Tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng từ thực tiển tỉnh Kiên Giang

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết đề tài Tỉnh Kiên Giang là một trong những trung tâm kinh tế, chính trị, du lịch thương mại, văn hóa - công nghiệp có tầm chiến lược của cả nước.Trong những năm gần đây xuất phát từ yêu cầu phát triển kinh tế xã hội của địa phương đã thu hút rất nhiều thành phần tập trung về tỉnh Kiên Giang kinh doanh làm ăn sinh sốngtừ đó dẫn đến nhu cầu xây dựng về nhà ở, văn phòng, các khu vui chơi giải trí khu công nghiệp, dịch vụ tăng cao , hàng loạt các dự án nhà ở như : khu đô thị mới lấn biển thành phố Rạch Giá, khu nghỉ dưỡng Winhome Rạch Giá và Phú Quốc được tiến hành khởi công xây dựng, các dự án phát triển hạ tầng, khu công nghiệp Thạnh lộc huyện Châu Thành một số khu đã hoàn thành một số khu tiếp tục thực hiện . Đặc biệt từ khi Chính phủ có quyết định phê duyệt quy hoạch phát triển đảo Phú Quốc tỉnh Kiên Giang thành trung tâm du lịch thương mại gắn liền với phát triển kinh tế - du lịch, tình hình xây dựng thêm khởi sắc, nhiều công trình mang tầm chiến lược phục vụ an sinh xã hội tiếp tục được khởi công xây dựng tạo tiền đề cho việc phát triển kinh tế - xã hội của đất nước nói chung và của tỉnh Kiên Giang nói riêng trong giai đoạn đổi mới, góp phần quan trọng cho việc tăng trưởng kinh tế và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của toàn xã hội. Bên cạnh những thành tựu đã đạt được thì tình hình vi phạm pháp luật trong hoạt động xây dựng, vi phạm về trật tự xây dựng xảy ra ngày càng nhiều, phương thức ngày càng tinh vi,làm phá vỡ quy hoạch và trật tự quản lý của địa phương, gây lảng phí nguồn lực của xã hội, thất thoát cho ngân sách nhà nước. Trên thực tế đã phát sinh nhiều vụ thất thoát gây lãng phí lớn trong lĩnh vực đầu tư xây dựng và nhiều vụ việc vi phạm trong lĩnh vực xây dựng đã bị xử lý. Qua công tác kiểm tra, thanh tra,đối với các dự án xây dựng lớn cũng cho thấy có nhiều dự án có vi phạm như : Vi phạm quy định về thẩm định dự án, vi phạm quy chế đấu thầu, thi công sai thiết kế, sai chủng loại vật tư, thiết bị, không phê duyệt khối lượng phát sinh, vi phạm các quy định về trình tự thủ tục trong quản lý đầu tư xây dựng, về quản lý chất lượng, nghiệm thu, thanh toán công trình, vi phạm về thiết kế, khảo sát, vi phạm quy định trong giai đoạn đưa công trình vào khai thác, sử dụng… Trong công tác quản lý xây dựng theo quy hoạch tình trạng xây dựng sai phép, không phép vẫn diễn ra phức tạp và có chiều hướng gia tăng cả về số lượng và quy mô xây dựng gây ảnh hưởng tới cảnh quan, môi trường đô thị, nhưng kết quả phát hiện, điều tra, xử lý của các cơ quan chức năng còn thấp chỉ được phát hiện khi có dư luận, phản ánh của báo chí, hoặc những vụ việc có sự tố giác của quần chúng nhân dân khi cơ quan chức năng vào cuộc thì mới bị phát hiện mặc dù những sai phạm trong lĩnh vực xây dựng rất dể nhận diện. Tình hình nêu trên do nhiều nguyên nhân khác nhau, trong đó có nguyên nhân do thiếu đồng bộ của hệ thống các quy định pháp luật về quản lý nhất là nguyên nhân từ công tác kiểm tra, thanh tra, giám sát trong đầu tư xây dựng, vai trò của cơ quan chủ quản trong việc tuân thủ pháp luật, năng lực quản lý yếu kém và việc chấp hành kỷ cương, pháp luật của nhà nước chưa nghiêm và một phần trách nhiệm, đạo đức nghề nghiệp của những người làm công tác quản lý trật tự xây dựng. Để khắc phục tình trạng trên, việc tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra trong lĩnh vực xây dựng là một yêu cầu rất cấp thiết nhưng để thực hiện được yêu cầu đó tỉnh Kiên Giang cần phải hoàn thiện tổ chức hoạt động lực lượng thanh tra xây dựng, hoạt động đảm bảo đúng theo qui định của pháp luật nhằm đảm bảo được yêu cầu nhiệm vụ được giao . Xuất phát từ những lý do trên Học viên đã chọn đề tài nghiên cứu " Tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng từ thực tiển tỉnh Kiên Giang" làm Luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ luật học với mục tiêu nhằm làm rõ thêm ý nghĩa lý luận,đánh giáđúng đắn và đưa ra các giải pháp nhằm đáp ứng yêu cầu cấp bách ở địa phương hiện nay.

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM HỌC

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

NGUYỄN VĂN QUANH

TỔ CHỨC VÀ HOẠT ĐỘNG THANH TRA XÂY DỰNG

TỪ THỰC TIỂN TỈNH KIÊN GIANG

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUẬT VỀ THANH TRA XÂY DỰNG………7

1.1 Quan niệm chung về thanh tra 7

1.2 Quan niệm, đặc điểm thanh tra xây dựng 15

1.3 Phạm vi nội dung đối tượng thanh tra 18

1.4 Tổ chức, thẩm quyền và trình tự , thủ tục thanh tra xây dựng 20

Chương 2: THỰC TRẠNG TỔ CHỨC VÀ HOẠT ĐỘNG THANH TRA XÂY DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KIÊN GIANG 25

2.1 Những yếu tố tác động đến tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn Tỉnh Kiên Giang 25

2.2 Mô hình tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh tỉnh Kiên Giang 27

2.3 Những tồn tại hạn chế và nguyên nhân của những tồn tại hạn chế trong hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang 49

Chương 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN MÔ HINH TỔ CHỨC VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG THANH TRA XÂY DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KIÊN GIANG 55

3.1.Nhu cầu hoàn thiện pháp luật về thanh tra xây dựng từ thực tiễn hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang 55

3.2 Phương hướng hoàn thiện tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang 58

3.3 Giải pháp hoàn thiện tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra xây dựng nói chung và thanh tra xây dựng tỉnh Kiên Giang nói riêng 63

KẾT LUẬN 70

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 74

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết đề tài

Tỉnh Kiên Giang là một trong những trung tâm kinh tế, chính trị, du lịch thương mại, văn hóa - công nghiệp có tầm chiến lược của cả nước.Trong những năm gần đây xuất phát từ yêu cầu phát triển kinh tế xã hội của địa phương đã thu hút rất nhiều thành phần tập trung về tỉnh Kiên Giang kinh doanh làm ăn sinh sốngtừ đó dẫn đến nhu cầu xây dựng về nhà ở, văn phòng, các khu vui chơi giải trí khu công nghiệp, dịch vụ tăng cao , hàng loạt các dự

án nhà ở như : khu đô thị mới lấn biển thành phố Rạch Giá, khu nghỉ dưỡng Winhome Rạch Giá và Phú Quốc được tiến hành khởi công xây dựng, các dự

án phát triển hạ tầng, khu công nghiệp Thạnh lộc huyện Châu Thành một số khu đã hoàn thành một số khu tiếp tục thực hiện Đặc biệt từ khi Chính phủ

có quyết định phê duyệt quy hoạch phát triển đảo Phú Quốc tỉnh Kiên Giang thành trung tâm du lịch thương mại gắn liền với phát triển kinh tế - du lịch, tình hình xây dựng thêm khởi sắc, nhiều công trình mang tầm chiến lược phục

vụ an sinh xã hội tiếp tục được khởi công xây dựng tạo tiền đề cho việc phát triển kinh tế - xã hội của đất nước nói chung và của tỉnh Kiên Giang nói riêng trong giai đoạn đổi mới, góp phần quan trọng cho việc tăng trưởng kinh tế và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của toàn xã hội

Bên cạnh những thành tựu đã đạt được thì tình hình vi phạm pháp luật trong hoạt động xây dựng, vi phạm về trật tự xây dựng xảy ra ngày càng nhiều, phương thức ngày càng tinh vi,làm phá vỡ quy hoạch và trật tự quản lý của địa phương, gây lảng phí nguồn lực của xã hội, thất thoát cho ngân sách nhà nước Trên thực tế đã phát sinh nhiều vụ thất thoát gây lãng phí lớn trong lĩnh vực đầu tư xây dựng và nhiều vụ việc vi phạm trong lĩnh vực xây dựng

đã bị xử lý

Qua công tác kiểm tra, thanh tra,đối với các dự án xây dựng lớn cũng cho thấy có nhiều dự án có vi phạm như : Vi phạm quy định về thẩm định dự

án, vi phạm quy chế đấu thầu, thi công sai thiết kế, sai chủng loại vật tư, thiết

bị, không phê duyệt khối lượng phát sinh, vi phạm các quy định về trình tự thủ tục trong quản lý đầu tư xây dựng, về quản lý chất lượng, nghiệm thu, thanh toán công trình, vi phạm về thiết kế, khảo sát, vi phạm quy định trong giai đoạn đưa công trình vào khai thác, sử dụng…

Trong công tác quản lý xây dựng theo quy hoạch tình trạng xây dựng sai phép, không phép vẫn diễn ra phức tạp và có chiều hướng gia tăng cả về

số lượng và quy mô xây dựng gây ảnh hưởng tới cảnh quan, môi trường đô thị, nhưng kết quả phát hiện, điều tra, xử lý của các cơ quan chức năng còn thấp chỉ được phát hiện khi có dư luận, phản ánh của báo chí, hoặc những vụ việc có sự tố giác của quần chúng nhân dân khi cơ quan chức năng vào cuộc thì mới bị phát hiện mặc dù những sai phạm trong lĩnh vực xây dựng rất dể nhận diện

