Chi phí thi công và qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình ..... Phân lo i chi phí trong doanh nghi p.... Chi phí thi công xây d ng công trình .... Nh ng ch tiêu đánh giá công tác
Trang 1L I C M N
Trong quá trình nghiên c u và th c hi n lu n v n, tác gi đã nh n đ c s
h ng d n t n tình c a PGS.TS NGUY N BÁ UÂN và nh ng ý ki n v chuyên môn quý báu c a các th y cô giáo trong khoa Công trình, khoa Kinh t
và Qu n lý - Tr ng i h c Th y l i c ng nh s giúp đ c a Công ty C
ph n Xây d ng Thái Nguyên
Tác gi xin chân thành c m n các th y cô trong Tr ng i h c Th y
l i đã ch b o, h ng d n khoa h c và C quan cung c p s li u trong quá trình h c t p, nghiên c u và hoàn thành lu n v n này
Do trình đ , kinh nghi m c ng nh th i gian nghiên c u còn h n ch nên
Trang 2L I CAM OAN
Tôi xin cam đoan đ tài lu n v n này là s n ph m nghiên c u c a riêng
cá nhân tôi Các s li u và k t qu trong lu n v n là hoàn toàn trung th c và
ch a đ c ai công b tr c đây T t c các trích d n đã đ c ghi rõ ngu n g c
Hà N i, ngày tháng n m 2016
Tác gi lu n v n
Hà Thu Qu nh
Trang 3M C L C
M U 1
CH NG 1: T NG QUAN V THI CÔNG VÀ QU N LÝ CHI PHÍ THI CÔNG XÂY D NG CÔNG TRÌNH 4
1.1 T ng quan v thi công xây d ng công trình 4
1.1.1 Công trình xây d ng 4
1.1.2 c đi m chung c a công trình xây d ng 4
1.1.3 Các ho t đ ng trong quá trình thi công xây d ng 5
1.1.4 Qu n lý thi công xây d ng công trình 6
1.2 Nh ng nhân t nh h ng đ n công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình 11
1.2.1 Nhóm nhân t ch quan 11
1.2.2 Nhóm nhân t khách quan 13
1.3 Th c tr ng công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình t i các doanh nghi p xây d ng 14
1.3.1 Tình hình qu n lý chi phí s n xu t trong giai đo n thi công c a các doanh nghi p 14
1.3.2 Nh ng v n đ t n t i trong công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng15 1.4 Nh ng bài h c kinh nghi m v qu n lý chi phí thi công xây d ng c a doanh nghi p xây d ng 18
1.5 T ng quan v nh ng công trình nghiên c u có liên quan 22
K t lu n ch ng 1 23
CH NG 2: C S LÝ LU N V QU N LÝ CHI PHÍ THI CÔNG XÂY D NG CÔNG TRÌNH 25
2.1 Chi phí thi công và qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình 25
2.1.1 Khái ni m v chi phí và qu n lý chi phí trong doanh nghi p 25
Trang 42.1.2 Phân lo i chi phí trong doanh nghi p 26
2.1.3 Chi phí thi công xây d ng công trình 29
2.1.4 N i dung c a công tác qu n lý chi phí thi công XDCT 32
2.1.5 Các ph ng pháp qu n lý chi phí thi công xây d ng 35
2.1.6 Nh ng ch tiêu đánh giá công tác qu n lý chi phí thi công XDCT 40
2.2 Nh ng c n c cho vi c qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình 41
2.2.1 Nh ng quy đ nh pháp lu t c a Nhà n c 41
2.2.2 Nh ng quy đ nh c a doanh nghi p 42
K t lu n ch ng 2 43
CH NG 3: TH C TR NG VÀ GI I PHÁP T NG C NG CÔNG TÁC QU N LÝ CHI PHÍ THI CÔNG T I CTCP XÂY D NG THÁI NGUYÊN – ÁP D NG CHO CÔNG TRÌNH KIÊN C HÓA H TH NG KÊNH H PH NG HOÀNG, HUY N I T 44
3.1 Gi i thi u khái quát v công ty C ph n Xây d ng Thái Nguyên 44
3.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n 44
3.1.2 C c u t ch c b máy qu n lý 47
3.2 Th c tr ng trong công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình t i công ty C ph n Xây d ng Thái Nguyên 51
3.2.1 Công tác l p k ho ch ti n đ và chi phí thi công xây d ng 51
3.2.2 T ch c qu n lý tri n khai th c hi n k ho ch chi phí 53
3.2.3 T ch c ki m tra ki m soát 61
3.2.4 ánh giá chung v công tác qu n lý chi phí thi công c a Công ty 62
3.3 nh h ng phát tri n c a công ty C ph n Xây d ng Thái Nguyên trong giai đo n 2016 - 2020 65
3.3.1 nh h ng phát tri n chung 65
3.3.2 nh h ng trong qu n lý s n xu t kinh doanh 66
Trang 53.4 xu t m t s gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng t i Công ty - Áp d ng cho công trình kiên c hóa H th ng kênh H
Ph ng Hoàng, huy n i T 67
3.4.1 Gi i thi u v gói th u Công trình kiên c hóa H th ng kênh H Ph ng Hoàng, huy n i T 67
3.4.2 M t s gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình kiên c hóa H th ng kênh H Ph ng Hoàng, huy n i T 69
K t lu n ch ng 3 90
K T LU N VÀ KI N NGH 91
TÀI LI U THAM KH O 94
Trang 6DANH M C CÁC B NG BI U
B ng 2.1: T ng h p d toán chi phí xây d ng theo đ n giá xây d ng công
trình không đ y đ và giá xây d ng t ng h p không đ y đ theo 38
B ng 3.1: B ng n ng l c và kinh nghi m CTCP Xây D ng Thái Nguyên trong l nh v c xây d ng 46
B ng 3.2: B ng doanh thu xây l p trong vòng 3 n m (2012, 2013, 2014) 50
B ng 3.3: B ng xác nh n s li u tài chính c a Công ty 51
B ng 3.4: B ng K ho ch ch đ o s n xu t 6 tháng đ u n m 2014 53
Công ty C ph n Xây d ng Thái Nguyên 53
B ng 3.5: Chi phí nguyên v t li u công trình qua các n m 56
B ng 3.6: K t qu s d ng máy móc thi t b thi công 57
B ng 3.7: C c u các lo i chi phí trong giá thành công trình 59
B ng 3.8: Lao đ ng nhân theo trình đ chuyên môn 60
B ng 3.9: Kh i l ng đ t đ p t các đi m c p 87
B ng 3.10: Kh i l ng đ t đ p đ n các đi m nh n 87
B ng 3.11: T ng h p kh i l ng đ t c a các đi m c p và nh n 88
B ng 3.12: ng v n chuy n c a các đi m c p và nh n 88
B ng 3.13: n giá c c v n chuy n cho công tác v n chuy n đ t 89
Trang 7DANH M C CÁC HÌNH V
Hình 3.1: S đ b máy t ch c qu n lý c a Công ty 47
Hình 3.2: S đ khu t i kênh chính Ph ng Hoàng 69
Hình 3.3: S đ v n chuy n t 1 đi m c p đ n nhi u đi m nh n 84
Hình 3.4: S đ v n chuy n t m t s đi m c p đ n m t đi m nh n 85
Hình 3.5 S đ v n chuy n t m t s đi m c p đ n m t s đi m nh n 85
Hình 3.6: S đ v n chuy n đât t đi m c p đ n đi m nh n 87
Trang 9M U
1 Tính c p thi t c a đ tài
Trong nh ng n m g n đây, do chính sách th t ch t ti n t , th t ch t đ u
t công, ngu n v n c a Nhà n c dành cho l nh v c xây d ng c b n b h n
ch làm cho các công ty kinh doanh trong l nh v c xây d ng c nh tranh nhau gay g t, và g p r t nhi u khó kh n, nhi u công ty ph i gi i th Tr c b i
c nh đó, các công ty xây d ng l n và nh đ u ph i tìm ki m nh ng cách th c
t ch c và qu n lý khác nhau đ t n t i và phát tri n i u đó ngh a là Công
ty ph i tính toán và tìm cách nh m h n ch t i đa chi phí cho s n xu t kinh doanh, đ m b o vi c qu n lý chi phí khoa h c, h p lý Nh ta đã bi t, chi phí
là ch tiêu quan tr ng ph n ánh hi u qu ho t đ ng s n xu t c a m t công ty
Vi c qu n lý chi phí trong quá trình thi công xây d ng góp ph n làm h giá thành s n ph m, t ng t i đa l i nhu n cho công ty và t o ra l i th c nh tranh
vô cùng to l n trong vi c t n t i và phát tri n c a công ty, kéo theo là s phát tri n c a n n kinh t nói chung Vì th vi c ti t ki m chi phí s n xu t chính là
