- Hoàn cảnh trong nước: + Bị thực dân Pháp thống trị: ở đó tồn tại 2 mâu thuẫn giữa nhân dân vn với giai cấp địa chủ phong kiến và giữa toàn thể dân tộc với thực dân Pháp.. - Về lực lượn
Trang 1Câu 1: Hoàn cảnh lịch sử:
- Hoàn cảnh thế giới:
+ Sự chuyển biến chủ nghĩa tư bản sang chủ nghĩa đế quốc và hậu quả của nó 1/8/1914, chiến tranh thế giới thứ nhất bùng nổ
+ Sự phát triển của Chủ nghĩa Mác thành Chủ nghĩa Mác Lê nin và được truyền bá vào VN
+ Cách mạng tháng 10 Nga nổ ra và Quốc tế cộng sản( quốc tế 3) được thành lập
- Hoàn cảnh trong nước:
+ Bị thực dân Pháp thống trị: ở đó tồn tại 2 mâu thuẫn giữa nhân dân vn với giai cấp địa chủ phong kiến và giữa toàn thể dân tộc với thực dân Pháp
+ Cơ cấu giai cấp: Địa chủ, nông dân, công nhân, tư sản, tiểu
tư sản
+ Các phong trào yêu nước nổ ra: theo khuynh hướng phong kiến, theo khuynh hướng vô sản
Nội dung cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng:
- Phương hướng chiến lược của cách mạng Việt Nam là: “Tư
sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản”
Trang 2- Nhiệm vụ của cách mạng tư sản dân quyền và thổ địa cách mạng: chống ĐQ và PK thực hiện độc lập dtoc và người cày có
ruộng
+ Về chính trị: đánh đổ ĐQ chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến;
làm cho nước VN được hoàn toàn độc lập; lập chính phủ công nông binh, tổ chức quân đội công nông
+ Về kinh tế: thủ tiêu hết các thứ quốc trái; tịch thu toàn bộ sản
nghiệp lớn tư bản ĐQ chủ nghĩa Pháp để giao cho chính phủ công nông binh; tịch thu toàn bộ ruộng đất của bọn đế quốc chủ nghĩa làm của công chia cho dân cày nghèo; bỏ sưu thuế cho dân cày nghèo; mở mang công nghiệp và nông nghiệp; thi hành luật ngày làm 8h
+ Về văn hóa - xã hội: dân chúng được tự do tổ chức, nam nữ
bình đẳng; phổ thông giáo dục theo công nông hóa
- Về lực lượng cách mạng: Trên cơ sở lấy gccn và gcnn làm lực
lượng chính do gccn lãnh đạo, mở rộng đoàn kết với các giai cấp, tầng lớp trong toàn thể dân tộc
- Về lãnh đạo cách mạng: gc vô sản là lượng lực lãnh đạo VN.
Đảng là đội tiên phong của gc vô sản
- Về phương pháp cách mạng: sd bạo lực cách mạng và quần
chúng để đánh đổ ĐQ và PK
Trang 3- Về quan hệ của cách mạng VN với phong trào CMTG:
CMVN là một bộ phận của CMTG, phải thực hành liên lạc với cá dân tộc bị áp bức và giai cấp vô sản thế giới, nhất là giai cấp vô sản pháp
Ý nghĩa của cương lĩnh:
- Là cương lĩnh giải phóng dân tộc đúng đắn và sáng tạo, chỉ ra những vấn đề cơ bản của cách mạng VN sát với thực tế
- Quy tụ được lực lượng, sức mạnh của dân tộc, giải quyết được tình trạng khủng hoảng về đường lối CM, về giai cấp lãnh đạo CM đầu thế kỉ XX
- Là cơ sở xây dựng đường lối trong lịch sử và trong thực tiễn hiện nay, mở ra con đương và phương hướng phát triển cho đất nước VN
Câu 2: Chỉ thị Nhật Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta.
