Đánh giá hiện trạng chất thải rắn trên địa bàn huyện ba vì và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý

Tuy nhiên, tr c th c tr ng đô th hóa nhanh chóng hi n nay, ranh gi i gi a nông thôn và thành th không còn rõ ràng... Nh ng hoá ph m này... Bên c nh đó, xung quanh là các xã.

TR NG I H C THU L I

CAO VI T PHI

ÁNH GIÁ HI N TR NG CH T TH I R N TRÊN A BÀN HUY N BA VÌ VÀ XU T GI I PHÁP NÂNG CAO

HI U QU QU N LÝ

LU N V N TH C S

Hà N i – 2015

TR NG I H C THU L I

CAO VI T PHI

ÁNH GIÁ HI N TR NG CH T TH I R N TRÊN A BÀN HUY N BA VÌ VÀ Ê XU T GI I PHÁP NÂNG CAO

L I C M N

hoàn thành ch ng trình cao h c và vi t lu n v n Th c s khoa khoa h c chuyên ngành Khoa h c môi tr ng, tôi đã nh n đ c r t nhi u s d y b o, h ng d n, góp ý

c a các th y cô Vi n Công ngh môi tr ng, Tr ng i h c Th y L i

Tr c h t, tôi xin chân thành c m n đ n các th y cô Khoa Môi tr ng, Tr ng i

h c Th y L i đã t n tình d y b o tôi trong su t quá trình h c t p

Tôi xin g i l i bi t n sâu s c t i TS Ph mTh Ng c Lan, tr ng b môn K thu t môi tr ng, Khoa Môi tr ng, Tr ng i h c Th y L i đã dành r t nhi u th i gian và tâm huy t h ng d n tôi nghiên c u và hoàn thành lu n v n t t nghi p này

Nhân đây, tôi c ng xin đ c g i l i c m n chân thành nh t t i Vi n đào t o sau đ i

h c, Tr ng i h c Th y L i đã t o đi u ki n cho tôi h c t p, rèn luy n và hoàn thành

t t khóa hoc

ng th i tôi c ng xin chân thành c m n t i lãnh đ o và cán b môi tr ng c a UBND huy n Ba Vì, c a UBND các xã trên đ a bàn huy n Ba Vì, Công ty CP CNC Minh Quân và nhân dân đ a ph ng đã t o đi u ki n cho tôi tìm hi u, đi u tra, kh o sát và nghiên c u đ có d li u hoàn thành bài lu n v n này

M c dù đã có nhi u c g ng hoàn thành bài lu n v n b ng t t c s nhi t tình và

n ng l c c a mình, tuy nhiên th i gian và nhi u đi u ki n h n ch khác nên không th tránh kh i nh ng thi u sót, r t mong nh n đ c ý ki n đ ng góp quý báu c a Qúy th y cô

M C L C

L I C M N i

L I CAM OAN ii

DANH M C CÁC T VI T T T vi

DANH M C HÌNH V vii

DANH M C CÁC B NG viii

M U 1

-CH NG 1 - T NG QUAN V HI N TR NG QU N LÝ CTR T I VI T NAM VÀ GI I THI U VÙNG NGHIÊN C U - 5 -

1.1 HI N TR NG QU N LÝ CTR T I VI T NAM - 5 -

1.1.1 Ch t th i r n - 5 -

1.1.2 Ngu n phát sinh, l ng và thành ph n CTR - 5 -

1.1.3 Phân lo i CTR - 9 -

1.1.4 Hi n tr ng qu n lý CTR Vi t Nam - 15 -

1.1.5 ánh giá hi u qu qu n lý CTR Vi t Nam - 18 -

1.2 GI I THI U VÙNG NGHIÊN C U - 19 -

1.2.1 i u ki n t nhiên, kinh t , xã h i huy n Ba Vì - 19 -

1.2.1.1 u ki n t nhiên - 19 -

1.2.1.2 c đi m kinh t , xã h i - 23 -

1.2.1.3 Quy ho ch phát tri n kinh t - xã h i và b o v môi tr ng - 25 -

Ch ng 2 ÁNH GIÁ HI N TR NG CTRSH TRÊN A BÀN HUY N BA VÌ - 28 -

2.1 Ngu n phát sinh, l ng và thành ph n ch t th i r n sinh ho t - 28 -

2.1.1 Thi t k phi u đi u tra CTRSH th c t phát sinh trên đ a bàn huy n Ba Vì - 28 -

2.1.2 Kh i l ng và thành ph n CTRSH - 31 -

2.2 Hi n tr ng phân lo i, thu gom, v n chuy n và x lý CTRSH - 36 -

2.2.1 Hi n tr ng phân lo i CTRSH - 37 -

2.2.2 Hi n tr ng thu gom, v n chuy n - 37 -

2.2.3 Hi n tr ng x lý CTRSH - 41 -

2.2.4 Nh ng t n t i trong công tác qu n lý CTRSH c a Huy n Ba Vì - 45 -

2.2.5 nh h ng qu n lý CTRSH trên đ a bàn - 46 -

Ch ng 3 XU T GI I PHÁP NÂNG CAO HI U QU QU N LÝ CTRSH TRÊN A BÀN HUY N BA VÌ - 47 -

3.1 C s đ xu t gi i pháp - 47 -

3.1.1 C s lý lu n - 47 -

3.1.2 C s khoa h c, k thu t và công ngh - 48 -

3.1.3 C s pháp lý - 48 -

3.2 Gi i pháp qu n lý - 50 -

3.2.1 Tuyên truy n nâng cao nh n th c c a t ch c, cá nhân v CTRSH - 50 -

3.2.2 D ng c đ ng, phân lo i CTRSH đ i v i h gia đình, c quan và đ a đi m công c ng - 53 -

3.2.3 T ch c h th ng thu gom, x lý CTRSH - 54 -

3.2.3.1 Ph ng ti n, th i gian thu gom v n chuy n CTRSH - 54 -

3.2.3.2 S đ th c hi n các tuy n đ ng v n chuy n CTRSH - 55 -

3.2.3.3 Quy ho ch bãi t p k t c a các xã - 56 -

3.2.3.4 Công tác qu n lý - 57 -

3.2.4 xu t mô hình qu n lý CTR hi u qu cho đ a bàn huy n Ba Vì - 58 -

3.2.4.1 Mô hình qu n lý hành chính - 58 -

3.3 Gi i pháp k thu t - 61 -

3.3.1 Quy ho ch t h p bãi x lý - 61 -

3.3.2 xu t gi i pháp công ngh - Xây d ng khu liên h p x lý CTRSH trên c s k t h p khu x lý và công ngh s n có - 61 -

3.3.2.1 S đ công hi n t i - 61 -

3.3.2.2 Mô hình x lý đ xu t - 64 -

3.3.3.2 M t s thông s thi t k c a khu liên h p x lý rác Ba Vì - 69 -

3.4 ánh giá hi u qu kinh t và môi tr ng c a gi i pháp đ xu t - 71 -

3.4.1 ánh giá hi u qu môi tr ng - 71 -

3.4.2 ánh giá hi u qu kinh t - xã h i - 72 -

3.4.2.1 Hi u qu đ i v i doanh nghi p - 72 -

3.4.2.2 Ti t ki m các ngu n l c c a nhà n c trong v n đ x lý môi tr ng - 72 - 3.4.2.3 Ti t ki m chi phí h tr nh h ng môi tr ng đ i v i nhân kh u và đ t canh tác trong vùng nh h ng môi tr ng (theo Quy t đ nh s 03/2011/Q -UBND ngày 25/01/2011): - 73 -