m c tiêu quan tr ng không nh ng ch c a riêng m t công ty, hay c a riêng ngành xây d ng mà còn là v n đ quan tâm c a toàn xã h i
T nh ng phân tích trên, v i nh ng ki n th c đ c h c t p và nghiên c u Nhà tr ng cùng v i kinh nghi m th c ti n trong quá trình công tác t i đ a
bàn nghiên c u, tác gi ch n đ tài lu n v n v i tên g i: “Gi i pháp t ng
c ng công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng t i Công ty C ph n Xây
d ng Thái Nguyên – Áp d ng cho Công trình kiên c hóa H th ng kênh
H Ph ng Hoàng, huy n i T ”
2 M c đích nghiên c u c a đ tài
Lu n v n nghiên c u đ xu t m t s gi i pháp có tính kh thi, có c s lý
lu n và th c ti n nh m qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình t i công
ty C ph n Xây d ng Thái Nguyên
Trang 10i t ng nghiên c u c a đ tài là công tác qu n lý chi phí thi công xây
d ng công trình t i Công ty C ph n Xây d ng Thái Nguyên và nh ng nhân
t nh h ng đ n ch t l ng và hi u qu c a công tác này
b Ph m vi nghiên c u c a đ tài
Ph m vi v m t không gian và n i dung, đ tài t p trung nghiên c u ch
y u v công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình t i công ty C
ph n Xây d ng Thái Nguyên
Ph m vi v m t th i gian, lu n v n s t p trung nghiên c u, phân tích th c
tr ng công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình c a công ty t
n m 2011 đ n n m 2015 và đ xu t gi i pháp qu n lý chi phí cho giai đo n t i
5 Ý ngh a khoa h c và th c ti n c a đ tài
a Ý ngh a khoa h c
V i nh ng k t qu đ t đ c theo đ nh h ng nghiên c u l a ch n đ tài s góp ph n h th ng hoá, c p nh t và hoàn thi n c s lý lu n v chi phí và công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình, các nhân t nh h ng
đ n qu n lý chi phí trong quá trình thi công c a các công ty xây d ng Nh ng
k t qu nghiên c u c a lu n v n là nh ng tài li u tham kh o h u ích cho công tác gi ng d y, h c t p và nghiên c u v qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình
Trang 11b Ý ngh a th c ti n
K t qu phân tích đánh giá và đ xu t gi i pháp c a đ tài s là nh ng tài
li u tham kh o có giá tr g i m trong vi c t ng c ng h n n a hi u qu công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình không ch cho công ty C
ph n Xây d ng Thái Nguyên mà còn cho các công ty ho t đ ng trong l nh
v c thi công xây d ng công trình
- Phân tích, đánh giá th c tr ng công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình c a công ty C ph n xây d ng Thái Nguyên;
- Nghiên c u, đ xu t m t s gi i pháp có c s khoa h c và th c ti n, có tính kh thi nh m t ng c ng công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình Kiên c hóa H th ng kênh H Ph ng Hoàng, huy n i T c a công
ty C ph n xây d ng Thái Nguyên
Áp d ng cho công trình Kiên c hóa h th ng kênh h Ph ng Hoàng, huy n
i T
Trang 12CH NG 1: T NG QUAN V THI CÔNG VÀ QU N LÝ CHI PHÍ
THI CÔNG XÂY D NG CÔNG TRÌNH
1.1 T ng quan v thi công xây d ng công trình
1.1.1 Công trình xây d ng
Công trình xây d ng là s n ph m c a d án đ u t xây d ng, đ c t o thành b i s c lao đ ng c a con ng i, v t li u xây d ng, thi t b l p đ t vào công trình, đ c liên k t đ nh v v i đ t, có th bao g m ph n d i m t đ t,
ph n trên m t đ t, ph n d i m t n c và ph n trên m t n c, đ c xây d ng theo thi t k
Công trình xây d ng bao g m công trình xây d ng công c ng, nhà , công trình công nghi p, giao thông, th y l i, n ng l ng và các công trình khác
1.1.2 c đi m chung c a công trình xây d ng
- Công trình xây d ng đ c liên k t và đ nh v v i đ t (t i đ a đi m xây
d ng) các vùng, khu v c và lãnh th khác nhau
- Công trình xây d ng ph thu c vào các đi u ki n đ a ch t, khí h u,
th y v n và các đi u ki n kinh t - xã h i t i n i đ t công trình Do đó, công trình xây d ng có công d ng, k t c u, ki n trúc và cách ch t o mang tính đa
- Công trình xây d ng liên quan đ n môi tr ng t nhiên, môi tr ng xã
h i, l i ích c ng đ ng t i n i xây d ng công trình Có th nói, công trình xây
Trang 13d ng mang tính ch t t ng h p v k thu t, kinh t - xã h i, v n hóa, ngh thu t, ki n trúc và qu c phòng
- Công trình xây d ng có tính ch t đ n chi c, riêng l
1.1.3 Các ho t đ ng trong quá trình thi công xây d ng
1.1.3.1 Các ho t đ ng trong quá trình thi công xây d ng
- Xây d ng ch ng trình c th phù h p v i ti n trình công vi c đã nêu trong h s d th u và các đi u ki n c a h p đ ng ghi rõ th i gian c th c a
- Nhà th u ph i h p v i các nhà th u ph tham gia xây d ng công trình
- Ti n hành giám sát xây d ng đ đ m b o ch t l ng theo yêu c u c a tiêu chu n mà thi t k đã l a ch n Theo ch c n ng c a mình, các ch th có
ph ng th c giám sát khác nhau
- i u ch nh nh ng sai s khi thi công trên công tr ng có th khác
v i nh ng con s đã đ c ghi d toán trong h s h p đ ng
- Gi l i t t c các h s và báo cáo v m i ho t đ ng xây d ng và k t
qu c a các cu c ki m tra ch t l ng
- Ki m tra thanh toán ti n cho nh ng ph n vi c đã hoàn thành
- Ti n hành công tác ch m lo s c kh e và ki m tra an toàn lao đ ng đ
đ m b o an toàn cho công nhân và m i ng i trên công tr ng
Trang 141.1.3.2 Nh ng l u ý trong quá trình thi công xây d ng công trình
- Công trình xây d ng có tính đa d ng, cá bi t và chi phí l n, l i đ c
ch t o theo đ n hàng c a ch đ u t thông qua đ u th u cho t ng công trình
Vì v y, gây nên các tác đ ng đ n quá trình s n xu t xây d ng nh ph thu c vào k t qu đ u th u, d n đ n các doanh nghi p xây d ng b đ ng trong vi c
đ u t , đ i m i công ngh thi công, máy móc thi t b ; giá c công trình xây
d ng đ c đ nh tr c khi ch t o s n ph m (khi tham gia đ u th u) d n đ n
r i ro cao do bi n đ ng c a giá c th tr ng
- Th i gian xây d ng công trình dài, làm cho v n đ u t c a ch đ u t
và v n s n xu t c a các doanh nghi p xây d ng th ng b đ ng t i công trình i u này đòi h i vi c t ch c qu n lý xây d ng ph i t p trung thi công
d t đi m, rút ng n th i gian xây d ng, có th thanh toán t m ng v n và các
d tr cho s n xu t h p lý
- M c đích cu i cùng c a t ch c và qu n lý s n xu t xây d ng là hoàn thành công trình đúng th i h n, đ m b o ch t l ng và có l i nhu n cho doanh nghi p Vì v y, c n l a ch n ph ng án t ch c thi công t i u, t n
d ng t i đa các ngu n v t t , nhân l c t i đ a ph ng đ gi m giá thành xây d ng
- T ch c s n xu t xây d ng ph i ti n hành ngoài tr i, ch u nh h ng c a các đi u ki n khí h u, đòi h i khi l p bi n pháp t ch c thi công ph i chú ý
đ n đi u ki n th i ti t c a vùng, khu v c xây d ng; các bi n pháp kh c ph c
nh h ng c a th i ti t nh m gi m t i đa các t n th t ng ng ngh vi c và ph i
s a ch a do các y u t th i ti t tác đ ng; nâng cao t l c gi i hóa trong xây