Hoàn cảnh lịch sử:
- Tình hình thế giới:
+ Đầu 1945, ctr thế giới thứ II vào giai đoạn kết thúc
+ Nước Pháp được giải phóng
+ Ở Thái Bình Dương, Nhật bị thất bại liên tiếp
- Tình hình trong nước:
Trang 4+ Đêm 9/3/1945, Nhật đảo chính Pháp chiếm Đông Dương + Chính sách vơ vét của Nhật làm nhân dân ta chết đói hơn 2tr người
+ Nhiều cuộc khởi nghĩa từng phần và chiến tranh du kích
phát triển mạnh
Nội dụng Ngày 12/3/1945, Ban thường vụ TW ra Chỉ thị Nhật Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta:
- Về điều kiện và thời cơ khởi nghĩa: Nhật đảo chính Pháp sẽ tạo 1 cuộc khủng hoảng chính trị sâu sắc, nhưng điều kiện khởi nghĩa chưa thực sự chín muồi, tuy nhiên nó sẽ làm cho những điều kiện tổng khởi nghĩa mau chóng chín muồi
- Xác định kẻ thù là Nhật, khẩu hiệu “đánh đuổi phát xít Nhật” Đồng thời chủ trương phát động cao trào kháng Nhật cứu nước làm tiền đề cho khời nghĩa
- Phương trâm đấu tranh: phát động chiến tranh du kích, giải phóng từng vùng, mở rộng căn cứ địa
- Dự kiến thời cơ khởi nghĩa:
+ Khi quân đồng minh kéo vào Đông Dương đánh Nhật, quân nhật kéo ra mặt trận ngăn cản quân Đồng minh để phía sau sơ hở + Cách mạng Nhật bùng nổ, chính quyền cách mạng của nhân dân Nhật được thành lập hoặc Nhật bị mất nước như Pháp năm
1940 và quân đội viễn chinh Nhật mất tinh thần
Trang 6Ý nghĩa chỉ thị:
- Thể hiện năng lực lãnh đạo sáng suốt, kiên quyết, nhạy bén của Đảng trong hoàn cảnh lịch sử mới
- Là kim chỉ nam cho hành động của toàn Đảng, toàn dân để thực hiện khởi nghĩa vũ trang từng phần để tiến tới tổng khởi nghĩa
- Là văn kiện có ý nghĩa chỉ đạo cụ thể thúc đẩy tình thế cm chín muồi góp phần thắng lợi của cm tháng 8 - 1945
Câu 3: Nội dung đại hội lần thứ III của Đảng họp tại thủ đô
Hà Nội từ 5- 10 tháng 9 năm 1960.
Bối cảnh lịch sử của CM VN sau tháng 7 -1945:
Thuận lợi:
- Hệ thống xhcn tiếp tục lớn mạnh, Nhất là của Liên Xô
- Phong trào giải phóng dân tộc phát triển ở Châu Á, châu Phi
và khu vực Mỹ La Tinh
- Phong trào hòa bình, dân chủ lên cao ở các nước tư bản chủ nghĩa
- Miền Bắc hoàn toàn được giải phóng, làm căn cứ địa vững chắc cho cả nước
Khó khăn:
- Đế quốc Mỹ có tiềm lực kinh tế, quân sự hùng mạnh, âm mưu làm bá chủ thế giới
- Thế giới bước vào thời kỳ chiến tranh lạnh, chạy đua vũ trang
Trang 7- Đất nước ta bị chia làm 2 miền, kinh tế MB nghèo nàn, lạc hậu, MN trở thành thuộc địa kiểu mới của Mỹ và đế quốc Mỹ trở thành kẻ thù trực tiếp của nhân dân ta
=> Một Đảng lãnh đạo 2 cuộc cách mạng khác nhau là đặc điểm lớn nhất của Cm VN sau tháng 7/1945
Nội dung:
Đại hội đã hoàn chỉnh đường lối chiến lược chung của cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới Cụ thể là:
- Nhiệm cụ chung: “ tăng cường đoàn kết toàn dân, kiên quyết đấu tranh giữ vững hòa bình, đẩy mạnh cách mạng xhcn ở miền bắc, đồng thời đẩy mạnh cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân ở Miền Nam, thực hiện thống nhất nước nhà trên cơ sở độc lập và dân chủ, xây dựng 1 nước VN hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh, thiết thực tăng cường phe XHCN và bảo vệ hòa bình ở ĐNA và thế giới”
- Nhiệm vụ chiến lược: Một là, tiến hành CM XHCN ở Miền Bắc Hai là, giải phóng Miền Nam khỏi ách thống trị của đế quốc
Mỹ và bọn tay sai, thống nhất nước nhà, độc lập và dân chủ trong
cả nước
- Mối quan hệ của cách mạng hai miền: Hai nhiệm vụ chiến lược ấy có quan hệ mật thiết với nhau và có tác dụng thúc đẩy lẫn nhau
- Vai trò, nhiệm vụ của cách mạng mỗi miền: Cách mạng ở Miền Bắc có nhiệm vụ xây dựng tiềm lực và bảo vệ căn cứ địa cảu