Tình hình nêu trên do nhiều nguyên nhân khác nhau, trong đó có nguyên nhân do thiếu đồng bộ của hệ thống các quy định pháp luật về quản lý nhất là nguyên nhân từ công tác kiểm tra, thanh tra, giám sát trong đầu tư xây dựng, vai trò của cơ quan chủ quản trong việc tuân thủ pháp luật, năng lực quản lý yếu kém và việc chấp hành kỷ cương, pháp luật của nhà nước chưa nghiêm và một phần trách nhiệm, đạo đức nghề nghiệp của những người làm công tác quản lý trật tự xây dựng

Để khắc phục tình trạng trên, việc tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra trong lĩnh vực xây dựng là một yêu cầu rất cấp thiết nhưng để thực hiện được yêu cầu đó tỉnh Kiên Giang cần phải hoàn thiện tổ chức hoạt động lực lượng thanh tra xây dựng, hoạt động đảm bảo đúng theo qui định của pháp luật nhằm đảm bảo được yêu cầu nhiệm vụ được giao Xuất phát từ những

lý do trên Học viên đã chọn đề tài nghiên cứu " Tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng từ thực tiển tỉnh Kiên Giang" làm Luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ luật học với mục tiêu nhằm làm rõ thêm ý nghĩa lý luận,đánh giáđúng đắn và đưa ra các giải pháp nhằm đáp ứng yêu cầu cấp bách ở địa phương hiện nay

2 Tình hình nghiên cứu

Trong thời gian qua, việc nghiên cứu về tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng còn ít, chưa được quan tâm đầy đủ, qua tham khảo các tài liệu hiện hành cho thấy, các công trình khoa học nghiên cứ về lĩnh vực thanh tra xây dựng chủ yếu lồng ghép trong một số đề tài như :

- Những vấn đề pháp lý cơ bản của việc đổi mới tổ chức và hoạt động thanh tra nhà nước Việt Nam của tác giả Phạm Tuấn Khải; Luận văn thạc sĩ luật học: “Vai trò của các cơ quan thanh tra nhà nước trong giải quyết khiếu nại hành chính ở Việt Nam” của tác giả Nguyễn Văn Kim năm 2004

- Pháp Luật về thanh tra xây dựng ở việt Nam hiện nay của tác giả Nguyễn Thanh Mộng năm 2012”; Pháp Luật về thanh tra xây dựng từ thực tiển quận Hà Đông, thành phố Hà Nội của tác giả Lê Ngọc linh năm 2014”;

đề tài cấp cơ sở: “Hoạt động thanh tra chuyên ngành của cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành”của th.s Nguyễn Hải Yến Thanh tra chính phủ năm 2012

Nhìn chung các công trình nghiên cứu nêu trên đã nghiên cứu, phân tích lý giải nhiều vấn đề liên quan đến tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng và thực trạng của thanh tra và pháp luật về thanh tra nói chung Tuy nhiên, chưa có luận văn nào đề cập đến nội dung liên quan " Tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng từ thực tiển tỉnh Kiên giang” từ thực tế qua công tác thực tiển bản thân, thấy được sự cần thiết của việc nghiên cứu trên là vô cùng quan trọng góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực xây dựng tại địa phương

3.Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu:

3.1 Mục đích nghiên cứu đề tài:

Góp phần làm rõ hơn cơ sở lý luận và thực tiễn về tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng nói chung,tổ chức hoạt động thanh tra xây dựng ở tỉnh Kiên Giang nói riêng, đánh giá đúng đắn thực trạng về thanh tra xây dựng ở tỉnh Kiên Giang trong thời gian qua, chỉ rõ những ưu điểm và hạn chế trong tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang Trên cơ

sở đó luận văn đề xuất cácgiải phápnhằm hoàn thiện tổ chức bộ máy và nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang trong thời gian tới

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu :

Nhiệm vụ nghiên cứu chủ yếu của luận văn tập trung vào những nội dung chính sau :

- Hệ thống hóa, làm rõ thêm cơ sở lý luận và pháp lý về tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng nói chung và thanh tra xây dựng trên địa bàn địa phương nói riêng

- Đánh giá đúng thực trạng,chỉ ra những ưu điểm cũng như những tồn tại,hạn chế phân tích nguyên nhân của những tồn tại, hạn chế trong tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng gắn với quá trình thực hiện pháp luật chuyên ngành nói chung và thanh tra xây dựng nói riêng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang

từ năm 2010 đến nay

- Đề xuất các giải pháp cơ bản nhằm hoàn thiện tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra xây dựng tỉnh Kiên giang trong thời gian tới

4 Đối tƣợng, phạm vi nghiên cứu :

- Đối tượng nghiên cứu của đề tài là tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng của các cơ quan có chức năng thanh tra xây dựng.Luận văn tập trung

vào nghiên cứu mô hình, tổ chức,thẩm quyền, thủ tục hoạt động thanh tra xây dựng hiện nay

- Phạm vi nghiên cứu của đề tài luận văn giới hạn ở huyện, thị và các phường trên địa bàn tỉnh Kiên Giang

- Phạm vi nghiên cứu về thời gian là 5 năm,kể từ khi thực hiện Luật Thanh Tra năm 2010 đến nay

- Do pháp luật về thanh tra xây dựng có nội dung rộng như: thực hiện chức năng thanh tra hành chính, thanh tra chuyên ngành trong phạm vi quản

lý nhà nước về lĩnh vực xây dựng gồm: xây dựng, kiến trúc, quy hoạch xây dựng, về hạ tầng kỹ thuật đô thị, khu công nghiệp, khu kinh tế, khu công nghệ cao, phát triển đô thị, nhà ở và công sở, kinh doanh bất động sản, vật liệu xây dựng, an toàn kỹ thuật xây dựng,về bảo vệ môi trường Trong giới hạn của luận văn, xuất phát từ thực tế đề tài này đề cập đến một số vấn đề chính là tổ chức và thanh tra xây dựng từ thực tiễn trên địa bàn tỉnh Kiên Giang

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu:

- Cơ sở lý luận của việc nghiên cứu đề tài là phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh đồng thời có tham khảo và kế thừa có chon lọc một số thành tựu của khoa học quản lý, khoa học chính trị, pháp luật, kinh tế

- Phương pháp nghiên cứu cụ thể được học viên sử dụng trong luận văn

là các phương pháp nghiên cứu khoa học xã hội cơ bản như phân tích, tổng hợp, thống kê, so sánh

6.Ý nghĩa lý luận, thực tiễn của đề tài:

- Về lý luận: Đề tài làm rõ hơn những vấn đề lý luận về tổ chức hoạt động động của ngành thanh tra xây dựng trong thời điểm hiện nay

- Về thực tiễn: Qua vấn đề thực tiễn, Luận văn đưa ra các giải pháp hoàn thiện tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động của thanh tra xây dựng từ

thực tiển tỉnh Kiên Giang.Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể vận dụng kiện toàn tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng từ thực tiễn trên địa bàn tỉnh Kiên Giang Làm cơ sở cho các cơ quan chuyên môn của tỉnh và cáchuyện thị trong tỉnh nâng cao công tác thực hiện pháp luật về thanh tra xây dựng trên địa bàn Đây cũng là tài liệu tham khảo cho việc nghiên cứu cũng như từng bước hoàn thiện hệ thống tổ chức và thanh tra xây dựng trong thời gian tới

7 Kết cấu của luận văn:

Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục, Tài liệu tham khảo và Phụ lục, nội dung của luận văn gồm 03 chương:

Chương 1: Một số vấn đề chung về thanh tra xây dựng

Chương 2: Thực trạng tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang

Chương 3: Phương hướng và giải pháp hoàn thiện mô hình tổ chức và nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUẬT THANH TRA XÂY

DỰNG 1.1 Quan niệm và đặc điểm của hoạt đông thanh tra:

1.1.1.Quan niệm chung về thanh tra:

Tổ chức và hoạt động của ngành thanh tra ở Việt Nam là vấn đề luôn được Đảng và Nhà nước ta quan tâm Mô hình tổ chức và phương thức hoạt động của các cơ quan có chức năng thanh tra cũng có nhiều thay đổi qua các giai đoạn Từ góc độ lý thuyết, nhiều vấn đề liên quan đến tổ chức và hoạt động thanh tra hiện nay vẫn còn nhiều tranh luận khoa học

Từ trước khi có Pháp lệnh thanh tra năm 1990, sau đó là trong suốt quá trình xây dựng pháp lệnh thanh tra năm 1990, Luật thanh tra năm 2004 và Luật thanh tra năm 2010 Với quan điểm khác nhau qua từng thời kỳ mà tổ chức, các loại hình hoạt động thanh tra đã được quy định rất khác nhau trong các văn bản trên So với các ngành khác trong việc thực thi quyền hành pháp,

có thể thấy rõ rằng ngành thanh tra có những biến động khá lớn về tổ chức bộ máy và đội ngũ cán bộ, công chức Điều đó một phần thể hiện được sự hạn chế trong nhận thức về vai trò của thanh tra trong quản lý nhà nước để có thể hoàn thiện cơ sở pháp lý nhằm xây dựng tổ chức và tiến hành các hoạt động thanh tra có tính ổn định lâu dài và hiệu quả Nói cách khác, vấn đề thiết lập

tổ chức và hoạt động của thanh tra nói chung, thanh tra chuyên ngành nói riêng trước hết phải nhận thức đúng đắn về vai trò của hoạt động thanh tra trong quản lý nhà nước Ngày nay, vị trí, vai trò của ngành thanh tra nói chung và đặc biệt là thanh tra chuyên ngành trong điều kiện mới, điều kiện phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, cần phải được xem xét thấu đáo để đưa ra những yêu cầu cụ thể để triển khai cho phù hợp

Trước hết, về mặt lý luận, V.I Lênin đã khẳng định: “quản lý đồng thời phải có thanh tra, quản lý và thanh tra là một chứ không phải là hai” Đây là nguyên tắc cơ bản đầu tiên và là cơ sở để xác định vị trí, vai trò của công tác thanh tra Theo quan điểm của Lênin thì khi đề cập đến công tác thanh tra không thể không đề cập đến vấn đề quản lý nói chung và quản lý nhà nước nói riêng Nội hàm “hoạt động thanh tra” được đặt trong nội hàm khái niệm