d ng c ng nh ch t o các thành ph n ho c bán thành ph n trong công x ng
1.1.4 Qu n lý thi công xây d ng công trình
1.1.4.1 Kh ái ni m v qu n lý thi công xây d ng công trình
- Qu n lý thi công xây d ng công trình bao g m qu n lý ti n đ thi công,
qu n lý kh i l ng thi công, qu n lý ch t l ng công trình xây d ng, qu n lý
Trang 15chi phí thi công xây d ng công trình và qu n lý v an toàn trong thi công xây
d ng công trình
- Qu n lý thi công xây d ng công trình là vi c giám sát, ch đ o, đi u
ph i, t ch c, lên k ho ch đ i v i các giai đo n c a vòng đ i d án xây d ng công trình M c đích c a nó là t góc đ qu n lý và t ch c, áp d ng các bi n pháp nh m đ m b o th c hi n t t m c tiêu d án nh : m c tiêu v giá thành,
m c tiêu th i gian, m c tiêu ch t l ng Vì th làm t t công tác qu n lý là
m t vi c có ý ngh a vô cùng quan tr ng
- Chu trình qu n lý thi công xây d ng công trình xoay quanh 3 n i dung
ch y u là (1) L p k ho ch, (2) T ch c ph i h p th c hi n mà ch y u là
qu n lý ti n đ th i gian, chi phí th c hi n và (3) Giám sát các công vi c d
án xây d ng công trình nh m đ t đ c các m c tiêu đã đ nh
- Chi ti t h n c a qu n lý thi công xây d ng công trình g m nh ng n i dung sau:
+ Qu n lý ph m vi thi công xây d ng công trình: ti n hành kh ng ch quá trình qu n lý đ i v i n i dung công vi c c a d án xây d ng công trình
nh m th c hi n m c tiêu thi công xây d ng công trình,…
+ Qu n lý th i gian thi công xây d ng công trình: là quá trình qu n lý mang tính h th ng nh m đ m b o ch c ch n hoàn thành d án xây d ng theo đúng th i gian đ ra Nó bao g m các công vi c nh xác đ nh ho t đ ng c
th , s p x p trình t ho t đ ng, b trí th i gian, kh ng ch th i gian và ti n đ thi công xây d ng công trình
+ Qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình: là quá trình qu n lý chi phí, giá thành d án xây d ng công trình nh m đ m b o hoàn thành d án xây
d ng công trình mà chi phí không v t quá m c trù b ban đ u Nó bao g m
vi c b trí ngu n l c, d tính giá thành và kh ng ch chi phí
Trang 16+ Qu n lý ch t l ng thi công xây d ng công trình: Là quá trình qu n lý
có h th ng vi c th c hi n d án xây d ng công trình nh m đ m b o đáp ng yêu c u v ch t l ng mà khách hàng đ t ra Nó bao g m vi c quy ho ch ch t
l ng, kh ng ch ch t l ng và đ m b o ch t l ng,…
+ Qu n lý ngu n nhân l c c a d án xây d ng công trình: là ph ng pháp qu n lý mang tính h th ng nh m đ m b o phát huy h t n ng l c, tính tích c c, sáng t o c a m i ng i trong d án thi công xây d ng công trình và
t n d ng nó m t cách hi u qu nh t Nó bao g m các vi c nh quy ho ch t
ch c, xây d ng đ i ng , tuy n ch n nhân viên và xây d ng các ban qu n lý
d án thi công xây d ng công trình
+ Qu n lý vi c trao đ i thông tin d án thi công xây d ng công trình: là
bi n pháp qu n lý mang tính h th ng nh m đ m b o vi c truy n đ t, thu
th p, trao đ i m t cách h p lý các tin t c c n thi t cho vi c th c hi n d án thi công xây d ng công trình c ng nh vi c truy n đ t thông tin, báo cáo ti n
đ thi công xây d ng công trình
+ Qu n lý r i ro trong thi công xây d ng công trình: Khi th c hi n d án thi công xây d ng công trình có th s g p ph i nh ng y u t r i ro mà chúng
ta không l ng tr c đ c Qu n lý r i ro là bi n pháp qu n lý mang tính h
th ng nh m t n d ng t i đa nh ng y u t có l i không xác đ nh và gi m thi u
t i đa nh ng y u t b t l i không xác đ nh cho d án thi công xây d ng công trình Nó bao g m vi c nh n d ng, phân lo i r i ro, cân nh c, tính toán r i ro, xây d ng đ i sách và kh ng ch r i ro
+ Qu n lý vi c mua bán c a d án thi công xây d ng công trình: là bi n pháp qu n lý mang tính h th ng nh m s d ng hàng hóa, v t li u, máy móc trang thi t b thu mua đ c t bên ngoài t ch c th c hi n d án thi công xây
d ng Nó bao g m vi c lên k ho ch thu mua, l a ch n vi c thu mua và tr ng thu các ngu n v t li u
Trang 17+ Qu n lý vi c giao nh n thi công xây d ng công trình: m t s d án thi công xây d ng công trình sau khi th c hi n hoàn thành, h p đ ng c ng k t thúc cùng v i s chuy n giao k t qu D án m i b c vào giai đo n đ u v n hành s n xu t nên khách hàng có th thi u nhân l c qu n lý kinh doanh ho c
ch a n m v ng đ c tính n ng, k thu t c a d án, vì th c n có s h tr c a
đ n v thi công, giúp đ n v ti p nh n d gi i quy t v n đ này, t đó xu t
hi n khâu qu n lý vi c giao – nh n d án xây d ng công trình Qu n lý vi c giao – nh n d án c n có s tham gia c a đ n v thi công d án xây d ng và
đ n v ti p nh n, t c là c n có s ph i h p ch t ch gi a hai bên giao nh n,
nh v y m i tránh đ c tình tr ng d án t t nh ng hi u qu kém, đ u t cao
nh ng l i nhu n th p
1.1.4.2 Vai trò qu n lý thi công xây d ng công trình
- Liên k t t t c các ho t đ ng, công vi c c a d án xây d ng;
- T o đi u ki n cho vi c liên h , g n bó gi a nhóm qu n lý d án v i khách hàng, ch đ u t và các nhà cung c p đ u vào;
- T ng c ng s h p tác và ch rõ trách nhi m c a các thành viên tham gia d án xây d ng;
- T o đi u ki n phát hi n s m nh ng khó kh n v ng m c n y sinh và
đi u ch nh k p th i tr c nh ng thay đ i ho c đi u ki n không d đoán đ c
T o đi u ki n cho s đàm phán tr c ti p gi a các bên liên quan đ gi i quy t
Trang 182 Ngu n l c:
- đ t đ c k t qu mong mu n, m i d án thi công xây d ng công trình đ u d trù chi phí ngu n l c huy đ ng cho d án (nhân l c, tài l c, v t
l c, kinh phí, ) Trên th c t , do nh ng bi n c r i ro làm cho chi phí, ngu n
l c th c t th ng có nguy c v t quá d ki n ban đ u C ng có nh ng
tr ng h p không đ ngu n l c huy đ ng cho d án thi công xây d ng nh đã
d ki n làm cho d án tri n khai không thu n l i, ph i đi u ch nh, thay đ i l i
m c tiêu so v i d ki n ban đ u,…
m t ngu n l c đã xác đ nh thì d án xây d ng xem là đã hoàn thành m c tiêu
t ng th Tuy nhiên, trên th c t m c tiêu t ng th th ng r t khó, th m chí không th nào đ t đ c và do đó trong qu n lý d án ng i ta th ng ph i tìm cách k t h p dung hòa 3 ph ng di n chính c a m t d án xây d ng b ng cách
l a ch n và th c hi n ph ng án kinh t nh t theo t ng tr ng h p c th
- Ba y u t c b n: Th i gian, chi phí và k t qu là nh ng m c tiêu c
b n c a qu n lý d án thi công xây d ng và gi a chúng có m i liên quan ch t
ch v i nhau S k t h p 3 y u t này t o thành m c tiêu t ng th c a qu n lý
d án thi công xây d ng công trình
Trang 191.2 Nh ng nhân t nh h ng đ n công tác qu n lý chi phí thi công xây
d ng công trình
1.2.1 Nhóm nhân t ch quan
1.2.1.1 Nhân t qu n lý nhân s , con ng i
M t trong nh ng y u t thành công c a b t k doanh nghi p nào chính
là ngh thu t qu n lý nhân s Y u t này tuy không tr c ti p t o ra s n ph m