Trang 8cả nước, hậu thuẫn cho CM miền Nam, chuẩn bị cho cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội về sau
- Con đường thống nhất đất nước: Đảng kiên trì con đường hòa bình thống nhất theo tinh thần Hiệp nghị Giơnevơ Vì nó là con đường tránh được sự hao tổn xương máu cho dân tộc ta và phù hợp với xu hướng chung của thế giới Nhưng chúng ta vẫn phải nâng cao cảnh giác, sẵn sàng đối phó với mọi tình thế
- Triển vọng của CM VN: Gay go, gian khổ, phức tạp và lâu dài Thắng lợi cuối cùng nhất định thuộc về nhân dân ta, Nam Bắc sum họp một nhà, cả nước đi lêm chủ nghĩa xã hội
Ý nghĩa của đường lối: do Đại hội lần thứ III của Đảng đề
ra có ý nghĩa lý luận và thực tiễn hết sức to lớn:
- Thể hiện tư tưởng chiến lược của Đảng là giương cao ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH, vừa phù hợp với Việt Nam vừa phù hợp với tình hình quốc tế Nên đã huy động và kết hợp được sức mạnh của hậu phương và tiền tuyến, sức mạnh cả nước và sức mạnh của
3 dòng thác CM trên TG, tranh thủ được sự giúp đỡ của cả Liên
Xô và Trung Quốc
- Thể hiện tinh thần độc lập, tự chủ và sáng tạo trong việc giải quyết những vấn đề không có tiền lệ lịch sử, vừa đúng với thực tiễn VN, vừa phù hợp với lợi ích của nhân loại và xu thế của thời đại
Trang 9- Là cơ sở để Đảng chỉ đạo quân dân ta xây dựng chủ nghĩa xã hội ở MB và đấu tranh thắng lợi ở MN
Câu 4: Tư duy của Đảng về kinh tế thị trường từ Đại Hội IX đến ĐH XI:
- ĐH IX của Đảng (tháng 4 - 2001) xác định nền kinh tế thị trường XHCN là mô hình kinh tế tổng quát của nước ta trong thời
kỳ quá độ lên chủ nghĩa xh Đó là nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theo định hướng XHCN
- ĐH xác định kinh tế thị trường định hướng XHCN là “ một kiểu tổ chức kinh tế vừa tuân theo quy luật của kinh tế thị trường vừa dựa trên cơ sở và chịu sự dẫn dắt chi phối bởi các nguyên tắc
và bản chất của CNXH Tính định hướng XHCN được thể hiện trên 3 mặt của quan hệ sx: sở hữu, tổ chức quản lý và phân phối, nhằm mục đích là “dân giàu, nước mạnh, tiến lên hiện đại trong 1
xh do nhân dân làm chủ, nhân ái, có văn hóa, có kỷ cương, xóa bỏ
áp bức và bất công, tạo điều kiện cho m.n có cs ấm no, tự do, hạnh phúc”
- Kinh tế thị trường định hướng XHCN: không phải là kinh tế
kế hoạch hóa tập trung, kinh tế thị trường TBCN và cũng chưa hoàn toàn là kinh tế thị trường XHCN Tính “định hướng” làm cho
Trang 10mô hình kinh tế thị trường nước ta khác với kinh tế thị trường khác
- Kế thừa tư duy của DDH IX, X, XI đã làm sáng tỏ thêm nội dung cơ bản của định hướng XHCN trong phát triển kinh tế thị
trường ở nước ta, thể hiện ở 4 tiêu chí:
+ Về mục đích phát triển: Nhằm thực hiện “dân giàu, nước
mạnh, dân chủ, công bằn, văn minh”; mục đích vì con người, giải phóng lực lượng sản xuất, phát triển kinh tế để nâng cao đời sống cho mọi người
+ Về phương hướng phát triển: Phát triển nền kinh tế với nhiều
hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế nhằm giải phóng mọi tiềm năng trong mọi thành phần kinh tế, trong mỗi cá nhân và mọi vùng miền…
+ Về định hướng XH và phân phối: thực hiện tiến bộ và công
bằng xh ngay trong từng bước và từng chính sách phát triển; tăng trưởng kinh tế gắn kết với phát triển xh Hạn chế tác động tiêu cực của kinh tế thị trường
+ Về quản lý: Phát huy vai trò làm chủ của nhân dân, bảo đảm
vai trò quản lý, điều tiết nền kinh tế của Nhà nước pháp quyền XHCN dưới sự lãnh đạo của Đảng Kinh tế thị trường định hướng
Trang 11XHCN nhằm phát huy mặt tích cực, hạn chế mặt tiêu cực của kinh
tế thị trường, bảo đảm quyền lợi chính đáng của mọi người