Giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ , thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.” (Trích Luật Giáo dục). Trong những năm học qua trường THCS Nga Thủy đã tổ chức nhiều hoạt động GDNGLL, có tác dụng rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh và được chúng tôi đúc rút trong SKKN: “ Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THCS Nga Thủy”.
Trang 1MỘT SỐ BIỆN PHÁP RÈN LUYỆN KỸ NĂNG SỐNG CHO HỌC SINH THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP
Ở TRƯỜNG THCS NGA THỦY
A ĐẶT VẤN ĐỀ
Chúng ta đang sống ở thế kỉ XXI, thế kỉ của hội nhập và phát triển Sốngtrong một xã hội năng động, con người được tiếp cận với sự tiến bộ vượt bậc củakhoa học kỹ thuật Thế nhưng cùng với sự phát triển của xã hội, hiện nay một
bộ phận lớp trẻ có nhiều biểu hiện, hành vi trái với thuần phong mĩ tục của dântộc, có lối sống lệch lạc, ăn chơi sa đọa, sa vào các tệ nạn xã hội, đắm chìmtrong thế giới ảo của Internet, thế giới games hoặc có thái độ lạnh lùng vô cảmtrước nỗi đau của người khác, ỷ nại, thiếu thích nghi, thiếu nghị lực vươn lêntrong cuộc sống, ngày càng trầm trọng Đây đang là một vấn đề nan giải, nhứcnhối của toàn xã hội
Chúng ta còn nhớ, cách đây không lâu, vụ án Lê văn Luyện gây kinhhoàng cho cả xã hội khi Luyện chưa đủ 18 tuổi Hoặc trong những ngày qua dưluận xôn xao về video clip 1 nữ sinh lớp 7 ở Trà Vinh bị đánh hội đồng
Thiết nghĩ nguyên nhân, nguồn gốc sâu xa của những vấn đề này là do các
em thiếu lí tưởng sống, thiếu một chỗ dựa vững vàng ở gia đình, không có ngườidẫn dắt, bảo ban, gặp chuyện rắc rối không thể giải quyết…Bên cạnh đó giáodục trong nhà trường lâu nay chủ yếu chú trọng dạy kiến thức, có phần xem nhẹviệc dạy đạo đức, giáo dục kĩ năng sống cho học sinh
Trước thực tiễn trên trong những năm gần đây, Bộ GD&ĐT đã đưa nội dunggiáo dục kỹ năng sống cho học sinh vào chỉ thị về nhiệm vụ năm học Tuy nhiên,chương trình giáo dục kĩ năng sống chỉ thông qua việc giảng dạy theo phươngpháp tích hợp vào các môn học như Giáo dục công dân, Ngữ văn, Sinh học, Vậtlý Thực tế lại chưa có tài liệu hướng dẫn, phân phối chương trình riêng Giáoviên (GV) chủ yếu là mò mẫm, tự biên, tự diễn, chưa thống nhất với nhau về nộidung và cách thức lồng ghép Phương pháp tổ chức còn đơn điệu, chưa phong phú,thể hiện sự lúng túng, vụng về, thiếu nhạy bén, thiếu tính sáng tạo, không thườngxuyên và đồng bộ giữa các môn học Do đó về cơ bản chưa phát huy được hiệu quảcủa việc giảng dạy lồng ghép kĩ năng sống cho học sinh (HS)
Trăn trở về vấn đề này, bản thân tôi đã tìm nhiều giải pháp nhằm đem lạihiệu quả về công tác giáo dục kỹ năng sống cho học sinh trong nhà trườngTHCS Nga Thủy Trong đó có việc lồng ghép giáo dục kỹ năng sống cho họcsinh thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp (HĐGDNGLL)
Trang 2Thực tế cho thấy, việc giáo dục nhân cách và rèn luyện kỹ năng sống cho
HS là nhiệm vụ quan trọng của mỗi nhà trường phổ thông Bên cạnh các mônhọc ở trường THCS thì HĐGDNGLL là một hoạt động xã hội chiếm vị trí hếtsức quan trọng, thông qua hoạt động này, học sinh có được những tri thức thuộclĩnh vực xã hội, đồng thời qua các hoạt động giáo dục để hình thành nhân cách,tâm lý, thái độ, và hình thành các kỹ năng sống cho học sinh Góp phần thựchiện mục tiêu giáo dục phổ thông “… Giúp học sinh phát triển toàn diện về đạođức, trí tuệ , thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cáchcon người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm côngdân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động,tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.” (Trích Luật Giáo dục)