d ch v nh ng nó có vai trò r t l n đ i v i vi c nâng cao n ng su t lao đ ng,
ch t l ng s n ph m
i v i ngành xây d ng nói riêng, trong m t d án đ u t xây d ng công trình, giai đo n th c hi n đ u t là giai đo n s v n đ u t đ c s d ng chi m tuy t đ i đa s v n đ u t c a d án, s v n này n m đ ng trong quá trình th c hi n đ u t mà không sinh l i Do v y, trong giai đo n này luôn đ t
ra các yêu c u v th i gian và ti n đ th c hi n d án, đ y nhanh th i gian
ph i đ m b o ch t l ng d án, chi phí d án ph i n m trong ph m vi đã duy t Vì v y, mu n th c hi n t t nh t các công vi c trong giai đo n này thì công tác qu n lý ngu n nhân l c là vô cùng quan tr ng V n đ quan tr ng
đ u tiên trong công tác qu n lý nhân l c là ph i xác đ nh đúng trình đ và b
tr công vi c phù h p Vi c b trí phù h p đó s d n đ n khai thác đ c ti m
n ng c a ng i lao đ ng và s d ng nh ng ti m n ng đó m t cách có hi u
qu Bên c nh đó, k t h p b i d ng nâng cao trình đ chuyên môn tay ngh cho ngu i lao đ ng
1.2.1.2 Nhân t khoa h c công ngh
Vi c áp d ng khoa h c công ngh vào trong xây d ng công trình là m t trong nh ng gi i pháp quan tr ng nh m đ m b o ch t l ng, ti n đ công trình, làm gi m chi phí, nhân l c lao đ ng trong thi công Giúp con ng i s
d ng máy móc thi t b v t li u m i m t cách nh nhàng và chính xác cao,
gi m đ c th i gian, nhân l c, chi phí
Trang 20Ngày nay vi c áp d ng khoa h c công ngh vào trong công tác xây d ng ngày càng đ c áp d ng r ng dãi, vi c s d ng v t li u m i có tính hi u qu cao gi m chi phí giá thành nhân công là s l a ch n hàng đ u c a các nhà xây
d ng Khoa h c công ngh , máy móc thi t b áp d ng vào xây d ng nh m đ y nhanh ti n đ thi công n ng cao ch t l ng xây d ng công trình và làm nh
h ng không nh đ n chi phí xây d ng công trình
Vi t Nam chúng ta hi n đang có m t th tr ng xây d ng sôi đ ng và
đ y ti m n ng phát tri n Vì th đ i m i công ngh , ng d ng các công ngh tiên ti n trên th gi i vào ngành xây d ng c a chúng ta đang là yêu c u b c thi t Vì th , trong t ng lai, nhà đ u t Vi t Nam nên chú tr ng s d ng các công ngh m i trong quá trình xây d ng công trình đ gi m chi phí xây d ng,
gi m giá thành s n ph m, đ a ra m c giá có kh n ng c nh tranh th tr ng
1.2.1.3 Trình đ nhân l c
Ngu n nhân l c là m t trong nh ng y u t vô cùng quan tr ng quy t
đ nh t i s thành công c a b t k doanh nghi p nào Y u t này tuy không
tr c ti p t o ra s n ph m d ch v nh ng nó có vai trò r t l n đ i v i vi c nâng cao n ng su t lao đ ng, ch t l ng s n ph m
i v i ngành xây d ng nói riêng, trong m t d án đ u t xây d ng công trình, giai đo n th c hi n đ u t là giai đo n s v n đ u t đ c s d ng chi m tuy t đ i đa s v n đ u t c a d án, s v n này n m đ ng trong quá trình th c hi n đ u t mà không sinh l i Do v y, trong giai đo n này luôn đ t
ra các yêu c u v th i gian và ti n đ th c hi n d án, đ y nhanh th i gian
ph i đ m b o ch t l ng d án, chi phí d án ph i n m trong ph m vi đã duy t Vì v y, mu n th c hi n t t nh t các công vi c trong giai đo n này thì công tác qu n lý và s p x p ngu n nhân l c là vô cùng quan tr ng V n đ quan tr ng đ u tiên trong công tác qu n lý nhân l c là ph i xác đ nh đúng trình đ và b trí công vi c phù h p Vi c b trí phù h p đó s khai thác đ c
Trang 21t i đa ti m n ng c a ng i lao đ ng và s d ng nh ng ti m n ng đó m t cách
có hi u qu Bên c nh đó, k t h p b i d ng nâng cao trình đ chuyên môn tay ngh cho ngu i lao đ ng
1.2.1.4 M t b ng thi công
M t trong nh ng y u t r t quan tr ng ph i k đ n trong khi thi công xây
d ng công trình đó là m t b ng thi công Có r t nhi u v n đ v ng m c x y
ra trong quá trình thi công, t o đi u ki n thu n l i hay khó kh n trong quá trình thi công xây d ng có liên quan t i m t b ng thi công, có th k đ n nh sau:
- Công tác gi i phóng m t b ng thi công, ch m ti n đ bàn giao m t b ng
là m t tr ng i l n, là v n đ th ng g p ph i đ i v i thi công n c ta hi n nay, gây kéo dài th i gian, nh h ng t i chi phí công trình
- M t b ng thi công có đ đi u ki n thu n l i cho công tác thi công, b trí nguyên v t li u, v n t i, hay l c l ng thi công trên công tr ng hay không
c ng có nh ng tác đ ng nh t đ nh t i quá trình thi công
- Nh ng nh h ng gián ti p c a khu v c thi công đ n xung quanh: ti ng
n, s t l đ t, s t lún h t ng xung quanh, nh h ng giao thông, sinh ho t
c a ng i dân,… gây nên khó kh n, đ nh h ng gi i quy t và nh ng chi phí phát sinh trong khi thi công
1.2.2 Nhóm nhân t khách quan
1.2.2.1 Nhân t chính sách, pháp lý
Hi n nay, vi c áp d ng các v n b n lu t và ngh đ nh vào công tác qu n
lý chi phí xây d ng còn g p nhi u b t c p gây khó kh n trong vi c áp d ng,
và vi c qu n lý chi phí d n đ n nh h ng không nh trong công tác qu n lý chi phí đ u t xây d ng công trình Nguyên nhân m t ph n do ch a có s
th ng nh t gi a các v n b n lu t và ngh đ nh v công tác qu n lý chi phí xây
d ng công trình Các v n b n quy đ nh gi a trung ng và đ a ph ng còn
Trang 22ch a th ng nh t Bên c nh đó là nh ng chính sách c a nhà n c nh ti n
l ng, b o hi m, thu , ngu n v n đ u t áp d ng cho l nh v c xây d ng
c ng làm nh h ng đ n công tác qu n lý chi phí xây d ng công trình
1.2.2.2 Nhân t th tr ng
Xây d ng đ c đánh giá là m t trong các ngành công nghi p quan tr ng
nh t đ i v i n n kinh t Vi t Nam Tuy nhiên, các d án xây d ng trong quá trình th c hi n v n ph i th ng xuyên đ i m t v i v n đ v t chi phí M t trong nh ng y u t nh h ng đ n v n đ v t chi phí chính là y u t th
Trong b i c nh n n kinh t trong n c c ng nh th gi i đang giai
đo n khó kh n, bên c nh chính sách đi u ti t c a Chính ph , t thân các doanh nghi p đ u ph i ch đ ng linh ho t đ ng phó v i khó kh n đó, đ c
bi t là t ng c ng ti t ki m chi phí qu n lý, s n xu t đ nâng cao hi u qu kinh doanh
ki m soát chi phí, m t trong nh ng ph ng th c mà h u h t các doanh nghi p xây d ng đang áp d ng là th c hi n giao khoán n i b thông qua h p đ ng giao khoán gi a công ty v i các đ i thi công T o ra m t c ch giao khoán h p lý là y u t quan tr ng đ kh ng ch chi phí thi công T i các doanh nghi p đã xây d ng và ban hành quy đ nh giao khoán n i b v i các d
án khác nhau, không ng ng hoàn thi n đ nh h th ng các đ nh m c k thu t,
đ nh m c v t t ch y u, đ nh m c giao khoán n i b và th ng xuyên hi u
Trang 23ch nh, b sung h th ng đ nh m c phù h p v i đi u ki n c a t ng d án Do tính ch t, đ c đi m c a ngành, s n ph m xây d ng mà các doanh nghi p đã hình thành các đ i, t đ m nh n các l nh v c công vi c khác nhau mang tính chuyên môn hóa ho c t ng h p Trong c c u t ch c qu n lý m t công ty xây d ng nói chung và các đ n v thi công c gi i và xây l p nói riêng hi n nay, n u công ty là đ n v trung tâm s có các d ng c c u t ch c: công ty –