3.4.2.4 Ti t ki m chi phí đ n bù di dân, gi i phóng m t b ng - 74 -

3.4.2.5 Hi u qu xã h i - 74 -

K T LU N VÀ KI N NGH - 76 -

TÀI LI U THAM KH O - 79 -

PH L C - 83 -

B TN&MT B Tài nguyên và Môi tr ng CBCNV Cán b công nhân viên

CTNH Ch t th i nguy h i CTR Ch t th i r n CTRHC Ch t th i r n h u c CTRSH Ch t th i r n sinh ho t CTRCN Ch t th i r n công nghi p CTRYT Ch t th i r n y t

H ND H i đ ng nhân dân Khu LHXL CTR Khu liên hi p x lý ch t th i r n KCN, KCX Khu công nghi p, khu ch xu t NCKH Nghiên c u khoa h c

URENCO Công ty trách nhi m h u h n nhà n c m t thành viên

môi tr ng đô th 3R Reduction – Reuse - Recycly

(Gi m thi u – Tái s d ng - Tái ch )

DANH M C HÌNH V

Trang Hình 1.1 T l phát sinh CTRSH t i các vùng nông thôn Viêt Nam n m 2007 10

Hình 3.2 Xe gom rác tiêu chu n t i xã Yên S - Hoài c

Xe gom CTRHC (màu xanh) – Xe gom CTRVC (màu tr ng)

DANH M C CÁC B NG

Trang

B ng 1.1 Các d ng ch t th i phát sinh t nh ng ngu n khác nhau 05

B ng 1.2 Thành ph n CTR t nhi u ngu n khác nhau 06

B ng 2.2 L ch trình thu gom, v n chuy n CTRSH trên đ a bàn huy n Ba Vì 38

B ng 2.3 S l ng ng i và ph ng ti n thu gom trên toàn huy n 41

B ng 2.4 Hi n tr ng các bãi trung chuy n CTRSH c a huy n Ba Vì 41

B ng 3.1 B ng thông s thi t k nhà máy đ t rác Ba Vì 70

B ng 3.2 B ng d toán các h ng m c công trình c a nhà máy 70

B ng 3.4 ánh giá hi u qu đ i v i doanh nghi p c a d án 72

M U 1.1 Tính c p thi t c a đ tài

Ngày nay, cùng v i s phát tri n đi lên c a kinh t - xã h i, đ i s ng con ng i ngày càng đ c nâng cao S phát tri n m nh m c a công nghi p, nông nghi p, th ng m i và

d ch v đã đ a v th và cu c s ng c a đ t n c ta lên m t t m m i Tuy nhiên, cu n theo

s phát tri n m nh m và v i vã đó là muôn vàn các v n đ b t c p và nh c nh i mà h u

qu c a nó đã và đang gây ra khi n chúng ta không th bàng quan V n đ th ng xuyên

đ c đ a ra bàn lu n và luôn nóng b ng b i m c đ nghiêm tr ng và tính c p thi t c a

Trong các n m g n đây, ng và Nhà n c ta đã có nhi u ch tr ng, chính sách đ u

t cho qu n lý ch t th i r n, tuy v y th c t m i t p trung đ u t ch y u cho khu v c thành ph , đô th và các khu công nghi p Và m i g n đây, cùng v i chính sách v xây

d ng nông thôn m i, v n đ qu n lý ch t th i r n mà đ c bi t là ch t th i r n sinh ho t đã quan tâm và đ a vào nh m t ch tiêu đ xây d ng nông thôn m i V i h n 80% dân s

c a c n c, và h n 70% dân s vùng đ ng b ng sông H ng s ng nông thôn, thì chính sách này th c s thi t th c và có ý ngh a to l n

Tuy nhiên, tr c th c tr ng đô th hóa nhanh chóng hi n nay, ranh gi i gi a nông thôn

và thành th không còn rõ ràng S thay đ i nhanh c v s l ng và thành ph n c a CTR

Vi c xây d ng đ c m t mô hình qu n lý cho phù h p và hi u qu th c s là khó kh n và

c n th c nghi m r t nhi u Không n m ngoài quy lu t bi n đ i đó, huy n Ba Vì, m t huy n nông thôn mi n núi c a Thành ph Hà N i đang có nh ng thay đ i, không còn nguyên th y cái “nông thôn mi n núi” v n có Cùng v i s đi lên c a đ t n c, s chuy n

d ch c c u kinh t - xã h i m nh m T m t huy n n i ti ng v i khí h u trong lành, môi

tr ng thiên nhiên hoang s , v n đ ô nhi m nói chung và ô nhiêm ch t th i r n nói riêng

ch a t ng nh c t i trong nh ng n m tr c đây Ngày nay, ch t th i r n đã và đang d n tr thành m i quan ng i l n c a đ a ph ng tr c th c tr ng ra t ng nhanh v s l ng, bi n

đ i ph c t p v thành ph n và thi u kinh nghi m trong qu n lý Nh n th y đ c tính c n thi t ph i xây d ng m t mô hình qu n lý và ph ng pháp x lý hi u qu phù h p v i th c

t Do v y, đ tài “ ánh giá hi n tr ng ch t th i r n trên đ a bàn huy n Ba Vì và đ xu t

gi i pháp nâng cao hi u qu qu n lý” là c n thi t, có ý ngh a khoa h c và th c ti n

i u tra, kh o sát và thu th p các tài li u, s li u liên quan đ n đ tài:

- Các tài li u, s li u liên quan đ n các xã, c s s n xu t, kinh doanh trên đ a bàn huy n Ba Vì

- Các s li u v đi u ki n t nhiên, kinh t - xã h i, đ nh h ng phát tri n kinh t - xã

h i c a huy n Ba Vì và thành ph Hà N i

- Quá trình hình thành và phát tri n c a các làng xã, th tr n trên đ a bàn huy n

- i u tra, kh o sát và thu th p các tài li u, s li u v th c tr ng qu n lý CTR, mô hình qu lý CTR trên đ a bàn huy n Ba Vì

1.4.2 Ph ng pháp k th a

Lu n v n có k th a m t cách ch n l c các nghiên c u đã có liên quan đ n đ tài Các nghiên c u đã th c hi n tr c đây v qu n lý CTR vùng ven đô, qu n lý CTR nông thôn và CTR thành ph , bao g m: CTR, CTR y t , CTR làng ngh , …

1.4.3 Ph ng pháp đánh giá và đ xu t

- D a vào các tài li u, s li u thu th p đ c ti n hành phân tích đánh giá m i quan h

gi a 3 ch th “ Các c p qu n lý – đ n v thu gom x lý – ng i dân” trong công tác qu n

lý CTRSH trên đ a bàn trong quá trình đô th hóa và kinh t xã h i phát tri n m nh m

- C u trúc làng xã trong huy n bi n đ i nh th nào trong quá trình đô th hóa; trình

