Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia công cộng
Trang 1————=a-+e«:†2vc=—= t+>—
PHAP LUAT BOI THUONG THIET HAI VE
CAY TRONG KHI NHA NUOC THU HOI DAT
TRIEN KINH TE - XA HOI Vi LOI iCH QUOC
GIA, CONG CONG
Trang 2®— Văn bản Quy phạm pháp luật
* Văn bản Luật
1 Hiến pháp nước Cộng Hòa Xã Hội Chũ Nghĩa Việt Nam năm 2013
2 Luật Đất đai năm 2003
3 Luật Khiếu nại năm 201 I
4 Luật Đất đai năm 2013
* Nghị định
5 Nghị định 90/1994/NĐ-CP ngày 17 tháng 8 năm 1994 Quy định về việc đền bù thiệt hại khi Nhà nước thu hồi đất
6 Nghị định 22/1998/NĐ-CP của Chính phủ ngày 24 tháng 4 năm 1998 Quy định về
việc đền bù thiệt hại khi Nhà nước thu hồi đất
7 Nghị định 197/2004/NĐ-CP của Chính Phủ ngày 03 tháng 12 năm 2004 Quy định
về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất
8 Nghị định 69/2009/NĐ-CP của Chính Phủ ngày 13 tháng 8 năm 2009 Quy định bé sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư
9, Nghị định 136/2011/NĐ-CP của Chính phủ Quy định chỉ tiết và hướng dẫn thi hành
một số điều của Luật Khiếu nại, tố cáo và các Luật sửa đổi bổ sung một số điều của
Luật Khiếu nại, tố cáo
10 Nghị định 43/2014/NĐ-CP của Chính Phủ ngày 15 tháng 5 năm 2014 Quy định chỉ
tiết thi hành một số điều của Luật Đất đai
11 Nghị định 47/2014/NĐ-CP của Chính Phủ ngày 15 tháng 5 năm 2014 Quy định về
Bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất
* Thong tu
12 Thông tư 14/2009/TT1-BTNMT của Bộ Tài nguyên và Môi trường ngày O1 tháng
10 năm 2009 Quy định chỉ tiết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và trình tự, thủ tục thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất.
Trang 3trạng sử dụng đất
14 Thông tư 37/2014/TT-BTNMT của Bộ Tài nguyên và Môi trường ngày 30 tháng
06 năm 2014 quy định chỉ tiết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất
* Quyết định
15 Quyết định 14/2010/QĐ-UBND của UBND tỉnh Hậu Giang ngày 21 tháng 6 năm
2010 Ban hành Quy định về chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Hậu Giang
16 Quyết định 15/2010/QĐ-UBND của UBND tỉnh Hậu Giang ngày 21 tháng 6 năm
2010 Về việc Quy định đơn giá và mật độ cây trồng đề định giá trị bồi thường, hỗ trợ thiệt hại khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Hậu Giang
17 Quyết định 26/2012/QĐ-UBND ngày 21 tháng 9 năm 2012 của UBND tỉnh Kiên Giang Về việc ban hành quy trình giải quyết khiếu nại của các cơ quan hành chính nhà nước trên địa ban tinh Kién Giang
+ Sach, bao, tap chí
18 Gs Ts Đặng Hùng Võ, “Báo cáo để xuất về hoàn thiện chính sách Nhà nước thu hôi đất và cơ chuyển đổi đất đai tự nguyện ở Việt Nam”, Hà Nội, 2009, tr 64
19 TS Phan Trung Hiền, Giáo trình Luật Hành chính đô thị, nông thôn, Đại học Cần
Thơ, tháng 9/2011, tr 107
20 TS Phan Trung Hiền, “Quyên khiếu nại, khiếu kiện khi Nhà nước thực hiện việc
thu hôi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư”, Tập chí Nghiên cứu lập pháp, số 4 (189),
năm 2011
+ Trang Web
21 http//vietbao.vn/xa-hoi/Viet-Nam-tro-thanh-nuoc-cong-nghiep-
nam2020/40135290/157/, [Truy cap 04/8/2014]
http://vneconomy vn/57967P0C 17/gan- 10000-luot-khieu-nai-dat-dai-moi-nam.htm, [truy cap 20-8-2014]
Trang 4Luận văn tốt nghiệp là kết quả của những năm tháng trau dồi kiến thức, học hỏi kinh nghiệm quý báu từ Thầy Cô, bạn bẻ nơi giảng đường Đại học
Nhân đây, em xin dành những dòng đầu tiên của luận văn nảy để bày tỏ lòng
biết ơn sâu sắc đến Thây Phan Trung Hiền thuộc Bộ môn Hành Chính đã tận tình
hướng dẫn em trong thời gian qua để em hoàn thành tốt luận văn này
Chân thành cảm ơn quý Thây, Cô trong Trường Đại học Cần Thơ, nhất là
Thay, Cô trong Khoa Luật đã truyền đạt cho em những kiến thức trong suốt thời gian học tập tại trường để em có được những hành trang vững chắc sau này
Em gửi lời cảm ơn đến các Anh, Chị làm việc tại Trung tâm phát triển quỹ đất thành phô Vị Thanh đã giúp đỡ em trong quá trình thực tập Và xin gửi lời cảm
ơn đến gia đình và bạn bè, những người luôn giúp đỡ, động viên em trong suốt thời gian qua
Cuối cùng, em xin gửi lời chúc sức khỏe đến gia đình; quý Thây, Cô; anh,
chị và bạn bè Đặc biệt, em xin chúc sức khỏe đến thầy Phan Trung Hiền và chúc
Thây thành công hơn nữa trong sự nghiệp của mình
Xin tran trọng cảm ơn!
