Nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động tạo hình, để nâng cao chất lượng vẽ cho trẻ 3 tuổi trong hoạt động tạo hình là một giáo viên tôi thiết nghĩ cần phải làm gì? Làm như thế nào để nâng cao chất lượng môn tạo hình, đặc biệt là thông qua thể loại vẽ và tìm ra các biện pháp, các thủ thuật sinh động hấp dẫn để kích thích tính tò mò ham hiểu biết lôi cuốn trẻ tham gia hoạt động tạo hình một cách tích cực chủ động, tự tin, sáng tạo sao cho đạt hiệu quả cao nhất. Chính vì thế tôi chọn đề tài “Một số biện pháp hướng dẫn trẻ mẫu giáo 3 4 tuổi học vẽ tại trường mầm non Nga Điền” làm đề tài nghiên cứu. Với mong muốn khơi gợi và phát huy năng khiếu thẩm mỹ vốn có trong tâm hồn trẻ thơ, cũng như góp một phần nhỏ bé của mình vào việc nâng cao chất lượng chăm sóc nuôi dưỡng giáo dục trẻ để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ năm học 2014 2015.
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGA SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP HƯỚNG DẪN TRẺ MẪU GIÁO
3 - 4 TUỔI HỌC VẼ TẠI TRƯỜNG MẦM NON NGA ĐIỀN
Người thực hiện: Phạm Thị Thu Chức vụ: Giáo viên Đơn vị công tác: Trường Mầm non Nga Điền SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn
THANH HÓA, NĂM 2015 A/ĐẶT VẤN ĐỀ
Trang 2Như chúng ta đã biết, trẻ em là niềm hạnh phúc của mỗi gia đình, là tươnglai của dân tộc Việc chăm sóc, bảo vệ và giáo dục trẻ em là trách nhiệm của mọigia đình, nhà trường và của toàn xã hội Chính vì thế trong chương trình chăm sócgiáo dục mầm non đã đưa ra rất nhiều lĩnh vực hoạt động Một trong những hoạtđộng tại trường mầm non thì hoạt động tạo hình có một ý nghĩa vô cùng to lớnđối với sự phát triển toàn diện của trẻ Đó là một hoạt động mang tính sáng tạonghệ thuật nó tạo điều kiện để trẻ phát triển khả năng tri giác các đồ vật về hìnhdáng, màu sắc, cấu trúc hình thành và phát triển ở trẻ khả năng tư duy, trí tưởngtượng, khả năng sáng tạo
Với trẻ 3 tuổi hoạt động tạo hình bao gồm vẽ cắt, nặn, xé, dán…thông quahoạt động này giúp trẻ tìm hiểu khám phá, tái tạo lại những sự vật hiện tượngcủa thế giới xung quanh từ đó hình thành cho trẻ xúc cảm, tình cảm, trẻ nhậnthức được cái đẹp, biết yêu quý sáng tạo ra cái đẹp, biết trân trọng những sảnphẩm của mình làm ra, từ đó trẻ biết yêu lao động, biết giữ gìn đồ dùng đồ chơi
Từ đó hoạt động tạo hình đã hình thành và phát triển cho trẻ những đức tính tốtđẹp như hành vi ứng xử tốt với môi trường, với các sự vật hiện tượng trong thếgiới xung quanh, giúp trẻ có cảm xúc ban đầu về cái đẹp trong tâm hồn trẻ thơ
và thị hiếu thẩm mỹ khi được học tạo hình được tạo ra cái đẹp
Dạy cho trẻ vẽ bước đầu để trẻ làm quen với các phương tiện ngôn ngữtạo hình như: phát triển kỹ năng tri giác đồ vật về hình dáng, đường nét, cấutrúc, màu sắc, hình thành cho trẻ các thao tác tư duy nhằm phát triển kỹ năngsáng tạo ở trẻ
Nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động tạo hình, để nâng cao chấtlượng vẽ cho trẻ 3 tuổi trong hoạt động tạo hình là một giáo viên tôi thiết nghĩcần phải làm gì? Làm như thế nào để nâng cao chất lượng môn tạo hình, đặc biệt
là thông qua thể loại vẽ và tìm ra các biện pháp, các thủ thuật sinh động hấp dẫn
để kích thích tính tò mò ham hiểu biết lôi cuốn trẻ tham gia hoạt động tạo hìnhmột cách tích cực chủ động, tự tin, sáng tạo sao cho đạt hiệu quả cao nhất
Chính vì thế tôi chọn đề tài “Một số biện pháp hướng dẫn trẻ mẫu giáo 3
- 4 tuổi học vẽ tại trường mầm non Nga Điền” làm đề tài nghiên cứu Với
mong muốn khơi gợi và phát huy năng khiếu thẩm mỹ vốn có trong tâm hồn trẻthơ, cũng như góp một phần nhỏ bé của mình vào việc nâng cao chất lượngchăm sóc nuôi dưỡng giáo dục trẻ để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ năm học
Trang 3ngôn ngữ mạnh lạc Vì vậy hoạt động tạo hình chính là một thứ ngôn ngữ riêng
để trẻ biểu lộ tình cảm, tiếng nói của mình với mọi người xung quanh Để tạo ramột sản phẩm đẹp trước hết trẻ phải hiểu về cái đó, có tình cảm với nó và có kỹnăng tạo ra nó, thì trẻ mới hoàn thành sản phẩm đó được Chính từ các hoạtđộng đó sẽ nâng cao chất lượng vẽ và làm phát triển tình cảm thẩm mỹ cho trẻ
Trẻ mầm non rất thích đựơc hoạt động tạo hình nhất là việc sử dụng bút
sáp để vẽ theo ý thích của trẻ, bút sáp màu dùng vẽ theo ý của trẻ để tạo ra sảnphẩm mà trẻ thích, dùng để vẽ các con vật, đồ vật mà trẻ yêu thích… chính từcác sản phẩm trẻ tạo ra, trẻ nhận xét đánh giá sản phẩm, đặt tên sản phẩm tạohình và tưởng tượng ra những gì trẻ thích, từ đó những kiến thức mà trẻ đã cóđược thông qua hoạt động thực tế vào trong sản phẩm Môn học tạo hình khôngnhững góp phần giáo dục thẩm mỹ cho trẻ mà nó còn liên quan mật thiết đến cácmôn học khác góp phần thúc đẩy trẻ phát triển một cách toàn diên Ví như khihọc vẽ trẻ vẫn có thể vận dụng kiến thức của các môn học khác vào hoạt độngnhư nhờ kiến thức của toán học mà trẻ biết vẽ cái gì to, cái gì nhỏ, cái gì caohơn, cái gì thấp hơn, thế nào là nét thẳng, nét xiên…từ đó mà kiến thức về môntoán càng được củng cố và khắc sâu thêm Cùng với việc khắc sâu vận dụng cácbiểu tượng đã có vào việc tạo ra sản phẩm thì nhờ có trí tưởng tượng phong phúđược phát triển mà các biểu tượng thực tế có thêm màu sắc mới sinh động hấpdẫn hơn hay nói cách khác đó chính là màu sắc của tạo hình
Hoạt động tạo hình cũng là con đường để giáo dục tình cảm – xã hội chotrẻ mầm non Trẻ được tiếp thu cái đẹp qua hoạt động tạo hình, trẻ trực tiếp trảinghiệm các xúc cảm, các trạng thái tình cảm trong giao tiếp, học hỏi về các kỹnăng xã hội và trẻ biết cách đánh giá các hành vi xã hội Qua hoạt động tạo hìnhgiúp trẻ có thói quen tự giác làm việc
Hoạt động tạo hình giúp phát triển thể chất cho trẻ mầm non Hoạt động tạohình giúp cho đôi bàn tay của trẻ linh hoạt, phát triển khả năng kết hợp khéo léocủa đôi tay và đôi mắt Hoạt động tạo hình giúp phát triển ngôn ngữ cho trẻ Trẻ tạo
ra sản phẩm tạo hình muốn giới thiệu về hoạt động đó, qua đó làm tăng thêm vốn
từ và ngôn ngữ mạch lạc cho trẻ, từ đó làm nảy sinh tình cảm yêu cái đẹp, hướngtới cái đẹp đây là yếu tố cần thiết góp phần phát triển toàn diện cho trẻ
II THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1 Thuận lợi:
Được sự quan tâm của các cấp, các ban ngành, đoàn thể địa phương, cácbậc phụ huynh luôn chăm đầu tư cơ sở vật chất, xây dựng trường đạt chuẩn quốcgia với đầy đủ các trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho công tác chămsóc giáo dục trẻ
Đặc biệt trong năm học 2014 - 2015 cơ sở vật chất của nhà trường đáp ứngvới công tác chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trẻ theo yêu cầu trường đạt chuẩnquốc gia mức độ 1
Bản thân là giáo viên trẻ luôn nhiệt tình trong mọi hoạt động của nhàtrường, bản thân nhiều năm liền được phân công phụ trách lớp 3 – 4 tuổi nêncũng có nhiều kinh nghiệm trong công tác chăm sóc nuôi dưỡng, giáo dục trẻ
Trang 4Các cháu đi học chuyên cần, ngoan ngoãn biết vâng lời Hứng thú trongmọi hoạt động.
Đa số phụ huynh nhiệt tình ủng hộ và luôn sát cánh phối kết hợp trong côngtác chăm sóc nuôi dưỡng, giáo dục trẻ tại lớp, nên nề nếp chất lượng của lớpluôn được đánh giá cao
2 Khó khăn.
Các trang thiết bị phục vụ cho môn học vẽ còn thiếu như: phòng năng khiếucho trẻ vẽ, giá vẽ, màu nước, bút lông, nên ảnh hưởng nhiều đến quá trình giáodục trẻ và các hoạt động khác cũng như hoạt động tạo hình
Chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc hướng dẫn trẻ học vẽ nên nhữngnăm trước kết quả trên trẻ chưa cao
Do mới từ nhà trẻ lên mẫu giáo và 1/2 số trẻ trong lớp chưa qua nhà trẻ
nên kỹ năng cầm bút, tô vẽ chưa có nên khả năng vẽ không đồng đều, tư thếngồi ngay ngắn, cách cầm bút, khả năng tô vẽ, phối hợp các đường nét khácnhau chưa có, nhiều trẻ chưa biết bố cục bức tranh, sử dụng màu không hợp lý,nhiều trẻ còn nhút nhát, rụt rè không tích cực hoạt động
Ngôn ngữ của trẻ còn hạn chế, trẻ phát âm còn chưa rõ, chưa diễn tả được
ý hiểu của mình đối với người khác
Đa số trẻ là con em trong gia đình có bố mẹ làm nông nghiệp nên nhận thứccòn hạn chế, ít quan tâm đến các cháu và chưa hiểu hết được tầm quan trọng củaviệc đưa trẻ đến trường, đặc biệt là hướng dẫn trẻ hoạt động với tạo hình
III GIẢI PHÁP VÀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN.
Trang 51 Nâng cao trình độ năng lực chuyên môn nghiệp vụ cho bản thân về
tổ chức hoạt động tạo hình cho trẻ thông qua thể loại vẽ.
Là một giáo viên trẻ, tôi luôn nhận thức bản thân phải không ngừng nângcao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, bằng việc tự bồi dưỡng năng lực chuyênmôn qua bạn bè đồng nghiệp, qua nghiên cứu các tập san, các tạp chí của ngành,qua các tài liệu của chương trình bồi dưỡng thường xuyên Đăng ký xây dựnglớp điểm và các tiết dạy mẫu, trong đó có các tiết hướng dẫn trẻ học vẽ theomẫu, theo đề tài và theo ý thích, để đồng nghiệp dự góp ý để cùng rút kinhnghiệm … Mặt khác tôi đã hoàn thành chương trình học đại học đạt trình độ trênchuẩn, cập nhật các kiến thức mới, không ngừng đổi mới phương pháp dạy họcđáp ứng với yêu cầu đòi hỏi ngày càng cao của nền giáo dục hiện đại Qua đókhẳng định được tay nghề, chuyên môn nghiệp vụ ngày một vững vàng hơn
Để nắm đựơc các phương pháp và thủ thuật hay khi dạy trẻ học vẽ tôi đãthường xuyên tham gia học các lớp chuyên đề do trường, huyện mở Đồng thờibản thân còn tích cực học tập kinh nghiệm qua các trường điểm của huyện như:tôi đã đến trường mầm non Thị Trấn xin dự một tiết tạo hình ở lớp cô Mai Thúy.Sau đó tôi đã tự soạn bài và dạy mẫu để ban giám hiệu nhận xét đánh giá chuyênmôn Đến trường mầm non Nga Liên, Nga Giáp học tập chuyên đề xây dựngmôi trường giáo dục….Trên cơ sở đó để áp dụng dạy trẻ học vẽ ở nhóm lớpmình
Từ đó tôi đã rút ra kết luận: Muốn tổ chức tốt hoạt động tạo hình thôngqua thể loại vẽ thì trước hết phải nắm chắc các bước cơ bản, phải tạo được hứngthú, chuẩn bị và dành nhiều thời gian nghiên cứu kỹ bài soạn để nắm chắc nộidung, yêu cầu trọng tâm của bài Tìm ra những phương pháp hay, phù hợp tìnhhình của lớp Chuẩn bị kỹ về đồ dùng để đảm bảo yêu cầu đẹp và hấp dẫn, tuỳtheo yêu cầu của từng bài, trước mỗi giờ vẽ tôi tạo điều kiện cho trẻ đi thămquan, dạo chơi, hoặc trao đổi với phụ huynh cho các cháu quan sát ở nhà Qua
đó giúp trẻ tri giác một cách tốt nhất, cụ thể nhất Chính từ việc đi dạo, thămquan, tiếp xúc trực tiếp với thiên nhiên giúp trẻ ghi nhớ những cảnh vật hiệntượng, màu sắc, hình ảnh để khi trẻ vẽ, trẻ sẽ vận dụng được tốt hơn, sáng tạohơn
Ví dụ: Khi dạy trẻ vẽ “ Con gà trống” vì ở trường không có vật thật
chính vì thế tôi đã trao đổi với phụ huynh về cho trẻ quan sát gà ở nhà về đặcđiểm, hình dáng, màu sắc… sau đó khi vào bài học tôi cho trẻ quan sát tranhmẫu và sau đó lại được học vẽ con gà trẻ rất say mê, tập trung chú ý để vẽ và tômàu
Trước khi tổ chức các giờ vẽ tôi đã phân loại và nắm được những cháu cónăng khiếu tạo hình khi vẽ và những cháu chưa vẽ đẹp vì thế tôi tận dụng nhữnglúc đón trả trẻ, giờ chơi tôi gần gũi với cháu dạy cháu vẽ với những hình vẽ đơngiản như: vẽ mưa, vẽ đường đi là những nét xiên dần dần các cháu đã rất thích
vẽ Đối với những cháu vẽ kém tôi đã trao đổi với phụ huynh tạo điều kiện đểluyện tập thêm cho các cháu ở nhà
Trang 6Khi hưỡng dẫn trẻ vẽ tôi đã chú ý đến phân bố thời gian hợp lý: Phần giớithiệu bài cần ngắn gọn, xúc tích nhưng vẫn gây được sự tập trung chú ý của trẻ.
Trong mỗi hoạt động tổ chức cho trẻ vẽ tôi cố gắng lồng một số trò chơi
để thay đổi trạng thái hoạt động chống mệt mỏi, giúp trẻ có tinh thần sảng khoái trong mỗi giờ học
Ví dụ: Trò chơi đôi tay bé đẹp, đồng hồ quả lắc…
Khi tổ chức cho trẻ vẽ xong thì việc đánh giá, nhận xét trưng bầy sảnphẩm làm sao cho trẻ nắm được khái quát nội dung đề tài cũng vô cùng quantrọng chính vì vậy tôi đã chú ý thay đổi nhiều hình thức khác nhau: Có lúc tôicho trẻ tự đặt tên tranh, có khi tôi hỏi: Trong những bức tranh này con thích bứctranh nào nhất? Vì sao con thích bức tranh này hay bài của bạn Phương Anh conthấy bài của con như thế nào so với bài của bạn? Các bạn thấy thế nào Qua đógiúp trẻ so sánh được bài của mình, bài của bạn, động viên khích lệ để bài sautrẻ vẽ tốt hơn
*Kết quả: Bản thân tôi đã nắm chắc được các nội dung cơ bản để tổ chức
cho trẻ hoạt động tạo hình 100% trẻ hứng thú tham gia vào hoạt động.
2 Thay đổi hình thức tổ chức hoạt động và gây hứng thú cho trẻ khi tham gia hoạt động.
2.1 Thay đổi hình thức tổ chức hoạt động.
Để đạt hiệu quả cao trong hoạt động tạo hình, bất kỳ một tiết dạy nào tôicũng luôn xác định rõ mục tiêu, nội dung của bài từ đó lựa chọn hình thức tổchức mới lạ, hấp dẫn Tôi nghĩ hình thức tổ chức không nên bó buộc, rập khuôn.Phải tạo cơ hội cho trẻ được thoả mãn sự tò mò từ đó làm phong phú trí tưởngtượng, nhận thức và xúc cảm, tình cảm của trẻ qua những bài vẽ như: Tổ chứcdưới hình thức hội thi, chương trình, trò chơi, áp dụng truyện kể
Ví dụ: Với chủ đề “Nghề nghiệp”
Đề tài: " Vẽ quà tặng chú bộ đội"
Tôi tổ chức giờ học dưới hình thức Hội thi: "Bé tập làm hoạ sĩ " để vẽ
những bức tranh đẹp tặng chú bộ đội nhân ngày 22-12 Hội thi gồm có 3 phần:
+ Phần 1: Bé tinh mắt (Tôi cho trẻ khám phá những quà tặng mà ban tổchức đã chuẩn bị trong 3 ô cửa bí mật, ẩn chứa trong đó là 3 bức tranh)
+ Phần 2: Bé khéo tay (Tôi tổ chức cho trẻ thực hiện trên nền nhạc bàihát" Cháu thương chú bộ đội")
+ Phần 3: Trao giải thưởng (Tôi cho trẻ trưng bày sản phẩm và bình chọnnhững bài đẹp, sau đó trẻ giới thiệu bài của mình, cùng nhau nhận xét và traogiải)
Trong quá trình tổ chức tôi còn lồng ghép vào cho trẻ hát, chơi trò chơi
mô phỏng việc làm hoặc hành động của chú bộ đội để xen kẽ động tĩnh cho trẻkhông bị nhàm chán và tạo sự liên kết nhẹ nhàng chặt chẽ giữa các phần vớinhau
- Kết thúc : Cho trẻ được cùng nhau gói quà gửi tặng chú bộ đội
Hoặc với chủ đề “Thế giới động vật” Đề tài: “ Vẽ con gà”
Trang 7Tôi tổ chức cho trẻ đi tham quan trang trại chăn nuôi, cho trẻ quan sát môhình trang trại chăn nuôi nhà Bạn búp bê Trẻ sẽ được quan sát, nhận xét về cáccon vật đặc biệt nhấn mạnh về con gà, từ đó tôi khơi gợi cho trẻ ý thích vẽ con
gà Sau khi tổ chức hoạt động này tôi thấy trẻ rất hứng thú và tự tin, chủ độngkhi tạo sản phẩm
+ Hình thức tổ chức hoạt động cần kết hợp hài hoà giữa động và tĩnh như
vậy sẽ giúp giờ học không bị gò bó, trẻ không mệt mỏi Từ đó trẻ hoạt động tíchcực hơn, linh hoạt hơn và kích thích trẻ say mê trong suốt hoạt động tạo hình
+ Khi hướng dẫn tổ chức tôi luôn cố gắng bố cục các phần cân đối vàlôgic với nhau từ phần mở đầu cho đến kết thúc và luôn chú ý đến việc phân bốthời gian một cách hợp lí ( Phần giới thiệu vừa sôi nổi, vừa ngắn gọn, súc tíchnhưng vẫn gây được sự tập trung chú ý của trẻ) Sử dụng đồ dùng đúng lúc,đúng chỗ và tạo sự bất ngờ Bên cạnh đó, tôi dành nhiều thời gian cho trẻ đượcthực hành và đưa ra hình thức thi đua giữa bạn này với bạn kia, giữa đội này vớiđội kia để tạo sự hứng thú tích cực làm việc
+ Tôi luôn chú trọng và đề cao phương pháp nhận xét sản phẩm, với tạohình việc làm này là vô cùng quan trọng Sau khi trẻ hoàn thành xong sản phẩmtôi cho trẻ được trưng bày sản phẩm để trẻ thấy được thành tích của mình, chotrẻ được nhận xét lẫn nhau, kịp thời tuyên dương những sản phẩm đẹp nhưngkhông chê bai những sản phẩm chưa đạt vì sẽ gây tâm lí nhàm chán cho trẻtrong những lần sau Lưu giữ lại những sản phẩm của trẻ dù đó là sản phẩmvụng về nhất để lần sau trẻ so sánh và tiến bộ hơn
+ Với trẻ mầm non vui chơi là hoạt động chủ đạo nên việc đưa yếu tố vuichơi vào hoạt động học giúp trẻ chống mệt mỏi và có tinh thần sảng khoái saumỗi tiết học
+ Trong việc tổ chức hoạt động tôi không chỉ chú trọng trong hoạt động
có chủ định mà còn tạo điều kiện cho trẻ được thực hành thông qua các hoạtđộng khác như: Giờ hoạt động vui chơi (trong góc nghệ thuật trẻ được tự dosáng tạo), giờ hoạt động ngoài trời (Vẽ bằng phấn trên sân ) Hoặc trẻ đượctham gia cùng cô làm đồ dùng, trang trí mảng chủ đề
+ Tuy nhiên việc lựa chọn hình thức tổ chức cũng cần phù hợp vào tâm lílứa tuổi, tâm trạng hứng thú - không hứng thú, vui - buồn của trẻ
2.2 Thay đổi hình thức vào bài gây hứng thú cho trẻ.
Trước mỗi hoạt động dạy tôi dành nhiều thời gian nghiên cứu kỹ bài soạn
để nắm chắc nội dung, yêu cầu trọng tâm của từng loại tiết Tìm ra những cách
thức vào bài hay phù hợp đặc điểm, tình hình của lớp Chuẩn bị kỹ về đồ dùng
để đảm bảo yêu cầu đẹp và hấp dẫn đối với trẻ Do đặc điểm chú ý của trẻ chưabền vững, trẻ dễ bị phân tán khi có những yếu tố khác tác động Phần gây hứngthú tuy chiếm rất ít thời gian nhưng chiếm 1 vị trí rất quan trọng Để thu hútđược sự chú ý của trẻ, trong thời gian qua tôi đã tìm ra một số thủ thuật, hình thứcvào bài sinh động hấp dẫn thu hút sự chú ý của trẻ: Sử dụng các trò chơi, câu đố, bàihát, bài thơ, câu chuyện, các hình ảnh sinh động kết hợp những âm thanh, tạo tình
Trang 8huống bất ngờ hay kết hợp những lời nói nhẹ nhàng, nét mặt vui tươi để thu hút sựchú ý của trẻ vào hoạt động Do đó, ngay từ đầu tôi đã lôi cuốn sự chú ý của trẻ, khôngkhí giờ học trở nên hào hứng, không gò bó mà vẫn đạt kết quả cao.
Ví dụ: Chủ đề: “Thế giới thực vật”
Đề tài: “Vẽ nhiều hoa đẹp” ( Đề tài)
Tôi gây hứng thú cho trẻ bằng cách: Cho trẻ chơi trò chơi “Gieo hạt” sau
đó đi tham dự “Lễ hội các loài hoa” vừa đi vừa đọc bài thơ tôi tự sáng tác:
“Mùa xuân đã đến
Với bầy trẻ thơ
Muôn hoa đua nở
ánh mắt trìu mến: “Các bé đã gieo được rất nhiều hạt rồi, hạt đã nảy mầm
thành cây và ra nhiều hoa, chúng mình cùng xem có những loài hoa gì nhé” Tôi cho trẻ quan sát trao đổi với trẻ về một số loài hoa, trẻ rất thích
thú chăm chú lắng nghe và trả lời câu hỏi của cô Qua đó trẻ nắm được đặcđiểm, màu sắc, hình dạng của các loài hoa
( Hình ảnh: Cho trẻ quan sát các loài hoa )
Như vậy, tôi không chỉ gây được hứng thú cho trẻ để chuẩn bị tốt tâm thếvào hoạt động vẽ mà còn tích hợp môi trường xung quanh bằng việc cho trẻ làmquen, trò chuyện về đặc điểm, màu sắc, hương thơm…làm tăng thêm vốn hiểu biếtcủa trẻ
Hay ở Chủ đề: “Thế giới thực vật”
Đề tài: “Vẽ hoa đào” ( Tiết mẫu)
Trang 9Bằng thủ thuật khác tôi đã chuẩn bị đồ dùng đồ chơi đẹp, hấp dẫn trẻ với
phông ảnh của chương trình “Tết mùa xuân” Ngay từ phần đầu gây hứng thú
“Các con ơi! Mùa xuân tươi đẹp đã về rồi cô cháu mình hãy múa hát thật hay
để chào đón một mùa xuân mới nhé” Trẻ bị cuốn hút bởi tiếng pháo, tiếng trống
và màn trình diễn sôi nổi, 1 tốp trẻ cầm đầu sư tử, mâm ngũ quả, cành đào, câu
đối, bánh chưng hòa theo nền nhạc vui nhộn của bài “Tết đến” Trẻ được hòa mình vào không khí đón tết, được đi chúc tết mọi người theo nền nhạc bài “Bé
mở hội mừng xuân”, được tận mắt chứng kiến những hình ảnh đặc trưng của
ngày tết đặc biệt là hình ảnh hoa đào qua đoạn videoclip, đã kích thích trẻ hứngthú tham gia vào hoạt động hơn
Ở chủ đề: “Gia đình” Đề tài: “Vẽ theo ý thích”.
Tôi cho trẻ chơi trò chơi “Bé là ai” dẫn dắt trẻ đến bài hát “Ba ngọn nến lung linh” Tôi thắp 3 ngọn nến trên chiếc bánh sinh nhật, trẻ ngồi quây quần
bên cô đung đưa theo nhịp bài hát Không khí thật ấm áp, trẻ như được tham dự
vào buổi tiệc sinh nhật của ai đó và trẻ thật bất ngờ khi lời bài hát “Mừng sinh nhật” được cô hát lên “Các con ơi! Hôm nay là ngày sinh nhật của Gấu mẹ đấy.
Cô cháu mình cùng thổi nến để chúc mừng sinh nhật Gấu mẹ nào, các bé sẽ tặng quà gì cho Gấu mẹ…?’’ Trong ánh mắt của trẻ lúc đó đầy những tình cảm
nồng ấm muốn dành tặng mẹ Cô trò chuyện với trẻ sẽ vẽ gì tặng gấu mẹ, trẻ vui
* Kết quả: Với cách thay đổi hình thức tổ chức hoạt động và cách vào bài
gây hứng thú tôi thấy 100% trẻ hứng thú tham gia vào hoạt động, thích được trảlời các câu hỏi, thích được vẽ được những hình ảnh mà mình được tận mắtchứng kiếntham gia vào, thích làm ra cái đẹp và tạo ra cái đẹp
3 Tổ chức cho trẻ vẽ trong các hoạt động có chủ định:
Có thể nói đây là phương pháp hữu hiệu nhất vì thông qua hoạt động học
có chủ định trẻ lĩnh hội được các kiến thức, kỹ năng một cách chính xác nhất, cụthể nhất Do đó cần phải hướng dẫn trẻ vẽ theo đúng yêu cầu kiến thức, kỹ năngcủa mỗi tiết học nên tôi đã phân loại cụ thể như sau:
3.1 Đối với thể loại vẽ theo mẫu :
Giờ mẫu là hoạt động hướng dẫn kỹ năng mới, cô cần phải nắm kỹ yêucầu của từng bài vẽ mẫu và giới thiệu mẫu rõ ràng Hướng dẫn trẻ quan sát cụthể về màu sắc, hình dáng, đặc điểm cấu tạo của từng loại mẫu Khi vẽ mẫu tôilựa chọn tư thế thích hợp sao cho cả lớp được quan sát cô vẽ, vừa vẽ cô vừa giải
Trang 10thích cách vẽ cho trẻ (lời giải thích phải ngắn gọn dễ hiểu) Đồng thời qua đó rènluyện kỹ năng cầm bút, tư thế ngồi vẽ cho trẻ.
Ví dụ: Với đề tài “Vẽ chú gà con” ( Giờ mẫu).
+ Để vẽ được chú gà con hoàn chỉnh trước tiên cô phải vẽ gì ?
+ Thân chú gà con giống hình gì… ?
+ Chân chú gà con có những nét gì ?
+ Cô vẽ hoàn chỉnh chú gà con chưa ? Còn thiếu những gì ?
Cứ như vậy sẽ giúp trẻ hình dung và phát hiện những điểm còn thiếu sovới tranh mẫu Đồng thời khắc sâu kiến thức cho trẻ, giúp trẻ vẽ đúng hình và vẽđầy đủ các chi tiết giống tranh mẫu Khi vẽ xong đầy đủ các chi tiết mới tiếnhành tô màu, tô màu cũng thực hiện tương tự như vẽ, khi tô màu cũng phải đểtrẻ được nhìn thấy cách tô màu của cô Để tô màu cho hình vẽ phải tiến hànhdạy trẻ tô màu từ trái sang phải từ trên xuống dưới di màu từ từ, tô mịn, tôkhông loe ra ngoài
3.2 Đối với thể loại vẽ theo đề tài
Tôi sử dụng tranh mẫu có từ ba tranh trở lên, những tranh này tuy thể hiệncùng một nội dung nhưng cách vẽ và sự thể hiện có sự sáng tạo dần, mỗi tranhthêm một chi tiết khác, để khi trẻ được quan sát tranh trẻ tìm ra những chi tiếtkhác biệt và từ đó hình thành ở trẻ sự tư duy, khả năng sáng tạo
Khi giới thiệu tranh mẫu, tôi cho trẻ quan sát và đàm thoại về tranh theotrình tự tranh đơn giản trước Sau đó mới quan sát về tranh hai và ba có chiềuhướng tăng dần tiếp theo cho trẻ nói lên sự khác nhau giữa ba bức tranh
Ví dụ: Khi cho trẻ vẽ đề tài: “Vẽ ngôi nhà của bé” Chủ đề: “Gia đình”
Tôi cho trẻ quan sát 3 tranh trẻ phát hiện có sự khác nhau,
- Tranh 1: Vẽ ngôi nhà mái ngói có hoa, cây, ông mặt trời, hàng rào, cổng
- Tranh 2: Vẽ ngôi nhà mái bằng, có hoa, cây xanh,hàng rào, cổng
- Tranh 3: Vẽ ngôi nhà 2 tầng, cây xanh, tường rào, ông mặt trời, mây Sau đó cô cất tranh mẫu để trẻ vẽ theo ý tưởng và sự sáng tạo của trẻ
(Hình ảnh: Tranh mẫu của cô vẽ ngôi nhà của bé )
Trang 11Trước khi cho trẻ vẽ tôi lần lượt đàm thoại về nội dung trong từng tranh đểtrẻ nắm chắc được đặc điểm của từng tranh và trẻ vẽ theo ý tưởng của trẻ.
( Hình ảnh: Trẻ đang quan sát tranh mẫu của cô)
Khi trẻ vẽ tôi bao quát lớp, hỏi trẻ cách cầm bút, tư thế ngồi, gợi mở để trẻ
vẽ sáng tạo
4.3 Đối với thể loại vẽ theo ý thích.
Đây là thể loại mà trẻ tự do lựa chọn đề tài của mình, tôi cho trẻ quan sát,đàm thoại về đề tài cần vẽ bằng tranh, vật thật nhưng đa dạng về chủng loại vàmàu sắc sau đó tôi cho trẻ suy nghĩ và lựa chọn để nêu ý định của mình ra trướclớp không áp đặt và bắt buộc trẻ vẽ theo ý của cô mà để trẻ vẽ theo ý thích củamình nên tranh của trẻ thể hiện rất ngộ nghĩnh và hồn nhiên
Ví dụ: khi cho trẻ vẽ theo ý thích “Vẽ quà tặng chú bộ đội” tôi trò
chuyện và đàm thoại tạo hứng thú cho trẻ về chú bộ đội, sau đó cho trẻ quan sátcác đồ dùng của chú bồ đội như: mũ, súng, quần áo vv từ đó giúp trẻ hìnhdung lựa chọn ý tưởng vẽ theo ý thích của mình, hỏi trẻ thích vẽ gì để tặng chú,trẻ sẽ nêu ra được ý tưởng của trẻ muốn vẽ gì để tặng chú Tạo cho trẻ tự dothoải mái suy nghĩ để lựa chọn nội dung mình thích vẽ
4.4 Khi trẻ thực hành kỹ năng vẽ
Trong suốt quá trình trẻ thực hành tôi luôn động viên khích lệ để trẻ thamgia hoạt động một cách tự tin thoải mái Bằng việc mở những bài hát, những bảnnhạc có nội dung phù hợp với đề tài trẻ đang vẽ Tạo không khí vui tươi, không
gò bó áp đặt trẻ
Nhắc nhở trẻ ngồi đúng tư thế, cách cầm bút, bố cục tranh cân đối hợp lý.Tôi bao quát cả lớp để phát hiện những trẻ đang gặp khó khăn, lúng túng như:Bút bị gãy, hoặc chưa biết cách thể hiện bài vẽ Tôi quan sát đến kịp thời độngviên gợi ý từng trẻ và nhẹ nhàng góp ý kiến để trẻ nhanh chóng hoàn thànhnhiệm vụ, tạo ra sản phẩm