đ dân trí, v n hóa, l i s ng, đ c đi m c s h t ng…

- ánh giá th c tr ng qu n lý và x lý CTRSH trên đ a bàn nghiên c u

- Phân tích nguyên nhân và đ a ra đ c gi i pháp phù h p cho v n đ nghiên c u

- ánh giá hi u qu c a gi i pháp

- a ra các ki n ngh , ý ki n đóng góp cho các đ tài nghiên c u ti p theo

CH NG 1 - T NG QUAN V HI N TR NG QU N LÝ CTR T I VI T NAM

VÀ GI I THI U VÙNG NGHIÊN C U 1.1 HI N TR NG QU N LÝ CTR T I VI T NAM

Khu dân c H gia đình, bi t th ,

chung c Th c ph m d th a, bao bì hàng hoá (b ng gi y, g , v i, da, cao su, PE, PP,

thi c, nhôm, th y tinh…), tro, đ dùng

đi n t , v t d ng h h ng (đ gia d ng, bóng đèn, đ nh a, th y tinh…), ch t

C quan, công

s Tr ng h c, b nh vi n, v n phòng c quan

chính ph

Gi y, nh a, th c ph m th a, th y tinh, kim lo i, ch t th i nguy h i…

Công trình xây

d ng Khu nhà s a ch a nâng c p m xây d ng m i,

r ng đ ng ph , cao c, san n n xây d ng

Xà b n, s t thép v n, vôi v a, g ch v ,

bê tông, g , ng d n……

D ch v công

c ng đô th Ho t đ ng d n rác v sinh đ ng ph , công

viên, khu vui ch i, gi i trí, bùn c ng rãnh

Gi y, nilon, v bao gói, th c ph m th a,

(Ngu n: Integrated Solid Waste Management, McGRAW-HILL 1993)

a Thành ph n c a CTR:

- Thành ph n c a CTR mô t các thành ph n riêng bi t mà t đó t o nên các dòng ch t

th i, m i quan h gi a các thành ph n này đ c bi u di n theo % kh i l ng Thành ph n CTR có th là thành ph n riêng bi t ho c thành ph n hóa h c

B ng 1.2: Thành ph n CTR t nhi u ngu n khác nhau

( Ngu n: CITENCO – CENTEMA, 2002)

B ng 1.2: Cho ta th y trong thành ph n riêng bi t c a CTRSH, ch t th i th c ph m chi m t l cao nh t, k đ n là gi y, nylon, nh a,…tro và da có giá tr th p nh t

B ng 1.3: Hàm l ng C, H, O, N trong CTR

STT Thành ph n

Tính theo ph n tr m tr ng l ng khô (%) Carbon Hydro Oxy Nit Tro L u

B ng 1.3 cho th y, thành ph n C là cao nh t, tùy theo m i lo i CTR mà thành ph n

c a nó c ng thay đ i Thành ph n này đ c s d ng đ xác đ nh nhi t l ng c a CTR

b Tính ch t c a ch t th i r n:

- D n (N): Các ch t th i th r n ho c l ng mà b n thân chúng có th n do k t qu

c a ph n ng hoá h c (ti p xúc v i ng n l a, b va đ p ho c ma sát), t o ra các lo i khí nhi t đ , áp su t và t c đ gây thi t h i cho môi tr ng xung quanh

do b ma sát trong các đi u ki n v n chuy n

+ Ch t th i có kh n ng t b c cháy: là ch t r n ho c l ng có th t nóng lên trong

đi u ki n v n chuy n bình th ng, ho c t nóng lên do ti p xúc v i không khí và có kh

n ng b t l a

- n mòn (AM): các ch t th i, thông qua ph n ng hoá h c, s gây t n th ng nghiêm

tr ng các mô s ng khi ti p xúc ho c trong tr ng h p rò r s phá hu các lo i v t li u, hàng hoá và ph ng ti n v n chuy n Thông th ng đó là các ch t ho c h n h p các ch t

có tính axit m nh (pH nh h n ho c b ng 2) hay ki m m nh (pH l n h n ho c b ng 12,5)

- Oxi hoá (OH): các ch t th i có kh n ng nhanh chóng th c hi n ph n ng oxy hoá

to nhi t m nh khi ti p xúc v i các ch t khác, có th gây ra ho c góp ph n đ t cháy các

ch t đó

- Gây nhi m trùng (NT): các ch t th i ch a các vi sinh v t ho c đ c t đ c cho là gây b nh cho con ng i và đ ng v t

- Có đ c tính ( ): bao g m

+ c tính c p: các ch t th i có th gây t vong, t n th ng nghiêm tr ng ho c có

h i cho s c kh e qua đ ng n u ng, hô h p ho c qua da

+ c tính t t ho c mãn tính: các ch t th i có th gây ra các nh h ng t t ho c

mãn tính, k c gây ung th do n ph i, hít th ph i ho c ng m qua da

+ c tính sinh thái ( S): các ch t th i có th gây ra các tác h i ngay l p t c ho c t

t đ i v i môi tr ng, thông qua tích lu sinh h c và (hay) tác h i đ n các h sinh v t

1.1.3 Phân lo i CTR

Vi c phân lo i CTR có th th c hi n theo nhi u cách khác nhau N u phân chia theo ngu n g c phát sinh, có th chia ra CTR sinh ho t đô th , CTR xây d ng, CTR nông thôn, nông nghi p và làng ngh , CTR công nghi p, CTR y t M t khác, n u phân chia theo tính ch t đ c h i c a CTR thì chia ra làm 2 lo i: CTR nguy h i và CTR thông th ng

V i m i cách phân lo i khác nhau, s có nh ng đ c đi m khác nhau v l ng và thành

ph n CTR Phân lo i ch t th i r n theo ngu n g c phát sinh Quá trình phát sinh CTR g n

li n v i quá trình s n xu t, m i giai đo n c a quá trình s n xu t đ u t o ra CTR, t khâu khai thác, tuy n ch n nguyên li u đ n khi t o ra s n ph m ph c v ng i tiêu dùng

Hi n nay, s li u v phát sinh CTR m i ch y u đ c th ng kê t i khu v c đô th và các KCN; khu v c nông thôn, h u nh s li u v CTR ch a đ c th ng kê m t cách

đ y đ (ch ng h n nh l ng r m, r th i b t s n xu t nông nghi p) Trên ph m vi toàn

qu c, t n m 2003 đ n n m 2008, l ng CTR phát sinh trung bình t ng t 150 - 200%, CTR sinh ho t đô th t ng trên 200%, CTR công nghi p t ng 181% , và còn ti p t c gia

t ng trong th i gian t i D báo c a B Xây d ng và B TN&MT, đ n n m 2015, kh i

l ng CTR phát sinh c đ t kho ng 44 tri u t n/n m, phát sinh CTR nhi u nh t là các

đô th và khu v c công nghi p Theo th ng kê các n m g n đây, kho ng 42 - 46% l ng CTR phát sinh là t các đô th , kho ng 17% CTR là t các ho t đ ng s n xu t công nghi p; s còn l i là CTR c a nông thôn, làng ngh và CTR y t ch chi m ph n nh

B ng 1.4 T ng h p l ng CTR nông nghi p phát sinh n m 2008, 2010

CTRSH t p trung hai đ ng b ng l n là ng b ng sông H ng (23%) và ng b ng sông C u Long Nam B (25%)

Hình 1.1 T l phát sinh CTRSH t i các vùng nông thôn Viêt Nam n m 2007

(Ngu n: Báo cáo môi tr ng qu c gia 2011)

D báo cho đ n n m 2015, t tr ng này cho CTR đô th và CTR công nghi p s còn

+Theo b n ch t ngu n t o thành:

 Ch t th i r n sinh ho t: là nh ng ch t th i liên quan đ n ho t đ ng s ng c a con

ng i, ngu n t o thành ch y u t các khu dân c , các c quan, tr ng h c, các trung tâm

- Tro và các ch t d th a th i b khác bao g m: v t ch t còn l i trong quá trình đ t

c i, than, r m r , lá cây… các gia đình, công s , nhà hàng, nhà máy, xí nghi p

- Các ch t th i r n t đ ng ph có thành ph n ch y u là lá cây, que, c i, nilon, v bao gói

- Ch t th i nông nghi p: v t ch t lo i b t các ho t đ ng s n xu t nông nghi p nh

r m, cây tr ng, ch n nuôi, bao bì đ ng phân bón và hóa ch t b o v th c v t

 Ch t th i r n công nghi p: là ch t th i phát sinh t các ho t đ ng s n xu t công nghi p, ti u th công nghi p Các ngu n phát sinh ch t th i công nghi p g m:

- Các ph th i t v t li u trong quá trình s n xu t công nghi p, tro, x trong các nhà máy nhi t đi n;

- Các ph th i t nhiên li u ph c v cho quá trình s n xu t;

- Các ph th i trong quá trình công ngh ;

- Bao bì đóng gói s n ph m;

- Ch t th i xây d ng: là các ph th i nh đ t, đá, g ch ngói, bê tông v do các ho t

đ ng phá d , xây d ng công trình

 Ch t th i nguy h i: bao g m các lo i hóa ch t d gây ph n ng, đ c h i, ch t sinh h c d th i r a, các ch t d cháy, n ho c các ch t th i phóng x , các ch t th i nhi m khu n, lây lan… có nguy c đe d a t i s c kh e con ng i, đ ng v t và cây c

- Ch t th i t các nhà máy x lý: ch t th i r n t h th ng x lý n c c p, n c th i, nhà máy x lý ch t th i công nghi p

- Ch t th i y t nguy h i: là ch t th i có ch a các ch t ho c h p ch t có m t trong các

tính gây nguy h i tr c ti p ho c t ng tác v i các ch t khác gây nguy h i t i môi tr ng

và s c kh e c a c ng đ ng Các ngu n phát sinh ra ch t th i b nh vi n bao g m:

 Các lo i bông b ng, g c, n p dùng trong khám b nh, đi u tr , ph u thu t;

 Các lo i kim tiêm, ng tiêm;

Ch t th i r n thông th ng N m 2009, theo k t qu kh o sát c a T ng c c Môi

tr ng, l ng CTR thông th ng phát sinh trong c n c vào kho ng 28 tri u t n/n m, trong đó, CTR công nghi p thông th ng là 6,88 tri u t n/n m, CTR sinh ho t vào kho ng 19 tri u t n/n m, CTR y t thông th ng vào kho ng 2,12 tri u t n/n m Ch t th i nguy h i Trong giai đo n hi n nay, l ng ch t th i không ng ng gia t ng t o s c ép r t

l n đ i v i công tác BVMT Theo k t qu th ng kê, n m 2003 l ng CTNH phát sinh vào kho ng 160 nghìn t n và d báo s t ng lên 500 nghìn t n vào n m 2010 Nh ng th c

t đ n n m 2009, theo báo cáo c a 35/63 t nh thành ph , l ng CTNH phát sinh t các

đ a ph ng này đã vào kho ng 700 nghìn t n N m 2009, l ng CTNH đ c thu gom,

v n chuy n, x lý b i các đ n v hành ngh qu n lý CTNH liên t nh do T ng c c Môi

tr ng c p phép là h n 100 nghìn t n (ch đáp ng m t ph n nh trong t ng l ng phát sinh) Phát sinh CTNH r t đa d ng v ngu n và ch ng lo i trong khi công tác phân lo i t i ngu n còn y u d n đ n khó kh n trong công tác qu n lý và x lý Ch t th i công nghi p

t i Vi t Nam chi m kho ng t 13% - 20% t ng l ng ch t th i, trong s đó, CTNH chi m kho ng 18% t ng s ch t th i công nghi p CTNH còn phát sinh t các ho t đ ng s n

xu t nông nghi p nh các v chai l hóa ch t, phân bón, thu c BVTV, sau quá trình s

dân trong h ng th v n hóa nh đ c sách, báo, (2) ngành công nghi p đóng gói hàng hoá cho tiêu dùng và xu t kh u phát tri n m nh làm gia t ng thành ph n th i; Nilon -

Nh a các lo i: v i t c đ và xu h ng phát tri n nhanh, ngành công nghi p đóng gói, công nghi p s n xu t các m t hàng nh a đã làm gia t ng kh i l ng nh a trong CTR;

V i: thành ph n ch t th i này r t khó d đoán, tuy nhiên nó có th s t ng lên trong th i gian t i khi nhu c u may m c c a ng i dân t ng cao c ng nh s đ y m nh xu t kh u các m t hàng này

Hình 1.2 CTR phát sinh t ho t đ ng s n xu t và sinh ho t c a làng ngh đúc đ ng

i Bái – B c Ninh

(Ngu n: Báo cáo môi tr ng qu c gia 2011)

Ch t th i r n tr ng h p còn v t b a bãi ngay đ u ngu n n c sinh ho t T ng s các

lo i hoá ph m nông nghi p hi n đ c l u gi có th h n 37 nghìn t n, trong đó có 53%

đ c l u gi t i khu v c ng b ng sông C u Long Bên c nh các kho l u gi , theo đi u tra t i 39 t nh thành trong c n c thì có đ n h n 730 nghìn hoá ph m nông nghi p không nhãn mác, bao g m các chai l b ng nh a, thu tinh hay kim lo i Nh ng hoá ph m này

hi n đang th i b không đúng cách ho c v n đ c s d ng Trong ho t đ ng y t , l ng CTR y t phát sinh hi n vào kho ng 350 t n/ngày Ch t th i y t đ c chia làm 5 lo i

g m: ch t th i lâm sàng, ch t th i phóng x , ch t th i hoá h c, các bình khí có áp su t và

ch t th i sinh ho t thông th ng CTR y t nguy h i chi m t tr ng kho ng 20 - 25% t ng

l ng phát sinh trong các c s y t ó là ch t th i có tính lây nhi m nh máu, d ch, ch t

ti t, b ph n c th , v t s c nh n, ch t th i hóa h c, d c ph m, ch t th i phóng x và các bình áp su t có kh n ng cháy n

t nh, thành ph v i đ n v ch u trách nhi m v sinh đ ng ph là các công nhân quét d n

và thu gom rác th i t các ho t đ ng sinh ho t c a ng i dân khu v c đô th Ch t th i sau đó đ c t p k t và đ th i t i n i quy đ nh Trong giai đo n ti p theo, cùng v i quá trình công nghi p hóa, hi n đ i hóa đ t n c, các ngành kinh t b t đ u đ c Nhà n c

u tiên phát tri n Các ho t đ ng công nghi p, nông nghi p, ch n nuôi và các ngành du

l ch, d ch v theo đó c ng phát tri n m nh là nguyên nhân phát sinh l ng ch t th i ngày càng l n c a các ngành nêu trên i kèm v i quá trình phát sinh v kh i l ng là tính ph c