xí nghi p đ i – t ; công ty – đ i – t ; công ty – xí nghi p – công trình – đ i –
t … Tuy c c u t ch c có khác nhau nh ng trong b t c c c u nào c ng cho th y m t xích cu i cùng là đ i – t xây d ng Nó là đ n v t ch c c b n
ch y u trong doanh nghi p, đó th c hi n s k t h p gi a s c lao đ ng c a
ng i lao đ ng v i t li u s n xu t đ hoàn thành công trình
1.3.2 Nh ng v n đ t n t i trong công tác qu n lý chi phí thi công xây d ng
1.3.2.1 H th ng đ nh m c, đ n giá thi công hi n hành
n c ta công tác qu n lý giá trong xây d ng luôn đ c quan tâm và ngày càng đ c hoàn thi n c v n i dung và ph ng pháp tính toán N i dung và c c u giá tr d toán công trình xây d ng qua các th i k đã g n li n
v i s phát tri n c a ngành xây d ng c ng nh c a đ t n c, đã d n d n ph n ánh đ y đ các lo i chi phí c n thi t đ t o nên công trình xây d ng Vi c phân lo i các chi phí phù h p v i các đ c đi m c a t ng lo i chi phí, đ m b o
vi c tính toán và qu n lý chi phí đ c thu n l i và sát th c t h n
H th ng đ nh m c, ch tiêu kinh t k thu t dùng đ l p d báo bao g m các lo i đ nh m c thi công, đ nh m c d toán, đ n giá xây d ng c b n, giá tính cho 1m2 s d ng hay m t đ n v công su t các ngôi nhà, h ng m c công trình, công trình thông d ng c ng nh các đ nh m c tính theo t l (đ nh m c chi phí chung, thu nh p ch u thu tính tr c) ngày m t hoàn thi n
V vi c qu n lý giá đã xóa b ch đ th c thanh, th c chi, chuy n sang
th c hi n vi c qu n lý giá theo đ nh m c, đ n giá xây d ng c b n và kh i
l ng công vi c th c hi n phù h p v i h s thi t k đ c duy t
Trang 24Tuy nhiên, trong th c t ho t đ ng đ u t và xây d ng công tác đ nh giá
và qu n lý giá còn b c l m t s t n t i sau:
- Còn thi u c n c , c s khoa h c đ xác đ nh các ch tiêu v giá s n
ph m xây d ng trong các giai đo n c a quá trình đ u t và xây d ng nh t ng
m c đ u t , t ng d toán, Các ch tiêu này đ c xác đ nh theo cách c tính,
- Vi c qu n lý giá trong đ u th u xây d ng còn nhi u t n t i nh giá gói
th u trong k ho ch đ u th u s khó có th là m c giá h p lý là giá tr n khi xét th u vì giá gói th u không có m t đi u ki n ràng bu c nào (có th l n h n
ho c nh h n d toán hay t ng d toán đ c duy t) Hi n t ng b giá th u
th p hi n nay d n t i các hi n t ng làm b a, làm u, b t xén nguyên v t
li u, gây t n h i đ n ch t l ng công trình, nh h ng đ n l i ích dài h n và
s t n t i, phát tri n c a doanh nghi p Thêm n a do x y ra tình tr ng th a
ho c thi u m c tiêu hao nh đã nói trên, nên các đ i thi công th ng tìm cách ghi nh n đ n giá v t li u, thuê nhân công, ca máy th p ho c cao h n so
v i giá th c t đ kh ng ch theo giá tr trúng th u i u nàyt o ra khó kh n trong gi i trình đ n giá khi quy t toán công trình, nh t là các công trình ch
đ nh th u
Xu t phát t nh ng th c tr ng trên là do vi c ki m soát chi phí thi công
ch a đ c hoàn thi n theo m t quy trình ch t ch , khoa h c, phù h p v i quy
ch qu n lý tài chính và các quy đ nh v đ u t xây d ng
1.3.2.2 Chi phí tài chính t ng do ch m ti n đ thi công, ch m tr trong công tác thanh toán, quy t toán công trình
Th c t công tác thanh, quy t toán v n đ u t d án hoàn thành các
c p, các ngành, các đ a ph ng th c hi n ch a nghiêm và còn ch m Thông
th ng ph i sau h n hai tháng, sau hoàn thi n thi công m i có h s thanh toán H s thanh toán còn nhi u v n đ nh thi u tính đ ng b Chính vì v y gây tình tr ng b đ ng v n l n làm t ng chi phí thi công xây d ng công
Trang 25trình Nguyên nhân có th do t ng đ n v t l p h s thanh toán c a đ n v mình ch m, h s không đ y đ thi u tính đ ng b ho c do Ch đ u t không có v n nên ch m thanh toán cho Nhà th u làm cho Nhà th u b v n thi công mà không th thu h i đ c, làm t ng chi phí tài chính đáng k kéo theo
đó là làm t ng chi phí thi công xây d ng công trình
Ngoài ra vi c ch m tr trong quá trình thi công s nh h ng r t l n đ n chi phí Ph n l n các d án b ch m ti n đ đ u làm chi phí t ng th m chí
t ng đ n 20% - 30% t ng giá tr Ch m bàn giao đ a công trình vào
v n hành còn có ngh a là v n đ u t b đ ng, quay vòng ch m gây thi t
h i cho Nhà th u, ch đ u t , Nhà n c và xã h i Trong ch ng m c nh t
đ nh, không đ m b o đúng ti n đ còn có ngh a là ch t l ng c a m t s ph n
vi c không đ m b o
1.3.2.3 T n t i trong c c u t ch c Ban ch huy công tr ng
Chi phí qu n lý cho B máy qu n lý công tr ng l n d n đ n, nh h ng
đ n l i nhu n c a T ng công ty Quy n l c và trách nhi m qu n lý c a các b
ph n có khi trùng nhau nên d d n đ n xung đ t
Nguyên nhân là do c c u t ch c b máy qu n lý ch a phù h p, c ng
k nh, phân giao nhi m v trùng l p, ch ng chéo, thi u khoa h c, n ng l c chuyên môn và tinh th n trách nhi m c a các cán b ch a cao
1.3.2.4 T n t i trong khâu ki m soát cung c p và s d ng v t li u trên công tr ng
Các công trình xây d ng c n cung c p m t l ng v t li u r t l n và đa
d ng, bao g m: v t li u thô nh đ t đ p, cát, đá các lo i, v t li u truy n th ng
nh s t thép, xi m ng, bê tông …, do v y ch t l ng, ti n đ và giá thành s n
ph m ph thu c ph n l n vào khâu cung c p, qu n lý c p phát và qu n lý s
d ng Tuy v y qua th c tr ng cho th y vi c cung c p v t li u v công trình
c a m t s d án l n v n còn nhi u b t c p v c s l ng và ch t l ng v t
li u c ng nh th i gian cung c p làm nh h ng không nh đ n ti n đ , ch t
Trang 26l ng c ng nh giá thành công trình Công tác qu n lý s d ng v i thói quen
c làm th t thoát, lãng phí trong quá trình c p phát và s d ng trên công tr ng Nguyên nhân do thi u khoa h c trong qu n lý v t t , ch a có quy trình
c p phát v t t c th , ch a ng d ng công ngh tin h c vào công tác qu n lý
v t t
1.3.2.5 T n t i trong vi c ki m soát máy móc, thi t b thi công
Các công trình xây d ng th ng yêu c u thi t b thi công v i s l ng
l n và nhi u ch ng lo i ph c v cho công tác đào đ p, v n chuy n, đ c bi t là các thi t b ph c v cho công ngh thi công m i M c dù các công ty đã có
ph ng pháp ti n b là đ a ra k ho ch ho t đ ng cho t ng máy nh ng nhi u máy ch a th c s đ c s d ng hi u qu , không s d ng h t công su t c a máy Vi c đi u đ ng máy móc thi t b còn b t c p, ch a phù h p làm t ng chi phí s d ng máy
Nguyên nhân do vi c tính toán s l ng máy thi công ch a phù h p v i
đi u ki n thi công th c t trên công tr ng Vi c tính toán l a ch n giá ca máy cho t ng công tác xây l p làm c s đ thuê khoán ch a chu n xác Thi công công trình giao thông thi công tác v n chuy n v t li u là r t l n nh ng
ch a có ph ng pháp l a ch n ph ng án v n chuy n h p lý đ gi m chi phí công tác v n chuy n
