Tuyển dụng nhân sự có các động trực tiếp đến doanh nghiệp, đến người lao động và xa hơn còn tác động đến sựphát triển kinh tế - xã hội của đất nước... Đối với doanh nghiệ
Trang 1MỤC LỤC
Mục lục 1
Phần mở đầu 4
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN LIÊN QUAN ĐẾN QUY TRÌNH TUYỂN DỤNG NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẠI ĐỒNG TIẾN NĂM 2013 7
1.1 Khái niệm tuyển dụng 6
a Khái niệm 6
b Mục tiêu của tuyển dụng 6
c Vai trò của tuyển dụng 6
1.2 Những khó khăn của doanh nghiệp khi tuyển một nhân viên không phù hợp 7
1.3 Quy trình tuyển dụng nhân viên 8
1.3.1 Xác định nhu cầu tuyển dụng 8
a Có cần tuyển nhân viên hay không? 8
b Xác định các yêu cầu đối với ứng viên 9
1.3.2 Tìm kiếm ứng viên 10
a Nguồn ứng viên nội bộ 10
b Nguồn ứng viên bên ngoài 10
c Quảng cáo 11
1.3.3 Đánh giá và lựa chọn Trình tự một cuộc phỏng vấn 11
1.3.4 Hướng dẫn hội nhập 11
a Mục đích của việc hướng dẫn hội nhập 11
b Nội dung của một chương trình hướng dẫn hội nhập 12
Kết Luận Chung 12
CHƯƠNG 2: TÌM HIỂU QUY TRÌNH TUYỂN DỤNG NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN NHỰA ĐẠI ĐỒNG TIẾN NĂM 2013 13
2.1 Giới thiệu khái quát về đơn vị thực tập 13
2.1.1 Tóm lượt quá trình hình thành và phát triển 13
Trang 22.1.2 Chức năng và lĩnh vực hoạt động 14
2.1.3 Cơ cấu tổ chức 15 2.1.4 Mối quan hệ liên kết với các đơn vị khác trong 17
hoạt động của cơ quan, đơn vị 17
2.1.5 Tình hình họat động trong 3 năm vừa qua 19
2.1.6 Chiến lược phương hướng phát triển của đơn vị trong tương lai 20
2.2 Mô tả, phản ánh quy trình tuyển dụng nhân sự tại công ty cổ phần Đại Đồng Tiến năm 2013 20
2.2.1 Thực trạng việc xác định nhu cầu tuyển dụng tại công ty cổ phần Đại Đồng Tiến năm 2013 20
2.2.2 Thực trạng công tác tìm kiếm ứng viên tại công ty cổ phần Đại Đồng Tiến năm 2013 25
2.2.3 Thực trạng việc đánh giá và lựa chọn tại công ty cổ phần Đại Đồng Tiến năm 2013 26
2.2.3.1 Chuẩn bị tuyển dụng 28
2.2.3.2 Thông báo tuyển dụng 28
2.2.3.3 Thu hồ sơ và sơ tuyển 28
2.2.3.4 Phỏng vấn sơ bộ 29
2.2.3.5 Phỏng vấn lần 2 29
2.2.3.6 Quyết định tuyển dụng 31
2.2.3.7 Thông báo kết quả 33
2.2.3.8 Thử việc 33
2.2.3.9 Kí kết hợp đồng 33
2.2.4 Thực trạng việc hướng dẫn hội nhập 37
CHƯƠNG 3: NHẬN ĐỊNH VỂ QUY TRÌNH TUYỂN DỤNG NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẠI ĐỒNG TIẾN NĂM 2013 38
3.1 Cơ sở đề xuất 38
Trang 33.2 Những ý kiến đề xuất cải tiến quy trình tuyển dụng 38
nhân sự tại Công ty Cổ phần Đại Đồng Tiến năm 2013 38
3.2.1 Những câu hỏi cần đặt ra khi chọn một vị trí trong doanh nghiệp 41
3.2.2 Cần liệt kê rõ các yêu cầu trong một bản yêu cầu ứng viên 41
3.2.3 Những nội dung không thể thiếu trong một quảng cáo tuyển dụng 42
3.2.4 Ba chức năng quan trọng nhất của một nhà phỏng vấn 44
3.2.5 Những lợi ích của việc hướng dẫn hội nhập 45
3.2.6 Một chương trình hướng dẫn hội nhập 45
3.2.6.1 Trước khi nhân viên mới đến 45
3.2.6.2 Vào ngày nhân viên mới đến 47
3.2.6.3 Tuần làm việc đầu tiên 48
3.2.6.4 Thời ký tiếp theo 49
KẾT LUẬN 51
Trang 4PHẦN MỞ ĐẦU
Lý do chọn đề tài:
Từ xưa đến nay, mọi người đều cho rằng “ Con người là nhân tố trung tâm và là mục đích của nền sản xuất xã hội” Vì thế bất kì một doanh nghiệp hay một tổ chức xã hội nào muốn tồn tại và phát triển lâu dài thì các nhà quản trị phải đưa nhân tố con người lên vị trí hàng đầu
Chúng ta biết rằng, thành công hầu hết ở các công ty ngày nay phụ thuộc chủ yếu vào tài sản con người hơn là tài sản vật chất Nhà xưởng, thiết bị, máy móc, công nghệ, cơ sở sản xuất có thể mua được, nhưng tài năng và chất xám của con người thì khó kiếm hơn rất nhiều và không phải lúc nào cũng mua được bằng tiền Và trong mọi hoạt động của doanh nghiệp dù ít hay nhiều điều có sự tác động trực tiếp hoặc gián tiếp từ phía con người Nếu doanh nghiệp tạo lập và duy trì được một đội ngũ nhân sự mạnhvà hợp lý sẽ tạo nên lợi thế cạnh tranh rất lớn so với các doanh nghiệp khác trên thị trường
Tuy nhiên, nếu không sắp xếp được đúng người, đúng việc thì các phòng ban và tổ chức không thể làm việc hiệu quả được Quyết định tuyển dụng tốt sẽ tạo điều kiện cho việc thực hiện các công việc của nhân viên, tổ chức đạt hiệu quả Trái lại, quyết định tuyển dụng tồi sẽ kéo năng lực làm việc xuống thấp và gây nhiều tốn kém để điều chỉnh Tuyển dụng là một lĩnh vực vô cùng khó khăn và phức tạp, đây vừa là một khoa học đồng thời cũng là một nghệ thuật Nếu là một khoa học thì chúng ta chịu khó tìm hiểu và học hỏi sẽ nắm vững nhưng nó là nghệ thuật thì đòi hỏi phải có sự sáng tạo, khéo léo trong mọi tình huống và ứng xử linh hoạt
Mặt khác, các nhà quản trị phải biết tận dụng tối đa nguồn lực mà mình có, bí quyết dụng người là những kinh nghiệm được đúc kết từ ngàn đời “dụng nhân như dụngmộc”, nghĩa là không có người kém năng lực, vấn đề là sử dụng như thế nào để có được
Trang 5đúng người đúng việc “Dụng nhân” đúng phải bắt đầu từ khâu tuyển dụng, doanh nghiệp cần thu hút đúng người, đó là những người có phẩm chất, năng lực cũng như sở thích phù hợp với công việc họ sẽ làm.
Thấy được tính cấp thiết của vấn đề tuyển dụng nhân sự tại các doanh nghiệp hiện nay cùng với những kiến thức thực tế trong thời gian thực tập tại phòng Nhân sự
Công ty Cổ phần Đại Đồng Tiến nên em đã chọn đề tài “TÌM HIỂU CÔNG TÁC TUYỂN DỤNG NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẠI ĐỒNG TIẾN NĂM 2013” để làm đề tài báo cáo thực tập tốt nghiệp của mình
Mục tiêu nghiên cứu:
Việc nghiên cứu đề tài này là nhằm hiểu rõ những lý luận về tuyển dụng nguồn
nhân lực trong các doanh nghiệp Củng cố kiến thức đã học trong trường và đồng thời
vận dụng những lý thuyết đã học được để tìm hiểu tình hình tuyển dụng nhân sự của
Công ty Cổ phần Đại Đồng Tiến Nhận định sự giống và khác nhau giữa lý thuyết và
thực tế trong nội dung và hình thức của công tác tuyển dụng nhân sự Đồng thời, nắm vững được các yêu cầu mà các doanh nghiệp cần nơi các ứng viên hiện nay
Đối tượng nghiên cứu:
Đề tài nghiên cứu đến các hoạt động liên quan đến công tác tuyển dụng nhân sự tại Công ty Cổ phần Đại Đồng Tiến
Nhiệm vụ nghiên cứu:
Tập trung vào các vấn đề: Nghiên cứu cơ sở lý luận liên quan đến vấn đề tuyển dụng nhân sự, mô tả quy trình tuyển dụng nhân sự và nhận định quy trình tuyển dụng nhân sự tại Công ty Cổ phần Đại Đồng Tiến
Phạm vi và giới hạn nghiên cứu:
Do quy mô nhân sự của công ty đông về số lượng, đa dạng về chất lượng Và do quản trị nguồn nhân lực là một họat động phong phú, phức tạp Nên trong điều kiện và thời gian có hạn, đề tài chỉ đi sâu vào tìm hiểu hoạt động nhân sự tại công ty với số liệu thu thập được từ tháng 1/1/2013 đến 1/11/2013
Trang 6 Phương pháp nghiên cứu:
Đề tài được hoàn thiện bằng việc sử dụng các phương pháp: Phương pháp quan sát; phương pháp thu thập tài liệu; phương pháp trò chuyện, phỏng vấn; phương pháp thống kê, phương pháp phân tích và vận dụng lý luận quản trị nhân sự tại công ty
Kết cấu của đề tài:
Ngoài phần mở đầu và kết luận, đề tài “Tìm hiểu công tác tuyển dụng nguồn nhân lực tại Công ty Cổ phần Đại Đồng Tiến” gồm 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận liên quan đến các vấn đề tuyển dụng nhân sự trong cácdoanh nghiệp
Chương 2: Tìm hiểu quy trình tuyển dụng nhân sự tại Công ty Cổ phần Đại Đồng Tiến
Chương 3: Nhận định về quy trình tuyển dụng nhân sự tại Công ty Cổ phần Đại Đồng Tiến
Trang 7Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN LIÊN QUAN ĐẾN VẤN ĐỀ TUYỂN DỤNG NHÂN SỰ
TRONG CÁC DOANH NGHIỆP 1.1 Khái niệm tuyển dụng:
1.1.1 Khái niệm:
Khi đề cập đến tuyển dụng thì các nhà quản trị doanh nghiệp đều không thể phủ nhận vai trò của tuyển dụng tới sự phát triển của doanh nghiệp, chỉ khác nhau là mức độtác động như thế nào, và hiểu về tuyển dụng ở mức độ nào với các quan niệm:
Tuyển dụng nhân sự là một hoạt động nằm trong quản trị nhân sự
Tuyển dụng là quá trình tìm kiếm, thu hút và tuyển chọn những nhân viên đủ khảnăng đảm nhận những vị trí mà doanh nghiệp cần tuyển từ nhiều nguồn khác nhau
Tuyển dụng nhân sự là quá trình thu hút những người xin việc có trình độ từ lực lượng lao động xã hội và lực lượng lao động bên trong tổ chức Mọi tổ chức đều phải có đầy đủ khả năng để thu hút đủ số lượng và chất lượng lao động để nhằm đạt được các mục tiêu của mình
1.1.2 Nguyên tắc tuyển dụng:
Phải xuất phát từ lợi ích chung của doanh nghiệp, người lao động và xã hội.Phải dựa vào khối lượng công việc và yêu cầu cụ thể của từng loại công việc để tính tới khả năng sử dụng tối đa nhân lực của họ
Khi tuyển chọn phải nghiên cứu thận trọng và toàn diện cá nhân, phẩm chất, năng lực
cá nhân và khả năng gắn bó lâu dài của nhân viên đó
1.1.3 Tầm quan trọng của tuyển dụng:
Công tác tuyển dụng nhân sự trong doanh nghiệp có một ý nghĩa cực kỳ to lớn, có tính chất quyết định đến sự thành bại của mỗi doanh nghiệp Tuyển dụng nhân sự có các động trực tiếp đến doanh nghiệp, đến người lao động và xa hơn còn tác động đến sựphát triển kinh tế - xã hội của đất nước Tại Việt Nam, với tốc độ tăng trưởng cao và sự
Trang 8mở rộng không ngừng quy mô sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, hoạt động tuyển dụng do vậy càng trở nên quan trọng Chất lượng của quá trình tuyển dụng sẽ không như mong muốn, hay kết quả thấp nếu như số người nộp đơn xin việc bằng hoặc thấp hơn nhu cầu tuyển chọn Không những vậy, tuyển dụng còn ảnh hưởng tới các chức năng khác của tuyến quản trị nguồn nhân sự như: Đánh giá tình hình thực hiện công việc, thù lao lao động, chính sách, chế độ làm việc, đào tạo và phát triển nhân sự…
Đối với doanh nghiệp:
Việc tuyển dụng có hiệu quả sẽ cung cấp cho doanh nghiệp một đội ngũ lao động lành nghề, năng động, sáng tạo, bổ sung nguồn nhân lực phù hợp với yêu cầu hoạtđộng kinh doanh của doanh nghiệp Tuyển dụng có tầm quan trọng rất lớn đối với doanh nghiệp vì nó là khâu đầu tiên của công tác quản trị nhân sự, chỉ khi làm tốt khâu tuyển dụng mới có thể làm tốt các khâu tiếp theo
Tuyển dụng tốt giúp doanh nghiệp thực hiện tốt các mục tiêu kinh doanh hiệu quả nhất, bởi vì tuyển dụng tốt tức là tìm ra người thực hiện công việc có năng lực, phẩm chất để hoàn thành công việc được giao Từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh, phát triển đội ngũ, đáp ứng yêu cầu hoạt động kinh doanh trong điều kiện toàn cầu hóa.Tuyển dụng nhân sự tốt giúp doanh nghiệp tránh những thiệt hại và rủi ro trong quá trình tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh như: năng suất không đạt yêu cầu, chất lượng sản phẩm kém, tai nạn lao động, tất cả gây ra những thiệt hại về tiền của, vật chất, uy tín và vị thế của doanh nghiệp trên thị trường.Bên cạnh đó, công tác tuyển dụng sẽ giúp cho doanh nghiệp sử dụng có hiệu quả nguồn ngân sách của doanh nghiệp và giúp cho doanh nghiệp thực hiện dễ dàng các hoạt động quản trị nhân lực khác.Tuyển dụng nhân viên không phù hợp sau đó lại sa thải họ không những gây tốn kém cho doanh nghiệp mà còn gây tâm lý bất an cho các nhân viên khác
Đối với người lao động:
Trang 9Tuyển dụng nhân sự giúp cho người lao động trong doanh nghiệp hiểu rõ thêm về triết lý, quan điểm của các nhà quản trị, từ đó sẽ định hướng cho họ theo những quanđiểm đó.
Tạo ra không khí thi đua, tinh thần cạnh tranh trong nội bộ những người lao động của doanh nghiệp, từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh
Bản thân người lao động được tuyển vào làm các công việc phù hợp với trình độ,khả năng, sở trường của mình khi đó họ sẽ có được sự hứng thú vá an tâm với công việc, kết quả làm việc sẽ đạt hiệu quả cao
Đối với xã hội:
Việc tuyển dụng nhân sự của doanh nghiệp sẽ giúp cho việc thực hiện các mục tiêu kinh tế - xã hội: người lao động có việc làm, có thu nhập, giảm bớt gánh nặng như thất nghiệp và các tệ nạn xã hội Đồng thời, việc tuyển dụng nhân sự của doanh nghiệp còn giúp cho việc sử dụng nguồn lực của xã hội một cách hữu hiệu nhất
Như vậy, tuyển dụng nhân sự có vai trò rất lớn trong công tác quản trị nhân sự, đây là quá trình “đãi cát tìm vàng” Nếu như hoạt động tuyển dụng không được thực hiện một cách có hiệu quả thì nó sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động quản trị và hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp Từ đó dẫn đến tình trạng không ổn định cề mặt tổ chức, thậm chí còn là nguồn gốc gây mất đoàn kết, chia rẽ nội bộ, gây xáo trộn trong doanh nghiệp, lãng phí chi phí kinh doanh
1.2 Những khó khăn của doanh nghiệp khi tuyển dụng một nhân viên không
phù hợp:
Theo kết quả thống kê đăng trên tạp chí Harvard Business thì 80% trường hợp doanh thu sụt giảm ở các công ty là do sai lầm trong tuyển dụng Bộ Lao động Mỹ tổng kết rằng các công ty phải tốn khoảng 1/3 tiền lương một năm của một nhân viên để tìm người mới thay thế người cũ Con số này bao gồm phí tuyển dụng, huấn luyện, và chi phí phát sinh do năng suất giảm khi người mới bắt đầu đảm nhiệm vị trí thay người cũ
Trang 10Nhưng con số này vẫn chưa thể hiện được các thiệt hại vô hình khác như mất khách hàng, sụt giảm tinh thần lao động trong công ty Sai lầm tuyển dụng cho vị trí càng cao thì thiệt hại càng lớn, ví dụ các vị trí như trưởng phòng, giám đốc sẽ gây thiệt hại cho công ty gấp hai lần lương một năm của họ nếu buộc phải thay người.
Nhân viên có phẩm chất cá nhân và động cơ không phù hợp có thể tác động xấu tới môi trường làm việc hoặc sẽ không gắn bó lâu dài với doanh nghiệp
Trong tình huống xấu nhất, doanh nghiệp phải sa thải nhân viên không phù hợp Việc này một mặt khiến doanh nghiệp phải bồi thường cho nhân viên, mặt khác doanh nghiệp có thể đứng trước nguy cơ bị rò rỉ thông tin (chiến lược phát triển, kế hoạch kinhdoanh, thông tin nhân sự, …)
1.3 Quy trình tuyển dụng:
Quy trình tuyển dụng của các doanh nghiệp có thể khác nhau, thậm chí trong cùngmột doanh nghiệp, quy trình tuyển dụng cũng sẽ khác nhau cho các vị trí công việckhác nhau Tuy nhiên, mọi qui trình tuyển dụng đều phải gồm một số bước cơ bản là:
Xác định nhu cầu tuyển dụng: bước này bao gồm việc thẩm định xem doanh nghiệp có thực sự cần tuyển nhân viên không, tuyển người để làm những việc gì và cần tuyển người có những tiêu chuẩn như thế nào.phải xác định chính xác nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp Các nhu cầu này có thể xuất phát từ nhiều lý do, chẳng hạn nhưnhằm thay thế nhân viên thuyên chuyển, cần thêm nhân viên trong thời kỳ cao điểm củasản xuất…
Tìm kiếm các ứng viên tiềm năng: bước này bao gồm việc xác định nguồn cungcấp ứng viên, hình thức tuyển dụng và phương pháp thu hút ứng viên
Đánh giá và lựa chọn ứng viên phù hợp: bước này bao gồm việc sử dụng các kỹthuật đánh giá khác nhau để tuyển chọn ứng viên dựa trên các tiêu chí tuyển chọn và
ra quyết định lựa chọn, bao gồm 10 bước
Trang 11Xác định nhu cầu Tìm kiếm ứng viên Đánh giá & lựa chọn Hướng dẫn hội nhập
Hướng dẫn hội nhập: bước này bao gồm các hoạt động nhằm giúp nhân viên mớiđược tuyển dụng hiểu về doanh nghiệp, thiết lập mối quan hệ với các thành viênkhác, và hội nhập vào môi trường doanh nghiệp
Quy trình tuyển dụng được thể hiện theo sơ đồ các bước như sau:
1.3.1 Xác định nhu cầu tuyển dụng
a Có cần tuyển nhân viên hay không?
Mỗi khi có nhân viên nghỉ việc hoặc trong doanh nghiệp phát sinh thêm công việcmới thì xuất hiện nhu cầu nhân sự Cần xem xét liệu doanh nghiệp có thật sự cần tuyển thêm nhân viên mới hay không? Dù là tuyển người thay thế, tuyển thêm người để đảm nhận một vị trí đã có sẵn hay tuyển người cho một vị trí hòan tòan mới bạn cũng cần cân nhắc kỹ lưỡng Để xác định được nhu cầu có thực không, cần tìm hiểu bản chất của
vị trí công việc cần người Chúng ta phải bắt đầu bằng việc trả lời một số câu hỏi cơ bảnsau:
Các nhân viên hiện tại có thể đảm nhận công việc này hay không?
Hoặc nếu được đào tạo thì các nhân viên hiện tại có thể làm được việc này không?
Mục đích của vị trí công việc cần người là gì?
Những chuẩn mực hiệu quả công việc mà chúng ta mong muốn là gì?
Vị trí đó có những đóng góp đặc biệt gì cho hiệu quả chung của tòan doanh nghiệp?
Điều gì sẽ xảy ra nếu không có ai làm công việc đó?
Trang 12 Vị trí đó có tồn tại lâu dài không? (Nếu có thì trong bao lâu?)
Sau khi đã xem xét và so sánh các giải pháp trên với nhau thì mới tính đến chuyện tuyển nhân viên mới Việc xác định nhu cầu tuyển dụng nghe có vẻ như dễ dàng, nhưng có khá nhiều chủ doanh nghiệp cứ tiến hành tuyển dụng mà không xác định được chính xác ai là người họ cần Việc phân tích tỉ mỉ các yêu cầu công việc và đặc điểm tính cách cá nhân rất quan trọng bởi khi sử dụng chúng trong màn phỏng vấn, bạn có thể xác định được ứng viên đó có đáp ứng được các yêu cầu công việc hay không Và bên cạnh đó, cũng rất quan trọng khi xác định xem ứng viên đó có phù hợp với văn hóa công ty hay không
b Xác định các yêu cầu đối với ứng viên
Theo Lewis, tiêu chuẩn tuyển chọn cần được hiểu ở ba khía cạnh: tiêu chuẩn chung đối với tố chức, doanh nghiệp; tiêu chuẩn của phòng ban hoặc bộ phận cơ sở và tiêu chuẩn đối với cá nhân thực hiện công việc Tiêu chuẩn đối với cá nhân thực hiện công việc là những tiêu chuẩn liệt kê trong bản tiêu chuẩn công việc Ví dụ, các ứng viên muốn được tuyển vào làm công chức hành chính của nhà nước, ngạch nhân viên đánh máy chữ, cần phải đáp ứng các tiêu chuẩn cá nhân sau:
Tiêu chuẩn chung để dự thi tuyển của tòan bộ ứng viên:
- Là công dân nước Cộng Hòa Xã Hội Chũ Nghĩa Việt Nam
- Từ 18 tuổi trở lên
- Có đơn xin dự tuyển, có lý lịch rõ ràng và có đủ các văn bằng chứng chỉ đã quy địnhtrong ngạch (tốt nghiệp phổ thông trung học; chứng chỉ đạt trình độ đánh máy chữ củakhóa học 3 tháng và biết ngoại ngữ trình độ A)
- Có đủ sức khỏe để đảm nhận nhiệm vụ (giấy khám sức khỏe do cơ quan y tế có thẩmquyền cấp)
- Không trong thời gian bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc thi hành án
Yêu cầu riêng ở các khía cạnh:
Kiến thức và kỹ năng
Trang 13Ứng viên cần có những kiến thức gì để có thể đảm nhận được những công việc?Kiến thức có thể bao gốm biết cách sử dụng một loại máy móc nào đó, biết cách xử lýmột số loại vật liệu hoặc thực hiện những quy trình nhất định Những ký năng cần thiếtđể làm được việc đó là gì? Chẳng hạn như khả năng làm việc với con số, kỹ năng bánhàng, kỹ năng giải quyết vấn đề.
Trình độ và kinh nghiệm
Có yêu cầu về trình độ học vấn và trình độ chuyên môn không? Ứng viên cần cónhững chuyên môn và kinh nghiệm gì?
1.3.2 Các nguồn ứng viên tiềm năng và phương pháp tuyển dụng
Khi có nhu cầu tuyển người, các tổ chức có thể tuyển dụng từ lực lượng lao độngbên trong tổ chức cũng như từ thị trường lao động bên ngoài Tuy nhiên, để tuyển dụng được đủ số lượng và chất lượng người lao động còn thiếu vào các vị trí còn thiếu thì tổ chức cần nên lựa chọn đúng nguồn để quá trình tuyển dụng được thực hiện một cách có hiệu quả nhất
a) Nguồn tuyển dụng bên trong doanh nghiệp
Khi phát sinh nhu cầu luân chuyển nhân sự trong công ty từ bộ phận này sang bộphận khác , từ vị trí này sang vị trí khác, cán bộ nhân sự sẽ lựa chọn nguồn lực nội bộ Nguồn nhân lực bên trong doanh nghiệp được giới hạn ở người lao động đang làm việc ở bên trong doanh nghiệp nhưng lại có nhu cầu thuyên chuyển đến công việc khác mà doanh nghiệp đang có nhu cầu tuyển dụng Để nắm được những nguồn này các nhà quản trị doanh nghiệp cần phải lập hồ sơ các loại hồ sơ khác nhau như: Hồ sơ nhân sự, hồ sơ phát triển nhân sự và hồ sơ sắp xếp lại nhân sự Thông tin về mỗi nhân viên được
Trang 14thu thập, cập nhật dưới các bản tóm tắt và lưu trữ trong hai loại hồ sơ đầu Đó là các dữ liệu về trình độ học vấn, sở thích nghề nghiệp cũng như các sở thích cá nhân khác, các
kỹ năng và các năng lực đặc biệt, các lớp đào tạo và bồi dưỡng đã học qua Những thông tin này sẽ được các nhà quản trị sử dụng để xem xét khả năng đề bạt hay thuyên chuyển nhân viên đến những vị trí công tác mới khi cần thiết Loại hồ sơ thứ ba thường được trình bày dưới dạng sơ đồ sắp xếp loại nhân lực Nó cho phép thấy được khả năng thăng tiến đối với những người sẽ thay thế một số vị trí quan trọng nào đó trong doanh nghiệp
Ưu điểm: Hình thức tuyển dụng nhân viên từ nội bộ doanh nghiệp thường được
ưu tiên hàng đầu do các ưu điểm sau:
Tuyển dụng nội bộ giúp nhân viên dễ dàng và thuận lợi hơn khi bắt tay vào côngviệc mới bởi vì họ đã quen với cách thức và mục tiêu làm việc của công ty
Đồng thời, doanh nghiệp sẽ không mất thời gian đào tạo, chi phí tuyển dụng mà còn kích thích được tinh thần, khả năng làm việc, tạo cơ hội thăng tiến cho nhân viên
Cho phép doanh nghiệp sử dụng hiệu quả hơn nhân sự hiện có Cùng với thời gian và sự phát triển của doanh nghiệp, trong quá trình lao động nhânviên có thể thay đổi về nhân sự, nhờ vậy sẽ khai th1c tốt hơn về năng lực đó Bên cạnh đó còn có bộ phận nhân sự dư thừa, vì vập cần bố trí, sử dụng họ vào những công việc phù hợp hơn
Nhược điểm:
Khi áp dụng hình thức tuyển dụng nội bộ thì có thể công ty vẫn phải tuyển dụng bên ngoài để lấp chỗ trống mà người vừa chuyển đi để lại và cũng không có nhiều nguồn ứng viên, gây xáo trộn trong tuyển dụng
Doanh nghiệp mất đi sự linh hoạt nếu tất cả thành viên ban quản lý đều được thăng tiến từ bên trong Có thể gây ra hiện tượng xơ cứng do các nhân viên này đã quen với công việc ở cương vị cũ, hạn chế khả năng
Trang 15sáng tạo Họ dễ rập khuôn và làm theo cách cũ, không dấy lên được bầu không khí thi đua mới trong doanh nghiệp.
Phương pháp tuyển dụng nhân sự bên trong doanh nghiệp:
Phương pháp thu hút thông qua bản thông báo tuyển dụng, đây là bản thông báo về các vị trí công việc cần tuyển người Bản thông báo này được gửi đến tất cả các nhânviên trong tổ chức bao gồm tất cả các thông tin về nhiệm vụ thuộc các công việc và các yêu cầu về trình độ cần tuyển dụng
Phương pháp thu hút thông qua sự giới thiệu của cán bộ, nhân viên trong tổ chức: có thể phát hiện được những người có năng lực phù hợp với yêu cầu công việc một cách cụ thể, nhanh chóng
Phương pháp thu hút căn cứ vào các thông tin trong “Danh mục các kỹ năng” màcác tổ chức thường lập về từng cá nhân người lao động, lưu trữ trong phần mầm nhân
sự của các tổ chức
Nghiên cứu hồ sơ nhân viên để tìm ra những người phù hợp và chủ động tiếp cận
b) Nguồn tuyển dụng bên ngoài doanh nghiệp
Là tuyển dụng nhân sự từ bên ngoài thị trường lao động, một doanh nghiệp thu hút lao dộng tham gia tuyển dụng từ nguồn bên ngoài cần quan tâm đến các yếu tố như thị trường sức lao động, công việc cần tuyển người, vị thế của doanh nghiệp, chính sáchnhân sự của doanh nghiệp và của chính quyền địa phương nơi doanh nghiệp hoạt động kinh doanh, khả năng tài chính của doanh nghiệp
Nguồn lao động bên ngoài sẽ giúp cho doanh nghiệp bổ sung cả về số lượng và chất lượng cho quá trình thực hiện các mụa tiêu đã đề ra
Ưu điểm:
Nguồn ứng viên phong phú, đa dạng về số lượng và chất lượng Đây là những người được trang bị kiến thức tiên tiến và có hệ thống
Trang 16 Môi trường làm việc và công việc mới giúp người lao động thích thú, hăng say làm việc, thể hiện năng lực của bản thân trong công việc Hơn nữa, những người này thường có cái nhìn mới đối với tổ chức.
Người sử dụng lao động có điều kiện huấn luyện ngay từ đầu nguyên tắc làm việc và quy định về công việc có ý định giao cho nhân viên mới
Có thể mang lại các ý tưởng và quan điểm mới trong công việc Tiết kiệmchi phí đào tạo khi tuyển được những nhân viên giỏi, có kinh nghiệm Họ có khả năng thay đổi việc làm cũ của tổ chức mà không sợ những người khác trong tổ chức phản ứng
Nhược điểm:
Tuyển lao động từ nguồn bên ngoài làm cho doanh nghiệp phải bỏ ra chi phí cao hơn và thời gian nhiều hơn cho việc tìm kiềm, tuyển chọn và hội nhập nhân viên
Môi trường làm việc mới gây không ít khó khăn cho người lao động và người sử dụng lao động như chưa hiểu biết khả năng chuyên sâu, tính cách, cách ứng xử vì vậy có thể cản trở sự giao tiếp trong thực hiện công việc của người lao động và doanh nghiệp
Không khuyến khích được các nhân viên hiện tại phát triển và có thể tồn tại nhiều rủi ro trong việc lựa chọn ứng viên không phù hợp
Phương pháp:
Phương pháp thu hút nguồn tuyển dụng qua quảng cáo trên các phương tiện truyền thông như: Trên các kênh của đài truyền hinh, đài phát thanh, trên các báo, tạp chí và các ấn phẩm khác Nên chú ý nội dung quảng cáo để người xin việc khẩn trương liên lạc với nơi tuyển dụng
Phương pháp thu hút các ứng viên thông qua các trung tâm môi giới và giới thiệu việc làm
Trang 17Phương pháp thu hút thông qua việc cử cán bộ của phòng Nhân Sự tới tuyển mộ trực tiếp tại các trường đại học, cao đẳng, dạy nghề.
Phương pháp thu hút các ứng viên thông qua các hội chợ việc làm Đây là phương pháp mới đang được nhiều tổ chức áp dụng Phương pháp này cho phép ứng viên được tiếp xúc trực tiếp với nhiều nhà tuyển dụng, mở ra khả năng lựa chọn rộng hơn với quy mô lớn hơn Cùng một thời điểm các ứng viên và các nhà tuyển dụng sẽ nhận được nhiều thông tin hơn, tạo ra những căn cứ xác đáng hơn để đi tới quyết định đúng nhất cho các ứng viên và nhà tuyển dụng
1.3.2 Đánh giá và lựa chọn Trình tự của quá trình tuyển chọn nhân sự
Nhìn chung, có thể được chia thành các bước sau:
1.3.4 Hướng dẫn hội nhập
a) Mục đích của việc hướng dẫn hội nhập
Chuẩn bị tuyển dụng
Thông báo tuyển dụng
Thu nhận và nghiên cứu hồ sơ
Trang 18Mục đích của việc hướng dẫn hội nhập là giúp đỡ nhân viên mới:
- Tăng sự gắn bó với công ty của nhân viên mới Hiểu rõ về doanh nghiệp và cảm thấymình là một phần của doanh nghiệp
- Tăng sự hài lòng của nhân viên
- Hiểu rõ hơn về những công việc của họ và các kỳ vọng của doanh nghiệp đối với họ;
- Tăng hiệu suất làm việc, mạnh dạn tham gia các hoạt động của doanh nghiệp
Một chương trình giới thiệu nhân viên mới sẽ giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và tiền bạc trong thời gian dài, số tiền đó bao gồm chi phí vắng mặt, tuyển dụng thay thế nếu chương trình hướng dẫn hội nhập không được thực hiện tốt Qúa trình hướng dẫn hội nhập là bước thứ hai (sau thu hút) của ứng viên giữa doanh nghiệp và nhân viên mới
b) Nội dung của một chương trình hội nhập
Một chương trình hướng dẫn hội nhập nên bao gồm:
- Giới thiệu những thành viên quan trọng (không chỉ là nói là chào qua loa mà cần đủ thời gian để làm quen và biết được vai trò của những người đó đối với nhân viên mới)
- Trình bày lịch sử hình thành, phát triển và các thành tựu đạt được của doanh nghiệp từkhi sáng lập đến thời điểm hiện tại
- Tham quan nơi làm việc, chú ý đến những khu vực đặt bình chữa lửa, nhà vệ sinh, phòng họp, nơi giải trí tập thể …; những nội dung liên quan đến văn phòng như nhân viên IT, hoặc nhân viên hành chánh…Hướng dẫn nhân viên chỗ tìm những văn phòng phẩm, vị trí máy photo, máy fax …
- Đào tạo về sức khỏe và an toàn là cần thiết tùy thuộc vào công việc, có thể bao gồm những mục trong sách hướng dẫn, những bảng biểu hướng dẫn liên quan đến vấn đề an toàn, sức khỏe
- Trình bày các chế độ, chính sách và quy định được áp dụng tại doanh nghiệp
Một chương trình hội nhập hiệu quả cần đạt được 4 mục tiêu sau:
Nhân viên mới cảm thấy được chào đón nồng nhiệt