t p, s nguy h i v tính ch t Công tác qu n lý CTR không còn đ n thu n là qu n lý CTR sinh ho t mà còn bao g m v n đ qu n lý CTR công nghi p, xây d ng, y t , nông nghi p Quá trình phát tri n đòi h i công tác qu n lý CTR phát tri n t ng ng v c ch , chính sách, pháp lu t và các ngu n l c Nh m đáp ng k p th i yêu c u th c t đ t ra, công tác qu n lý CTR đ c đi u ch nh b ng m t h th ng các chính sách, v n b n quy

ph m pháp lu t quy đ nh khá chi ti t Song song v i đó, h th ng t ch c qu n lý CTR

b t đ u hình thành và phát tri n v i các nguyên t c t ng đ i c th ; c n c theo ch c

n ng qu n lý và nhi m v đ c giao, các b , ngành liên quan có trách nhi m qu n lý CTR phát sinh c a ngành Cho đ n nay, ho t đ ng qu n lý CTR không ch t p trung vào công tác thu gom và t p k t CTR sinh ho t đô th đ n n i đ th i theo quy đ nh Công tác

qu n lý CTR hi n nay đã m r ng h n, bao g m t ho t đ ng thu gom, v n chuy n, trung chuy n và x lý CTR h p v sinh, đ m b o các QCVN và TCVN đ t ra; không nh ng đ i

v i CTR sinh ho t đô th , nông thôn mà còn đ i v i CTR công nghi p, CTR t ho t đ ng

s n xu t nông nghi p, ch n nuôi và CTR y t M c dù hi n nay, công tác qu n lý CTR

ch a th c s đáp ng đ c yêu c u th c t nh ng cùng v i s phát tri n KT-XH, đi cùng

v i xu h ng phát tri n và h i nh p, công tác qu n lý CTR đã t ng b c đ c thay đ i,

t ng c ng đ phát huy h n n a vai trò và hi u qu th c hi n

- Th ch , chính sách đã đi vào cu c s ng Trong nhi u n m qua, công tác qu n lý CTR đã nh n đ c r t nhi u s quan tâm c a ng và Nhà n c, th hi n b ng các chính sách, pháp lu t qu n lý CTR đã đ c quy đ nh trong Lu t BVMT 1994, Lu t BVMT

2005, Lu t BVMT 2014, trong Chi n l c B o v môi tr ng qu c gia đ n n m 2010 và

đ nh h ng đ n n m 2020 , và c th là trong Chi n l c qu n lý CTR t i các đô th và KCN Vi t Nam n m 1999, nay đ c thay th b ng Chi n l c qu c gia v qu n lý t ng

h p CTR t i n m 2025 và t m nhìn t i n m 2050 Chi n l c qu c gia v qu n lý t ng

h p CTR t i n m 2025 và t m nhìn t i n m 2050 và Chi n l c B o v môi tr ng qu c gia đ n n m 2010 và đ nh h ng đ n n m 2020 Các chi n l c này đã đ t ra các m c tiêu

c th có ý ngh a đ nh h ng cho các công tác qu n lý CTR hi n nay Tuy nhiên, k t qu

đ t đ c trên th c t v n còn h n ch so v i yêu c u c a chi n l c đ ra, các m c tiêu

qu n lý CTR đ t ra còn g p r t nhi u khó kh n trong vi c tri n khai th c hi n c ng nh hoàn thành m c tiêu

- S đ a ph ng báo cáo: 30

- S đ a ph ng báo cáo: 22

3 T l khu dân c có

thùng đ ng

S đ a ph ng báo cáo: 28

4 T l khu v c công

c ng có thùng gom

S đ a ph ng báo cáo: 33

( Ngu n: Báo cáo ánh giá tình hình th c hi n Chi n l c BVMT qu c gia đ n n m

2010 và đ nh h ng đ n n m 2020, Vi n Chi n l c và Chính sách TN&MT, 2011)

- Nh ng t n t i trong công tác qu n lý:

Chi n l c qu c gia v qu n lý t ng h p CTR đ n n m 2025, t m nhìn đ n n m 2050,

đã xác đ nh rõ nh ng m c tiêu, nhi m v và các gi i pháp t nay cho đ n n m 2020 đ ng

th i nêu rõ trách nhi m c a các b , ngành và đ a ph ng trong vi c tri n khai phân lo i CTR t i ngu n, gi m thi u, tái s d ng và tái ch CTR Ho t đ ng tái ch ph li u có ý ngh a r t to l n v kinh t - xã h i và môi tr ng Nh ng ho t đ ng này không nh ng đem l i hi u qu kinh t trong th tr ng tái ch ch t th i mà còn đem l i nhi u vi c làm cho ng i lao đ ng, t o ra s n ph m h u ích ph c v đ i s ng, h n n a còn gi m l ng CTR ph i đ a đi chôn l p, ti t ki m tài nguyên thiên nhiên, đ c bi t là di n tích s d ng

đ t đ quy ho ch xây d ng bãi chôn l p

Chính sách v xã h i hóa qu n lý ch t th i r n sinh ho t c n c theo Ngh đ nh s 59/2007/N - CP và Ngh đ nh s 69/2008/N -CP4, chính sách v xã h i hóa công tác

qu n lý CTR sinh ho t c ng đã đ c u tiên phát tri n c c p trung ng và đ a

ph ng Trong đó, Chính ph khuy n khích khu v c t nhân tham gia m nh m vào công tác thu gom, v n chuy n và x lý CTR Nh ng k t qu đ t đ c trong th i gian qua đã cho th y đây là m t trong nh ng chính sách r t phù h p v i đi u ki n th c t n c ta

hi n nay Hi n nay các v n b n quy ph m pháp lu t quy đ nh v m t s v n đ có tính then ch t đ i v i công tác qu n lý CTR (bao g m các v n đ nh nhân l c, b máy t

ch c, trình đ , các h ng d n k thu t ) v n còn thi u, d n đ n các ho t đ ng qu n lý CTR khó tri n khai trong th c t , đ c bi t đ i v i công tác qu n lý CTNH Do không có

m t t ch c đ u m i chung v qu n lý CTR nên các v n b n, quy chu n quy ph m, quy

- T l thu gom, v n chuy n CTR tuy t ng song v n m c th p, xã h i hóa công tác thu gom, v n chuy n CTR tuy đã đ c phát tri n nh ng ch a r ng và ch a sâu N ng l c trang thi t b thu gom, v n chuy n còn y u và thi u, d n t i m t s đ a ph ng đã th c

hi n phân lo i CTR t i ngu n nh ng khi thu gom, v n chuy n l i đem đ chung làm gi m

hi u qu vi c phân lo i Trong khi đó, tái ch và tái s d ng ch t th i m i ch th c hi n quy mô ti u th công nghi p, phát tri n t phát, thi u qu n lý d n t i thi u đ nh h ng,

không đ ng b và kém hi u qu

- Tình tr ng đ CTR không đúng n i quy đ nh còn x y ra th ng xuyên, gây ô nhi m môi tr ng, nh h ng s c kh e c ng đ ng và c nh quan khu dân c S l ng các công trình x lý h p v sinh, đ t tiêu chu n còn thi u Ph ng pháp x lý ch y u v n

là chôn l p, yêu c u qu đ t, tri phí qu n lý l n bên c nh r i ro cao Các gi i pháp x lý công ngh cao nh : đ t, chôn l p thu h i n ng l ng, x lý rác thu d u DO,…ch a đ c