“quản lý nhà nước.Trong lý thuyết chung về quản lý nhà nước, quản lý nhà nước thường được hiểu là một dạng quản lý xã hội đặc biệt, xuất hiện và tồn tại cùng với sự xuất hiện và tồn tại của nhà nước Đó chính là hoạt động quản

lý gắn liền với hệ thống các cơ quan thực thi quyền lực nhà nước - bộ phận quan trọng của quyền lực chính trị trong xã hội, có tính chất cưỡng chế đơn phương đối với xã hội Quản lý nhà nước được hiểu trước hết là hoạt động của các cơ quan nhà nước thực thi quyền lực nhà nước Do quyền lực nhà nước được phân chia thành ba loại quyền là quyền lập pháp, quyền hành pháp

và quyền tư pháp nên quan niệm chung về quản lý nhà nước trong trường hợp này được hiểu theo nghĩa rộng, đó là hoạt động thực thi quyền lực trên tất cả các mặt, các lĩnh vực của đời sống xã hội Các chủ thể thực thi quyền lực đó tác động đến các cơ quan, tổ chức, cá nhân nhằm duy trì trật tự, bảo đảm lợi ích chung của cộng đồng nhằm thúc đẩy các giá trị kinh tế, chính trị, xã hội phát triển theo mục tiêu định hướng của nhà nước

Trong quản lý nhà nước không thể thiếu các hoạt động chấp hành, điều hành nhằm thực thi pháp luật Hoạt động này gắn liền với việc thực hiện quyền hành pháp, đó chính là hành chính nhà nước Như vậy, hành chính nhà nước được hiểu là một bộ phận của quản lý nhà nước Các hoạt động hành chính nhà nước lại bao gồm nhiều hoạt động khác nhau như ban hành chính sách, quy định, tổ chức thực thi chính sách, pháp luật, kiểm tra, xem xét, đánh giá việc thực hiện pháp luật và xử lý vi phạm trong những điều kiện cần thiết

Chính cách yếu tố đó thể hiện rõ nét nhất tính cưỡng chế trong quản lý nhà nước Các hoạt động thanh tra, kiểm tra, đánh giá, xử lý vi phạm trong lĩnh vực hành chính là một yêu cầu tất yếu không thể thiếu trong hoạt động quản

lý Chính vì vậy, hoạt động thanh tra luôn gắn với quản lý nhà nước, là một

bộ phận quan trọng của hành chính nhà nước.Khi đề cập đến hoạt động kiểm tra, đánh giá, xem xét việc thực hiện pháp luật của các chủ thể nói chung, có hai nhóm chủ thể là đối tượng của hoạt động này đó là các cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền trong các cơ quan nhà nước và các cơ quan, tổ chức, cá nhân.Đối với các cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền trong các cơ quan nhà nước thì hoạt động kiểm tra, xem xét, đánh giá nhằm đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ công vụ, trên cơ sở sự phân công, phân nhiệm cụ thể trong quản lý Hoạt động kiểm tra, xem xét, đánh giá này được coi là một phương thức bảo đảm việc thực thi quyền hành pháp đúng với quỹ đạo là phục vụ cho quản lý xã hội, chính là một nội dung của kiểm soát việc thực hiện quyền lực nhà nước (mà cụ thể và chủ yếu ở đây là thực thi quyền hành chính) Đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác thì hoạt động kiểm tra, xem xét, đánh giá này lại chính và việc thực hiện quyền hành chính nhằm kịp thời phát hiện ra các sai phạm trong việc tuân thủ pháp luật về quản lý trên các lĩnh vực Đó chính là sự kiểm tra, xem xét, đánh giá của chủ thể quản lý đối với đối tượng quản lý Ví dụ như việc kiểm tra, xem xét, đánh giá, xử lý vi phạm của cơ quan, người có thẩm quyền quản lý trong lĩnh vực vệ sinh an toàn thực phẩm đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực này.Công tác thanh tra trước hết được xem xét như một phương thức nằm trong cơ chế kiểm tra, giám sát việc thực thi quyền lực nhà nước nói chung Khoản 3 điều

2 hiến pháp năm 2013 quy định: “Quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp” Để bảo đảm mọi hoạt động của

nhà nước đều nhằm phục vụ lợi ích của nhân dân, Nhà nước đã thiết lập hệ thống kiểm tra, giám sát các hoạt động của các cơ quan nhà nước, bao gồm: Kiểm tra của đảng,kiểm tra giám sát tối cao quốc hội, kiểm tra giám sát của hội đồng nhân dân các cấp, thanh tra nhà nước, kiểm tra giám sát của nhân dân thông qua các đoàn thể, tổ chức quần chúng hoặt trực tiếp gửi đơn thư đến các cơ quan nhà nước có thẩm quyền, giám sát của các cơ quan thông tin đại chúng như báo chí, đài phát thanh, vô tuyến truyền hình Mỗi loại hình kiểm tra, giám sát trên đây có chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, nghĩa vụ, trách nhiệm và phương thức thực hiện việc kiểm tra, giám sát khác nhau nhưng cùng có mục tiêu chung là kiểm tra, giám sát việc thực hiện đường lối, chính sách, phát luật, cơ chế quản lý; tăng cường pháp chế XHCN, bảo vệ lợi ích của nhà nước, các quyền và lợi ích hợp pháp của công dân

Trong hệ thống kiểm tra, giám sát nói trên, ở Việt Nam, hệ thống thanh tra nhà nước có chức năng giúp cơ quan quản lý nhà nước xem xét đánh giá

và xử lý đối với các cơ quan ,tổ chức, đơn vị trực thuộc trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ, các quyết định của mình đồng thời , xem xét, đánh giávà xử lý đối với việc chấp hành chính sách, phát luật nói chung của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong lĩnh vực quản lý của mình Mặc dù có sự thay đổi về tổ chức và thẩm quyền, phương thức hoạt động nhưng công tác thanh tra luôn là một bộ phận của công tác quản lý nói chung và vị trí quan trọng của nó còn được xác định là một phương thức để kiểm tra, giám sát việc thực hiện quyền lực nhà nước.Theo tinh thần chung hiện nay và điều này được thể hiện trong Luật Thanh tra năm 2010 thì : Thanh tra là việc xem xét, đánh giá,

xử lý theo thẩm quyền của cơ quan quản lý nhà nước đối với việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ của cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự quản

lý

Với cách tiếp cận đó, vị trí, vai trò của thanh tra đối với hoạt động quản

lý được thể hiện trên hai phương diện cơ bản sau:

Thứ nhất, thanh tra là nội dung không thể thiếu của quản lý nhà nước,

là một giai đoạn trong chu trình quản lý, có vai trò kiểm định, đánh giá hiệu quả của quản lý nhà nước Trên phương diện này, thanh tra là một yếu tố cấu thành trong thực hiện quyền quản lý hành chính nhà nước nhưng đồng thời hoạt động thanh tra lại có tính độc lập tương đối so với các nội dung khác trong việc thực hiện quyền quản lý như hoạt động ban hành văn bản pháp quy, hoạt động chỉ đạo điều hành… Đồng thời, vai trò này của hoạt động thanh tra còn thể hiện sự khác biệt giữa thanh tra với các hoạt động giám sát khác đối với hoạt động quản lý nhà nước Các chủ thể có quyền giám sát thường “đứng ở bên ngoài” chủ thể có thẩm quyền quản lý nhưng hoạt động thanh tra cũng có thể được coi là một phương thức giám sát đối với hoạt động quản lý nhưng nó lại “đứng bên trong” hệ thống quản lý Một trong những đặc trưng của giám sát việc thực hiện quyền lực nhà nước là chủ thể giám sát

và đối tượng chịu sự giám sát phải ở vị trí độc lập Tuy nhiên, mặc dù “đứng bên trong” nhưng do tính độc lập tương đối của hoạt động thanh tra trong quan niệm về thanh tra ở Việt Nam hiện nay nên một phần của hoạt động thanh tra có thể được coi là hoạt động giám sát hành chính

Thứ hai, thanh tra là phương tiện phòng ngừa vi phạm pháp luật và tội

phạm nảy sinh trong quản lý nhà nước, là phương thức đảm bảo trật tự, kỷ cương trong quản lý, góp phần tăng cường pháp chế XHCN Việc phát hiện,

xử lý kịp thời, nghiêm minh các hành vi sai phạm của các cá nhân, cơ quan có trách nhiệm, là đối tượng bị quản lý góp phần bảo đảm trật tự, kỷ cương pháp luật trong hoạt động quản lý Vai trò này của hoạt động thanh tra có được từ bản chất mang tính quyền lực của thanh tra Quyền thanh tra ở đây cần được quan niệm gắn liền với thực thi quyền hành pháp mà cụ thể là kiểm tra và xử

lý vi phạm đối với các hành vi vi phạm trật tự lý của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành pháp luật về quản lý chuyên ngành

Mục đích hoạt động thanh tra nhằm phát hiện sơ hở quản trong cơ chế quản lý, chính sách, pháp luật để kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền biện pháp khắc phục, phòng ngừa, phát hiện và xử lý hành vi vi phạm pháp luật, giúp các cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện đúng quy định của pháp luật, phát huy nhân tố tích cực, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước, bảo vệ lợi ích của nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân

1.1.2.Đặc điểm của hoạt động thanh tra trong quản lý nhà nước:

Theo luật thanh tra 2010 thanh tra nhà nước là hoạt động xem xét, đánh giá, xử lý theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định của cơ quan nhà nước

có thẩm quyền đối với việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân

Hoạt động bao gồm thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành

- Thanh tra hành chính là hoạt động thanh tra của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trực thuộc trong việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn được giao

- Thanh tra chuyên ngành là hoạt động thanh tra của cơ quan nhà nước

có thẩm quyền theo ngành, lĩnh vực đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành pháp luật chuyên ngành, quy định về chuyên môn – kỹ thuật, quy tắc quản lý thuộc ngành, lĩnh vực đó

Với quan niệm về hoạt động thanh tra như đã thể hiện, hoạt động thanh tra có những đặc điểm cơ bản sau đây:

- Thứ nhất, thanh tra gắn liền với quản lý nhà nước, đáp ứng yêu cầu và phục vụ mục tiêu quản lý nhà nước

Với tư cách là một chức năng, là một giai đoạn của chu trình quản lý nhà nước, thanh tra gắn liền với quản lý nhà nước Quản lý nhà nước và thanh tra,

có cái chung là nhân danh quyền lực nhà nước thực hiện sự tác động lên các đối tượng bị quản lý Song, xét theo cơ cấu, chức năng của quản lý thì thanh tra chỉ là những công cụ, phương tiện để quản lý nhà nước Là một khâu trong chu trình quản lý, thanh tra bị ràng buộc, chế ước bởi quản lý nhưng đồng thời tác động trở lại, góp phần điều chỉnh các cách thức, phương pháp quản lý của chủ thế quản lý nhà nước Trong chu trình đó, thanh tra phản ánh và bảo

vệ mục đích của quản lý Một thể chế hành chính và cơ chế quản lý nhà nước

sẽ không đầy đủ nếu thiếu thanh tra Trong tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước, hoạt động có tính hiệu quả của thanh tra sẽ ngăn chặn được nguy

cơ biến dạng, tuỳ tiện, thiếu kỷ cương trong hoạt động quản lý nhà nước

- Thứ hai, hoạt động thanh tra mang tính quyền lực nhà nước

Tính quyền lực nhà nước của hoạt động thanh tra có mối liên hệ chặt chẽ với tính quyền uy - phục tùng của quản lý nhà nước Là một chức năng của quản lý nhà nước, thanh tra phải thể hiện như một tác động tích cực nhằm thực hiện quyền lực của chủ thể quản lý đối với đối tượng quản lý Không thể không có quyền lực mà không gắn với một tổ chức Nói về quyền lực nhà nước quá trình thanh tra cũng có nghĩa là xác định về mặt pháp lý tính chất nhà nước của tổ chức Thanh tra Vì vậy, thanh tra phải được Nhà nước sử dụng như một công cụ có hiệu quả trong quá trình quản lý Khi nhấn mạnh tính quyền lực của các tổ chức Thanh tra, Lênin nói: “Thanh tra thiếu quyền lực là thanh tra suông”(1) Tính quyền lực nhà nước của hoạt động thanh tra thể hiện ở chỗ các cơ quan Thanh tra nhà nước đều có quyền hạn được xác định và - Ra các quyết định bắt buộc thi hành đối với các đối tượng bị thanh tra trong việc sửa chữa những thiếu sót đã bị thanh tra phát hiện

- Yêu cầu cấp có thẩm quyền giải quyết đề nghị của thanh tra, yêu cầu truy cứu trách nhiệm đối với những người có lỗi gây ra những vi phạm được phát hiện, kể cả việc chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra để truy tố trước pháp luật.- Trong một số trường hợp trực tiếp áp dụng các biện pháp xử lý mang tính cưỡng chế nhà nước

Không nên cho rằng hoạt động thanh tra là hoạt động mang tính cưỡng chế, vì như thế là đồng nhất quyền lực với cưỡng chế Cưỡng chế chỉ là một yếu tố đặc biệt và chỉ trong những trường hợp cần thiết khi sử dụng quyền lực nhà nước mà thôi Thanh tra lại là hoạt động thường xuyên, thiết thực, có tính sáng tạo, ngày càng được mở rộng và trở nên rộng khắp, mang tính dân chủ sâu sắc Do đó, nói đến tính quyền lực nhà nước trong hoạt động thanh tra không có nghĩa là trong hoạt động thanh tra chỉ sử dụng các biện pháp cưỡng chế

- Thứ ba, hoạt động thanh tra mang tính khách quan và độc lập tương đối

Đây là đặc điểm vốn có, xuất phát từ bản chất của thanh tra Đặc điểm này phân biệt thanh tra với các loại hình cơ quan chức năng khác của bộ máy quản lý nhà nước Ngoài những nhiệm vụ như những cơ quan quản lý nhà nước khác, tổ chức và hoạt động thanh tra có nhiệm vụ chủ yếu là xem xét, đánh giá một cách khách quan

Tính khách quan và độc lập tương đối trong quá trình thanh tra được thể hiện trên các điểm sau:

- Tuân theo pháp luật

- Tự mình tổ chức các cuộc thanh tra trong các lĩnh vực kinh tế - xã hội theo thẩm quyền đã được pháp luật quy định

- Khách quan trong quá trình thanh tra Mặc dù bản thân hoạt động thanh tra thông qua con người, mang yếu tố chủ quan, nhưng yêu cầu đặt ra đối với hoạt động thanh tra là luôn phải tôn trọng sự thật khách quan

- Ra các kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý theo các quy định của pháp luật về kết quả của hoạt động thanh tra, chịu trách nhiệm về quyết định thanh tra của mình

Tính độc lập của hoạt động thanh tra chỉ là tương đối bởi vì, trong hoạt động thanh tra, các cơ quan Thanh tra phải căn cứ vào pháp luật và chính sách hiện hành, đồng thời phải xuất phát từ thực tế cuộc sống, đặt sự vật, hiện

tượng, việc đang làm trong sự phát triển biện chứng với quan điểm khoa học, lịch sử cụ thể

Ở nước ta, tính độc lập tương đối của các cơ quan Thanh tra trong quá trình thanh tra được quy định trong các văn bản pháp luật từ khi Ban Thanh tra đặc biệt ra đời (23/11/1945) đến nay thể hiện thông qua thẩm quyền (quyền hạn và nghĩa vụ) của các cơ quan Thanh tra Nguyên tắc hoạt động thanh tra là tuân theo pháp luật; bảo đảm chính xác, khách quan, trung thực, công khai, dân chủ, kịp thời; không làm cản trở hoạt động bình thường của cơ quan, tổ chức, cá nhân là đối tượng thanh tra

Trên đây là những đặc điểm vốn có, xuất phát từ bản chất của thanh tra Đặc điểm này phân biệt thanh tra với các loại hình cơ quan chức năng khác của bộ máy quản lý nhà nước Ngoài những nhiệm vụ như những cơ quan quản lý nhà nước khác, tổ chức và hoạt động thanh tra có nhiệm vụ chủ yếu là xem xét, đánh giá một cách khách quan

1.2 Quan niệm, đặc điểm thanh tra xây dựng:

1.2.1 Quan niệm về thanh tra xây dựng:

Thanh tra xây dựng là hoạt động xem xét, phát hiện, xử lý của cơ quan quản lý về xây dựng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện các chính sách, pháp luật về xây dựng Hoạt động thanh tra xây dựng do các

cơ quan thanh tra có thẩm quyền thực hiện nhằm phục vụ hoạt động quản lý của nhà nước về xây dựng, đảm bảo quyền, nghĩa vụ và lợi ích hợp pháp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân

Hoạt động của thanh tra xây dựng được chia thành hai nhóm: thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành, theo quan niệm này thanh tra hành chính là hoạt động thanh tra trong nội bộ bộ máy nhà nước, thuộc quyền quản

lý trực tiếp của bộ xây dựng, sở xây dựng Tuy nhiên, khi đề cập đến thanh tra xây dựng, người ta thường quan tâm từ góc độ là hoạt động thanh tra chuyên ngành Từ quan niệm chung về hoạt động thanh tra chuyên ngành nói trên, có

thể quan niệm: thanh tra xây dựnglà hoạt động thanh tra của cơ quan nhà nước có thẩm quyền quản lý trong lĩnh vực xây dựng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành pháp luật chuyên ngành xây dựng, quy định về chuyên môn - kỹ thuật, quy tắc quản lý thuộc ngành, lĩnh vực xây dựng

Thanh tra xây dựng là hoạt động của chủ thể quản lí nhà nước nhằm kiểm tra xem xét việc làm của các cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực xây dựng Thanh tra xây dựng thường được thực hiện bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo một trình tự, thủ tục do pháp luật quy định

để giúp cho nhà quản lí trong lĩnh vực xây dựng đạt được mục tiêu nhiệm vụ

đã đặt ra

1.2.2 Đặc điểm của thanh tra xây dựng:

Từ góc độ là hoạt động thanh tra chuyên ngành, thanh tra xây dựng có những đặc điểm sau đây:

Thứ nhất, hoạt động thanh tra xây dựng gắn liền với hoạt động quản lý

nhà nước về xây dựng

Thanh tra chuyên ngành gắn liền với công tác quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực Mỗi lĩnh vực khác nhau đòi hỏi phải có tổ chức và hoạt động thanh tra chuyên ngành phù hợp để bảo đảm được tính linh hoạt, kịp thời trong phát hiện và xử lý hành vi vi phạm pháp luật của các cơ quan, tổ chức,

cá nhân trong việc chấp hành các quy định về quản lý nhà nước theo lĩnh vực Chính vì vậy, nói đến thanh tra xây dựng, trong nhận thức cần hiểu vượt ra khỏi các quy định của thanh tra chuyên ngành trong Luật Thanh tra hiện nay

Về bản chất, thanh tra xây dựng là một loại hình hoạt động kiểm tra hành chính nhưng không chỉ do cơ quan hành chính nhà nước thực hiện mà các cơ quan, tổ chức, đơn vị nói chung được trao quyền hành chính trong lĩnh vực quản lý xây dựng thì đều có thể có hoạt động thanh tra xây dựng Đây cũng là điểm khác biệt xuất phát từ sự khác biệt giữa thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành

Thứ hai, hoạt động thanh tra xây dựng là hình thức thực thi quyền lực nhà nước, liên quan trực tiếp với đối tượng quản lý và gắn liền với tính cưỡng chế nhà nước

