Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng Tiết 1 : MỞ ĐẦU MÔN HÓA HỌC I. Mục tiêu bài dạy : - Biết hóa học là khoa học nghiên cứu các chất, sự biến đổi chất và ứng dụng của chúng. Đó là môn học quan trọng và bổ ích. - Biết hóa học có vai trò quan trọng trong cuộc sống của chúng ta, do đó cần có kiến thức hóa học và sử dụng chúng trong cuộc sống. - Rèn kỹ năng biết làm thí nghiệm, biết quan sát, rèn luyện phương pháp tư duy, óc sáng tạo. - Thái độ : phải có hứng thú say mê học tập, ham thích đọc sách, nghiêm túc ghi chép các hiện tượng quan sát được và tự rút ra kết luận. II. Chuẩn bị : ♦ Của giáo viên : giá ống nghiệm, 3 ống nghiệm, kẹp, thìa lấy hóa chất rắn, ống hút. ♦ dd CuSO 4 , dd NaOH, dd HCl, đinh sắt. T g Hoạt động giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung Hoạt động 1 : Tổ chức tình huống học tập G đặt vấn đề : Hóa học là gì? Hóa học có vai trò như thế nào trong cuộc sống của chúng ta ? Phải làm gì để có thể học tốt môn hóa học ? Để trả lời câu hỏi hóa học là gì, các em hãy làm thí nghiệm và nhận xét hiện tượng xảy ra trong từng thí nghiệm. Các nhóm tiến hành làm từng thí nghiệm theo hướng dẫn. TN1 : dd CuSO 4 +dd I. Hóa học là gì ? 1. Thí nghiệm : 2. Quan sát : 3. Nhận xét : hóa học nghiên cứu các chất, sự biến đổi và ứng dụng của chúng. 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng G hướng dẫn cách tiến hành thí nghiệm (sử dụng dụng cụ, lấy hóa chất, cách quan sát) G nêu nhận xét về sự biến đổi của các chất trong từng thí nghiệm. Từ các thí nghiệm đã làm, em hãy sơ bộ nhận xét hóa học là gì? Sau khi H trả lời, G yêu cầu học sinh đọc sgk phần nhận xét. Hoạt động 2 : G yêu cầu H đọc phần trả lời câu hỏi (trang 4/sgk) sau đó phân công nhóm trả lời từng câu a,b,c. Sau khi các nhóm trả lời, G yêu cầu các nhóm khác bổ sung ý kiến. Yêu cầu H đọc phần nhận xét 2/ II trang 4 sgk. G : Qua các nhận xét trên có kết luận gì về vai trò của hóa học trong cuộc sống của chúng ta ? NaOH TN2 : dd HCl + đinh sắt TN3 : dd HCl + CuO H thảo luận và trả lời câu hỏi. -Các nhóm thảo luận và trả lời. Câu a: nhóm 1,4 Câu b: nhóm 2,5 Câu c: nhóm 3,6 -HS trả lời và đọc lại phần kết luận -HS đọc sgk phần ghi nhớ. II. Hóa học có vai trò như thế nào trong cuộc sống của chúng ta ? 1.Trả lời câu hỏi 2. Nhận xét câu hỏi 3. Kết luận : Hóa học có vai trò rất quan trọng trong cuộc sống của chúng ta. III. Các em cần phải làm gì để có thể học tốt môn hóa học ? 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng Hoạt động 3 : G : Để học môn hóa học, các em cần thực hiện những công việc nào ? Sau đó G yêu cầu H đọc sgk phần III trang 5. Hoạt động 4 : Ghi nhớ và hướng dẫn về nhà. GV hướng dẫn cách thực hiện dụng cụ thử tính dẫn điện để học sinh làm. Mỗi nhóm mang theo các vật thể: khúc mía, dây đồng, giấy bạc, ly nhựa, ly thuỷ tinh. 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng Tiết 2: Chương I : Chất -Nguyên tử -Phân tử Bài 2:Chất I. Mục tiêu bài dạy: +Kiến thức:phân biệt được vật thể (tự nhiên và nhân tạo), vật liệu và chất. -Biết được đâu có vật thể là có chất. -Các vật thể tự nhiên được hình thành từ các chất, còn các vật thể nhân tạo được làm ra từ các vật liệu, mà vật liệu đều là chất hay hỗn hợp một số chất. -Mỗi chất có những tính chất vật lý và tính chất hoá học nhất định +Kỹ năng:Biết 3cách quan sát, dùng dụng cụ đo và thí nghiệm để nhận ra tính chất của chất. -Biết được ứng dụng của mỗi chất tuỳ theo tính chất của chất; biết dựa vào tính chất để nhận biết chất,biết vận dụng tính chất của chất vào đời sống. II.Chuẩn bị: A/Của giáo viên: -Tấm kính, thìa lấy hoá chất bột, ống hút, để đun, lưới, đèn cồn, diêm, chén sứ, lưu huỳnh, rượu etylic, nước. B/Của học sinh: -Khúc mía, ly thuỷ tinh,ly nhựa, giấy bao thuốc lá, sợi dây đồng (đã bỏ lớp nhựa bao ngoài 1 phần) dụng cụ thử tính dẫn điện. III.Tiến trình lên lớp: A/ Ổn định tổ chức lớp: B/ Kiểm tra bài cũ: C/Bài mới: Tg Hoạt động giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung Hoạt động 1 : Hàng ngày chúng ta thường tiếp xúc và dùng gạo, củ khoai, quả chuối, máy bơm và cả bầu khí quyển .Những vật thể này có phải là chất không ? Chất và vật I. Chất có ở đâu? - Chất có khắp nơi, đâu có vật thể là có chất. 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng thể có gì khác nhau? Các em hãy quan sát và kể tên các vật thể mà các nhóm đã chuẩn bị? G bổ sung:người, động vật,cây cỏ, là những vật thể tự nhiên. Vật thể tự nhiên như cây mía gồm có những chất nào ? Vật thể nhân tạo(cái bàn ,ly nhựa, .) làm bằng vật liệu nào? G dùng bảng ghi sẵn và thông tin cho H, yêu cầu H đọc. Hoạt động 2 : Hiện nay người ta đã biết được khoảng 3 triệu chất khác nhau nhưng vẫn còn đang tiếp tục phát hiện và điều chế thêm Muốn tìm ra chất mới phải nghiên cứu tính chất của chất, dựa vào tính chất của chất để phân biệt chất này với chất khác. Vậy làm thế nào để phân biệt tính chất của chất ? Người ta thường dùng các cách sau : quan sát, dùng dụng cụ đo, làm thí nghiệm. Quan sát chất lưu huỳnh, nhôm, nêu tính chất bề ngoài biết được H nhóm phát biểu Thảo luận nhóm, phát biểu. Thảo luận nhóm trả lời. Làm bài tập số 3/11 sgk H quan sát, thảo luận, 2 H ở hai nhóm lên bảng ghi. H nhóm quan sát và trả lời. Đọc sgk phần dùng dụng cụ đo. II. Tính chất của chất : 1. Mỗi chất có những tính chất nhất định. Vd : Tính chất vật lý Tính chất hóa học 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng của hai chất này ? Làm thế nào để ta biết tính t o sôi của một chất ? (G dùng tranh vẽ hình 1.2 sgk) Còn có một số tính chất muốn biết (tính tan trong nước, tính dẫn điện, .) ta phải làm thí nghiệm, Về tính chất hóa học ta phải làm thí nghiệm mới biết được. Với các chất khác nhau, em có nhận xét gì về tính chất của chúng ? Biết tính chất của chất có lợi gì ? H nhóm thử tính dẫn điện của S, Al, trả lời. H nhóm thảo luận và làm bài tập 4/12 sgk. Ghi bảng các tính chất, chia bảng làm 3 cột. Ba H của 3 nhóm cho ba chất. H nhóm thảo luận trả lời. H đọc sgk phần 2/II trang 9. H nhóm làm bài tập 1,2 và 5/12 sgk. 2. Việc hiểu biết tính chất của chất có lợi gì ? - Giúp nhận biết được chất. - Biết cách sử dụng các chất. - Biết ứng dụng các chất thích hợp và đời sống và sản xuất. Hoạt động 3 : Vận dụng và hướng dẫn về nhà -Học bài đã nghiên cứu. -Làm các bài tập vào vở. -Đọc trước phần III. -Mỗi nhóm mang một chai nước khoáng có nhãn, một ống nước cất. 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng Tiết 3: Chất (tiếp theo) I.Mục tiêu bài dạy: +Kiến thức :phân biệt được chất và hỗn hợp, một chất chỉ khi không lẫn chất nào khác (chất tinh khiết) mới có những tính chất nhất định. -Biết được nước tự nhiên là hỗn hợp, nước cất là chất tinh khiết . +Kỹ năng:biết cách tách chất tinh khiết ra khỏi hỗn hợp bằng phương pháp vật lý(Lắng, gạn, lọc ,làm bay hơi ) -Rèn kỹ năng quan sát ,tìm đọc hiện tượng qua hình vẽ. -Bước đầu dùng ngôn ngữ hóa học cho chính xác: chất , chất tinh ,khiết, hỗn hợp. II.Chuẩn bị: A. Của giáo viên: Hình vẽ (hình1.4 trang 10,sgk), Chưng cất nước tự nhiên. Cốc thuỷ tinh, bình nước, chén sứ, để điện lưới, đèn cồn, đũa khuấy muối ăn. B. Của học sinh: Mỗi nhóm chai nước khoáng (chọn thứ có ghi thành phần tên nhãn ), ống nước cất. III.Tiến trình lên lớp: A.Ổn định tổ chức: B.Kiểm tra bài cũ:  Hãy nêu những biểu hiện được coi là tinh chất của chất( lấy muối ăn làm ví dụ)? Vì sao nói mỗi chất có tính chất nhất định.  Hiểu biết tính chất của chất có lợi gì? Tg Hoạt động giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung Hoạt động 1: -Kiểm tra bài cũ. -Bài học trước giúp ta phân biệt được chất, vật thể. Giúp ta biết mỗi chất có những tính chất nhất định. Bài học hôm nay giúp ta rõ hơn về chất tinh khiết và hỗn hợp. Hoạt động 2: -Hãy quan sát chai nước khoáng và ống nước cất, hãy nêu thành phần các chất có trong nước H trả lời các câu kiểm tra và các H khác chú ý nghe để có ý kiến nhận xét. H nhóm trao đổi và phát biểu. III. Chất tinh khiết: 1.Hỗnhợp:gồm nhiều chất trộn lẫn vào nhau. 2.Chất tinh khiết(nguyên chất) Không có lẫn chất nào khác Chất tinh khiết mới có những tính chất nhất định. 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng khoáng ( trên nhãn của chai ). -Nước khoáng là nguồn nước trong tự nhiên. Hãy kể các nguồn nước khác trong tự nhiên? -Vì sao nước khoáng không được dùng để pha chế thuốc tiêm hay sử dụng trong phòng thí nghiệm? -Nước tự nhiên là hỗn hợp. Hiểu thế nào là hỗn hợp? G : Nước sông, nước biển, nước suối, .đều là những hỗn hợp, nhưng chúng đều có thành phần chung là nước. Có cách nào tách được nước ra khỏi nước tự nhiên không? G : Phải dùng phương pháp chưng cất nước ( theo hình vẽ 1.4). -Nước thu được sau khi cất gọi là chưng nước cất. Nước cất là chất tinh khiết. Các em hiểu thế nào là chất tinh khiết ? -Làm thế nào để khẳng định được nước cất là chất tinh khiết? -Chất như thế nào mới có những tính chất nhất định? Hoạt động 3: -Tách riêng từng chất trong hỗn hợp nhằm mục đích gì? Muốn tách riêng từng chất ra khỏi hỗn hợp nước muối ta phải làm thế H nhóm trao đổi và phát biểu. H nhóm trao đổi và phát biểu. H đọc sgk : cũng như nước khoáng .hỗn hợp (trang9). H nhóm trao đổi và phát biểu. H chú ý quan sát hình vẽ theo hướng dẫn của GV. Nước lỏng hơi nước,→ chuyển qua ống sinh hàn,ngưng tụ Nước lỏng→ (gọi là nước cất) H nhóm phát biểu, thảo luậ, sau đó đọc sgk (phần 2trang 10) H nhóm làm bài tập17/11sgk H nhóm thảo luận,phát IV.Tách chất ra khỏi hỗn hợp: Dựa vào sự khác nhau về tính chất vật lý. 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng nào?( G gợi ý;muốn lấy muối ăn từ nước biển ta làm thế nào?) -Giới thiệu hoá cụ,hướng dẫn cách tách muối ăn ra khỏi hỗn hợp nước muối. - Dựa vào tính chất nào của chất mà ta có thể tách chất ra khỏi hỗn hợp? biểu. H nhóm thực hiện theo hướng dẫn. H nhóm thảo luận.phát biểu sau đó đọc sgk:Vậy dựa vào nhiệt độ sôi .ra khỏi hỗn hợp(cuối trang 11) Hoạt động 4 : -Làm các bài tập vào vở. - Đọc trước nội dung bài thực hành, chuẩn bị cách thực hiện thế nào để tách riêng chất từ hỗn hợp cát và muối ăn. Tiết 5 : NGUYÊN TỬ 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng I.Mục tiêu bài dạy : +Kiến thức:-Biết được nguyên tử là hạt vô cùng nhỏ, trung hòa về điện và tạo ra chất.Nguyên tử gồm hạt nhân mang điện tích dương và vỏ tạo bởi electron mang điện tích âm. Electron có điên tích(-) nhỏ nhất ghi bằng dấu (-). -Biết được hạt nhân nguyên tử tạo bởi proton và nơtron. Proton có điện tích ghi bằng dấu (+), còn nơtron không mang điện. Những nguyên tử cùng loại có cùng số proton trong hạt nhân. -Biết số p = số e trong 1 nguyên tử. Electron luôn chuyển động và sắp xếp thành lớp. Nhờ e mà nguyên tử có khả năng liên kết. +Kỹ năng : Rèn luyện quan sát và tư duy cho H. +Thái độ : Cơ sở hình thành thế giới khoa học và tạo cho H hứng thú học bộ môn. II.Chuẩn bị: A/Của giáo viên: -Sơ đồ nguyên tử Neon, hidro, oxi, Natri. B/Của học sinh: III.Tiến trình lên lớp; A/Ổn định tổ chức: B/Kiểm tra bài cũ: 1.Cho ví dụ về vật thể tự nhiên và cho biết vật thể tự nhiên gồm có các chất nào? -Cho ví dụ vật thể nhân tạo và vật thể nhân tạo đó được làm ra từ các vật liệu nào? Tg Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng 5' Hoạt động 1: -Kiểm tra bài cũ -Qua ví dụ vừa nêu,các em đã biết có các chất mới có vật thể.Còn các chất tạo ra từ đâu? Để tìm hiểu vấn để này,hôm nay chúng ta học bài "Nguyên tử". Hoạt động2: -Các chất được tạo ra từ ngtử. Ta hãy hình dung ngtử như một quả cầu cực kỳ nhỏ bé, đường kính cỡ 10 -8 cm -Yêu cầu H đọc SGK -Từ những vấn đề vừa nêu, các em có nhận xét gì về nguyên tử? -Dùng tranh vẽ sơ đồ ngtử H trả lời câu hỏi kiểm tra. H khác theo dõi để bổ sung ý kiến. H đọc sgk phần đọc thêm trang 16. " Nếu xếp hàng .mới dài được thế." H trao đổi và phát biểu. I. Nguyên tử là gì? 1. Nguyên tử là hạt vô cùng nhỏ trung hòa về điện. 2. Nguyên tử gồm -Hạt nhân mang điện tích dương. -Vỏ tạo bởi những electron mang điện tích âm. 1 [...]... - Làm bài tập 2/33 (phần a,c); bài 4/34 (phần b) Hoạt động 4 : Hướng dẫn về nhà Cách học bài : Chú ý cách dùng các từ về ngôn ngữ hóa học - Làm các bài tập vào vở - Đọc trước bài hóa trị 1 Giáo án hoá học 8 Tiết 13: Nguyễn Ngọc Hùng HÓA TRỊ I Mục tiêu bài dạy : Kiến thức : - Hiểu được hóa trị của một nguyên tố (hay nhóm nguyên tử) là con số biểu thị khả năng liên kết của nguyên tử (hoặc nhóm nguyên... ghi hóa trị của một số nguyên tố (bảng 1 trang 42) Bảng ghi hóa trị của một số nhóm nguyên tử (bảng 2 trang 43) III Tiến trình lên lớp : 1 Ổn định tổ chức : 2 Kiểm tra bài cũ : Viết CTHH của các hợp chất sau : khí amoniac (1 N, 3H), nước (2 H, 1O), axit sunfuric (2 H, 1S, 4O) Từ công thức hóa học của nước, hãy nêu ý nghĩa của CTHH này Hoạt động thầy Hoạt động học sinh Tg 1 Nội dung Giáo án hoá học 8 Nguyễn... hai nguyên tố hóa học trở lên tạo nên - H làm bài 3/27 sgk 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng - Sử dụng hình 1.12, 1.13 Hãy nêu nhận xét về cách sắp xếp nguyên tử của các nguyên tố về tỉ lệ ? Về thứ tự ? - H đọc đề bài 1/25 Hoạt động 4 : Vận dụng (G viết bài tập ra giấy yêu cầu H lên điền từ thích hợp) Hướng dẫn về nhà : - Làm bài tập vào vở - đọc trước phần III, IV 1 Giáo án hoá học 8 Tiết 9 : ĐƠN... : Hướng dẫn về nhà - Học bài (phần 1.2) - Làm các bài tập còn lại, đọc trước bài công thức hóa học 1 Giáo án hoá học 8 Tiết 12 : CÔNG THỨC HÓA HỌC Nguyễn Ngọc Hùng I Mục tiêu bài dạy : Kiến thức : - Biết được CTHH dùng để biểu diễn chất, gồm một, hai hay ba ký hiệu hóa học với các chỉ số ghi ở chân mỗi ký hiệu (khi chỉ số là 1 thì không ghi) - Biết cách ghi CTHH khi cho biết ký hiệu hay tên nguyên tố... các ký hiệu hóa học có thể viết thành CTHH để biểu diễn chất Bài học này cho biết cách viết và ý nghĩa của CTHH H trả lời - H trả lời I Cách viết công thức hóa 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng học : 1 Đơn chất : Ax A : Ký hiệu nguyên tố x : chỉ số nguyên tử của nguyên tố Hoạt động 2 : - Hạt hợp thành của đơn chất kim loại gọi là gì ? Cho ví dụ đơn chất kim loại, nêu tên nguyên tố hóa học tạo nên... G Học - Sắp xếp lại hóa cụ, hóa chất sinh từng nhóm lên lấy, tẩm cho ngay ngắn vào bông gòn, đậy nút ống - Làm vệ sinh bàn thí nghiệm nghiệm sau khi cho bông gòn vào rồi mới mang về vị trí nhóm →giảm được mùi của dd NH3 1 Giáo án hoá học 8 Tiết 11 : BÀI LUYỆN TẬP 1 Nguyễn Ngọc Hùng I Mục tiêu bài dạy : Hệ thống hóa kiến thức về các khái niệm cơ bản, chất, đơn chất, hợp chất, nguyên tử, nguyên tố hóa. .. nào ? Số câu hỏi (các câu hỏi hạt nhân lưọng nguyên tử từng loại là bao này, G viết ra giấy và nhiêu ? Nếu lấy một lượng nước lớn gắn lên bảng ) hơn nữa thì số nguyên tử H và O 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng như thế nào ? - Để chỉ những nguyên tử cùng loại, ta dùng từ "Nguyên tố hóa học" Nguyên tố hóa học là gì ? - G sử dụng bảng 1/43 - Hãy đọc tên những nguyên tử có số p là 8; 13; 20 - Hãy nêu... nào ? -Nhận xét về thành phần % về khối lượng của nguyên tố oxi ? - Kể tên những nguyên tố thiết yếu cho sinh vật Hoạt động 5 : Hướng dẫn về nhà : Học thuộc các KHHH của nguyên tố Đọc trước nội dung phần II (sgk) 1 Giáo án hoá học 8 Tiết 7 : NGUYÊN TỐ HÓA HỌC (tt) Nguyễn Ngọc Hùng I.Mục tiêu bài dạy : Kiến thức : Hiểu được nguyên tử khối là khối lượng của nguyên tử đựoc tính bằng đơn vị cacbon -Biết đựoc... H nhóm phát biểu, tính toán và cacbon ghi kết quả lên bảng con - Mỗi nguyên tố có một nguyên tử khối riêng biệt Hoạt động 3 : Làm bài tập 6/20 sgk Hoạt động 4 : Hướng dẫn về nhà - Làm bài tập 7 ,8 /20 sgk 1 Giáo án hoá học 8 Tiết 8 : ĐƠN CHẤT VÀ HỢP CHẤT - PHÂN TỬ Nguyễn Ngọc Hùng I Mục tiêu bài dạy : + Kiến thức : Hiểu được đơn chất là những chất tạo nên từ một nguyên tố hóa học, hợp chất là những chất... Tg Hoạt động giáo viên Hoạt động học Nội dung sinh Hoạt động 1 : -Kiểm tra bài cũ -Trên nhãn hộp sữa có ghi hàm lượng canxi cao, thực ra phải nói trong thành phần sữa có nguyên tố hóa học canxi Bài này giúp các em một số hiểu biết về nguyên tố hóa học Hoạt động 2 : -H đọc sgk, chỉ đọc I Nguyên tố hóa học là -G yêu cầu 2H/ 2 nhóm đọc sgk đến .NTHH kia gì ? phần 1/I trang 17 1 Nguyên tố hóa học là tập . Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng Tiết 1 : MỞ ĐẦU MÔN HÓA HỌC I. Mục tiêu bài dạy : - Biết hóa học là khoa học nghiên cứu các chất,. em cần phải làm gì để có thể học tốt môn hóa học ? 1 Giáo án hoá học 8 Nguyễn Ngọc Hùng Hoạt động 3 : G : Để học môn hóa học, các em cần thực hiện những