nh n th c ch a đúng đ n v CTR, s thi u quan tâm c a chính quy n đ a ph ng c ng

nh đôi ng cán b cho công tác qu n lý CTR còn y u và thi u đ c bi t là vùng nôi thôn

và vùng có đi u ki n kinh t khó kh n, d n t i hi u qu qu n lý CTR còn ch a cao

1.2 GI I THI U VÙNG NGHIÊN C U

1.2.1 i u ki n t nhiên, kinh t , xã h i huy n Ba Vì

1.2.1.1 u ki n t nhiên

a/ V trí đ a lý, đ a hình

- Ba Vì là huy n t n cùng phía Tây B c c a Hà N i, trên đ a bàn huy n có m t ph n

l n c a dãy núi Ba Vì ch y qua phía Nam huy n, phía ông giáp S n Tây, phía ông Nam giáp huy n Th ch Th t, phía Nam giáp các huy n L ng S n, K S n c a Hòa Bình Phía B c giáp thành ph Vi t Trì, Phú Th , v i ranh gi i là sông H ng (sông Thao)

n m phía B c Phía Tây giáp các huy n Lâm Thao, Tam Nông, Thanh Th y c a Phú

Th , Phía ông giáp huyên V nh T ng t nh V nh Phúc, ranh gi i là sông H ng

- Huy n Ba Vì là m t huy n bán s n đ a, trên đ a bàn 30 xã và m t th tr n; di n tích t nhiên 428,0 km2, l n nh t trong s các qu n huy n c a thành ph Hà N i

- ranh gi i c a huy n v i t nh Phú Th có hai ngã ba sông là: Ngã ba Trung Hà

gi a sông à và sông H ng t i đ a ph n xã Phong Vân và ngã ba sông Hac gi a sông

Hình 1.3 B n đ hành chính huy n Ba Vì

(Ngu n: UBND huy n Ba Vì, 2014)

b/ c đi m khí h u, th y v n, tài nguyên

• c đi m khí h u

- c đi m chung c a Ba Vì b chi ph i b i các y u t v đ B c, c ch gió mùa,

t o nên khí h u nhi t đ i m v i mùa ông l nh và khô Nhi t đ trung bình n m trong khu v c là 23,4oC vùng th p, nhi t đ th p nh t xu ng t i 2,7 oC, nhi t cao nh t lên

t i 42 oC đ cao 400 m, nhi t đ trung bình n m 20,6 oC T đ cao 1000 m tr lên, nhi t đ ch còn 16 o

C

- L ng m a trung bình n m khá cao, kho ng 2500 mm, phân b không đ u trong

n m, t p trung nhi u vào tháng 7, tháng 8 m trung bình cao, 86,1% Vùng th p

th ng khô hanh vào tháng 12, tháng 1 T đ cao 400 m tr lên g n nh không có mùa khô Mùa ông gió B c v i tu n su t > 40% Mùa H có gió ông Nam v i t n su t 25%

và h ng Tây Nam V i đ c đi m này, Ba Vì là n i có khi h u lí t ng cho du l ch, ngh

d ng và phát tri n kinh t

• Th y v n

- H th ng sông su i trong khu v c ch y u b t ngu n t th ng ngu n núi Ba Vì

và núi Viên Nam Các su i l n và dòng nhánh ch y theo h ng B c, ông B c và đ u

ph l u c a sông H ng phía Tây, các su i ng n và d c h n so v i phía B c và phía ông, đ u là ph l u c a sông à Các su i này th ng gây l vào mùa m a V mùa khô các su i nh th ng c n ki t Các su i chính trong khu v c g m có: Su i Cái, su i Mít, su i Ninh, su i Y n, su i B n,…

- Sông à ch y qua phía Nam núi Ba Vì, sông r ng cùng h th ng su i khá dày

nh su i i, su i Ca, su i Mít, su i Xoan,… th ng xuyên cung c p n c cho s n xu t

và sinh ho t c a ng i dân Bên c nh đó còn có các h ch a n c l n nh h Su i Hai,

ng Mô, Hooc Cua,…d tr n c cho nông nghi p và sinh ho t ng th i, t o nên không gian th ng c nh, môi tr ng cho du l ch, ngh d ng và các ho t đ ng kinh t khác

- Ba Vì c ng là n i có m ng l i th y v n đ c đáo, xung quanh g n nh đ c bao

b c b i hai con sông l n là sông H ng và sông à Ngoài ra, còn nhi u dòng sông, su i

nh t trên núi, t o ngu n n c d i dào cho ho t đông kinh t xã h i phát tri n

• Tài nguyên thiên nhiên

- V i đi u ki n khí h u th y v n phong phú Ba Vì là đ a ph ng có ngu n tài nguyên thiên nhiên đa d ng và d i dào c bi t là tài nguyên r ng và tài nguyên n c

- Có v trí đ t bi t v i vùng nh các y u t thu n l i nh đ a hình phân cách, núi cao sông sâu li n nhau, khí h u thay đ i theo đ cao, vùng v i th m th c v t đ c b o t n t t

1.2.1.2 c đi m kinh t , xã h i

a/ Dân s và l c l ng lao đ ng

Dân s c a huy n Ba Vì kho ng 273 000 ng i L c l ng lao đ ng c a huy n Ba Vì

n m 2014 có kho ng h n 100 000 ng i , chi m 38% dân s , trong đó lao đ ng đang có

vi c làm (chi m 92% s ng i trong đ tu i lao đ ng) thì lao đ ng nông nghi p chi m 62%, d ch v th ng m i chi m 22,3%, công nghi p, ti u th công nghi p và xây d ng

ch chi m 15,7% Lao đ ng ch a có vi c làm th ng xuyên chi m 7,8% s ng i trong

đ tu i lao đ ng Có th nói, ngu n lao đ ng c a huy n khá d i dào, tuy nhiên lao đ ng

ch y u là lao đ ng ph thông, ch a qua đào t o, làm vi c trong l ch v c nông nghi p là

ch y u, nên kinh t còn nhi u khó kh n

b/ Th c tr ng phát tri n kinh t xã h i

- V i đ c thù là vùng nông thôn mi n núi, kinh t nông nghi p là ch y u i s ng

v t ch t tinh th n c a ng i dân còn nhi u khó kh n

- Trong nh ng n m qua, đ c s quan tâm c a thành ph , s n l c c a ng b , nhân dân các dân t c huy n Ba Vì đã ph n đ u th c hi n th ng l i Ngh quy t i h i

ng b huy n l n th XX (2005-2010) Các m c tiêu đ t đ c v t Ngh quy t đ ra

T ng giá tr s n xu t đ t 9.116 t đ ng, giá tr t ng thêm đ t 4.311 t đ ng, t ng tr ng kinh t đ t 16%

- S n xu t nông lâm th y s n theo giá tr t ng thêm đ t 1.662 t đ ng, t ng 24,2% so

v i cùng k Nông nghi p v i hai s n ph m đ c tr ng là chè s n l ng 12.800 t n/n m và

s n l ng s a t i đ t 9.750 t n/n m

- S n xu t công nghi p, TTCN: gíá tr t ng thêm đ t 340 t đ ng, t ng 34% so v i cùng k Huy n có hai c m công nghi p nh là Cam Th ng và ng Giai, cùng v i 12 làng ngh đang ho t đ ng hi u qu

- D ch v du l ch: v i đi u ki n t nhiên u đãi, du l ch hi n đang là ngành đ c quan tâm đ c bi t c a Ba Vì, và đang mang l i giá tr to l n Gía tr t ng thêm đ t 1.803

t đ ng, t ng 48,4% so v i cùng k Doanh thu du l ch đ t 70 t đ ng, thu hút 1,5 tri u

l t khách đ n Ba Vì m i n m Toàn huy n có 15 đ n v ho t d ng kinh doanh du l ch

- Chính sách xã h i, lao đ ng vi c làm, nông nghi p, nông thôn, nông dân đ c quan tâm gi i quy t vi c làm m i cho 10.750 lao đ ng S nghi p giáo d c đ c coi

tr ng, đã có h n 18 tr ng trên đ a bàn đ t chu n qu c gia Công tác y t đã có 23/31

tr m có bác s , 30/31 xã đ t chu n qu c gia v y t V v n hóa đã có 96 làng và 45 c quan đ t danh hi u v n hóa, TDTT ti p t c phát tri n m nh

- C i cách hành chính có s ti n b nhanh, an ninh chính tr tr t t an toàn xã h i

đ c gi v ng

- Công tác xây d ng ng, chính quy n, M t tr n T qu c và các đoàn th luôn có

s ch đ o t p trung; h th ng chính tr t huy n đ n c s đ c c ng c , đ m b o s lãnh

đ o, ch đ o th c hi n th ng l i Ngh quy t đ ra

- V i truy n th ng đoàn k t, c n cù, sáng t o trong lao đ ng, s n xu t và b o v t

qu c đ c s quan tâm c a Trung ng, Thành y, H ND, UBND và các S ban ngành Thành ph Ba Vì luôn ph n đ u tr thành huy n phát tri n c a thành ph Hà N i

1.2.1.3 Quy ho ch phát tri n kinh t - xã h i và b o v môi tr ng

- V i h n 273 000 ng i, hàng tr m c s s n xu t l n nh , hàng ch c tr m y t và

b nh vi n Ch a k di n tích nông nghi p r ng l n, các c quan đoàn th , tr ng h c, ch

và các khu du l ch phát tri n m t cách m nh m Cùng v i s đi lên c a kinh t - xã h i,

m c s ng ng i dân đ c nâng cao, b m t c a m t huy n nông thôn mi n núi đang đ i thay t ng ngày Tuy nhiên, bên c nh đó là áp l c đ i v i môi tr ng không ng ng gia

t ng Ô nhi m môi tr ng n c, không khí và đ c bi t là CTR đang đ t ra thách th c l n

cho lãnh đ o và toàn th nhân dân huy n Ba Vì

- Cùng v i s nh n th c và quan tâm đúng đ n t i v n đ môi tr ng S ch đ o tích c c c a thành ph , đ nh h ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n: gi v ng nông nghi p, phát tri n m nh công nghi p và d ch v , đ c bi t là d ch v trong đó l y du l ch là

tr ng tâm; phát tri n v n hóa xã h i, gi v ng tr t t an ninh xã h i, t ng b c nâng cao

ch t l ng đ i s ng v t ch t, tinh th n c a ng i dân Huy n Ba Vì đã có nh ng quy t

đ nh đúng đ n và k p th i trong quy ho ch phát tri n kinh t - xã h i và môi tr ng c a

đ a ph ng C th :

Theo quy t đ nh s 894/Q -UBND ngày 20 tháng 02 n m 2012 c a UBND Thành

ph Hà N i đã phê duy t quy ho ch t ng th phát tri n kinh t - xã h i huy n Ba Vì đ n

n m 2020, đ nh h ng đ n n m 2030 (8) Quy ho ch đã ch rõ:

+ Phát tri n kinh t - xã h i Ba Vì đ t trong m i quan h g n bó ch t ch v i t ng th phát tri n c a Thành Ph , theo quy ho ch t ng th phát tri n kinh t - xã h i và môi

tr ng Phát huy t i đa l i th c a Huy n

+ Phát huy cao nh t n i l c c a huy n (ti m n ng đ t đai, đ a hình, v trí đ a lý,…)

đ ng th i s d ng hi u qu các ngu n l c, y u t bên ngoài t o s phát tri n nhanh, b n

v ng, s m đ a Ba Vì tr thành huy n có trình đ phát tri n kinh t - xã h i đ t m c trung bình c a Thành ph vào n m 2020 Chuy n d ch c c u lao đ ng t nông nghi p sang phi nông nghi p g n v i ch ng trình xây d ng nông thôn m i

+ c bi t, phát tri n kinh t theo h ng hi u qu , b n v ng, t ng tr ng kinh t ph i

đi đôi v i gi i quy t các v n đ xã h i, đ c bi t là đ m b o an sinh xã h i, b o v s đa

d ng sinh h c, gi i quy t tri t đ v n đ ô nhi m môi tr ng, t o môi tr ng sinh thái xanh s ch đ p T ng c ng c ng c qu c phòng, an ninh, b o đ m an ninh chính tr và

tr t t xã h i

V i m c tiêu đ n n m 2030, Ba Vì là vùng không gian xanh, s ch, đ p c a thành

ph v i nhi u s n ph m du l ch đ c đáo ã th hi n s quan tâm c ng nh s đánh giá,

nh n th c đúng đ n t m quan tr ng c a công tác BVMT c a các c p lãnh đ o c ng nh nhân dân huy n Ba Vì

K t lu n ch ng 1:

1 CTR và v n đ qu n lý CTR hi n nay đang là m t trong nh ng v n đ đ c đ c

bi t quan tâm hi n nay Qu n lý CTR không ch d ng l i m c thu gom và x lý

hi u qu , vi c tái ch , tái s d ng và bi n rác th i thành tài nguyên đang đ c đ t nên hàng đ u

2 V c b n, trong nh ng n m g n đây, cùng v i s phát tri n c a kinh t xã h i S

ti n b trong nh n th c và đ i m i trong t duy, v n đ qu n lý CTR đã và đang có

nh ng b c kh i s c đáng k , đ c bi t trong qu n lý CTR đô th và công nghi p Tuy nhiên đ i v i CTR nông thôn và CTR nguy h i còn nhi u h n ch , c trong công tác thu gom, v n chuy n, x lý c ng nh qu n lý Còn y u và thi u nh ng

v n qu n quy đ nh c th v phân lo i, công ngh trong x lý và t duy coi rác th i

là ngu n tài nguyên V n c n h n n a các gi i pháp đ nâng cao hi u qu qu n lý

CTR nói chung, đ c bi t là công ngh x lý CTR phù h p

3 V i đ c đi m là m t huy n nông thôn mi n núi c a Thành ph Hà N i i u ki n

t nhiên kinh t - xã h i thu n l i cho phát tri n nông nghi p, công nghi p và đ c

bi t là d ch v Ba Vì đang đ ng tr c nguy c và thách th c l n cho phát tri n

Nâng cao hi u qu qu n lý CTR đ c bi t là CTRSH là v n đ quan tr ng

4 Ngu n phát sinh CTR ch y u trên đ a bàn huy n Ba Vì là CTRSH Cùng v i s gia t ng dân s , d ch v và công nghi p L ng phát sinh CTR c ng không ng ng gia t ng n nay, t i nhi u đ a ph ng trên c n c đã hình thành các mô hình thu gom, v n chuy n CTRSH và đã đem l i hi u qu cao Tuy nhiên, vi c áp d ng các mô hình đó cho Ba Vì còn nhi u h n ch do các đ c đi m riêng bi t c a m t huy n nông thôn mi n núi Vi c nghiên c u, xây d ng các lu n đi m, lu n c khoa

h c c n thi t đ đ xu t m t mô hình qu n lý CTR trong đó c b n là CTRSH cho

đ a ph ng là c n thi t

Ch ng 2 ÁNH GIÁ HI N TR NG CTRSH TRÊN A BÀN HUY N BA VÌ 2.1 Ngu n phát sinh, l ng và thành ph n ch t th i r n sinh ho t