1.4 Nh ng bài h c kinh nghi m v qu n lý chi phí thi công xây d ng c a doanh nghi p xây d ng
qu n lý t t chi phí trong quá trình thi công xây d ng công trình ngoài
áp d ng đúng và tuân th đ y đ theo các quy đ nh, v n b n quy ph m lu t, ngh đ nh, thông t c a chính ph và các b ban hành ra còn ph i n m rõ các chính sách nhà n c quy đ nh trong công tác qu n lý xây d ng đ th c hi n
t t công vi c qu n lý chi phí các d án Vi c áp d ng các quy chu n tiêu chu n ph i th ng nh t trong m t d án
Trang 27Qu n lý t t chi phí trong quá trình thi công xây d ng công trình là công
vi c chính đ ki m soát và qu n lý t t chi phí đ u t c a d án Ki m soát
t ng m c đ u t , t ng d toán đ chi phí đ u t xây d ng công trình khi hoàn thành bàn giao đ a vào s d ng không v t quá t ng m c đ u t là đi u c n thi t c a nhà qu n lý Rà soát thi t k , qu n lý t ng m c đ u t , t ng d toán, dánh giá h s th u, l a ch n t t nhà th u là các y u t đ qu n lý t t chi phí
c a ph ng án đ c ch n
+ Gi m th i gian thi công, do đó gi m th i gian d án và gi m đ c chi phí d án
- Th c hi n linh ho t các hình th c l a ch n nhà th u phù h p v i tính
ch t, lo i và c p công trình theo quy đ nh c a pháp lu t i v i các nhà th u
vi c quy t l a ch n công trình đ tham gia đ u th u ph i h t s c linh ho t;
ph i l y m c tiêu hi u qu , rút ng n th i gian th c hi n d án, đ ng th i v n theo nguyên t c l a ch n nh ng công trình mà nhà th u có đ đi u ki n, n ng
l c, kinh nghi m, phù h p v i m c tiêu qu n lý
b Ki m soát chi phí thông qua th ng th o và ký h p đ ng
Sau khi trúng th u, vi c th ng th o đ ký k t h p đ ng là c c k quan
tr ng, nó nh h ng tr c ti p đ n t ng chi phí thi công xây d ng công trình
Trang 28Ch đ u t và nhà th u có th đàm phán v i nhau t ng ho c gi m giá tr h p
đ ng so v i k t qu trúng th u sao cho c 2 bên đ u c m th y phù h p nh t
Hi n nay các Công ty luôn đ cao quy trình so n th o và ký k t h p
đ ng, h p đ ng c a h r t chi ti t, ch t ch và d li u c nh ng tình hu ng
hi m khi x y ra m b o m i chi phí phát sinh đ u n m trong vòng ki m soát Tránh gây thi t h i cho c 2 bên
c X lý bi n đ ng giá, chi phí xây d ng công trình
Có nhi u y u t y u d n đ n ph i đi u ch nh chi phí xây d ng công trình: + Thay đ i kh i l ng do các nguyên nhân v kh o sát, đo đ c không
k , đi u ki n đ a ch t, th y v n ph c t p, không l ng tr c đ c ho c do sai sót trong thi t k ; vì v y c n có s đi u ch nh, b sung ho c gi m b t kh i
+ Nh ng b t kh kháng khác
- Nh ng y u t bi n đ ng nêu trên đ u d n đ n kh n ng ph i xem xét
đi u ch nh cho phù h p v i h p đ ng đã ký k t Nguyên t c đi u ch nh chi phí: + Nh ng công tác xây d ng đã có ghi trong h p đ ng thì đ c đi u
ch nh chi phí b sung theo giá tr h p đ ng đã ký k t
+ Nh ng công tác xây d ng không có trong h p đ ng thì 2 bên A-B th a thu n theo nguyên t c: nhà th u đ xu t, k s đ nh giá xây d ng ki m tra đ
xu t c a nhà th u, ki n ngh th c hi n
d Ki m soát chi phí giai đo n k t thúc xây d ng, đ a công trình vào khai thác s d ng
Trang 29- c th c hi n khi công trình hay giai đo n d án hoàn thành đ chu n
b đ a vào v n hành, khai thác s d ng
- Theo kho n m c chi phí ph i th c hi n kh ng ch :
+ Giá tr quy t toán ph n xây d ng ki n trúc
+ Giá tr quy t toán ph n mua s m, l p đ t thi t b
+ Giá tr quy t toán các kho n m c khác
- N i dung kh ng ch chi phí giai đo n này:
+ i chi u kh i l ng hoàn thành nghi m thu theo thi t k
+ i chi u kh i l ng phát sinh đ c thanh toán và không đ c thanh toán + Phân tích, so sánh đ lo i b nh ng kh i l ng tính sai, trùng l p và b sung kh i l ng phát sinh đã th c hi n
+ Xác đ nh l ng tiêu hao v t li u ch y u: kh i l ng, ch ng lo i, m c chênh l ch, tìm nguyên nhân t ng gi m
+ Ki m tra đ i chi u giá tr thanh toán theo h p đ ng
+ So sánh, phân tích giá thành xây d ng
+ L p báo cáo gi i trình
Y u t con ng i trong công tác qu n lý và xây d ng d án công trình
c ng là v n đ nh h ng l n đ n chi phí xây d ng công trình Vi c đào t o con ng i có chuyên môn và trình đ trong công tác qu n lý, thi công xây
d ng đ th c hi n t t cho m t d án xây d ng S d ng khoa h c công ngh tiên ti n và các gi i pháp ng d ng hi n đ i vào xây d ng công trình là y u t
đ m b o ch t l ng công trình và ti n đ xây d ng
Nhi u y u t nh h ng đ n công tác qu n lý chi phí đ u t các d án xây d ng công trình, song vi c qu n lý chi phí là v n đ r t khó kh n trong công tác qu n lý
e Ki m soát chi phí thông qua ng d ng công ngh tin h c
Trang 30Hi n nay vi c ng d ng công ngh tin h c vào quá trình qu n lý là r t quan tr ng Tuy ch a ph bi n nh ng Vi t Nam đã có nhi u Công ty s
d ng các ph n m m vào công tác qu n lý và nó t ra r t ti n l i và hi u qu cao Các ph n m m đang đ c s d ng hi n nay nh :
- Microsoft Project là m t ph n m m qu n lí d án đ c phát tri n và bán b i Microsoft Ch ng trình này đ c thi t k đ h tr qu n lí d án trong vi c phát tri n các k ho ch, phân công ngu n l c cho d án, theo dõi
ti n đ , qu n lí ngân sách và phân tích kh i l ng công vi c Cho đ n nay,
qu n lý h u c n, qu n lý quan h v i khách hàng, qu n lý nhân s , theo dõi
đ n hàng, qu n lý bán hàng, M c tiêu t ng quát c a h th ng này là đ m
b o các ngu n l c thích h p c a doanh nghi p nh nhân l c, v t t , máy móc
và ti n b c có s n v i s l ng đ khi c n, b ng cách s d ng các công c
ho ch đ nh và lên k ho ch Ph n m m ERP cho phép công ty cung c p và
t ng h p s li u c a nhi u ho t đ ng riêng r khác nhau đ đ t đ c m c tiêu trên
- PMS (Project Management System) là ph n m n qu n lý thông tin d
án xây d ng PMS thích h p cho khách hàng là ch đ u t , ban qu n lý d án
và t ch c t v n qu n lý d án theo quy đ nh c a lu t pháp Vi t Nam
1.5 T ng quan v nh ng công trình nghiên c u có liên quan
- ThS Ph m Th Hà đã th c hi n đ tài lu n v n n m 2014 v i tên Gi i pháp qu n lý chi phí xây d ng công trình trong quá trình thi công t i Công ty
c ph n u t Xây d ng Linh Giang, áp d ng cho công trình ng B i -
Trang 31C u Gi y - D án phát tri n GT T Hà N i Lu n v n đã t p trung nghiên c u
gi i pháp qu n lý chi phí xây d ng công trình giao thông trong quá trình thi công nh m gi m giá thành s n ph m xây d ng, t ng l i nhu n cao cho Công ty
- ThS Nguy n Th H u đã th c hi n đ tài lu n v n n m 2013 v i tên Hoàn thi n công tác qu n lý chi phí d án đ u t xây d ng công trình t i T p đoàn Nam C ng Lu n v n đã v n d ng lý thuy t v qu n lý chi phí trong các d án đ u t xây d ng công trình đ đánh giá th c tr ng, sau đó đ xu t
m t s gi i pháp hoàn thi n công tác qu n lý chi phí xây d ng công trình t i
T p đoàn Nam C ng