Cần Thơ, tháng 12 năm 2014
Sinh viên thực hiện Phan Lê Huệ Huyền
Trang 51.1 Tống quan về bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì
mục đích quôc phòng an ninh; phát triên kinh tê - xã hội vì lợi ích quôc gia,
1.1.1 Khái niệm cây trồng và phân loại cây trồng s.essscsscscssessse 5
1.1.2 Khái niệm thu hồi đất và thâm quyên thu hồi đất vì mục đích quốc phòng an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng 10 1.1.2.1 Khai niém thu hôi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh
1.1.3 Xác định thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi dat vì mục đích
quôc phòng, an ninh; phát triên kinh tê - xã hội vì, lợi ích quôc gia, công cộng
1.1.4 Bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích
quôc phòng, an ninh; phát triên kinh tê - xã hội vì lợi ích quôc gia, công cộng
1.2 Mục đích và ý nghĩa của việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà
nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng s. s-essescsscsssseseesessssssstsensesrssessssensasessesse 13 1.2.1 Mục đích của việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu
hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích
1.2.2 Ý nghĩa việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất
Trang 6CHUONG 2 QUY DINH CUA PHAP LUAT VE BOI THUONG THIET HAI
VE CAY TRONG KHI NHA NUOC THU HOI DAT Vi MUC DICH QUOC PHONG, AN NINH; PHAT TRIEN KINH TE - XA HOI Vi LOI ICH QUOC
GIÁ, CÔNG CỘNG ° << HH HH HH, HH HH HH H70 1410101030 038009480 21
2.1 Quy định về bồi thường cây trồng khi nhà nước thu hồi đắt 21 2.1.1 Điều kiện bồi thường về cây "00 21 2.1.2 Bồi thường đối với cây „0 21
2.1.2.2 Đối với cây ÏÂU HN - cành TtvEET TH TH rkergreyt 22
2.2 Quy định về khiếu nại trong công tác bôi thường thiệt hại về cây trồng khi
nhà nước thu hôi đât vì mục đích quôc phòng, an ninh; phát triền kinh tê - xã hội vì lợi ích quốc gia, CÔN CỘN -.eoesesesesseensesnsnnnsnsnAasasnsnsnasassspsnssssnsensnse 26 2.2.1 Chủ thể khiếu nại t91358093900014031939000004000900900004000001000000001400190004000140309900508089 27 2.2.2 Đối tượng của hoạt động khiêu nại -o-oesesesessesesesessesesesssee 27 2.3 Quy định vê thầm quyên giải quyết khiếu nại trong công tác bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng 28
2.3.1 Tham quyền giải quyết khiếu nại của Chủ tịch UBND cấp huyện và Chủ tịch UBND cấp tỉnhh eo5-scs sss2s co 2ss5592sE59E9E305529050 9350395903055 058 28
2.3.2 Nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan tham mưu -.s s-«-secscsess: 29 2.3.2.1 Cơ quan tham mưu giải quyết khiếu nại đất đai ở cấp huyện 29 2.3.2.2 Cơ quan tham mưu giải quyết khiếu nại đất đai ở cấp tỉnh 30 2.3.2.3 Nhiệm vụ của cán bộ được phán CÔng XẮC HÌHỦI à ào 30 2.4 Các tô chức làm nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư s‹.« 31
2.4.1 Tổ chức phát triển quỹ đất cap tinh va cap huyện 31 2.4.1.1 Vi tri, chitc năng ( của Tổ chức phát triển quỹ ÿ đất K4 KT kg nen ni 32
2.4.1.2 Nhiệm vụ và quyên hạn của Tô chức phát triển quỹ đất 32 2.4.2 Hội đồng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cấp huyện 2088889956658806996698 0866 32 2.4.2.1 Cơ cầu tổ chức của Hội đồng bồi thường, hồ trợ và tải định cư cấp
2.4.2.2 Trách nhiệm của Hội đồng bồi thường, hỗ trợ và tải định cư 33
CHUONG 3 THUC TIEN BOI THUONG THIET HAI VE CAY TRONG KHI NHA NUOC THU HOI DAT VI MUC DICH QUOC PHONG, AN NINH; PHAT TRIÊN KINH TẾ - XÃ HỘI VÌ LỢI ÍCH QUỐC GIA, CÔNG CỘNG 35 3.1 Thực tiễn về bồi thường thiệt hại trên địa bàn tỉnh Hậu Giang 35
3.2 Một sô khó khăn trong công tác bôi thường thiệt hại về cây trông và giải
3.2.1 Giá bôi thường cây trông trên địa bàn tỉnh chưa phù hợp ‹ 37
Trang 73.2.4 Bat cap từ cán bộ làm công tác bôi thường .o eoeceecss< s55 sssss5 40
sxnn 0 ~ ÔÔ 42 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trang 8LỜI MỞ ĐẦU
»a HK]
1 Lý do chọn đề tài
Trong quá trình phát triển của mọi quốc gia vẫn đề bồi thường thiệt hại về cây
trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã
hội vì lợi ích quốc gia, công cộng là yếu tố hàng đầu tạo tiền đề cho phát triển kinh tế -
xã hội Bất kì một quốc gia nào phát triển kinh tế cũng phải thu hồi đất để xây dựng cơ
sở hạ tầng - kỹ thật Song song đó, việc thu hồi đất còn đặt ra rất nhiều vấn đề cần được giải quyết hợp tình, hợp lý để thực hiện các dự án do Nhà nước quy định
Không nằm ngoài quy luật trên, Việt Nam với đặc thù là một nước đang phát triển, trong điều kiện hiện nay của chúng ta đang tiến hành công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, với mục tiêu năm 2020 cơ bản trở thành một nước công nghiệp! Vì thế, để đạt được mục tiêu trên, thì vẫn đề quản lý thu hồi đất là bài toán khó khăn, có phần “nan giải” và đặt ra cho các cơ quan chức năng Để giải quyết bài toán trong việc bồi thường thiệt hại khi thu hồi đất các cơ quan chức năng đã ban hành nhiều văn bản để điều chỉnh vấn đề này Các văn bản có thể kế đến như: Nghị định
197/2004/NĐ-CP của Chính Phủ ngày 03 tháng 12 năm 2004 về bồi thường, hỗ trợ, tái
định cư khi Nhà nước thu hồi đất, Nghị định 69/2009/NĐ-CP của Chính Phủ ngày 13
tháng 8 năm 2009 quy định bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; mới đây Chính Phủ ban hành Nghị định 47/2014/NĐ-CP của Chính Phủ ngày 15 tháng 5 năm 2014 quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư
khi Nhà nước thu hôi đất, Thông tư 14/2009/TT-BTNMT của Bộ Tài nguyên và Môi
trường ngày 01 tháng 10 năm 2009 quy định chỉ tiết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư
và trình tự, thủ tục thu hồi đất, giao dat, cho thué dat, va Thông tu 37/2014/TT- BTNMT cua Bộ Tài nguyên và Môi trường ngày 30 tháng 06 năm 2014 quy định chi tiết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất
Nhìn chung các văn bản được ban hành trong lĩnh vực thu hồi đất, bồi thường,
hỗ trợ, tái định cư ngày càng phù hợp hơn với thực tiễn và sự phân cấp trách nhiệm, quyền hạn của các cơ quan nhà nước; trách nhiệm của chủ đầu tư các dự án, các cơ quan, tô chức làm nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và quyền lợi người dân ngày càng được tốt hơn
! Trích Phát biểu của Tổng bí thư Nông Đức Mạnh tại lễ kỹ niệm chiến thắng 30-4, Ngày quốc tế lao
động 1-5 và chào mừng thành công Đại hội đại biêu toàn quoc lân thứ X của Đảng, ngày 28-04-2006,
http//vietbao.vn/xa-hoi/Viet-Nam-tro-thanh-nuoc-cong-nghiep-nam2020/40135290/157/, [Truy cập 04/8/2014]
Trang 9Tuy nhiên, các quy định của pháp luật cho dù có phù hợp, nhưng các cơ quan quản lý nhà nước, chủ thê tham gia việc thu hồi áp dụng các quy định pháp luật vào thực tế không đúng thì khó đem lại hiệu quả Chắng hạn, các vụ tranh chấp, khiếu nại
về thu héi đất tai tiếng xảy ra càng nhiều và quy mô lớn, điển hình như vụ thu hồi đất của ông Đoàn Văn Vươn ở Tuyên Lãng thành phố Hải Phòng
Từ những vấn đề trên và được sự gợi ý, hướng dẫn của Thây Phan Trung Hiền
cùng với niềm đam mê của bản thân đối với lĩnh vực Thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư nên người viết chọn đề tài “Pháp luật bồi thường thiệt hại về cây trồng
khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã
hội vì lợi ích quốc gia, công cộng ” để làm đề tài nghiên cứu của mình
2 Mục tiêu nghiên cứu
Khi tiến hành nghiên cứu đề tài này, người viết với mục tiêu thông qua quá trình thực hiện đề tài sẽ tìm hiểu, phân tích các quy định của pháp luật về bồi thường,
hỗ trợ, tái định cư khi nhà nước thu hồi đất được thấu đáo, cặn kẽ Qua đó đánh giá
những điểm hợp lý cũng như chưa hợp lý của các quy định pháp luật có liên quan và
trong phạm vi của bản thân, người viết đề ra những đề xuất, kiến giải nhằm khắc phục
những mặt hạn chế của pháp luật, góp phân hoàn thiện cơ chế bồi thường, hỗ trợ, tái
định cư khi Nhà nước thu hồi đất
3 Phạm vi nghiên cứu
Đề tài này tập trung nghiên cứu những điểm hợp lý và chưa hợp lý trong các
quy định tại Nghị định 47/2014/NĐ-CP của Chính Phủ ngày 15 thắng 5Š năm 2014 quy
định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất Đồng thời sử dụng phân tích các văn bản pháp luật có liên quan và những yếu tố có ảnh hưởng đến việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất ở cả hai phương diện lý luận
và thực tiễn,
4 Phương pháp nghiên cứu
Để đạt được mục tiêu nghiên cứu, người viết vận dụng kết hợp các phương pháp so sánh, phân tích, đối chiếu, tổng hợp và đặc biệt là phương pháp phân tích
luật viết để tiến hành đánh giá, phân tích những quy định của pháp luật trong bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất
Trang 105 Két cau dé tai
Ngoài Lời cảm ơn, Lời mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo và Phụ
lục, đề tài được chia làm 03 chương và trình bày theo trình tự cơ sở lý luận đến các
quy định của pháp luật có liên quan và sau cùng là thực tiễn và hướng hoàn thiện Cụ thé:
- Chương 1: Khái quát chung về bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà
nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì
lợi ích quốc gia, công cộng
Chương này giới thiệu về các cơ sở lý luận chung nhất từ các khái niệm cơ bản đến quá trình phát triển của việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất Sau đó trình bày mục đích, ý nghĩa, nguyên tắc bồi thường thiệt hại về cây
trồng khi Nhà nước thu hôi đất Sau cùng sẽ tìm hiểu về quá trình phát triển của công
tác bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất qua các thời kỳ để tạo tiền đề, cơ sở thực hiện Chương 2
- Chương 2: Quy định của Pháp luật về bồi thường thiệt hại về cây trồng
khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã
hội vì lợi ích quốc gia, công cộng
Trọng tâm của chương này là phân tích các điều kiện, hình thức, trình tự, thủ tục bồi thường cây trồng dựa trên các quy định của pháp luật Song song đó, có sự phân tích đánh giá những điểm hợp lý và chưa hợp lý của các quy định có liên quan trong việc quy định trình tự thủ tục khiếu nại, khiếu kiện về thu hồi đất và bồi thường
thiệt hại khi thu hồi đất Từ đó, làm cơ sở để Chương 3 so sánh, đối chiếu giữa lý
luận và thực tiễn đề tìm ra hướng hoàn thiện cho vân đề nghiên cứu
- Chương 3: Thực tiễn về bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng
Chương này tập trung phân tích thực tiễn của việc bồi thường thiệt hại về cây
trồng khi Nhà nước thu hồi đất ở tỉnh Hậu Giang Sau đó, hệ thống lại thành tựu và hạn chế của bôi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất ở khía cạnh lý
luận và thực tiễn Sau cùng đưa ra một số đề xuất góp phần hoàn thiện các quy định có
lên quan đến việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục
đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng trên phạm vị cả nước
Trang 11Do thời gian nghiên cứu có hạn và có phần hạn chế về kiến thức chuyên môn, nên trong trong quá trình nghiên cứu đề tài sẽ không tránh khỏi thiếu sót, rất mong
nhận được ý kiến nhận xét, đóng góp tận tình của quý Thầy, Cô và các bạn để người
viết cũng cố, bố sung thêm kiến thức và điều chỉnh dé tài nghiên cứu được hoàn chỉnh
hơn
Trang 12ngành, các lĩnh vực khác phát triển theo, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, cuộc
sống ổn định về mặt tinh thần và vật chất cho người dân Song vấn đề thu hồi đất là một trong những vấn đề nóng bỏng, gây ra nhiều bức xúc, khiếu nại nhất hiện nay vì việc thu hồi đất mà chưa có giải pháp phát triển bền vững dẫn đến tình trạng bần cùng hóa người nông dân, khiến họ không có đất sản xuất, bồi thường đất bằng tiền mà không có hướng giải quyết việc làm thì họ sẽ sử dụng hết tiền bồi thường nên họ phải
đi cư tự phát tới các đô thị làm thuê, làm bốc vác, khai thác khoảng sản hoặc đi xuất khẩu lao động Qua đó cho thấy, thu hồi đất nói chung và bôi thường thiệt hại cây trồng khi thu hồi đất nói chung không còn là một bài toán về phát triển kinh tế mà còn đặt ra nhiều câu hỏi về xã hội, quản lý dân cư, sự chênh lệch khoảng cách giàu nghèo của cơ quan quản lý Nhà nước cần giải quyết Trong chương này lần lượt trình bày các
van dé nhu sau: (i) Các khái niệm cơ bản về cây trồng, khái niệm thu hôi đất vì mục
đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng, mục đích, ý nghĩa, nguyên tắc bồi thường thiệt hại về cây trồng; (ii) Tìm hiểu về quá
trình phát triển của công tác bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi
dat
1.1 Tổng quan về bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng
1.1.1 Khái niệm cây trồng và phân loại cây trồng
Cây trồng là loại thực vật được con người trồng hay chăm sóc để khai thác lợi
ích từ các loại thực vật này vào cuộc sông của con người và động vật
Từ khái niệm trên ta có thê hiểu cây trồng theo hai hướng khác nhau: Thứ nhất,
cây trồng được con người gieo trồng trực tiếp bằng hạt, chiết cành, ghép cành, gieo
Trang 13bào tử (nấm) Ngày nay với trình độ khoa học hiện đại con người có thê trồng cây bằng phương pháp nuôi cấy mô, sinh sản vô tính, Thứ hai, cây trồng đã có sẵn trong
tự nhiên con người chỉ cần chăm sóc, bảo vệ, khai thác sử dụng chúng Chẳng hạn nhà nước giao đất đã có rừng cho người dân chăm sóc, bảo vệ vì trên thực tế cây rừng đã
có sẵn
* Phân loại cây trồng
Cây trồng ở nước ta rất phong phú, đa dạng nên việc phân loại cũng có nhiều cách khác nhau: dựa vào thời gian sinh trưởng có cây dài ngày, cây ngắn ngày; Dựa
vào tính kinh tế có cây công nghiệp, cây lương thực, cây rau cải, Dưới đây người viết
phân loại các loại cây trông cơ bản được nhiêu người biết đên như”:
- Cây công nhiệp hàng năm là cây có thời gian sinh trưởng ngăn và thu hoạch trong năm Điền hình như: Mía, đậu phộng, đậu nành, thuốc lá, mè, day, coi
- Cây công nghiệp lâu năm là cây công nghiệp có thời gian sinh trưởng nhiều năm và thu hoạch nhiều lần qua các năm Có thé ké đến như: Cao su, hồ tiêu, đừa, điều, chè, ca cao, cà phê,
- Cay ăn trải bao gôm: Xoài, chôm chôm, dâu, vải thiêu, măng cụt, cam, chanh, bưởi, sâu riêng, bòn bon, vải, bơ, thanh long
- Cây lương thực là loại cây cung cấp tinh bột cho con người và động vât bao gôm: Lúa, ngô, khoai các loại,
- Cây rau màu là loại cay co vai tro rat quan trọng trong chê biên thực phâm
hàng ngày của con người như: Bầu, bí, dưa các loại, su hào, bắp cải, cà rôt, khai tây,
rau cải các loại,
* Phan loai dat trông cấy trông:
m Nếu dựa vào khoảng 2 Điều 12 Thông tư 14 của Bộ Tài nguyên và Môi
trường ngày 01 tháng 10 năm 2009 về quy định chi tiết về bồi thường, hỗ trợ, tái định
cư và trình tự, thủ tục thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất thì việc phân loại cây Cây lâu năm bao gồm cây công nghiệp, cây ăn quả, cây lấy gỗ, lấy lá, cây rừng Quy định tại
khoản 1 Điều 2 của Nghị định số 74/CP ngày 25 tháng 10 năm 1993 của Chính phủ
quy định chỉ tiết thi hành Luật Thuế sử dụng đất nông nghiệp thì đất trồng cây trồng được phân loại như sau:
2 Sách giáo khoa công nghệ lớp 10 trang 15, Và Sách Địa lý 12, trang 45, NXB Bộ Giáo dục năm 2008
3 khoản 1 Điêu 2 của Nghị định số 74/CP ngày 25 tháng 10 năm 1993 của Chính phủ quy định chỉ tiết thí hành Luật Thuê sử dụng đât nông nghiệp
Trang 14- Dat trồng trọt là đất trồng cây hàng năm, đất trồng cây lâu năm, đất trồng cỏ
- Đất trồng cây hằng năm là đất trồng các loại cây có thời gian sinh trưởng (từ
khi trồng đến khi thu hoạch) không quá 365 ngày như: Lúa, ngô, rau, lạc hoặc cây
trồng một lần cho thu hoạch một vài năm nhưng không trải qua thời kỳ xây đựng cơ bản như: Mía, chuôi, cói, gaI, sả, dứa (thơm)
- Đất trồng cây lâu năm là đất trồng các loại cây có chu kỳ sinh trưởng trên
365 ngày, trồng một lần nhưng cho thu hoạch trong nhiều năm và phải trải qua một thời kỳ xây dựng cơ bản mới cho thu hoạch như: Cao su, chè, cà phê, cam, quýt, nhãn,
cọ, đừa
- Đât trông cỏ là đât đã có chủ sử dụng vào việc trông cỏ đê chăn nuôi gia súc
m Nếu dựa vào Phụ lục số 01 về Giải thích cách xác định loại đất, loại đối tượng
sử dụng đất, loại đối tượng quản lý đất Ban hành kèm theo Thông tư số 28/2014/TT- BTNMT ngày 02 tháng 6 năm 2014 của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường quy
định về thống kê, kiểm kê đất đai và lập bản đồ hiện trạng sử đụng đất thì được chia
thành các loại đất sau":
- Nhóm đất nông nghiệp
Nhóm đấi nông nghiệp là đất sử dụng vào mục đích sản xuất, nghiên cứu, thí nghiệm về nông nghiệp, lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản, làm muỗi và mục đích bảo
vệ, phát triển rừng; bao gồm đất sản xuất nông nghiệp, đất lâm nghiệp, đất nuôi trồng
thủy sản, đất làm muối và đất nông nghiệp khác
a Đất sản xuất nông nghiệp
Đất sản xuất nông nghiệp bao gồm đất trồng cây hàng năm và đất trồng cây lâu năm
+ Dat trắng cây hàng năm là đất sử dụng vào mục đích trồng các loại cây có thời gian sinh trưởng từ khi gieo trồng tới khi thu hoạch không quá một (01) năm; kể
cả đất sử đụng theo chế độ canh tác không thường xuyên theo chu kỳ Đất trồng cây hàng năm bao gồm đất trồng lúa và đất trồng cây hàng năm khác
- Dat trồng lúa
* Phụ lục số 01 về Giải thích cách xác định loại đất, loại đối tượng sử dụng đất, loại đối tượng quản lý đất Ban hành kèm theo Thông tư sô 28/2014/TT-BTNMTT ngày 02 tháng 6 năm 2014 của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định vé thong kê, kiêm kê đât đai và lập bản đô hiện trạng su dung dat
Trang 15Đất trồng lúa là ruộng và nương rẫy trồng lúa từ một vụ trở lên hoặc trồng lúa kết hợp với các mục đích sử dụng đất khác được pháp luật cho phép nhưng trồng lúa là chính
Trường hợp đất trồng lúa nước có kết hợp nuôi trồng thủy sản thì ngoài việc thống kê theo mục đích trồng lúa nước còn phải thống kê theo mục đích phụ là nuôi trồng thủy sản Đất trồng lúa bao gồm đất chuyên trồng lúa nước, đất trồng lúa nước
còn lại, đất trồng lúa nương
® Đát chuyên trồng lúa nước là ruộng trông lúa nước (gôm cả ruộng bậc thang), hàng năm cây trông từ hai vụ lúa trở lên, kê cả trường hợp có luân canh, xen canh với cây hàng năm khác hoặc có khó khăn đột xuât mà chỉ trông cây được một vụ
hoặc không sử dụng trong thời gian không quá một năm
® Đát trắng lúa nước còn lại là ruộng trồng lúa nước (gồm cả ruộng bậc thang), hàng năm chỉ trồng được một vụ lúa, kể cả trường hợp trong năm có thuận lợi
mà trồng thêm một vụ lúa hoặc trồng thêm cây hàng năm khác hoặc do khó khăn đột
xuất mà không sử đụng trong thời gian không quá một năm
° Dat trong lua nương là đất chuyên trồng lúa trên sườn đồi, núi dốc từ một vụ
trở lên, kế cả trường hợp trồng lúa không thường xuyên theo chu kỳ và trường hợp có
luân canh, xen canh với cây hàng năm khác
- Đât trông cây hàng năm khác
Đất trồng cây hàng năm khác là đất trồng các cây hàng năm (trừ đất trồng lúa), gồm chủ yếu để trồng rau, màu, cây thuốc, mía, đay, gai, cói, sả, dâu tằm, đất trồng cỏ hoặc cỏ tự nhiên có cải tạo để chăn nuôi gia súc Đất trồng cây hàng năm khác bao gồm đất bằng trồng cây hàng năm khác và đất nương rẫy trồng cây hàng năm khác
e Đất bằng trông cây hằng năm khác là đất bằng phẳng ở đồng bằng, thung lũng, cao nguyên đề trồng cây hằng năm khác
© Dat nuong ray trong cay hang năm khác là đất trồng cây hàng năm khác trên
sườn đổi, núi dốc, kể cả trường hợp trồng cây hàng năm khác không thường xuyên
nhưng theo chu kỳ
+ Đất trồng cây lâu năm là đất trồng các loại cây có thời gian sinh trưởng từ khi
gieo trồng tới khi thu hoạch là trên một năm; kê cả loại cây có thời gian sinh trưởng như cây hằng năm nhưng cho thu hoạch trong nhiều năm như: thanh long, chuối, dứa, nho, v.v Các loại cây lâu năm bao gôm:
Trang 16- Cay công nghiệp lu năm: Gôm cắc cầy lầu năm có sản phâm thu hoạch không phải là gô, được dùng đê làm nguyên liệu cho sản xuât công nghiệp hoặc phải qua chê biên mới sử dụng được như chè, cà phê, cao su, hô tiêu, điều, ca cao, dừa, v.V
- Cáy ăn quả lâu năm: ôm các cây lâu năm có sản phâm thu hoạch là quả đê
ăn tươi hoặc kết hợp chế biến
- Vưởn tạp là vườn trông xen lân nhiêu loại cây lâu năm hoặc cây lâu năm xen lẫn cây hàng năm mà không được công nhận là đất ở
- Các loại cây lâu năm khác không phải đất trồng cây công nghiệp lâu năm và cây ăn quả lâu năm, chủ yếu là cây lẫy gỗ, lẫy bóng mát, tạo cảnh quan trong các đô thị, khu dân cư nông thôn
Trường hợp đất trồng cây lâu năm có kết hợp nuôi trồng thủy sản, kinh doanh dịch vụ thì ngoài việc thống kê theo mục đích trồng cây lâu năm còn phải thống kê thêm theo các mục đích khác là nuôi trồng thủy sản, sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp (trường hợp sử dụng đồng thời vào cả hai mục đích khác thì thống kê theo cả hai mục đích đó)
b Đất lâm nghiệp
Đất lâm nghiệp là đất đang có rừng (gồm rừng tự nhiên và rừng trồng) đạt
tiêu chuẩn rừng theo quy định của pháp luật về bảo vệ và phát triển rừng và đất mới
được trồng rừng hoặc trồng kết hợp khoanh nuôi tự nhiên Riêng đất đã giao, cho thuê
để khoanh nuôi, bảo vệ nhằm phục hồi rừng bằng hình thức tự nhiên mà chưa đạt tiêu chuẩn rừng thì chưa thống kê vào đất lâm nghiệp mà thống kê theo hiện trạng (thuộc nhóm đất chưa sử dụng) Đất lâm nghiệp bao gồm đất rừng sản xuất, đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng
Trường hợp đất lâm nghiệp được phép sử dụng kết hợp nuôi trồng thủy sản,
kinh doanh dịch vụ dưới tán rừng thì ngoài việc thống kê theo mục đích lâm nghiệp
còn phải thống kê thêm theo các mục đích khác là nuôi trồng thủy sản, sản xuất, kinh
doanh phi nông nghiệp (trường hợp sử dụng đồng thời vào cả hai mục đích khác thì thống kê cả hai mục đích phụ đó)
+ Đất rừng sản xuất là đất sử dụng vào mục đích sản xuất lâm nghiệp theo
quy định của pháp luật về bảo vệ và phát trién rừng
+ Đát rừng phòng hộ là đất đễ sử dụng vào mục đích phòng hộ đầu nguồn, bảo vệ đất, bảo vệ nguồn nước, bảo vệ môi trường sinh thai, chắn gIÓ, chắn cát, chắn sóng ven biển theo quy định của pháp luật về bảo vệ và phát triển rừng
Trang 17+ Đất rừng đặc dụng là đất đề sử dụng vào mục đích nghiên cứu, thí nghiệm khoa học, bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học, vườn rừng quốc gia, bảo vệ di tích lịch sử, văn hoá, danh lam thắng cảnh, bảo vệ môi trường sinh thái theo quy định của pháp luật về bảo vệ và phát triển rừng
1.1.2 Khái niệm thu hoi dat và thẩm quyên thu hồi đất vì mục đích quốc
phòng, an ninh; phát triên kinh tê - xã hội vì lợi ích quôc gia, công cộng
1.1.2.1 Khái niệm thu hôi đất vì mục địch quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế
- xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng
Theo khoản 3 Điều 54 Hiến pháp năm 2013 thì Nhà nước thu hồi đất do tô chức, cá nhân đang sử dụng trong trường hợp thật cần thiết do luật định Nhà nước sẽ
thu hồi đất trong trường hợp cần thiết vì mục đích quốc phòng, an nỉnh; phát triển kinh
tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng và sẽ được bồi thường tương xứng theo quy
định của pháp luật
Khái niệm thu hồi đất tại khoản 11 Điều 3 Luật Đất đai năm 2013 thì Nhà nước
thu hồi đất là việc nhà nước ra quyết định thu lại quyền sử dụng đất của người được
nhà nước trao quyền sử dụng đất hoặc thu lại đất của người sử dụng đất vi phạm pháp
luật về đất đai Dựa vào khái niệm trên ta có thê thấy thu hồi đất được chia thành hai
nhóm” Thứ nhất, Nhà nước ra quyết định thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh (Điều 61), phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng (Điều 62) Thứ hai,
Nhà nước thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai (Điều 64) và thu hồi đất đo chấm
dứt việc sử dụng đất theo pháp luật, tự nguyện trả lại đất, có nguy cơ đe dọa tính mạng con người (Điều 65) Tuy nhiên, trong phạm vi nghiên cứu của đề tài, người viết chỉ tập trung vào nhóm thứ nhất là nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng Trường hợp này Nhà nước
thu hồi đất sẽ phải bồi thường về đất, bồi thường thiệt hại về tài sản mà trong đó có
cây trồng, nếu thu hồi đất mà có thiệt hại về cây trồng thì được bôi thường vì vậy việc
thu hồi đất là cơ sở để hình thành nên chế định bồi thường về cây trồng
Luật đất đai năm 2013 đã hạn chế việc thu hồi đất tràn lan, điển hình là thu hồi
đất vì phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích công cộng được siết chặt hơn chỉ cho thu hồi đất đối với các dự án quốc gia do Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư, các dự án do
Thủ tướng Chính phủ chấp thuận, quyết định đầu tư, các dự án do Hội đồng nhân dân
cấp tỉnh chấp thuận Tuy nhiên, “điểm mới” và “nỗi bật” của Luật Đất đai năm 2013 là
nhà nước cho phép Chủ đầu tư chuyền nhượng, thuê quyên sử dụng đất, nhận góp vốn
5 Xem thêm Điều 61, Điều 62, Điều 64, Điều 65 Luật Đất đai năm 2013
Trang 18bằng quyền sử dụng đất dé sản xuất kinh doanh với người sử dụng đất Với hình thức
ưu đãi này thì có các ưu điêm sau°:
- Người sử dụng đất với Chủ đầu tư có thê thỏa thuận về giá bồi thường sát với
thị trường, vì thế người dân sẽ nhanh chóng giao đất để sớm thực hiện dự án
- Việc thực hiện thỏa thuận như trên không qua thủ tục thu hồi đất góp phần
giảm áp lực cho các cơ quan quản lý nhà nước về đất đai, hạn chế khiếu nại, khiếu
kiện về đất đai
Trở lại Điều 40, Luật Đất đai năm 2003 thì nhà nước tiến hành thu hồi đất để
giao cho các cơ quan, tổ chức cá nhân để đầu tư xây dựng các dự án Dự án công và dự
án tư, với quy định này đã tạo điều kiện cho các nhà đầu tư thu hồi đất một cách ò ạt, xây đựng cơ sở hạ tầng cho các khu kinh tế, khu công nghệ cao, khu công nghiệp dịch
vụ, khu dân cư nông thôn, đô thị Nhiều doanh nghiệp không có kinh nghiệm, năng
lực tài chính lợi dụng quy định này để “giữ đất”, “ôm đất”, “chạy dự án” để bán dự án
kiếm lời Nhiều đự án “treo” cũng sinh ra từ đây Trong khi người đân bị thu hồi đất
không có đất để sinh sống và sản xuất, phải di cư tự phát tới các đô thị làm thuê hoặc
đi xuất khẩu lao động Tóm lại, Luật Đất đai năm 2003 cho phép thu hồi đất như vậy
dẫn đến áp lực cho cơ quan nhà nước và tình trạng khiếu nại, khiếu kiện ngày càng nhiều và phức tạp hơn Điển hình là vụ thu hồi đất gây xôn xao dư luận của ông Doan
Văn Vươn ở huyện Tiên Lãng, thành phố Hải Phòng
Do đề tài nghiên cứu hẹp và dựa vào các kết luận trên người viết rút ra khái niệm thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích
quốc gia, công cộng là nhà nước ban hành quyết định thu hồi đất lại của cá nhân, tổ
chức được Nhà nước trao quyền sử dụng đất nhằm để phục vụ các dự án vì mục đích quốc phòng, an ninh và để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng Bên cạnh việc thu hồi đất vào mục đích công Nhà nước phải tiến hành bồi thường về đất và tài sản cho người có đất bị thu hồi Bởi vì đây là các dự án có tầm quan trọng đến ôn định, phát triển kinh tế của nước ta
1.1.2.2 Thâm quyên thu hôi đất
Là chủ thể đại diện, quản lý đất đai, Nhà nước trao quyền sử dụng đất cho người sử dụng Tuy nhiên bên cạnh quyền giao đất, cho thuê đất là quyền thu hồi lại
khi cần thiết Nhà nước quản lý về dat dai rat chặt chẽ đặt biệt là công tác thu hồi đất,
theo Điều 66 luật Đất đai 2013 thì chỉ có hai cơ quan hành chính nhà nước ở địa
6 Xem thêm Điều 73 Luật Đất đai năm 2013
Trang 19phương có thắm quyên thu hồi đất đó là Ủy ban nhân dân (UBND) cấp tỉnh và Ủy ban
nhân dân (UBND) cấp huyện Không phải cơ quan nào có quyền giao đất, cho thuê đất điều có quyền thu hỏi đất, chăng hạn Ủy ban Nhân dân cấp xã có quyền cho thuê đất
thuộc quỹ đất công ích xã, phường, thị trấn”, nhưng lại không có thấm quyền thu hồi đất
Chủ thê có thâm quyên ra quyết định thu hồi đất cũng là chủ thể có thâm quyền
quyết định bồi thường về thiệt hại khi đất bị thu hồi cho người sử đụng đất
* Thẩm quyên thu hồi đất của Ủy ban nhân dân cấp tínhŠ
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau:
- Thu hồi đất đối với tổ chức, cơ sở tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, tổ chức nước ngoài có chức năng ngoại giao, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, trừ trường hợp thuộc thâm quyền thu hồi đất của UBND cấp huyện
- Thu hồi đất nông nghiệp thuộc quỹ đất công ích của xã, phường, thị trấn
* Thẩm quyên thu hôi đất của Ủy ban nhân dân cấp huyện?
Ủy ban nhân đân cấp huyện quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau :
- Thu hồi đất đối với hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư;
- Thu hồi đất ở của người Việt Nam định cư ở nước ngoài được sở hữu nhà ở tại Việt Nam
Theo quy định tại khoản 3 điều 44 Luật Đất đai 2003 quy định rằng cơ quan
nhà nước có thâm quyền thu hồi đất không được ủy quyền, việc quy định cụ thê thẩm quyền thu hồi đất phù hợp với nguyên tắc cơ quan có thâm quyên giao đất nào thì có
thấm quyền thu hồi đất đó Đến Luật Đất đai 2013 được ban hành, nhiều điểm mới ra
đời nhằm thay thế những quy định không còn phù hợp với thực tiễn Và điểm mới trong thu hồi đất là thâm quyên thu hồi đất sẽ được ủy quyền!?, nếu cơ chế ủy quyền được áp dụng vào thực tiễn thì có được xem là ưu điểm hay không nếu khi cơ quan có thâm quyên này giao đất mà cơ quan có thâm quyên khác lại thu hồi
7 Xem thêm Khoản 3 Điều 59 Luật Đất đai năm 2013
8 Xem thêm Khoản 1, Điều 66 Luật Đất đai năm 2013
° Xem thêm Khoản 2, Điều 66 Luật Đất đai năn 2013
10 Xem thêm Khoản 3, Điều 66 Luật Đất đai 20 13
Trang 201.1.3 Xác định thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích
quôc phòng, an nỉnh; phát triền kinh tê - xã hội vì, lợi ích quốc gia, công cộng
Xác định thiệt hại về bồi thường cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng là lẫy số
liệu, thống kê về số lượng, diện tích, loại cây trồng cũng như thiệt hại khác khi thu hồi đất của cơ quan, tô chức làm nhiệm vụ, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư
Thiệt hại về cây trồng có thê tùy thuộc vào thời gian sinh trưởng của cây trồng,
loại cây trồng cũng như giá trị của mãnh vườn có cây trồng Cơ quan làm nhiệm vụ bồi
thường thiệt hại khi khu hồi đất căn cứ các quy định pháp luật như Nghị định 47/2014/
NĐ-CP của Chính phủ ngày 15 thánh 05 năm 2014 về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất, các quyết định của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, điển hình là Quyết định
Số 15/2010/QĐ-UBND của UBND tỉnh Hậu Giang ngày 21 tháng 6 năm 2010 Về việc
Quy định đơn giá và mật độ cây trồng để định giá trị bồi thường, hỗ trợ thiệt hại khi
Nhà nước thu hôi đất trên địa bàn tỉnh Hậu Giang
1.1.4 Bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích
quôc phòng, an nỉnh; phát triên kinh tê - xã hội vì lợi ích quôc gia, công cộng
Bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc
phòng, an nỉnh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng là Nhà nước trả cho người có cây trồng có thiệt hại bằng khoản tiền nhất định đo công tác thu hồi đất Số tiền bồi thường thiệt hại cây trồng dựa vào thiệt hại trên thực tế của việc thu
hồi đất mà người có cây trồng bị tổn thất (mức bồi thường sẽ tìm hiểu ở mục 2.2) Người được bồi thường về cây trồng có thể là người có đất bị thu hồi, người
thuê đất đề trồng cây (Sau đây gọi chung là nông dân) Trên thực tế rất nhiều sự phức tạp bởi có thê người này thuê đất của người sử dụng đất sau đó cho người thứ ba thuê
lại, khi được bồi thường thiệt hại khi thu hồi đất thì xảy ra tranh chấp
1.2 Mục đích và ý nghĩa của việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hôi đât vì mục đích quôc phòng, an nỉnh; phát triên kinh tê - xã hội vì lợi ích quôc gia, công cộng
1.2.1 Mục đích của việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu
hôi đầt vì mục đích quôc phòng, an ninh; phát triên kinh tê - xã hội vì lợi ích quôc
gia, công cộng
Mục đích của việc bôi việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu
hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế vì lợi ích quốc gia, công cộng là trả lại tôn thất cho người bị thiệt hại về cây trồng bằng một khoảng tiền để
Trang 21người bị thiệt hại về cây trồng ồn định đời sống, tìm việc khác hay đầu tư sản xuất kinh doanh ngành nghề khác Của cải vật chất luôn được con người tạo ra bằng mồ hôi, nước mắt, xương máu, là nông dân cũng vậy để có được cây lành trái ngọt, sản phẩm họ phải bỏ ra rất nhiều công sức, bất kế ngày đêm chăm sóc cây trồng của mình Tuy nhiên, giá trị nông sản và thu nhập của người nông dân rất bấp bênh Đối với nông dân Việt Nam tương đối còn nghèo nên cây trồng cũng là một tài sản rất lớn đối với
họ Do đó, khi nhà nước thu hồi đất thường làm mất đi công ăn, việc làm hằng ngày của họ
Bồi thường thiệt hại về cây trồng khi thu hồi đất nhằm bù đắp những thiệt hại
mà người nông dân phải gánh chịu do việc thu hồi, nhằm phục vụ quốc kế dân sinh, an
cư lạc nghiệp
1.2.2 Ý nghĩa việc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất
vì mục đích quôc phòng, an ninh; phát triên kinh tê - xã hội vì lợi ích quôc gia,
công cộng
Trên thực tế người nông dân đang sống yên 6n và chăm lo làm ăn, bỗng một
hôm có quyết định thu hồi đất làm xáo trộn cuộc sống của họ, khi có quyết định thu
hồi đất không cho người dân thay đổi hiện trạng cây trồng, không cho chăm sóc và
phải chờ đợi cơ quan, tổ chức là nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư kiểm kê, xác
định thiệt hại Trong khi đợi việc kiếm kê đáng lẽ ra người người dân chăm sóc cây trồng của mình thì năng suất rất cao, ngược lại trong thời gian chờ đợi bồi thường thì năng suất cây trồng giảm xuống thiệt hại luôn về phía người dân Mặt khác, giá bồi thường do nhà nước đưa ra chưa hợp lý với giá thị trường, chăng hạn, một buồng chuỗi trên thị trường bán với giá 100 ngàn đồng, nhưng trên giá bồi thường do nhà nước ban hành với giá 20 ngàn đồng Từ những vấn đề đó người viết rút ra được ý nghĩa sau:
- Thứ nhất, nêu nhà nước thu hồi đúng tiến độ và bồi thường đúng giá trị mà
người bị thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đất thì mang lại lợi ích cho người
dân an tâm giao đất, họ yên tâm để làm nông nghiệp trên mảnh đất khác (nếu họ không
chuyên đôi ngành nghề)
- Thứ hai, việc bồi thường không tương xứng, giá bồi thường không đúng giá
thị trường, dẫn đến chậm tiến độ, gây bức xúc cho người dân, họ không thê thu nhập chính đáng từ mảnh vườn mà mình đáng lẻ ra họ phải nhận được
- Thứ ba, nêu cơ quan quản lý nhà nước nói chung và cơ quan, tô chức làm
nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư làm đúng trách nhiệm, pháp luật và hợp tình
Trang 22hợp lý thì được người dân tính nhiệm, bàn giao mặt bằng góp phần làm cho đự án đúng tiên độ, giảm việc khiêu nại, tô cáo cũng như bức xúc cho người dân
1.3 Nguyên tắc bồi thường thiệt hại về cây trồng khi nhà nước thu hồi đất vì
mục đích quôc phòng, an ninh; phát triên kinh tê - xã hội vì lợi ích quôc gia, công
cộng
Việc bồi thường về tài sản nói chung và bồi thường về cây trồng nói riêng để
giải phóng mặt bằng khi thu hồi đất phải đảm bảo lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi
ích hợp pháp của tô chức, cá nhân có liên quan và đảm bảo dân chủ, khách quan, công
bằng, công khai, kịp thời và đúng pháp luật!!
- Nguyên tắc 1: Theo khoản 1 Điều 88 Luật Đất đai năm 2013, khi Nhà nước thu hồi đất mà chủ sở hữu tài sản hợp pháp gắn liền với đất bị thiệt hại về tài sản thi được bồi thường Đây là nguyên tắc chủ đạo khi nhà nước bồi thường tài sản nói
chung và người bị thiệt hại về cây trồng nói riêng khi nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng
- Nguyên tắc 2: Theo khoản 2 Điều 88 Luật Đất đai năm 2013 thì khi Nhà
nước thu hồi đất mà tô chức, hộ gia đình, cá nhân, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài phải ngừng sản xuất, kinh doanh mà có thiệt hại thì được bồi thường thiệt hại Điểm hạn chế của nguyên tắc này là trước khi nhà nước thu hồi đất thì tài sản có giá trị cao (cây trồng đang tươi tốt) nhưng khi có quyết định thu hồi lại không cho người dân chăm sóc để một khoản thời gian sẽ làm giảm đi giá trị tài sản (cây trồng bị thiệt hại), khoản thiệt hại này khó xác định được
1.4 Quá trình phát triển của công tác bồi thường thiệt hại về cây trồng khi Nhà nước thu hồi đât
Mặc dù Luật Đất đai phát triển qua nhiều giai đoạn, tuy nhiên, vấn đề về giải
phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư chỉ đặt ra trên thực tế khi nước ta chuyển sang nền kinh tế thị trường Vì vậy, vấn đề bồi thường thiệt hại về cây trồng
khi Nhà nước thu hồi đất có thể tạm chia thành 04 giai đoạn: (ï) trước Luật Đất đai năm 1993; (i) từ Luật Đất đai năm 1993 đến trước Luật Đất đai năm 2003; (iii) từ Luật Đất đai 2003 đến trước Luật đất đai năm 2013; (iv) từ Luật Đất đai năm 2013 có
hiệu lực cho đến nay
!1 Xem thêm Khoản 3 Điều 74 Luật Đất đai 2013
Trang 231.4.1 Giai đoạn trước Luật đất đai năm 1993
Nhìn chung, giai đoạn này công tác giải phóng mặt bằng còn đơn giản, đặt lợi ích xã hội, cộng đồng lên trên lợi ích cá nhân một cách mạnh mẽ Hơn nữa, người sử dụng đất trước năm 1993 chỉ có những quyền năng rất hạn chế, đất đai lại không được xem là một loại tài sản lưu thông trên thị trường nên nếu có “giải tỏa” cho những dự án
công cộng, thì tài sản trên đất được bồi hoàn thành quả lao động cho chủ sở hữu tài
sản, nhưng đất đai thì chủ yếu là hoán đổi Do đất đai không được xem là tài sản “có giá” nên sự hoán đôi mang tính chất tượng trưng, cung cấp những điều kiện “hoán đổi”
để người sử dụng đất có thê “sống được” Điều này dựa trên cơ sở lý luận: đất đai thuộc sở hữu của toàn dân, do Nhà nước quản lý; người sử dụng đất được nhà nước giao, nên khi cân thì nhà nước có thê “lấy lại” và “giao lại” một thửa đất khác.!2
Cây trồng được găn liền với đất, gắn bó mật thiết với người dân nên được xem
là tài sản có giá trị vì vậy khi Nhà nước thu hồi đất thì được bồi thường thích đáng
Quyết định 201/CP ngày 1 tháng 7 năm 1980 của Hội đồng Chính phủ có quy định:
“Cây lâu năm hoặc cây ngắn ngày chưa kịp thu hoạch đã phá bỏ trên mảnh đất bị thu hồi hoặc trưng dụng thì được bồi thường” Khoản tiền bồi thường này được UBND
cấp tỉnh quy định dựa vào bản quyết định chung của Chính phủ
1.4.2 Giai đoạn từ Luật Đất đai năm 1993 đến trước Luật Đất đai năm 2003
Năm 1992 Hiến pháp mới được thông qua, đánh dau sự chuyển biến sâu sắc trong tư tưởng và nhận thức của Đảng và Nhà nước ta Từ đây chính sách bồi thường thiệt hại về tài sản mà cụ thể là cây trồng khi giải phóng măt bằng đã được chú trọng quan tâm Mức đền bù thiệt hại đối với các loại cây trồng được quy định rất cụ thé":
- Đối với cây hằng năm được tính bằng giả trị sản lượng thu hoach một vụ tính theo mức thu hoạch bình quân của ba vụ trước đó theo giá nông sản tại thời điểm thu
hồi đất
- Cây lâu năm cũng được bồi thường theo từng giai đoạn phát triển của cây: + Đối với cây đang ở thời kỳ xây dựng cơ bản hoặc mới bắt đầu thu hoạch thì đền bù toàn bộ chỉ phí đầu tư ban đầu, chăm sóc đến thời điểm thu hồi đất
+ Đối với cây đang ở thời kỳ thu hoạch thì đền bù theo giá trị còn lại của vườn
cây Giá trị còn lại của vườn cây bằng giá trị đầu tư ban đầu cộng chi phí chăm sóc đến
vụ thu hoach đầu tiên trừ phần đã khấu hao Trong trường hợp không xác định được
Trang 24giá trị còn lại của vườn cây thì mức đền bùủ tối đa bằng hai năm sản lượng tính theo san
lượng bình quân của ba năm trước đó và theo giá của nông sản cùng loại ở thị trường
địa phương tại thời điểm đền bù
+ Đối với loại cây lâu năm thu hoạch một lần thì đền bù toàn bộ chi phí đầu tư ban đầu và chi phí chăm sóc tính đến thời điểm thu hỏi đất
+ Đối với cây lâu năm đến thời hạn thanh lý thì chỉ đền bù chi phi cho việc chặt
hạ cho chủ sở hữu vườn cây
Tuy nhiên Nghị định cũng có nhiều hạn chế nhất định chưa bù đắp một cách đây đủ những thiệt hại gây ra từ việc thu hồi đất, cách tính để bồi thường này chưa
tương xứng vì người bị thu hồi đất rất khó tạo lại tài sản tương đương với số tiền đền
bù
Đề thay thế Nghị định 90/1994/NĐ-CP đến ngày 24 tháng 4 năm 1998 Chính phủ ban hành Nghị định 22/1998/NĐ-CP quy định về đền bù thiệt hại khi Nhà nước
thu hồi đất vào mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng
Theo quy định của Nghị định thì mức bồi thường thiệt hại khi thu hồi đất đối với cây hằng năm được tính bằng “giá trị sản lượng thu hoạch trong một năm theo năng suất
bình quân của ba năm trước đó với giá trung bình của nông sản cùng loại ở địa phương
tại thời điểm bôi thường Mức bồi thường thiệt hại đối với cây lâu năm được tính bằng giá trị hiện có của vườn cây (không bao hàm giá trị đất) tại thời điểm thu hồi đất theo
giá của địa phương” Nhưng trên thực tế việc bồi thường tính theo năng suất bình quân
của ba năm trước đó là không phù hợp, vì việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng đã làm cho
việc xác định năng suất trước đó rất khó khăn, mỗi năm một loại cây một mức năng
cư!*, Nghị định 22/1998/NĐ-CP với các quy định mới đã giúp rút ngăn khoảng cách
giữa giá đất do Nhà nước ban hành với giá đất trên thị trường, bên cạnh đó có những
quy định mới so với Nghị định 90/1994/NĐ-CP về tô chức làm nhiệm vụ đền bù thiệt hại, giải phóng mặt bằng Cụ thể, Nghị định 22/1998/NĐ-CP giao nhiệm vụ đền bù
thiệt hại, giải phóng mặt bằng cho Hội đồng đền bù thiệt hại giải phóng mặt bằng
!# Gs, Ts Đặng Hùng Võ, “Báo cáo đề xuất về hoàn thiện chính sách Nhà nước thu hôi đất và cơ chế
chuyển đổi đất dai tw nguyện ở Việt Nam”, Hà Nội, 2009, tr 64
Trang 25Theo đó, căn cứ vào quyết định thu hồi đất của cơ quan Nhà nước có thấm
quyền; căn cứ vào quy mô, đặc điểm và tính chất của từng dự án, UBND cấp tỉnh chỉ
đạo thành lập Hội đồng đền bù thiệt hại giải phóng mặt bằng ở cấp huyện Hội đồng
đền bù thiệt hại giải phóng mặt bằng có trách nhiệm giúp UBND cùng cấp thẩm định
phương án bồi thường thiệt hại giải phóng mặt bằng, trình Hội đồng thâm định cấp
tỉnh thâm định sau đó trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh phê duyệt và tô chức thực hiện
bồi thường giải phóng mặt bằng theo phương án đã được phê duyệt
Tuy nhiên, đây cũng là thời kỳ mà bồi thường và giải phóng mặt bằng trở thành một vẫn đề “nóng” trong xã hội Sự không “bắt kịp” về giá đất trong các quy định so với thực tế, nhận thức chưa đầy đủ của một bộ phận cán bộ thực thi công tác này, sự chuyên biến giá cả nhanh chóng trong các cơn “sốt” đất đã dẫn bồi thường và giải phóng mặt bằng trở thành vấn đề khiếu nại, khiếu kiện với số lượng nhiều nhất, với
nhiều mức độ gay gắt nhất Chính vì vậy, đòi hỏi các nhà làm luật phải quan tâm hơn
nữa đến các quy định về bồi thường và giải phóng mặt bằng!$,
1.4.3 Giai đoạn từ Luật Đất đai năm 2003 đến trước Luật Đất đai năm 2013 Luật Đất đai năm 2003 (sau đây gọi là Luật Đất đai 2003) đã đưa ra cơ chế
chuyên đổi đất đai tự nguyện, dựa trên thỏa thuận hai bên giữa nhà đầu tư và những người đang sử dụng đất về việc chuyển nhượng đất, thuê hay góp vốn bằng quyền sử
dụng đất Cơ chế thu hồi đất đai bắt buộc được thực hiện trên cơ sở những quyết định
hành chính do các cơ quan Nhà nước có thâm quyền ban hành
Nhằm hạn chế và khắc phục những khó khăn trong thực tiễn, ngày 03 tháng 12
năm 2004 Nghị định 197/2004/NĐ-CP của Chính phủ về bồi thường, hỗ trợ và tái định
cư khi nhà nước thu hồi đất ra đời đề thay thế Nghị định 22/1998/NĐ-CP, đây là Nghị định quy định chỉ tiết cơ chế chuyến đổi đất đai bắt buộc, những nguyên tắc bồi
thường cũng được quy định một cách hợp lý, rõ ràng và có khả năng khái quát cao
hơn Nghị định cũng có những quy định riêng để xử lý vẫn đề bồi thường đối với tài
sản khi Nhà nước thu hồi đất, đặc biệt là việc bồi thường về cây trồng có một số điểm
mới như: cụ thê Khoản 1 Diéu 24 ND197/2004/ND-CP là "Mức bồi thường đối với
cây hằng năm được tính bắng sản lượng của vụ thu hoạch đó mà giá trị sản lượng của
vụ thu hoạch được tính theo năng suất của vụ cao nhất trong ba năm trước liền kề của cây trồng chính tại địa phương và giá trung bình tại thời điểm thu hồi đất" Tuy còn
'S Xem thêm Điều 32 Nghị định 22/1998/NĐ-CP
l6 TS Phan Trung Hiền, Giáo trình Luật Hành chính đô thị, nông thôn, Đại học Cần Thơ, tháng 9/2011, tr 107