2.1.1 Thi t k phi u đi u tra CTRSH th c t phát sinh trên đ a bàn huy n Ba Vì

- V i dân s h n 273 000 ng i, phân b trên di n tích 428 km2 trên đ a bàn c a 31 xã

Và dân c phân b ph c t p và không đ ng đ u Cùng v i s phân b dân c , đi u ki n t nhiên và kinh t xã h i gi a các vùng c a huy n c ng khác nhau D n t i t l phát sinh, thành ph n và hi u qu qu n lý CTRSH c a các xã trên đ a bàn huy n c ng r t khác nhau

H n th n a, trong th i gian v a qua, công tác qu n lý CTRSH trên đ a bàn còn nhi u b t

c p, y u kém, đ c bi t v i các xã vùng núi c a huy n Chính vì vây, đ xác đ nh chính xác

l ng CTRSH phát sinh, c ng nh t l , thành ph n c a chúng, t đó đ a ra gi i pháp qu n lý phù h p là c n thi t và đúng đ n Và vi c l p phi u đi u tra CTRSH th c t phát sinh trên đ a bàn c n đ c th c hi n

- Do đ a hình ph c t p, dân s l i phân b không đ u, chia thành nhi u khu v c nh th

tr n, nông thôn và nông thôn mi n núi Vi c đi u tra h t toàn b các đ i t ng g p nhi u khó

kh n và không kh thi Trong lu n v n c a mình, tôi đã l a ch n 3 đ i t ng có vai trò quan

tr ng trong vi c xác đ nh thành ph n CTRSH phát sinh, hi u qu c a công tác qu n lý và c

s cho các đ xu t gi i pháp qu n lý phù h p, đó là: (1) H gia đình; (2) Cán b môi tr ng;

và (3) Lãnh đ o đ a ph ng C th :

a./ Phi u đi u tra, ph ng v n đ i v i h gia đình

- CTRSH phát sinh t các h gia đình chi m đa s trong t ng l ng CTRSH trên đ a bàn Và c ng là lo i có thành ph n ph c t p, đa d ng nh t

- V i đ c đi m dân c phân b theo vùng, v i 3 vùng c b n là: Th tr n, nông thôn và nông thôn mi n núi Tôi đã ti n hành đi u tra theo 3 vùng này C th : v i th tr n, huy n

Ba Vì có 01 th tr n là Th tr n Tây ng, n i t p trung đông dân c , các c quan hành chính, tr ng h c,…c a huy n đ u đ c đ t t i đây Bên c nh đó, xung quanh là các xã

nh Tiên Phong, Chu Minh, V t L i, dân c đông đúc, kinh t - xã h i phát tri n nh t trong toàn huy n

- T i Th tr n Tây ng, tôi đã l a ch n Thôn ông đ ti n hành đi u tra ph ng v n,

v i t ng s phi u đi u tra là 50 phi u Bi u m u phi u đ c trình bày Ph l c s 07 và

b./ Phi u đi u tra, ph ng v n đ i v i cán b môi tr ng

- Song song v i vi c đi u tra t i các h gia đình V i vi c l y thông tin qua các phi u

đi u tra, ph ng v n đ i v i cán b môi tr ng các xã s cung c p cho tôi nh ng thông tin quan tr ng: kh i l ng CTRSH c a toàn xã; t l h gia đình tham gia thu gom x lý CTRSH t p trung; ph ng ti n thu gom, v n chuy n, và gi i pháp x lý; m c đ ô nhi m môi tr ng t các ngu n t i đia ph ng; nh n th c c a ng i dân v qu n lý CTRSH và

m c đ quan tâm t i công tác môi tr ng,…

- đ ng nh t v i l ng, thành ph n c ng nh các ý ki n đ ng góp c a các h gia đình Phi u đi u tra, ph ng v n đ i v i cán b môi tr ng đ c th c hi n song song t i các đ a đi m t ng ng là Th tr n Tây ng, Xã C m L nh và Xã T ng B t

c./ Phi u đi u tra, ph ng v n đ i v i lãnh đ o đ a ph ng

- Cùng v i ng i dân đ a ph ng là ng i tr c ti p t o ra l ng CTRSH, cán b môi

tr ng là ng i chuyên trách thì lãnh đ o đ a ph ng l i là ng i đóng góp vai trò quan

tr ng trong công tác qu n lý Vi c ch đ o th c hi n, hay thay ng i dân đ a ra các ki n ngh , gi i pháp đ qu n lý có hi u qu l i thu c v vai trò c a ng i lãnh đ o Chính vì

v y, ý ki n c a lãnh đ o đ a ph ng có tính đ i di n cho nhân dân và là ng i ch đ o d n

d t nhân dân th c hi n t t công tác BVMT c ng nh qu n lý t t CTRSH phát sinh trên

đ a bàn

- Phi u đi u tra, ph ng v n đ i v i lãnh đao đ a ph ng đ c th c hi n t i 3 xã t ng

ng là Th tr n Tây ng, xã Tòng B t, xã C m L nh và đ c bi t là có ý ki n c a UBND huy n Qua đó, có th đánh giá chính xác h n hi n tr ng c ng nh ph ng h ng, quy

ho ch qu n lý CTRSH trên đ a bàn huy n Ba Vì

d./ Th i gian và quy trình th c hi n phi u đi u tra

- Quy trình th c hi n: đ c s gi i thi u và giúp đ c a lãnh đ o các đ a ph ng, ngoài vi c g p và xin ý ki n ph ng v n tr c ti p t i lãnh đ o các đ a ph ng và cán b môi tr ng c a đ a ph ng i v i các h gia đình, tôi đã k t h p v i tr ng thôn

c a các thôn: thôn ông c a Th tr n Tây ng; thôn An Thái c a xã C m L nh; và thôn Tòng L nh c a xã Tòng B t, l n l t t i ph ng v n t ng h gia đình, và hoàn

thành ph n thông tin ph ng v n và các m c t m c 1 đ n m c 17 c a phi u, riêng

m c 4.Thành ph n ch t th i và l ng ch t th i c a gia đình? s li u v l ng và

thành ph n phát sinh CTR trong th i gian b y (07) ngày liên ti p, tôi đã g i l i phi u

và nh các h ghi l i thông tin th c t theo t ng ngày Sau th i gian b y ngày, tôi thu

l i s phi u đã phát và ti n hành x lý s li u

- Th i gian th c hi n phi u đi u tra: th i gian th c hi n đi u tra là 68 ngày (t ngày

11 tháng 8 n m 2015 đ n h t ngày 18 tháng 10 n m 2015)

e./ T ng h p, phân tích k t qu đi u tra

- Sau khi ti n hành ph ng v n, phát phi u đi u tra và t ng h p l i k t qu đi u tra K t

qu qua đi u tra đ c t p h p t i B ng 2.1

B ng 2.1 B ng t ng h p phi u đi u tra CTRSH phát sinh trên đ a bàn