Trong những năm học qua trường THCS Nga Thủy đã tổ chức nhiều hoạtđộng GDNGLL, có tác dụng rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh và được
chúng tôi đúc rút trong SKKN: “ Một số biện pháp rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh thông qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THCS Nga Thủy”
B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ
Giáo dục kỹ năng sống cho học sinh trong các nhà trường hiện nay đang
là một vấn đề cấp bách hàng đầu, nhằm thực hiện yêu cầu đổi mới giáo dục phổthông, đồng thời đang là xu thế chung của nhiều nước trên thế giới
Nhận định về vấn đề này PGS, TS Nguyễn Dục Quang (Viện Khoa họcgiáo dục Việt Nam) cho rằng: “Đẩy mạnh giáo dục kỹ năng sống cho học sinh,sinh viên là giải pháp hữu hiệu Cần đưa nội dung giáo dục kỹ năng sống chohọc sinh học đại trà ở các trường bằng cách tích hợp vào các môn học và cáchoạt động ngoài giờ lên lớp Ðổi mới giáo dục đạo đức linh hoạt, tránh kiểu
"tầm chương trích cú" những vấn đề cao xa, lớn lao mà thiếu các xử lý tìnhhuống thực tế về lòng nhân ái, trung thực, tự trọng, lối sống lành mạnh Kinhnghiệm cho thấy, giáo dục kỹ năng sống trong nhà trường ở nhiều nước đã thúcđẩy mối quan hệ tích cực hơn giữa HS và GV, đem đến hứng thú học tập chohọc sinh”
Tại hội thảo toàn quốc về công tác giáo dục đạo đức lối sống cho học
sinh, sinh viên ngày 11/4/2014, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Trần QuangQuý nhấn mạnh: “Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, HS, SV có điềukiện thuận lợi để tiếp cận với thế giới, với các tri thức mới và văn hóa nhân loại.Song bên cạnh đó, HS,SV cũng phải đối mặt với nhiều tác động không tốt từmạng internet, từ ngoài xã hội Để đảm bảo công tác giáo dục đạo đức, lối sốngtại các cơ sở giáo dục phát huy các mặt mạnh, khắc phục các hạn chế, cần phảichăm lo, giáo dục đạo đức, nhân cách cho HS, SV tốt hơn trong thời gian tới
Trang 3Hơn lúc nào hết, công tác giáo dục đạo đức, lối sống và trang bị kỹ năng sốngcho HS,SV cần được toàn xã hội coi trọng, ưu tiên chăm lo và đầu tư”
Chỉ thị số 3008/CT-BGDĐT ngày 18/8/2014 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục
và Đào tạo về nhiệm vụ trọng tâm của giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông,giáo dục thường xuyên và giáo dục chuyên nghiệp năm học 2014-2015, hướngdẫn cụ thể việc giáo dục kỹ năng sống ở các cấp học Cụ thể ở cấp THCS nhưsau: “Tiếp tục rèn luyện những kỹ năng đã được học ở tiểu học, tập trung giáodục những KNS cốt lõi, có ý nghĩa thiết thực cho người học như: Kỹ năng raquyết định và giải quyết vấn đề, kỹ năng tư duy phản biện và sáng tạo, kỹ nănggiao tiếp và hợp tác, kỹ năng tự nhận thức và cảm thông, kỹ năng quản lý cảmxúc và đương đầu với áp lực, kỹ năng tự học…”
Với những căn cứ nêu trên cho thấy việc giáo dục kỹ năng sống cho họcsinh thông qua HĐNGLL là một việc làm cần thiết và thiết thực
II THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ
1 Thực trạng hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho học sinh của nhà trường:
- Trong nhà trường, hiện tượng quá tải với các môn học gây nhiều áp lựcđối với học sinh Cùng với đó là những tác động nhiều chiều của các nguồnthông tin khác nhau trong đời sống xã hội khiến cho giới trẻ đặc biệt là học sinhđang đứng trước nhiều thách thức khi hoà nhập xã hội
- Đội ngũ giáo viên trong nhà trường chưa được đào tạo cơ bản để dạy về
kỹ năng sống lồng ghép trong từng môn học, từng bài giảng do đó việc giảng dạynội dung này còn nhiều lúng túng, chưa có hiệu quả
- Trình độ đào tạo giáo viên không đồng đều, sự nhạy cảm và cách thứclồng ghép nội dung giáo dục KNS cho học sinh của mỗi giáo viên khác nhau,nên việc góp ý, rút kinh nghiệm còn gặp nhiều khó khăn
- Nhà trường chưa có giáo viên Tổng phụ trách đội chuyên trách mà làgiáo viên kiêm nhiệm nên việc xây dựng và triển khai các biện pháp lồng ghépgiáo dục KNS trong công tác hoạt động Đội còn hạn chế
- Nga Thủy là một trong 3 xã ven biển của huyện Nga Sơn được Chính phủphê duyệt là xã đặc biệt khó khăn vùng bãi ngang ven biển và hải đảo, giai đoạn2012-2015 Đời sống nhân dân hết sức khó khăn, kinh tế phát triển chủ yếu lànghề trồng cây cói, dệt chiếu, đánh lõi, đi biển…có tới 50% số lao động bỏ quê đilàm ăn xa, 20% dân số theo đạo thiên chúa giáo Do đó chưa có sự quan tâm sâusắc từ phía gia đình đến việc học của các em, chủ yếu là phó mặc cho nhà trường.Điều này đã gây nhiều trở ngại trong việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh
- Công tác phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội chưa thật hiệuquả, cơ chế trao đổi còn yếu và xử lý thông tin còn chậm Nên nhà trường còngặp nhiều khó khăn trong việc rèn luyện kỹ năng sống cho các em
2 Thực trạng rèn luyện kỹ năng sống của học sinh:
- Nhiều học sinh do hoàn cảnh gia đình khó khăn nên các em không có
thời gian để tham gia các hoạt động rèn luyện kỹ năng sống
- Nhiều học sinh có thái độ thờ ơ, cho rằng HĐGD NGLL là hoạt độngmất thời gian, vô bổ và hoạt động theo kiểu đối phó Một Số học sinh khác
Trang 4quá mức Mặt khác, trong cuộc sống, các em chưa bao giờ được dạy cách đươngđầu với những khó khăn trong cuộc sống như cha mẹ ly hôn, bạo lực gia đình,gia đình phá sản, kết quả học tập kém,…
- Phần lớn học sinh chưa nhận thức đầy đủ, sâu sắc và có ý thức trau dồi
kỹ năng sống, chưa tích cực chủ động tham gia các hoạt động trải nghiệm để tạolập, rèn luyện kỹ năng sống Có một số em cho rằng kỹ năng là cái gì đó mơ hồkhông thiết thực nên các em không cần học, không cần rèn luyện; có em còn chorằng các kỹ năng cơ bản mình đã biết nên thấy việc vận dụng kiến thức vào thựctiễn cuộc sống là bình thường…Thái độ này đã gây nhiều khó khăn cho giáoviên khi giảng dạy
- Trên cơ sở tìm hiểu thực trạng của nhà trường, giáo viên và học sinh.Đầu năm học 2014-2015, chúng tôi đã tiến hành khảo sát 76 học sinh lớp 9 tại
trường THCS Nga Thủy với chủ đề: “Kỹ năng của em”
Nội dung phiếu khảo sát như sau:
Tình huống 1: Trong giờ ra chơi, Trang và Hải đang đứng chơi, bỗng cô giáo
Dung đi qua:
- Hải nhanh nhảu : Em chào cô ạ!
- Trang : Không nói gì
- Hải: Sao cậu không chào cô giáo?
- Trang: Cô giáo có dạy lớp mình đâu?
Câu hỏi: Theo em cách ứng xử của Trang có được coi là lễ phép không? Vì sao?
Tình huống 2: Trong đợt thi HSG IOE khối 9, trường Nga Thủy là địa điểm dự
thi của các xã ven biển, tất cả các bạn đều rất háo hức và đi từ rất sớm Với vaitrò là chủ nhà em sẽ:
A: Không nên thể hiện mà hãy giữ im lặng, để các bạn thấy rằng mình là ngườiluôn khiêm tốn
B: Chủ động đến chào hỏi và làm quen với các bạn ấy
Câu hỏi: Em hãy lựa chọn một trong hai phương án và đưa ra nhận xét.
Tình huống 3: Giờ học Toán đang diễn ra rất sôi nổi, cả lớp bỗng im bặt khi
thầy giáo vừa phát hiện ra bạn Bình không chú ý vào bài
Thầy giáo: Bình em đang làm gì vậy?
Bình: Không nói được gì vì trước mặt bạn là dòng chữ in hoa được khắc trênmặt bàn
Câu hỏi: Theo em việc làm của Bình có được coi là hành động không giữ gìn cơ sở vật chất và làm mất mĩ quan trường lớp không?
Tình huống 4: Có 3 học sinh vì những lí do riêng biệt nên đã vào lớp muộn
trong khi thầy giáo đang giảng bài cho các bạn
- Hải: Không chào thầy, tự ý chạy vào lớp
- Phong: Chào thầy nhưng chào rất to
- Tùng: Đứng nép ngoài cửa để không làm phiền thầy và các bạn Đợi thầynói hết câu mới bước ra giữa cửa, đứng nghiêm trang chào thầy, nói lời xin lỗithầy và xin thầy cho vào lớp
Câu hỏi: Em hãy nhận xét cử chỉ, hành vi giao tiếp của 3 bạn nói trên.
Trang 5Kết quả thu được như sau:
Khối
lớp
Số HS tham gia KS
III GIẢI PHÁP VÀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN
1 Nâng cao nhận thức của đội ngũ CBGV, HS và các lực lượng xã hội về tầm quan trọng của công tác giáo dục kỹ năng sống cho học sinh
1.1 Đẩy mạnh và làm phong phú nội dung công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức về giáo dục kỹ năng sống cho học sinh
Nội dung 1: Tuyên truyền sự hiểu biết về giáo dục rèn luyện kỹ năng sống.
Tổ chức tuyên truyền quán triệt các chủ trương, nghị quyết, văn bản chỉ đạocủa Đảng, Nhà nước, của Ngành về công tác giáo dục kỹ năng sống cho họcsinh, cụ thể là: Chỉ thị 40/2008/CT-BGD&ĐT ngày 22 tháng 7 năm 2008 Chỉthị số 3008/CT-BGDĐT ngày 18/8/2014 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo,
đề, khả năng tự phục vụ bản thân… Mặt khác các em chủ động tham gia cáchoạt động trải nghiệm thực tế, có thái độ phê phán rõ ràng đối với các hành vitrái với thuần phong mỹ tục của dân tộc
Nội dung 3: Tuyên truyền về tầm quan trọng và lợi ích của việc giáo dục rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh thông qua HĐGDNGLL.
HĐGDNGLL ở trường THCS giúp học sinh: Củng cố bổ sung những kiếnthức đã học ở trên lớp; tạo điều kiện thuận lợi để các em làm quen với các lĩnhvực khác nhau của đời sống xã hội; giúp các em có cơ hội liên hệ kiến thức đãhọc với thực tế cuộc sống Giúp các em làm quen và luyện tập các kỹ năng cơbản, cần thiết của học sinh THCS như: Kỹ năng giao tiếp, kỹ năng tham gia cáchoạt động tập thể một cách chủ động và có trách nhiệm, kỹ năng giải quyết cáctình huống, sự việc nảy sinh trong sinh hoạt tập thể nhà trường, gia đình và cộngđồng Đồng thời có thái độ đúng đắn, có tình cảm tích cực thể hiện ở sự hứng
Trang 6thú đối với hoạt động, phấn khởi khi được góp sức lực và khả năng của mìnhvào hoạt động của tập thể Đây là những hoạt động phù hợp với lứa tuổi, giúphọc sinh biết sống hoà nhập trong xã hội hiện tại với tư cách là những công dântích cực và năng động; góp phần quan trọng hình thành những phẩm chất, các kỹnăng sống cần thiết của con người Việt Nam nhằm đáp ứng yêu cầu của sựnghiệp CNH – HĐH đất nước và tăng cường khả năng hội nhập trong xu thếphát triển và tiến bộ của thời đại.
1.2 Đa dạng hoá các hình thức tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức về giáo dục kỹ năng sống cho học sinh.
Muốn việc tuyên truyền có hiệu quả cần phải đa dạng hoá các hình thứctuyên truyền: Có thể trực tiếp, gián tiếp bằng lời hay bằng văn bản chúng tôitiến hành một số hình thức như sau:
- Tuyên truyền trực tiếp thông tin về giáo dục kỹ năng sống cho học sinhtrong các cuộc họp, họp Hội đồng sư phạm, họp Ban đại diện cha mẹ học sinh,họp phụ huynh học sinh, họp tổ chuyên môn
- Tuyên truyền gián tiếp: Chuyển các văn bản, chỉ thị, kế hoạch của nhàtrường về giáo dục kỹ năng sống cho học sinh đến CBGV, ban đại diện cha mẹhọc sinh, để nắm bắt và phối hợp
- Tuyên truyền đến học sinh qua các buổi chào cờ đầu tuần; thông qua “Câulạc bộ phát thanh măng non” của liên Đội TNTP nhà trường
1.3 Tổ chức lớp tập huấn về kỹ năng sống.
Đối tượng tham gia: Toàn thể CBGV, số HS trong Ban chỉ huy Liên Đội
Người hướng dẫn: Ban chỉ đạo HĐGDNGLL
Nội dung:
Tập huấn cho CBGV, HS trong nhà trường về:
+ Nội dung cơ bản về giáo dục KNS
+ Vai trò, tầm quan trọng của việc rèn kĩ năng sống cho học sinh
+ Các kỹ năng sống cần thiết cho học sinh
+ Các kĩ năng xử lí các tình huống
+ Các bài tập tình huống và cách giải quyết
+ Kĩ năng tổ chức trò chơi, câu lạc bộ
2 Thiết kế các chủ đề giáo dục kỹ năng sống phù hợp với nội dung các hoạt động thực hiện chủ đề của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
2.1 Tìm hiểu các bước thiết kế một chủ đề giáo dục kĩ năng sống.
Để thiết kế được các chủ đề giáo dục KNS cho học sinh có nội dung giáodục mang tính trọn vẹn, thống nhất giữa nội dung giáo dục KNS và nội dung củaHĐGDNGLL thì điều quan trọng và cần thiết đầu tiên là phải tìm hiểu kỹ cácbước thiết kế một chủ đề:
Bước 1: Giáo viên phải nắm vững nội dung chương trình, phân phốichương trình HĐGDNGLL của từng khối lớp, đặc biệt là khối lớp giảng dạy Bước 2: Giáo viên nắm được nội dung của các KNS cơ bản cần giáo dụccho học sinh
Bước 3: Phân tích chương trình HĐGDNGLL để xác định những chủ đềnào của chương trình có thể thiết kế được các chủ đề về giáo dục KNS
Trang 72.2 Thiết kế lồng ghép rèn luyện kỹ năng sống vào các chủ đề cụ thể.
Để đảm bảo thực hiện đúng các bước xây dựng một chủ đề giáo dục KNS, đảm bảo nội dung, chương trình, tôi đã cùng ban chỉ đạo HĐGDNGLL,
tổ chức lồng ghép rèn luyện KNS cho học sinh vào các chủ đề cụ thể như sau:
Thời
gian
Chủ điểm
- Nghe nói chuyện về ý nghĩatên trường
- Phát động phong trào quyêngóp SGK, vở tặng các bạn cóhoàn cảnh khó khăn
- Tổ chức cuộc thi “An toàngiao thông”
- Kỹ năng lắng nghetich cực
- Kỹ năng thể hiện sựcảm thông
- Tổ chức câu lạc bộ “Học Vui học”
vui Tổ chức câu lạc bộ “Đôi bạncùng tiến”
- Phát động phong trào hoa điểm 10
- Kỹ năng đảm nhậntrách nhiệm
- Kỹ năng hoạt độngđội, nhóm
- Kỹ năng hợp tác
Tháng
11/2014
Tôn sưtrọngđạo
- Phát động phong trào: Chào
mừng ngày Nhà giáo Việt Nam.
- Làm báo về chủ đề: Thầy cô,mái trường
- Sinh hoạt tập thể kỷ niệm20/11
- Tổ chức Hội thi văn nghệ:
Tiếng hát mừng thầy cô.
- Kỹ năng đảm nhậntrách nhệm
- Kỹ năng hoạt độngđội, nhóm
- Tìm hiểu về truyền thống quânđội, nghe nói chuyện về anh bộđội Cụ Hồ
Tập hát những bài hát về anh
bộ đội
- Kỹ năng lắng nghetích cực
- Tổ chức cho học sinh tìm hiểu
về truyền thống địa phương
- Sinh hoạt tập thể kỷ niệmngày 3/2, nghe nói chuyện vềtruyền thống quê hương, đấtnước, Đảng
- Kỹ năng lắng nghetích cực
- Kỹ năng giao tiếp
- Kỹ năng điều khiểncác hoạt động tập thể
Tháng
3/2015
Tiếnbước lên
Trang 8chuyện Bác Hồ” vấn đề
Tháng
4/2015
Hòabình vàhữunghị
- Tổ chức cuộc thi sưu tầmtranh ảnh, tư liệu về cuộc sốngcủa thiếu nhi các nước trên thếgiới
- Tổ chức hội thi “ Múa hát sântrường”
- Kỹ năng xác định giátrị
- Sinh hoạt tập thể kỷ niệmngày sinh nhật Bác: Nghe kểchuyện về Bác Hồ Tìm hiểu vềBác Hồ với thiếu nhi Việt Nam
- Kỹ năng lắng nghetích cực
bổ ích
- Ôn tập văn hóa
- Các hoạt động vui chơi giải trílành mạnh
- Tham gia các hoạt động xã hội
Bước 1: Đặt tên chủ đề hoạt động và xác định các yêu cầu giáo dục phải
đạt được
Bước 2: Anh, chị phụ trách cần vạch kế hoạch, thời gian tiến hành Chuẩn
bị về nội dung, hình thức hoạt động, các phương tiện cần thiết phục vụ cho hoạtđộng Phân công công việc cụ thể, dự kiến các tình huống xảy ra Thường xuyênđôn đốc, kiểm tra sự chuẩn bị
Bước 3: Tiến hành hoạt động.
Đối với các hoạt động của lớp, cần cố gắng tạo điều kiện để học sinh tựquản, tự điều khiển, nhất là ở các lớp 8, lớp 9; còn Anh, chị phụ trách nên đóngvai trò là người hỗ trợ, là người giúp đỡ các em
Bước 4: Rút kinh nghiệm và đánh giá kết quả.
Cần phải rút kinh nghiệm để các hoạt động tiếp theo được tốt hơn, hiệu quảhơn Khi rút kinh nghiệm và đánh giá kết quả cần tập trung vào hình thức tổ chứchoạt động, nội dung hoạt động, quá trình tự quản, tự điều khiển của học sinh đểbước chuẩn bị cho những hoạt động tiếp theo đạt yêu cầu và mục tiêu đề ra
Từ các bước thực hiện trên chúng tôi đi vào tổ chức một hoạt động với chủ đề: Bác Hồ kính yêu.
a) Mục đích: Giúp các em hiểu sơ lược về cuộc đời và sự nghiệp của Bác
Hồ Tự hào là cháu ngoan của Bác, các em phấn đấu rèn luyện, học tập tốt để trở
thành Đội viên tốt, cháu ngoan Bác Hồ, chủ nhân tương lai của đất nước
Hình thành và rèn luyện cho học sinh kỹ năng mạnh dạn, thích giao tiếp,độc lập suy nghĩ, sáng tạo, đồng thời rèn luyện cho nhiều em khả năng tổ chức,
Trang 9điều khiển các hoạt động tập thể.
Tạo cho học sinh trong lớp không khí phấn khởi, tin tưởng “Vui mà học,
học mà vui”, làm cho các em luôn luôn sẵn sàng tham gia các hoạt động của lớp,
Đáp án: VĂN BA ¦ xuất hiện chữ B
(Ngày 5/6/1911 Bác Hồ đã ra đi tìm đường cứu nước và trên con tàu La –tút –sơ - Tơ - rê – vin của Pháp Bác đã lấy tên là Văn Ba)
Hàng ngang thứ 2: (Từ gồm 7 chữ cái): Nơi có đền thờ Trần Hưng Đạo tại Chí Linh – Hải Dương
Đáp án: KIẾP BẠC ¦ xuất hiện chữ Ê
Hàng ngang thứ 3: (Từ gồm có 7 chữ cái): Người đội truởng đầu tiên của
Đội TNTP Hồ Chí Minh Đáp án: KIM ĐỒNG ¦ xuất hiện chữ N
Hàng ngang thứ 4: (Từ gồm 7 chữ cái): Đây là tên con sông mà ngày nay
có tên là sông Cầu
Đáp án: NHƯ NGUYỆT ¦ xuất hiện chữ N
Hàng ngang thứ 5: (Từ gồm 7 chữ cái): Tên của Chủ tịch Hồ Chí Minh dùng khi hoạt động ở Trung Quốc
Đáp án: HỒ QUANG ¦ xuất hiện chữ H
Hàng ngang thứ 6: ( Từ gồm 10 chữ cái): Tên 2 nữ tướng trong cuộc khởi nghĩa chống giặc phương Bắc xâm lược
Đáp án: HAI BÀ TRƯNG ¦ xuất hiện À
Đáp án: NGÔ QUYỀN ¦ xuất hiện N
Hàng ngang thứ 10: ( Từ gồm 9 chữ cái): Phố có số nhà 48, nơi đây vào năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết Bản Tuyên ngôn độc lập bất hủ
Đáp án: HÀNG NGANG ¦ xuất hiện G Các chữ xuất hiện ở từ hàng ngang: BẾN NHÀ RỒNG
Trang 10Gợi ý từ chìa khoá: Từ gồm 3 tiếng có 10 chữ cái: Tên một bến cảng của thành phố mang tên Bác Nơi đây vào ngày 5/6/1911, Bác Hồ của chúng ta đã ra
đi tìm đường cứu nước
3 Vận dụng linh hoạt các hình thức tổ chức hoạt động GDNGLL để thực hiện mục tiêu giáo dục kỹ năng sống cho học sinh
3.1 Tổ chức lồng ghép nội dung giáo dục rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh vào buổi chào cờ đầu tuần.
Hình thức tổ chức này được tiến hành theo chủ điểm tháng
Thời lượng, thường chúng tôi lấy 1 tiết trong thời gian của 2 tiết cho mỗichủ điểm Tiết còn lại các lớp tổ chức theo kế hoạch
Người tổ chức tiết sinh hoạt chủ điểm là: Tập thể học sinh của một lớpđược phân công lần lượt theo kế hoạch từ đầu năm học
Nội dung của tiết sinh hoạt chủ điểm thường là:
- Một tiểu phẩm theo chủ điểm (Nội dung tiểu phẩm do giáo viên chủnhiệm biên soạn, nếu cần sẽ có sự hỗ trợ của Ban chỉ đạo hoạt động GDNGLL)
- Một số tiết mục văn nghệ theo chủ điểm (Có sự giúp đỡ của giáo viên
Âm nhạc), cũng có thể là một câu chuyện do học sinh kể
- Một số câu hỏi giao lưu của lớp chủ trì và các học sinh trong trường (Cóphần thưởng động viên)
Chúng tôi xin được trích giới thiệu kịch bản do lớp 8A thực hiện (thứ 2
ngày 8 tháng 9 năm 2014), với chủ điểm “Tìm hiểu truyền thống nhà trường”.
HS dẫn chương trình:
Kính thưa các thầy giáo, cô giáo
Các bạn học sinh thân mến!
Trang 11Mỗi khi cất lên câu hát: Em yêu trường em Với bao bạn thân Và cô giáohiền Như yêu quê hương Cắp sách tới trường Trong muôn vàn yêu thương….Trong em lại xao xuyến, thấy yêu hơn mái trường THCS Nga Thủy thân yêu.
Mái trường yêu dấu! Nơi chắp cánh cho nhũng ước mơ của chúng emđược bay cao, bay xa Nơi cất giữ bao kỉ niệm vui buồn trong sáng của tuổi họctrò mà không dễ ai quên Nơi vun đắp tình thầy trò nồng ấm
Mái trường yêu dấu! Nơi mở ra trước mắt chúng em biết bao điều kì diệu.Qua những giờ lên lớp, thầy cô đã truyền cho chúng em biết bao kiến thức bổích, cho chúng em sống lại cùng những phút giây chiến thắng hào hùng của chaông trong buổi đầu dựng nước, cho chúng em khám phá về châu Mĩ châu Phi,…cho chúng em biết làm thế nào để cộng trừ được một phân số Nơi đây các thầygiáo cô giáo đã và đang dạy cho chúng em các kĩ năng sống cần thiết
Tập thể lớp 8A xin kính gửi tới các thầy cô giáo cùng các bạn 1 tiểu phẩm
vui về an toàn giao thông Tiểu phẩm “Lỗi tại ai” với diễn xuất của các bạn:
Hoàng Cúc trong vai bà lão bán rau, Quốc Đạt trong vai HS nam, Thu Hà trongvai bạn HS nữ, cùng các bạn Thu Huệ, Ngọc Ánh, Thanh Hiếu trong nhóm HS.Sau đây xin được bắt đầu: ( HS trình diễn)
Kính thưa các thầy giáo, cô giáo
Câu 1.Trường ta mang tên trường THCS Nga Thủy từ năm nào?
Đáp án: Trường ta mang tên trường THCS Nga Thủy từ năm 1991.
Câu 2 Từ khi trường được thành lập đến nay đã có bao nhiêu thầy cô giáo làm Hiệu trưởng của trường? Bạn hãy kể tên các thầy cô Hiệu trưởng đó?
Đáp án: Từ khi trường được thành lập đến nay đã có 8 thầy cô giáo làm Hiệu trưởng của trường:
1 Cô Trần Thị Ngọc 5 Thầy Phan Minh Tâm
2 Thầy Trần Văn Bảo 6 Thầy Trần Nhất Vừng
3 Thầy Nguyễn Văn Đàm 7 Thầy Nguyễn Văn Chiều
4 Thầy Đàm Minh Giám 8 Thầy Võ Chí Công.
Câu 3 Bạn biết gì về kết quả mà trường THCS Nga Thủy đã đạt được trong năm học 2012-2013.
Đáp án: ( HS nêu 2 ý sau)
- Năm học 2012-2013 nhà trường được xếp thứ Nhất cấp THCS toàn huyện.
- Được Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa tặng danh hiệu Tập thể lao động xuất sắc và tặng Bằng khen cho nhà trường.
Câu 4 Năm học 2014-2015 Trường THCS có bao nhiêu lớp học? Bao nhiêu HS? Bao nhiêu thầy cô giáo và nhân viên trong trường?
Trang 12Đáp án: Năm học 2014-2015 Trường THCS có 10 lớp học.
Có 338 HS Có 27 thầy cô giáo và nhân viên trong trường.
Câu 5 Trong trường bạn thích nhất là hoạt động nào? Theo bạn hoạt động
đó giúp ích gì?
Đáp án: HS trình bày tự do theo ý riêng mình, Như thích nhất được tham gia vào CLB học vui vui học, các hoạt động của đội, tham gia văn nghệ của trường…Giải thích được hoạt động đó giúp ích gì Như vừa được học vừa được chơi, phát triển kỹ năng sống.
Kính thưa các thầy cô giáo cùng toàn thể các bạn Buổi sinh hoạt
HĐNGLL với chủ đề “Tìm hiểu truyền thông nhà trường”, của tập thể lớp 8A
đã kết thúc Cảm ơn các thầy cô giáo và các bạn Kính chúc các thầy cô giáo vàcác bạn một tuần làm việc và học tập thật hiệu quả Em xin chân thành cám ơn!
Có thể thấy việc tổ chức HĐGDNGLL theo chủ điểm là hình thức đượcđông đảo học sinh hứng thú, tích cực tham gia dù là “diễn viên” hay “khán giả”,
nó làm giảm đi tính khô khan, căng thẳng và tính giáo dục thấp Cũng qua đóhuy động được các lực lượng tham gia tổ chức các HĐGDNGLL như giáo viênchủ nhiệm, giáo viên nhạc, giáo viên Đoàn - Đội, cán bộ đoàn xã…
3.2 Tổ chức lồng ghép nội dung giáo dục rèn luyện kỹ năng sống trong tiết sinh hoạt 15 phút đầu giờ hoặc tiết sinh hoạt lớp cuối tuần:
Với hình thức tổ chức này đã tạo cho học sinh sự say mê trong việc truybài hoặc tranh luận các vấn đề khoa học… Đồng thời giáo viên chủ nhiệm có thể
tư vấn cho học sinh về giới tính, hôn nhân và gia đình, nghề nghiệp, truyềnthống cách mạng của quê hương, đất nước…
Trong đề tài này chúng tôi xin trích giới thiệu một số ví dụ về cách tổchức một nội dung sinh hoạt rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh trong tiết sinhhoạt lớp cuối tuần
Ví dụ 1: Rèn luyện kỹ năng tự nhận thức:
Anh, chị phụ trách hướng dẫn, tổ chức các hoạt động:
Hoạt động 1: Anh, chị phụ trách tổ chức cho học sinh thảo luận về chủ
đề: Tôi là ai?
* Mục tiêu: Giúp các em tự phân tích và nhìn nhận mình về các khía cạnhkhác nhau để hình dung, nhận biết về bản thân, đồng thời rèn luyện kỹ năng lắngnghe, trình bày khi giao tiếp với người khác
* Cách tiến hành:
- Bước 1: Làm việc cá nhân:
Anh, chị phụ trách phát cho mỗi học sinh một tờ giấy và yêu cầu chuẩn bị(trong 3 phút) về những nội dung sau:
+ Ba điều em ưa thích về mình
+ Ba điều em không thích về mình
+ Ba điểm mạnh của em
+ Ba điểm yếu hoặc cần cố gắng của em
+ Đặc điểm nổi bật nhất của em
- Bước hai: Chia sẻ theo từng cặp
+ Từng cặp chia sẻ những đặc điểm về bản thân