- ThS Nguy n Thu H ng đã th c hi n đ tài lu n v n n m 2006 v i tên Hoàn thi n công tác qu n lý thi công công trình xây d ng t i CTCP phát tri n xây d ng và xu t nh p kh u Sông H ng Lu n v n đã đi sâu vào nghiên
c u và phân tích th c tr ng c a Công ty d a trên c s lý lu n, đ nh ng gi i pháp nh m hoàn thi n công tác qu n lý thi công công trình, v i mong mu n Công ty s đ t đ c hi u qu kinh doanh cao h n
Trang 32n m rõ các ch ch ng c a nhà n c, áp d ng đúng nh ng quy đ nh hi n hành v công tác qu n lý d án chi phí thi công xây d ng công trình c a nhà n c
Qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình là m c tiêu quan tr ng c a các doanh nghi p nói chung và các doanh nghi p xây d ng nói riêng, g n li n
v i h th ng qu n lý c a nhà n c, vi c áp d ng đúng đ n khoa h c c ch chính sách này là nhân t quan tr ng quy t đ nh m c thành công c a công tác
qu n lý chi phí chung Qu n lý chi phí ph i đ m b o ngu n v n c a doanh nghi p đ c s d ng h p lý, v i m i đ ng v n b ra ph i mang l i hi u qu
nh t đ nh, là c s cho doanh nghi p nâng cao ch t l ng s n ph m, rút ng n
th i gian thi công, ti t ki m chi phí, rút ng n th i gian thi công, m r ng quy
mô và thúc đ y kh n ng c nh tranh phát tri n
Trang 33CH NG 2: C S LÝ LU N V QU N LÝ CHI PHÍ THI CÔNG
XÂY D NG CÔNG TRÌNH
2.1 Chi phí thi công và qu n lý chi phí thi công xây d ng công trình
2.1.1 Khái ni m v chi phí và qu n lý chi phí trong doanh nghi p
2.1.1.1 Khái ni m
Theo các nhà nghiên c u kinh t th gi i: ”M i ho t đ ng c a con ng i
mà t o ra thu nh p là ho t đ ng s n xu t, n n s n xu t c a m t qu c gia bao
g m các ngành s n xu t ra s n ph m v t ch t và các ngành s n xu t ra s n
ph m d ch v ” Trong quá trình ho t đ ng s n xu t kinh doanh, doanh nghi p
ph i s d ng và khai thác ngu n lao đ ng, v t t , tài s n, ti n v n đ đ th c
hi n vi c s n xu t ch t o s n ph m, cung c p d ch v Trong quá trình đó, doanh nghi p ph i b ra các hao phí v lao đ ng s ng và lao đ ng v t hóa cho kinh doanh c a mình, chi phí b ra cho ho t đ ng s n xu t kinh doanh đ c
g i là chi phí s n xu t Tóm l i, chi phí s n xu t là bi u hi n b ng ti n c a toàn b hao phí v lao đ ng s ng, lao đ ng v t hóa và các chi phí c n thi t khác mà doanh nghi p ch ra đ ti n hành ho t đ ng s n xu t kinh doanh trong m t th i k
2.1.1.2 Qu n lý chi phí trong doanh nghi p xây d ng
Qu n lý chi phí là quá trình t ng h p, phân tích, đánh giá tr c tr ng v
vi c s d ng các ngu n v n và chi phí, t đó đ a ra nh ng quy t đ nh v các chi phí ng n h n c ng nh dài h n c a doanh nghi p Ki m soát chi phí
là m t ho t đ ng quan tr ng c a qu n lý chi phí i v i nhà qu n lý, đ
ki m soát đ c chi phí phát sinh, đi u quan tr ng là ph i nh n di n ra các
lo i chi phí, đ c bi t là ph i nh n di n đ c chi phí nào có th gi m đ c
và chi phí nào không th gi m đ c, đ t đó đ a ra các bi n pháp thích
h p và hi u qu nh t
Trang 342.1.2 Phân lo i chi phí trong doanh nghi p
S n xu t g n li n v i quá trình hình thành và phát tri n c a loài ng i Quá trình s n xu t là s k t h p c a ba y u t c b n: đ i t ng lao đ ng, t
li u lao đ ng và nhân công Lao đ ng là ho t đ ng m t cách có ý th c c a
ng i lao đ ng tác đ ng m t cách có m c đích lên đ i t ng lao đ ng và t
li u lao đ ng, qua quá trình bi n đ i s t o ra s n ph m ó chính là s tiêu hao ba y u t trên Trong xã h i t n t i quan h hàng hóa – ti n t , hao phí
y u t ngu n l c cho s n xu t, kinh doanh đ c bi u hi n d i hình th c giá
tr , g i là chi phí s n xu t, kinh doanh
Chi phí s n xu t kinh doanh là bi u hi n b ng ti n c a toàn b hao phí
v lao đ ng s ng và lao đ ng v t hóa mà doanh nghi p b ra trong m t k kinh doanh nh t đ nh Chi phí v lao đ ng s ng là nh ng chi phí v ti n
l ng, th ng, ph c p và các kho n trích theo l ng c a ng i lao đ ng Chi phí lao đ ng v t hóa là nh ng chi phí v s d ng các y u t t li u lao đ ng,
đ i t ng lao đ ng d i các hình thái v t ch t, phi v t ch t, tài chính và phi tài chính
2.1 2.1 Phân lo i chi phí s n xu t kinh doanh theo n i dung, tính ch t kinh t
c a chi phí
Nh ng chi phí có cùng n i dung và tính ch t kinh t đ c x p vào cùng
m t y u t chi phí, không k chi phí đó phát sinh th i đi m nào, dùng vào
m c đích gì trong s n xu t kinh doanh C th chi phí s n xu t kinh doanh chia làm các y u t sau:
- Chi phí v nguyên v t li u g m giá v t li u, nguyên li u đ n hi n tr ng xây d ng, đ c xác đ nh phù h p v i công trình và g n v i v trí n i xây
d ng công trình
- Chi phí nhân công đ c tính đúng, tính đ ti n l ng, các kho n l ng
ph và ph c p l ng trên c s m c ti n l ng t i thi u đ c c quan Nhà
Trang 35n c có th m quy n công b đ đ m b o ti n l ng c a ng i lao đ ng có tính đ n m t b ng giá c a th tr ng lao đ ng ph bi n c a t ng khu v c theo
t ng lo i th và đi u ki n lao đ ng c th c a công trình
- Chi phí kh u hao tài s n c đ nh là toàn b s ti n trích kh u hao c a
nh ng tài s n c đ nh dùng cho s n xu t c a doanh nghi p, chi phí kh u hao tài s n c đ nh h ng n m bao g m 2 thành ph n là kh u hao c b n và kh u hao đ i tu
- Chi phí d ch v mua ngoài
- Chi phí khác b ng ti n
2.1.2.2 Phân lo i chi phí s n xu t kinh doanh theo công d ng kinh t c a chi phí
Chi phí s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p xây d ng đ c chia làm các kho n m c chi phí, nh ng chi phí s n xu t kinh doanh có cùng m c đích
s d ng đ c x p vào m t kho n m c chi phí, không phân bi t chi phí đó có
n i dung kinh t nh th nào giúp ph c v cho công tác qu n lý chi phí theo
đ nh m c (công d ng kinh t ) và là c s đ k toán t p h p chi phí s n xu t
- Chi phí nhân công tr c ti p g m ti n l ng, các kho n l ng ph và ph
c p l ng trên c s m c ti n l ng t i thi u đ c c quan Nhà n c có
th m quy n công b đ đ m b o ti n l ng c a ng i lao đ ng có tính đ n
m t b ng giá c a th tr ng lao đ ng ph bi n c a t ng khu v c theo t ng
lo i th và đi u ki n lao đ ng c th c a công trình
Trang 36- Chi phí s d ng máy thi công đ c tính toán theo h ng d n ph ng pháp xác đ nh giá ca máy và thi t b thi công c a B Xây d ng đ áp d ng cho công trình ho c t b ng giá ca máy và thi t b thi công do đ a ph ng công b
- Chi phí tr c ti p là nh ng chi phí liên quan tr c ti p đ n đ i t ng t p
h p chi phí (đ i t ng ch u chi phí), nh ng chi phí này ch quan h tr c ti p
x ng s n xu t, chi phí qu n lý doanh nghi p, chi phí kh u hao tài s n c
đ nh, chi phí công c , d ng c lao đ ng, chi phí d ch v mua ngoài, chi phí khác b ng ti n
2.1 2.4 Phân lo i chi phí s n xu t kinh doanh theo m i quan h v i kh i
Trang 37cách nhanh chóng nh : chi phí kh u hao, chi phí thuê tài s n, ti n l ng nhân viên qu n lý,
- Chi phí c đ nh không b t bu c là nh ng kho n chi phí c đ nh b t bu c
có th đ c thay đ i nhanh chóng thông qua các quy t đ nh c a nhà qu n lý
h ng n m nh : chi phí đào t o nhân viên,
Chi phí h n h p là chi phí v a mang tính ch t bi n đ i v a mang tính ch t
c đ nh nh : Chi phí đi n tho i, đi n s n xu t kinh doanh,
2.1 2.5 Phân lo i chi phí s n xu t kinh doanh theo nh ng cách khác
Chi phí ki m soát đ c và chi phí không ki m soát đ c: Theo th m quy n ra quy t đ nh, đ c g i là chi phí ki m soát c p qu n lý đó
Chi phí c h i: Là l i ích b m t do l a ch n ph ng án hành đ ng này thay vì l a ch n ph ng án hành đ ng khác
Chi phí chìm: Là lo i chi phí dù doanh nghi p l a ch n b t k ph ng
án s n xu t kinh doanh nào c ng ph i gánh ch u
2.1.3 Chi phí thi công xây d ng công trình
2.1.3.1 Theo góc đ nhà n c
Chi phí thi công xây d ng công trình: đ c xác đ nh cho công trình,
h ng m c công trình, b ph n, ph n vi c, công tác c a công trình, h ng m c công trình đ i v i công trình chính, công trình ph tr , công trình t m ph c
v thi công, nhà t m đ và đi u hành thi công
Chi phí nhà t m t i hi n tr ng đ và đi u hành thi công là chi phí đ xây d ng nhà t m t i hi n tr ng ho c thuê nhà ho c chi phí đi l i ph c v cho vi c và đi u hành thi công c a nhà th u trong quá trình thi công xây
d ng công trình
Chi phí xây d ng bao g m: chi phí tr c ti p, chi phí chung, thu nh p
ch u thu tính tr c và thu giá tr gia t ng
Trang 38+ Chi phí tr c ti p bao g m: chi phí v t li u (k c v t li u do ch đ u t
c p), chi phí nhân công, chi phí máy thi công và chi phí tr c ti p khác Chi phí tr c ti p khác là chi phí cho nh ng công tác c n thi t ph c v tr c ti p thi công xây d ng công trình nh chi phí di chuy n l c l ng lao đ ng trong n i
b công tr ng, an toàn lao đ ng, b o v môi tr ng cho ng i lao đ ng và môi tr ng xung quanh, thí nghi m v t li u c a nhà th u và chi phí b m
n c, vét bùn không th ng xuyên và không xác đ nh đ c kh i l ng t thi t k
+ Chi phí chung bao g m: chi phí qu n lý c a doanh nghi p, chi phí đi u hành s n xu t t i công tr ng, chi phí ph c v công nhân, chi phí ph c v thi công t i công tr ng và m t s chi phí khác
+ Thu nh p ch u thu tính tr c: là kho n l i nhu n c a doanh nghi p xây d ng đ c d tính tr c trong d toán xây d ng công trình
+ Thu giá tr gia t ng: là kho n thu ph i n p theo quy đ nh c a nhà
n c và đ c tính trên t ng giá tr các kho n m c chi phí nêu trên
2.1.3.2 Theo góc đ doanh nghi p
Chi phí thi công xây d ng công trình: đ c xác đ nh cho công trình,
h ng m c công trình, b ph n, ph n vi c, công tác c a công trình, h ng m c công trình đ i v i công trình chính, công trình ph tr , công trình t m ph c
v thi công, nhà t m đ và đi u hành thi công
- Chi phí tr c ti p thi công xây d ng công trình là toàn b chi phí tr c
ti p đ thi công hoàn thành công trình, h ng m c công trình, b ph n, ph n
vi c, công tác c a công trình, công trình ph tr , công trình t m ph c v thi công, nhà t m đ và đi u hành thi công
Chi phí thi công tr c ti p bao g m: chi phí tr c ti p (v t li u, nhân công, máy thi công), chi phí tr c ti p khác, chi phí ph c v công nhân, chi phí ph c
v thi công t i công tr ng
Trang 39- Chi phí thi t b l p đ t vào công trình: đ c tính cho công trình, h ng
m c công trình bao g m: chi phí mua s m thi t b công ngh (k c thi t b công ngh c n s n xu t, gia công); chi phí đào t o và chuy n giao công ngh ; chi phí l p đ t và thí nghi m, hi u ch nh thi t b và các chi phí khác có liên quan Chi phí mua s m thi t b bao g m: giá mua (k c chi phí thi t k và giám sát ch t o), chi phí v n chuy n t c ng ho c n i mua đ n công trình, chi phí l u kho, l u bãi, l u container t i c ng Vi t Nam (đ i v i các thi t b nh p
kh u), chi phí b o qu n, b o d ng t i kho bãi hi n tr ng, thu và phí b o
hi m thi t b công trình
- Chi phí qu n lý: Chi phí qu n lý bao g m chi phí qu n lý c a doanh nghi p và chi phí đi u hành s n xu t t i công tr ng ó là chi phí qu n lý chung c a doanh nghi p g m các chi phí v l ng nhân viên b ph n qu n lý doanh nghi p (Ti n l ng, ti n công, các kho n ph c p, ); b o hi m xã h i,
b o hi m y t , kinh phí công đoàn c a nhân viên qu n lý doanh nghi p; chi phí
v t li u v n phòng, công c lao đ ng, kh u hao TSC dùng cho qu n lý doanh nghi p; ti n thuê đ t, thu môn bài; kho n l p d phòng ph i thu khó đòi; d ch
v mua ngoài ( i n, n c, đi n tho i, fax, b o hi m tài s n, cháy n , ); chi phí b ng ti n khác (Ti p khách, h i ngh khách hàng, )
+ Chi phí Marketing: Trong th tr ng hi n nay công tác xây d ng th ng
hi u có vai trò to l n trong quá trình s n xu t kinh doanh M t nhà th u có
th ng hi u thì s đ m b o cho kh n ng th ng th u cao h n r t nhi u Vì v y Marketing là y u t c c k quan tr ng
Chi phí cho công tác marketing c a doanh nghi p nh : chi phí cho công tác nghiên c u th tr ng, thi t k t ch c thi công, xây d ng giá th u, l p h
s th u, đ u th u,
- Chi phí tài chính: là nh ng kho n phí mà ng i đi vay ph i tr khi h vay ti n t ngân hàng hay m t t ch c tín d ng Chi phí tài chính không ch
Trang 40bao g m lãi su t kho n vay, mà còn bao g m các kho n phí khác nh phí giao
d ch, phí hoa h ng, phí thanh toán ch m, phí hàng n m nh phí th tín d ng hàng n m, và phí tín d ng b o hi m hàng n m trong tr ng h p ng i cho vay yêu c u có b o hi m tr c khi quy t đ nh cho vay.Chi phí tài chính đ c kê khai trong báo cáo k t qu kinh doanh c a doanh nghi p là t ng chi phí tài chính, trong đó chi phí lãi vay là kho n chi phí tài chính quan tr ng nh t
Trong ngành xây d ng, do th i gian thi công xây d ng kéo dài nên chi Chi phí tài chính b ra khá l n ó là nh ng thi t h i do đ ng v n trong th i gian xây d ng gây ra Khi công trình đang đ c thi công xây d ng thì ph n
v n b ra ch a th sinh l i do công trình ch a đ c khai thác đ a vào s d ng
- Chi phí khác: là nh ng thành ph n chi phí phát sinh không ph i là
nh ng chi phí ch a tính vào các thành ph n chi phí nêu trên
2.1.4 N i dung c a công tác qu n lý chi phí thi công XDCT
M t doanh nghi p mu n ho t đ ng t t thì ph i có s qu n lý t t, nh v y
ho t đ ng s n xu t kinh doanh m i đ t đ c ch t l ng và có l i nhu n cao
Qu n lý chi phí s n xu t kinh doanh xây d ng công trình là công tác g n li n
v i các giai đo n khác nhau c a quá trình s n xu t kinh doanh xây d ng, t
vi c tham gia đ u th u đ n th c hi n thi công xây d ng công trình và cu i cùng là thanh quy t toán đ a công trình vào s d ng đây ch xét đ n qu n
lý trong giai đo n thi công xây d ng c a doanh nghi p
Qu n lý chi phí xây d ng trong quá trình thi công c a doanh nghi p bao g m: