy học

3.2.3.2 Nội dung và cách thực hiện biện pháp

- Xây dựng kế hoạch trang bị TBDH xuất phát từ nhu cầu của GV

+ Kết thúc năm học, Phó hiệu trưởng phụ trách CSVC thông qua tổ chuyên môn yêu cầu GV đề xuất những loại TBDH cần có đối với từng phân môn, từng khối lớp, từng phân ban; so sánh đối chiếu với danh mục TBDH hiện có của nhà trường, danh mục TBDH tối thiểu của Bộ Giáo dục để đề xuất loại TBDH cần phải trang bị bổ sung, loại TBDH cần phải tự làm

+ Phó Hiệu trưởng CSVC cùng bộ phận QL trang bị TBDH xây dựng kế hoạch trang bị TBDH và kế hoạch làm TBDH cho năm học mới trình Hiệu trưởng

+ Hiệu trưởng đưa nội dung trang bị TBDH vào kế hoạch năm học để chỉ đạo các

tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch trang bị và làm TBDH tương ứng ngay từ đầu năm học

-Thực hiện phương châm tăng cường TBDH đảm bảo số lượng, chất lượng, tính đồng bộ và theo hướng hiện đại hoá đáp ứng nhu cầu sử dụng cùa GV

+ Nắm bắt kịp thời, cập nhật thông tin về những TBDH mới đáp ứng nhu cầu đổi mới nội dung, chương trình, SGK và phương pháp dạy học

+ Tìm và thống nhất yêu cầu các đơn vị cung cấp trang bị phải cung cấp các loại TBDH đã đặt hàng theo đúng số lượng, chủng loại, chất lượng có bảo hành

+ Bộ phận mua sắm kiểm tra chặt chẽ việc mua sắm bảo đảm đủ về số lượng, đúng

về chất lượng, đồng bộ về nhu cầu sử dụng; tránh mua sắm các loại TBDH không sử dụng được vì chất lượng kém, thiếu đồng bộ

- Mở rộng mối quan hệ của nhà trường với cộng đồng và đẩy mạnh công tác XHHGD để huy động nguồn lực tăng cường TBDH trong nhà trường

+ Chủ động, tăng cường giao lưu, kết nghĩa với các tổ chức, đơn vị trên địa bàn, chính quyền địa phương có con em tham gia học tập tại trường; tranh thủ sự viện trợ của các chương trình, dự án nhằm bổ sung TBDH hiện đại cho nhà trường

+ Phối kết hợp với ban đại diện CMHS xây dựng kế hoạch hàng năm ủng hộ bổ sung TBDH, đây là nguồn kinh phí không nhỏ nếu nhà trường biết tranh thủ và phát huy

lợi thế Thực tế trường THPT Ân Thi trong những năm gần đây đã thực hiện điều này

tương đối tốt

+ Thực hiện tốt việc giáo dục truyền thống nhà trường cho học sinh nhân các dịp lễ: khai giảng, các ngày truyền thống của nhà trường; gửi thư ngỏ kêu gọi các thế

hệ học sinh, các bậc phụ huynh hỗ trợ nhà trường xây dựng nguồn TBDH

- Thực hiện tốt việc kiểm tra, theo dõi nguồn TBDH của nhà trường hàng năm: + PHT CSVC kết hợp với NVTB, kế toán chịu trách nhiệm trước Hiệu trưởng về việc theo dõi nguồn TBDH được trang bị và bổ sung; có sổ nhập TBDH, tổ chức kiểm kê định kì, theo dõi số lượng TBDH bị hao mòn, đánh giá chất lượng và đề xuất phương án

xử lí

+ Tận dụng và khai thác nội năng của nhà trường, tập trung chủ yếu vào việc mua

sắm trang bị dạy học cần thiết nhất và đảm bảo chất lượng, đồng bộ khi sử dụng, tránh

tràn lan tốn kém vô ích Sử dụng nguồn vốn tiết kiệm đúng mục đích và có kế hoạch bảo quản chu đáo, phát huy tối đa vòng quay sử dụng nhằm phục vụ giảng dạy và thật

sự tạo ấn tượng tốt trong nhà trường, ngoài xã hội

- Quản lí công tác tự làm TBDH của GV: phát huy tính tự chủ của cá nhân trong việc sửa chữa và làm TBDH

+ Phối kết hợp với Công đoàn và Đoàn thanh niên phát động phong trào xây dựng

tư liệu dạy học, làm TBDH trong GV và HS nhằm thu hút sự tham gia của mọi thành viên trong nhà trường giúp tăng cường nguồn TBDH phù hợp

+ Chỉ đạo kế hoạch làm TBDH theo tổ chuyên môn, đến từng cá nhân GV: mỗi tổ chuyên môn phải có một TBDH tự làm nộp cho nhà trường vào cuối năm học sau khi đã được đánh giá, bình chọn từ TBDH tự làm của mỗi GV; tổ chuyên môn chỉ đạo GV trong mỗi năm học ( có thể phối kết hợp với HS) làm một TBDH ( có thể là TBDH truyền thống hoặc TBDH hiện đại); thành lập ban kiểm tra, đánh giá chất lượng TBDH tự làm và nhân rộng đưa vào bổ sung cho nguồn TBDH của nhà trường

+ Gắn các tiêu chí thi đua cụ thể nhằm động viên, khuyến khích công tác làm TBDH

+ Xây dựng các quy ước trong việc làm TBDH; có chế độ khen thưởng kịp thời, đúng lúc nhằm phát huy được tính tự chủ của GV đối với hoạt động làm TBDH

- Thực hiện đầy đủ công tác kiểm tra việc tiếp nhận, mua sắm các trang thiết bị Xác định những thuận lợi , khó khăn trong việc mua sắm, nếu thấy cần thiết có thể điều chỉnh kế hoạch cho phù hợp với nguồn kinh phí , nhân sự, nguồn cung cấp

3.2.3.3.Điều kiện thực hiện biện pháp

- Có sự phối hợp thống nhất giữa mọi thành viên trong nhà trường

- Phải có các kế hoạch cụ thể, phân công trách nhiệm và kiểm tra đánh giá đối với từng kế hoạch đề ra

- Phải tuân thủ đúng các yêu cầu về quản lí tài chính đối với trang bị TBDH

- Năng động,sáng tạo trong công tác XHHGD cho TBDH của nhà trường

- Tận dụng tối đa các nguồn vốn cho việc trang bị TBDH

3.2.4 Tăng cường quản lý việc sử dụng TBDH ở trường THPT

3.2.4.1 Mục đích của biện pháp

TBDH là một bộ phận quan trọng của CSVC kỹ thuật nhà trường, có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình lĩnh hội kiến thức của HS, đến việc hiện đại hoá nội dung, chương trình, PPDH và ảnh hưởng đến trình độ nghiệp vụ và khả năng chuyên môn của GV Tuy