Quyền lực nhà nước được thực hiện có thể liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp đến đối tượng quản lý Thực hiện quyền quản lý trong lĩnh vực xây dựng cũng có nhiều giai đoạn (xây dựng chính sách, pháp luật; tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật: thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực hiện; xử lý vi phạm…) với các mức độ ảnh hướng khác nhau đến đối tượng quản lý Hoạt động thanh tra xây dựng là một hình thức thực thi quyền lực nhà nước và trực tiếp liên quan đến các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong các lĩnh vực quản lý xây dựng Đồng thời, chủ thể có thẩm quyền tiến hành hoạt động thanh tra xây dựng có thể xử phạt vi phạm hành chính đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân

có hành vi vi phạm pháp luật

Thứ ba, tổ chức thanh tra chuyên ngành là một bộ phận không tách rời

của chủ thể có thẩm quyền quản lý theo ngành, lĩnh vực

Hệ thống các cơ quan quản lý nhà nước bao gồm các cơ quan quản lý có thẩm quyền chung và cơ quan quản lý theo ngành, lĩnh vực Trong đó, tổ chức

có chức năng thanh tra xây dựng là bộ phận không thể tách rời khỏi cơ quan quản lý theo ngành, lĩnh vực xây dựng Đây là đặc điểm quan trọng để thiết

lập mô hình tổ chức thanh tra chuyên ngành phù hợp với sự phân công, phân cấp trong quản lý nhà nước

- Từ những đặc điểm trên đây có thể hiểu thanh tra xây dựng là thanh tra chuyên ngành xây dựng thực hiện chức năng nhiệm vụ trong phạm vi quản

lý nhà nước theo lĩnh vực xây dựng: Quy hoạch, xây dựng, đô thị, nhà ở, vật liệu xây dựng, hạ tầng đô thị, an toàn trong thi công xây dựng…

- Cơ quan thanh tra nhà nước trong lĩnh vựcthanh tra xây dựng được tổ chức tương ứng với sự phân cấp trong quản lýlĩnh vực xây dựng theo hai cấp thanh tra bộ xây dựng và thanh tra sở xây dựng.Tuy nhiên hệ thống các cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực xây dựng bao gồm các cơ quan quản lý

có thẩm quyền chung và cơ quan quản lý theo ngành.Trên thực tế tổ chức

thanh tra xây dựng là bộ phận không thể tách rời khỏi cơ quan quản lý theo lĩnh vực xây dựng Đây là đặc điểm quan trọng để thiết lập mô hình tổ chức

để thực hiện các hoạt động thanh tra chuyên ngành nói chung và thanh tra xây dựng nói riêng Đồng thời, cũng giải thích vì sao tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng ở các địa phương hiện nay chưa có sự thống nhất và chưa được thực hiện theo quy định của Luật Thanh tra

1.3 Phạm vi, nội dung, đối tƣợng thanh tra xây dựng:

1.3.1 Phạm vi thanh tra xây dựng:

Phạm vi thanh tra xây dựng là các hoạt động quản lý nhà nước trong lĩnh vực chuyên ngành thuộc cơ quan bộ xây dựng, sở xây dựng như : xây dựng, kiến trúc, quy hoạch xây dựng; hạ tầng kỹ thuật đô thị, khu công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế, khu công nghệ cao (bao gồm : Kết cấu hạ tầng giao thông đô thị, cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải, chiếu sáng, công viên cây xanh, nghĩa trang, chất thải rắn trong đô thị, khu công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế, khu công nghệ cao), phát triển đô thị, nhà ở và công sở, kinh doanh bất động sản, vật liệu xây dựng, về các dịch vụ công trong các lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ xây dựng, Sở dựng, thực hiện một

số nhiệm, quyền hạn khác theo phân cấp, uỷ quyền của Uỷ ban nhân dân tỉnh

và theo quy định của pháp luật

1.3.2 Nội dung thanh tra xây dựng:

Đó là những nội dung mà chủ thể quản lý nhà nước hướng đến nhằm có thể đánh giá khách quan việc thực hiện chức năng nhiệm vụ quyền hạn của các cơ quan, tổ chức, cá nhânthuộc phạm vi quản lý nhà nước trong lĩnh vực ngành xây dựng nội dung thanh tra xây dựng gồm:

Thanh tra hành chính trong lĩnh vực xây dựng: được tiến hành đối

với tổ chức cá nhân thuộc quyền quản lý trực tiếp của thủ trưởng cơ quan

quản lý nhà nước cùng cấp trong việc chấp hành chính sách; pháp luật; nhiệm

vụ được giao trong quản lý xây dựng

Thanh tra chuyên ngành xây dựng: là cơ quan thanh tra xây dựng có

thẩm quyền tiến hành thanh tra đối với tổ chức cá nhân trong việc thực hiện chính sách, pháp luật của nhà nước về hoạt động xây dựng

Hoạt động thanh tra chuyên ngành xây dựng không chỉ thực hiện theo luật thanh tra mà còn dựa trên nhiều đạo luật chuyên ngành khác như luật xử

lý vi phạm hành chính năm 2012; Nghị định số 121/2013/NĐ-CP ngày 10/10/2013 của Chính phủ quy định xử phạt vi pham hành chính trong hoạt động xây dựng, kinh doanh bất động sản, khai thác, sản xuất, kinh doanh vật liệu xây dựng, quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật, quản lý phát triển nhà và công sở Đây cũng là những điểm khác biệt về cả nội dung và đối tượng thanh tra chuyên ngành so với thanh tra hành chính

Trong phạm vi nghiên cứu và giới hạn của đề tài, luận văn chủ yếu tập trong vào vấn đề thanh tra chuyên ngành trong lĩnh vực xây dựng

1.3.3 Đối tượng thanh tra xây dựng:

-Đối tượng thanh tra hành chính là các cơ quan , tổ chức cá nhân thuộc phạm vi quản lý nhà nước thuộc cấp bộ xây dựng và cấp sở xây dựng theo phân cấp hoặc ủy quyền của ủy ban nhân dân cấp tỉnh Là cơ quan tổ chức cá nhân Việt Nam và nước ngoài hoạt động trên lãnh thổ nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam có nghĩa vụ chấp hành các qui định của pháp luật trong các lĩnh vực xây dựng thuộc phạm vi quản lý của bộ xây dựng và sở xây dựng

-Tuy nhiên cũng cần lưu ý trong lĩnh vực thanh tra chuyên ngành xây dựng, đối tượng thanh tra hành chính còn được điều chỉnh ở Nghị định 26/2013/NĐ-CP về tổ chức hoạt động thanh tra ngành xây dựng đối tượng thanh tra bao gồm: “Cơ quan, tổ chức cá nhân thuộc phạm vi quản lý nhà

nước của Bộ xây dựng và của Sở xây dựng theo ủy quyền hoặc phân cấp của

Ủy ban nhân dân cấp tỉnh” do đó so với Luật thanh tra năm 2010 thì đối tượng có phần rộng hơn

-Đối tượng thanh tra của thanh tra chuyên ngành xây dựng có phạm vi rộng hơn rất nhiều so với thanh tra hành chính bởi vì các cuộc thanh tra trong lĩnh vực hoạt động xây dựng có liên quan rất nhiều chủ thể nhà thầu, tư vấn giám sát, chủ đầu tư và rất nhiều tổ chức cá nhân có liên quan khác

1.4 Tổ chức bộ máy và hoạt động thanh tra xây dựng:

1.4.1 Tổ chức thanh tra xây dựng:

Luật Thanh tra hiện hành không phân định tổ chức cơ quan thanh tra nhà nước thành lập theo cấp hành chính và tổ chức cơ quan thanh tra nhà nước thành lập theo ngành, lĩnh vực mà chỉ quy định về các cơ quan thực hiện chức năng thanh tra, bao gồm:

- Cơ quan thanh tra nhà nước (Thanh tra Chính phủ; Thanh tra bộ, cơ quan ngang bộ; Thanh tra tỉnh, Thành phố trực thuộc trung ương; Thanh tra sở; Thanh tra huyện, Quận, Thị xã, Thành phố thuộc tỉnh)

- Cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành (một

số Tổng cục, Cục thuộc bộ, Chi cục thuộc sở)

Việc quy định về tổ chức như trên là nhằm nâng cao tính hệ thống của các cơ quan thanh tra nhà nước, đồng thời xác định rõ đối tượng thanh tra, phạm vi thanh tra giữa các cơ quan thanh tra, giữa cơ quan thanh tra nhà nước với cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành, khắc phục sự trùng lặp trong hoạt động thanh tra

Theo quy định của Luật Thanh tra, tổ chức các cơ quan thanh tra nhà nước được xây dựng phải bảo đảm tăng cường mối quan hệ chỉ đạo, điều hành của cơ quan thanh tra cấp trên với cơ quan thanh tra cấp dưới Các cơ quan thanh tra phải có tính độc lập, chủ động trong hoạt động thanh tra, nhất

là sự chủ động trong kết luận, kiến nghị và xử lý về thanh tra, đồng thời phải quy định cho cơ quan thanh tra cấp trên bổ nhiệm, cách chức người đứng đầu

cơ quan thanh tra cấp dưới Tuy nhiên, việc tổ chức các cơ quan thanh tra phải phù hợp với các quy định của Luật Tổ chức Chính phủ, Luật Tổ chức Hội đồng nhân dân và uỷ ban nhân dân Xuất phát từ lý do đó, Luật Thanh tra năm

2010 đã quy định tổ chức các cơ quan thanh tra nhà nước ngành xây dựng gồm hai cấp như sau:

Thanh tra bộ là cơ quan của Bộ, giúp Bộ trưởng quản lý nhà nước về công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng; tiến hành thanh tra hành chính đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý của Bộ; tiến hành thanh tra chuyên ngành đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực của Bộ; giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật Thanh tra bộ có Chánh Thanh tra, Phó Chánh Thanh tra và Thanh tra viên Chánh Thanh tra bộ do Bộ trưởng bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức sau khi thống nhất với Tổng Thanh tra Chính phủ

Phó Chánh Thanh tra bộ do Bộ trưởng bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức theo đề nghị của Chánh Thanh tra bộ Phó Chánh Thanh tra bộ giúp Chánh Thanh tra bộ thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công của Chánh Thanh tra bộ; giúp Chánh Thanh tra bộ phụ trách một hoặc một số lĩnh vực công tác và chịu trách nhiệm trước pháp luật và trước Chánh Thanh tra bộ về việc thực hiện nhiệm vụ được giao

Cơ cấu tổ chức của Thanh tra bộ có các phòng nghiệp vụ để thực hiện nhiệm vụ được giao Thanh tra bộ có con dấu và tài khoản riêng

Về mặt hoạt động, Thanh tra bộ chịu sự chỉ đạo, điều hành của Bộ trưởng và chịu sự chỉ đạo về công tác, hướng dẫn về tổ chức, nghiệp vụ của Thanh tra Chính phủ

Thanh tra sở là cơ quan của Sở, giúp Giám đốc sở tiến hành thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật Thanh tra sở được thành lập

ở những sở thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước theo ủy quyền của Ủy ban nhân dân cùng cấp hoặc theo quy định của pháp luật

Thanh tra sở có Chánh Thanh tra, Phó Chánh Thanh tra và Thanh tra viên Chánh Thanh tra sở do Giám đốc sở bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức sau khi thống nhất với Chánh Thanh tra tỉnh Phó Chánh Thanh tra sở do

Giám đốc sở bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức theo đề nghị của Chánh Thanh tra sở Phó Chánh Thanh tra sở giúp Chánh Thanh tra sở thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công của Chánh Thanh tra sở; giúp Chánh Thanh tra sở phụ trách một hoặc một số lĩnh vực công tác và chịu trách nhiệm trước pháp luật, trước Chánh Thanh tra sở trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao Thanh tra

sở có con dấu và tài khoản riêng

Việc quy định về tổ chức như trên là nhằm nâng cao tính hệ thống của các cơ quan thanh tra nhà nước, đồng thời xác định rõ đối tượng thanh tra, phạm vi thanh tra giữa các cơ quan thanh tra, giữa cơ quan thanh tra nhà nước với cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành, khắc phục sự trùng lặp trong hoạt động thanh tra

-Do đặc thù quản lý trong lĩnh vực xây dựng, tổ chức có chức năng thanh tra chuyên ngành xây dựng hiện nay không chỉ có Thanh tra bộ, Thanh tra sở xây dựng mà một số địa phương có Đội kiểm tra trật tự đô thị, Đội quy tắc đô thị Tổ chức đội kiểm tra trật tự đô thịlà cơ quan trực thuộc ủy ban nhân dân các cấp do ủy ban tỉnh thành lập nhằm giúp ủy ban nhân dân các cấp thực hiện chức năng quản lý nhà nước trên các lĩnh vực an toàn giao thông, trật tự

đô thị, vệ sinh môi trường và các nội dung khác theo sự chỉ đạo thuộc thẩm quyền Chủ tịch ủy ban nhân dân các cấp

Tổ chức bộ máy của đội kiểm tra trật tự xây dựng gồm có:

- Đội trưởng và 02 đồng chí đội phó Đội trưởng đội kiểm tra phụ trách chung, phân công 01 đồng chí, đội phó phụ trách công tác kiểm tra lĩnh vực xây dựng, một đồng chí phụ trách an toàn giao thông, vệ sinh môi trưởng, tài nguyên, lòng lề đường, lĩnh vực đất đai

- Các tổ chuyên môn gồm :

- Tổ kiểm tra hoạt động xây dựng;

- Tổ kiểm tra trật tự giao thông và vệ sinh môi trường;

- Tổ hành chính, quản trị

Biên chế các đội kiểm tra nằm trong biên chế do UBND tỉnh phân bổ theo chỉ tiêu hàng năm, còn lại được phép hợp đồng một số nhân viên nhằm đảm bảo nhiệm vụ được giao theo yêu cầu

1.4.2 Hoạt động thanh tra xây dựng:

Hoạt động thanh tra xây dựng là cách thức thể hiện vị trí, vai trò và chức năng, nhiệm vụ của cơ quan thanh tra xây dựng Hoạt động thanh tra xây dựng theo quy định của pháp luật bao gồm: xây dựng chương trình, kế hoạch thanh tra; quyết định việc thanh tra; tiến hành thanh tra trên thực tế; báo cáo kết quả thanh tra; kết luận thanh tra và xử lý kết luận thanh tra

Hoạt động thanh tra xây dựng được tiến hành trên cơ sở hoạt động thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành

Hoạt động của cơ quan thanh tra xây dựng được thể hiện thông qua chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của theo quy định Nghị định số 26/2013/NĐ-CP ngày 29/3/2013 của Chính phủ về tổ chức và hoạt động của thanh tra ngành xây dựng, thông tư số 06/2014/TTLT-BXD-BNV ngày 14/5/2014 Thông tư lien tịch của Bộ xây dựng hướng dẫn về chức năng nhiệm vụ, quyền hạn cơ cấu tổ chức của thanh tra Sở xây dựng, Quyết định 985/QĐ-BXD ngày

9/10/2013 của Bộ trưởng bộ xây dựng về việc quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Thanh tra Bộ Xây dựng

Bằng phương pháp phân tích, so sánh nhằm làm rõ một số vấn đề về thanh tra nói chung và thanh tra chuyên ngành xây dựng nói riêng, qua đó đã làm rõ đặc điểm về tổ chức và hoạt động của thanh tra xây dựng

Tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng luôn gắn liền về chủ thể quản

lý nhà nước trong lĩnh vực xây dựng, trên cơ sở các qui định pháp luật nhằm bảo đảm cho bộ máy thanh tra xây dựng hoạt động hiệu quả

Hoạt động thanh tra xây dựng là cách thức thể hiện vị trí, vai trò và chức năng, nhiệm vụ của cơ quan thanh tra xây dựng Hoạt động thanh tra xây dựng bao gồm: xây dựng chương trình, kế hoạch thanh tra; quyết định

việc thanh tra; tiến hành thanh tra trên thực tế; báo cáo kết quả thanh tra; kết luận thanh tra và xử lý kết luận thanh tra

Hoạt động thanh tra xây dựng tiến hành trên cơ sở hoạt động thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành

Hoạt động của cơ quan thanh tra xây dựng được thể hiện thông qua chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan thanh tra chuyên ngành theo quy định của pháp luật

Thẩm quyền thanh tra xây dựng luôn gắn với thẩm quyền cơ quan quản

lý nhà nước về xây dựng đối với thẩm quyền này nhằm phân cấp việc thực hiện nhiệm vụ quyền hạn của chủ thể quản lý

Chương 2 THỰC TRẠNG TỔ CHỨC VÀ HOẠT ĐỘNG THANH TRA XÂY

DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH KIÊN GIANG

2.1.Những yếu tố tác động đến tổ chức và hoạt động thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên giang

2.1.1.Điều kiện địa lý tự nhiên

Kiên Giang là tỉnh thuộc vùng đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), nằm ở phía Tây Nam của Việt Nam, kết nối với các nước Đông Nam Á (ASEAN), đặc biệt là Campuchia và Thái Lan bằng đường bộ, đường biển và đường hàng không Tỉnh Kiên Giang có diện tích tự nhiên 6.348,53 km2, dân

số 1.721.763 người Phía Đông Bắc, giáp các tỉnh An Giang, Thành phố Cần Thơ và tỉnh Hậu Giang; phía nam giáp các tỉnh Cà Mau và Bạc Liêu, phía Tây Nam giáp vịnh Thái Lan với hơn 200 km bờ biển và các đảo Phía Bắc giáp Campuchia, với đường biên giới dài 56,8 km Tỉnh Kiên Giang có 05 quần đảo: An Thới, Thổ Châu, Nam Du, Bà Lụa và Hải Tặc Đơn vị hành chính của tỉnh bao gồm: Thành phố Rạch Giá, thị xã Hà Tiên và 13 huyện: Kiên Lương, Giang Thành, Hòn Đất, Tân Hiệp, Châu Thành, Giồng Riềng, Gò Quao, An Biên, An Minh, U Minh Thượng, Vĩnh Thuận, Kiên Hải và Phú Quốc Thành phố Rạch Giá là trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa của tỉnh

2.1.2 Điều kiện kinh tế xã hội:

Kiên Giang là vùng đồng bằng sông Cửu Long, nằm tại vùng biển Tây của Việt Nam có huyện Phú Quốc nằm ở trung tâm Đông Nam Á, trên vành đai kinh tế biển Việt Nam-Campuchia- Thái Lan, với diện tích 589,23 km2, dân số 96.940 người và 10 đơn vị hành chính gồm: Thị trấn Dương Đông, Thị trấn An Thới và 8 xã Dương Tơ, Cửa Cạn, Gành Dầu, Cửa Dương, Bãi Thơm, Hòn Thơm, Hàm Ninh và Thổ Châu Phú Quốc, còn được mệnh danh là Đảo Ngọc, là hòn đảo lớn nhất của Việt Nam, cũng là đảo lớn nhất trong quần thể

22 đảo tại đây, nằm trong vịnh Thái Lan Đảo Phú Quốc cùng với các đảo khác tạo thành huyện đảo Phú Quốc trực thuộc tỉnh Kiên Giang

Trên cơ sở định hướng phát triển thành phố Phú Quốc định hướng vùng phát triển đô thị theo trục Bắc-Nam, diện tích 3.852 ha, chiếm 6,54% tổng diện tích tự nhiên Phía Bắc là khu đô thị Cửa Cạn, trung tâm thành phố là khu đô thị Dương Đông, phía Nam là khu đô thị An Thới

Trong số này, nhiều dự án có vốn đầu tư vài nghìn đến vài chục nghìn

tỷ đồng thuộc các tập đoàn như Vingroup, Sun Group và một số nhà đầu tư lớn khác đã và sẵn sàng khởi động Một dự án casino khác vừa được quy hoạch tại khu sinh thái Bãi Dài với diện tích 30.000 m2, cũng được nhiều nhà đầu tư ngỏ ý tham gia với tổng vốn cam kết không dưới 4 tỷ USDính đến nay, đảo Phú Quốc có 164 dự án được cấp giấy chứng nhận đầu tư, đăng ký đầu tư với tổng diện tích 6.564ha, trong đó có 21 dự án đầu tư 100% vốn nước ngoài Tổng số vốn đăng ký đầu tư là 183.080 tỉ đồng

Có nhiều dự án đang triển khai xây dựng trên diện tích 1.752ha, các dự

án còn lại đang triển khai thực hiện Có 24 dự án đã hoàn thành và đưa vào hoạt động, trong đó có những dự án lớn như: sân bay quốc tế Phú Quốc, khu phức hợp giải trí nghỉ dưỡng 5 sao Vinpearl Land Phú Quốc, vườn thú Safari Phú Quốc

2.1.3 Sự tác động của nền kinh tế thị trường

Nền kinh tế thị trường đã đem đến những thuận lợi và bước phát triển mạnh mẽ cho nền kinh tế Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng có những mặt trái nhất định, cụ thể:

Thứ nhất, nền kinh tế thị trường đã làm phát sinh nhiều mối quan hệ

phức tạp, đan xen lẫn nhau mà hệ thống pháp luật, cơ chế chính sách hiện hành chưa điều chỉnh hết

Thứ hai, trong nền kinh tế thị trường song song với việc phát triển

mạnh mẽ về mặt kinh tế, đó là sự gia tăng những hành vi vi phạm pháp luật trong hoạt động xây dựng như xây dựng sai quy hoạch chi tiết, xây dựng sai phép, sai phép…

Thứ ba, nền kinh tế thị trường chỉ có thể xây dựng thành công và phát

triển vững chắc nếu có bộ máy thanh tra xây dựng trong sạch, gọn nhẹ, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả cao

2.2.Mô hình tổ chức và hoạt động thanh tra Sở xây dựng trên địa bàn tỉnh Tỉnh Kiên Giang:

2.2.1.Tổ chức và hoạt động thanh tra Sở xây dựng trước và sau khi

có luật thanh tra năm 2004:

Tổ chức hoạt động thanh tra xây dựng theo nghĩa rộng bao gồm lực lượng thực thi chức năng quản lý nhà nước trong lĩnh vực xây dựng thuộc thẩm quyền của quản lý của bộ xây dựng, giám đốc Sở, chủ tịch UBND các cấp Tùy theo tình hình và nhiệm vụ cụ thể của từng giai đoạn, tổ chức thanh tra xây dựng hoạt động với nhiều tên gọi và hình thức tổ chức, hoạt động khác nhau

Thanh tra Sở xây dựng được hình thànhnăm 1989 trên cơ sở chuyển giao chức năng quản lý nhà nướctừ Sở nhà đất và công trình đô thị về Sở xây dựng, hoạt động thanh tra sở cũng từng bước được củng cố để phù hợp với tình hình nhiệm vụ quản lý nhà nước tại địa phương ban đầu biên chế chỉ có 1 người Trong giai đoạn trên Thanh tra sở xây dựng được xem là bộ phận chuyên môn giúp Giám đốc sở xây dựng thực hiện một số nhiệm vụ do Giám đốc sở giao Các đơn vị có chức năng quản lý nhà nước trong lĩnh vực xây dựng thuộc ủy ban nhân dân các cấp chỉ bố trí cán bộ làm công tác chuyên môn kiêm nhiệm thực hiện kiểm tra xây dựng mà chưa có quan niệm cụ thể

về công thanh tra xây dựng

Trong giai đoạn trên Thanh tra sở xây dựng được xem là bộ phận chuyên môn giúp Giám đốc sở xây dựng thực hiện một số nhiệm vụ quyền hạn thanh tra trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của Sở xây dựng Kiên Giang

Luật thanh tra 2004, có hiệu luật thi hành bên cạnh nhằm cụ thể hóa về

bộ máy tổ chức thanh tra xây dựng đảm bảo phù hợp theo luật thanh tra năm

2004 chính phủ ban hành nghị định số 46/2005/NĐ-CP ngày 06/04/2005 của

Chính phủ về tổ chức và hoạt động của Thanh tra xây dựng, đồng thời Bộ nội

vụ - Bộ xây dựng cũng đã ban hành thông tư liên tịch số BXD-BNV ngày 22-06-2005 hướng dẫn về nhiệm vụ quyền hạn, tổ chức và biên chế của thanh tra sở xây dựng địa phương, trên cơ sở đó Ủy ban nhân dân tỉnh Kiên giang có quyết định số 527/QĐ-UBND ngày 18/4/2006 về việc kiện toàn tổ chức, bộ máy thanh tra Sở xây dựng Kiên Giang theo cơ cấu như sau:

10/2005/TTLT-Tổ chức thanh tra Sở xây dựng gồm:

Chánh Thanh tra, các Phó Chánh Thanh tra, thanh tra viên, công chức, cộng tác viên và các nhân viên thừa hành phục vụ

- Chánh Thanh tra là người đứng đầu Thanh tra Sở Xây dựng, chịu trách nhiệm trước Giám đốc Sở Xây dựng và trước pháp luật về thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn được giao;

Chánh Thanh tra do Giám đốc Sở Xây dựng bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, cách chức sau khi thống nhất với Chánh Thanh tra tỉnh Kiên giang

- Phó Chánh Thanh tra do Giám đốc Sở Xây dựng bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, cách chức theo đề nghị của Chánh Thanh tra; Phó Chánh Thanh tra thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công của Chánh Thanh tra

Bộ máy Thanh tra xây dựng gồm có gồm:

Chánh thanh tra và 02 Phó Chánh thanh tra

Chánh thanh tra phụ trách chung, 01 phó chánh thanh tra phụ trách thanh tra hành chính, 01 phó chánh thanh tra phụ trách thanh tra chuyên ngành

+ Tổ thanh tra hành chính

+Tổ thanh tra chuyên ngành

+Tổ thanh tra giải quyết khiếu nại, tố cáo

+ Đội thanh tra lưu động

Biên chế thanh tra sở nằm trong tổng biên chế của Sở xây dựng được

Ủy Ban Nhân Dân tỉnh giao hằng năm là 12 người

Riêng các huyện thị, thành phố trong tỉnh không có tổ chức bộ máy thanh tra xây dựng ở địa phương mà chủ yếu phân công cán bộ phụ trách công tác ở những bộ phận thuộc phòng công thương, phòng hạ tầngcủa huyện thị thực hiện việc kiểm tra hoạt động xây dựng

2.2.2 Tổ chức và hoạt động thanh tra sở xây dựng khi có luật thanh tra năm 2010 đến nay

Tổ chức hoạt động thanh tra xây dựng Kiên Giang trên cơ sở kiện toàn

bộ máy tổ chức theo quyết định Giám đốc sở xây dựng hiện nay biên chế thanh tra sở nằm trong tổng số biên chế của sở xây dựng được ủy ban nhân dân tỉnh giao chỉ tiêu hàng năm sau khi kiện toàn còn lại là 6 biên chế, 06 biên chế được điều động qua các phòng ban chuyên môn thuộc sở sau khi kiện toàn tổ chức thanh tra Sở xây dựng Kiên Giang như sau:

Lãnh đạo thanh tra Sở gồm chánh thanh tra và 01 phó chánh thanh tra

và 04 thanh tra viên

Chánh thanh tra chỉ đạo điều hành chung toàn bộ hoạt động thanh tra

sở xây dựng.Phó chánh thanh tra phụ trách thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành ,04 thanh tra viên được phân công nhiệm vụ như sau:

- Thanh tra viên phụ trách thanh tra chuyên ngành

-Thanh tra viên phụ trách thanh tra hành chính

- Thanh tra viên phụ trách khiếu nại tố cáo

- Thanh tra viên phụ trách văn phòng

Ngoài ra nhằm đảm bảo việc thực thi pháp luật về thanh tra xây dựng khi chưa kiện toàn tổ chức thanh tra xây dựng đúng theo qui định Ủy ban nhân dân tỉnh Kiên Gaing đồng ý cho phép Ủy ban nhân dân thành phố Rạch

Giá, ủy ban nhân dân thị xã Hà Tiên, ủy ban nhân dân huyện Phú Quốc được phép thành lập thí điểm thành lập các đội,đội kiểm tra trật tự đô thị thuộc địa giới hành chính địa phương nhằm giúp cho ủy ban nhân dân các huyện thị thực hiện tốt chức năng quản lý nhà nước trong công tác quản lý xây dựng theo qui hoạchtheo mô hình thống nhất chung như sau:

Tổ chức bộ máy các đội gồm có 01 Đội trưởng, 02 đội phó Tổng số cán bộ, công chức,hợp đồng mỗi đội có từ 15 đến 30 đồng chí,mổi đội có 2 đồng chí công chức, số còn lại hợp đồng có thời hạn

Các đội kiểm tra trật tự đô thị đã thành lập tổ công tác kết hợp với ủy ban nhân dân các phường để thực hiện chức năng nhiệm vụ kiểm tra trật tự xây dựng trên địa bàn

Về chức năng, nhiệm vụ của đội kiểm tra trật tự đô thị thành phố Rạch Giá, Thị xã Hà Tiên,Phú Quốc được quy định cụ thể tại Điều 3 của Quyết định số 1880/2013/QĐ-UBND ngày 1/8/2013 của Ủy ban nhân tỉnh Kiên Giang như sau:

Tham mưu, giúp ủy ban nhân dân thành phố Rạch giá kiểm tra, phát hiện hành vi vi phạm các quy định của pháp luật về các lĩnh vực : Hoạt động xây dựng; sử dụng đất theo quy hoạch; công tác vệ sinh, môi trường đô thị; trật tự lòng đường, vỉa hè trên phạm vi thành phố để báo cáo cơ quan chức năng và Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố, thị xã xử lý theo qui định của pháp luật

Đội kiểm tra trật tự đô thị chịu sự quản lý, chỉ đạo trực tiếp toàn diện củaỦy ban nhân dân các huyện, thành phố, thị xã ,đồng thời chịu sự hướng dẫn, kiểm tra về chuyên môn nghiệp vụ của các Sở: Xây dựng, Giao thông vận tải, tài nguyên và môi trường

Đội kiểm tra trật tự đô thị có trách nhiệm giúp Ủy ban nhân dân các Phường, xã thực hiện kế hoạch quản lý, kiểm tra, xử lý vi phạm trật tự

xâydựng; trực tiếp kiểm tra, lập hồ sơ xử lý các vi phạm trật tự xây dựng đô thị trênđịa bàn phường, xã chuyển hồ sơ tới Chủ tịch các xã phường xử lý các

vi phạm theo thẩm trường hợp vượt thẩm quyền thì chuyển hồ sơ đến chủ tịch

Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố, thị xã xử lý theo qui định

Đội kiểm tra trật tự đô thị phân công một số thành viên thuộc các Đội

về làm việc tại các xã, phường, để giúp ủy ban nhân dân xã, phường, trực tiếp thực hiện kiểm tra, lập hồ sơ xử lý vi phạm về trật tự xây dựng trên địa bàn theo các quy định của pháp luật

Các công chức, lao động hợp đồng thuộc đội kiểm tra trật tự đô thị khi làm việc tại Ủy ban nhân dân các Phường, xã chịu sự chỉ đạo, điều hành của

Ủy ban nhân dân các Phường, xã về việc thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, tham gia phối hợp xử lý các vi phạm trật tự xây dựng trên địa bàn

Hoạt động thanh tra Sở xây dựng Kiên giang:

Thanh tra sở xây dựng Kiên giang hoạt động trên cơ sở pháp lý được qui định tại luật thanh tra năm 2010 và các quy định tại điều 10, điều 11 của nghị định 26/2013/NĐ-CP qui định về tổ chức hoạt động thanh tra ngành xây dựng, hoạt động thanh tra ngành xây dựng bao gồm thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành:

Thanh tra hành chính:

Thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật, nhiệm vụ được giao của cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ xây dựng và của Sở xây dựng theo phân cấp của UBND cấp tỉnh

Thanh tra chuyên ngành xây dựng:

Theo nội dung này, cơ quan thanh tra xây dựng có thẩm quyền tiến hành thanh tra đối với tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện chính sách, pháp luật của nhà nước về hoạt động xây dựng cụ thể là:

Thanh tra việc thực hiện các quy định của pháp Luật về quy hoạch , kiến trúc

Về công tác lập,thẩm định, phê duyệt và điều chỉnh quy hoạch , kiến tư xây dựng: Quy hoạch xây dựng vùng, quy hoạch xây dựng đô thị, quy hoạch xây dựng điểm dân cư nông thôn, qui hoạch xây dựng nông thôn mới, quy hoạch xây dựng khu công nghiệp, khu kinh tế, khu công nghệ cao, các cửa

Về công tác quản lý quy hoạch xây dựng: công bố công khai quy hoạch xây dựng; cắm mốc giới xây dựng và cắm mốc giới quy định khác ngoài thực địa, cấp giấy phép quy hoạch, cung cấp thông tin về quy hoạch xây dựng; thực hiện xây dựng theo qui hoạch được cấp có thẩm quyền phê duyệt

Việc quản lý, sử dụng vốn cho công tác quy hoạch xây dựng theo thẩm quyền

Điều kiện năng lực của tổ chức, cá nhân tham gia thiết kế quy hoạch xây dựng, điều kiện hành nghề kiến trúc sư, điều kiện hành nghề kỹ sư quy hoạch đô thị, việc đào tạo, cấp và quản lý chứng chỉ hành nghề kiến trúc sư, chứng hành nghề kỹ sư quy hoạch đô thị

Thanh tra việc thực hiện các quy định pháp luật về hoạt động đầu tư xây dựng:

Việc lập, thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư xây dựng công trình;

Việc lập, thẩm định, phê duyệt thiết kế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công, tổng dự toán, dự toán công trình xây dựng;

Việc áp dụng quy chuẩn xây dựng, tiêu chuẩn xây dựng đối với công trình xây dựng; việc áp dụng tiêu chuẩn xây dựng của nước ngoài trong hoạt động xây dựng tại Việt Nam;

Việc cấp, gia hạn, điều chỉnh, cấp lại thu hồi giấy phép xây dựng và quản lý theo giấy phép xây dựng;

Việc lựa chọn nhà thầu trong hoạt động xây dựng theo quy định của Luật Xây dựng và pháp luật về đấu thầu;

Việc cấp, thu hồi giấy phép thầu đối với các nhà thầu nước ngoài hoạt động xây dựng tại Việt Nam;

Việc thuê tư vấn nước ngoài trong hoạt động xây dựng tại Việt Nam; Việc ký kết, thực hiện hợp đồng trong hoạt động xây dựng;

Việc lập, quản lý chi phí đầu tư xây dựng công trình;

Việc quản lý chất lượng công trình xây dựng; nghiệm thu, bàn giao, bảo hành, bảo trì công trình; thanh toán, quyết toán công trình theo thẩm quyền;

Việc đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ, cấp và quản lý các loại chứng chỉ, chứng nhận hành nghề hoạt động xây dựng theo quy định của pháp luật;

Việc thành lập, hoạt động các phòng thí nghiệm chuyên ngành xây dựng

Thanh tra việc thực hiện các quy định pháp luật về phát triển đô thị bao gồm:

Việc thực hiện quy hoạch, kế hoạch phát triển đô thị đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt;

Việc tuân thủ quy định pháp luật trong việc nâng cấp đô thị;

Việc đầu tư xây dựng các khu đô thị

Thanh tra việc thực hiện các quy định pháp luật về quản lý, sử dụng các công trình hạ tầng kỹ thuật, bao gồm: cấp nước, thoát nước, xử lý nước thải; chất thải rắn thông thường; chiếu sáng đô thị, cây xanh đô thị, công viên, nghĩa trang; công trình ngầm đô thị; các công trình hạ tầng kỹ thuật khác trong phạm vi chức năng quản lý nhà nước được giao;

Thanh tra việc thực hiện các quy định pháp luật về phát triển, quản lý,

sử dụng nhà ở, kinh doanh bất động sản, quản lý, sử dụng công trình công sở trong phạm vi quản lý của Sở

Thanh tra việc thực hiện các quy định về khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng, sản xuất vật liệu xây dựng; kinh doanh vật liệu xây dựng có điều kiện của pháp luật;

Thanh tra việc thực hiện các quy định về công tác giải quyết khiếu nại,

tố cáo, phòng chống tham nhũng theo thẩm quyền;

Thanh tra việc thực hiện các quy định pháp luật khác trong lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của ngành xây dựng

Đội kiểm tra trật tự đô thịcác huyện, thị, thành phố có nhiệm vụ trực tiếp tham mưu cho ủy ban nhân dân các cấp thực hiện công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực xây dựng, thực hiện theo qui hoạch, kịp thời phát hiện các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực hoạt động xây dựng, vi phạm trật tự đô thị như: công trình xây dựng theo quy định của pháp luật phải có Giấy phép xây dựng mà không có giấy phép xây dựng, công trình xây dựng sai nội dung giấy phép xây dựng được cơ quan có thẩm quyền cấp, công trình xây dựng sai thiết kế được cấp có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt; sai quy hoạch chi tiết xây dựng tỷ lệ 1/500 đã được cấp có thẩmquyền phê duyệt,công trình xây dựng có tác động đến chất lượng công trình lân cận; ảnh hưởng đến môi trường, cộng đồng dân cư

SƠ ĐỒ TỔ CHỨC VÀ HOẠT ĐỘNG THANH TRA SỞ XÂY DỰNG

Chánh Thanh tra

Phó Chánh thanh tra

TTV phụ

trách tiếp

dân

TTV phụ trách thanh tra hành chính

TTV phụ trách thanh tra chuyên ngành

TTV phụ trách công tác báo cáo

Đội trưởng Đội Kiểm tra trật tự Đội phó Đội Kiểm tra trật

tự

Đội viên phụ

trách kiểm

Đội viên phụ trách kiểm

Đội viên phụ trách kiểm

Đội viên phụ trách kiểm

-Thanh tra về việc thực các quy định pháp luật về quy hoạch, kiến trúc

-Thanh việc thực hiện các qui định của pháp luật về hoạt động đầu tư xây dựng

-Thanh tra về việc thực hiện các qui định của Pháp luật về phát triển đô thị

- Thanh tra việc thực hiện thực hiện các quy định pháp luật về quản lý, sử dụng các công trình hạ tầng kỹ thuật

-Thanh tra việc thực hiện các qui định pháp luật về phát triển quản lý sử dụng nhà ở, kinh doanh bất đông sản, quản lý, sử dụng nhà công sở trong phạm vi chức năng quản lý nhà nước của bộ xây dựng

- Kiểm tra hoạt động xây dựng

- Kiểm tra vệ sinh môi trường và đô thị

- Kiểm tra lập biên bản vi phạm hành sử dụng đất đai không đúng mục đích quy hoạch

- Kiểm tra lấn chiếm đất công, các hành vi lấn chiếm long đường, vĩa hè trái phép;

2.2 Thực hiện Pháp luật thanh tra xây dựng ở địa bàn tỉnh Kiên Giang

2.1.2Nhiệm vụ, quyền hạn thanh tra xây dựng trên địa bàn tỉnh Kiên Giang

Thanh tra Sở xây dựng có những nhiệm vụ và quyền hạn được qui định tại điều 24 Luật thanh tra năm 2010 cụ thể như sau :

- Xây dựng kế hoạch thanh tra trình Giám đốc sở phê duyệt; tổ chức thực hiện kế hoạch thanh tra thuộc trách nhiệm của Thanh tra sở; hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện kế hoạch thanh tra của cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc sở

-Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc quyền quản lý trực tiếp của sở

-Thanh tra việc chấp hành pháp luật chuyên ngành, quy định về chuyên môn – kỹ thuật, quy tắc quản lý ngành, lĩnh vực của cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý của sở

- Thanh tra vụ việc khác do Giám đốc sở giao

- Hướng dẫn, kiểm tra cơ quan, đơn vị thuộc sở thực hiện quy định của pháp luật về thanh tra

-Yêu cầu Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc sở báo cáo về công tác thanh tra; tổng hợp, báo cáo kết quả về công tác thanh tra thuộc phạm vi quản lý của sở

-Theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý về thanh tra của Giám đốc sở, Thanh tra sở

-Kiểm tra tính chính xác, hợp pháp của kết luận thanh tra và quyết định

xử lý sau thanh tra của Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc sở đối với vụ việc thuộc ngành, lĩnh vực quản

lý nhà nước của sở khi cần thiết

-Thực hiện nhiệm vụ giải quyết khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật về khiếu nại, tố cáo

-Thực hiện nhiệm vụ phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật về phòng, chống tham nhũng

Thanh tra Sở Xây dựng thực hiện nhiệm vụ và quyền hạn theo quy định tại Điều 13 của Nghị định số 86/2011/NĐ-CP ngày 22/9/2011 của Chính phủ,

cụ thể như sau: