Bài giảng điện tử 12 cấu tạo vũ trụ thao giảng (9)

- Các hành tinh chuyển động quanh Mặt Trời theo cùng một chiều, cùng chiều quay của Mặt Trời quanh bản thân nó.. - Quỹ đạo của các hành tinh gần như cùng trên một vòng tròn,

- Hệ mặt trời gồm Mặt trời, các hành tinh và các tiểu hành tinh.

- Mặt trời là trung tâm của hệ (thiên thể duy nhất nóng sáng).+ Bán kính lớn gấp

- Nhân ở tâm Mặt

Trời rất nóng

khoảng 1,6.107K

- Quang cầu (quang

quyển), có bán kính

7.105 km, nhiệt độ

khoảng 6000K

- Mặt Trời là một quả cầu khí nóng sáng với 75% là Hiđrô và 35% là Hêli

- Khí quyển Mặt Trời

- Sự hoạt động của Mặt Trời

- Vết đen có màu

- Sự hoạt động của Mặt Trời

- Tai lửa: Lưỡi lửa

phun cao trên sắc

- Năng lượng của Mặt Trời

+ Hằng số Mặt trời: H = 1 360 W/m2+ Công suất bức xạ năng lượng của Mặt trời: P = 3,9.1026 W

Lớp Bề dày Thành phần

Lõi Khoảng 3000km Sắt, Niken

Lớp Manti Khoảng 3300km Silic và Magiê

Vỏ Khoảng 35km Đá granit

Vỏ

Lớp manti

LõiCấu tạo Trái Đất

Chuyển động của Trái Đất :

- Chu kì quay quanh

 Trái Đất có dạng phỏng cầu, bán kính xích đạo bằng 6378km, bán kính ở hai cực 6357km

Khối lượng riêng trung bình là 5520kg/m3

Trái đất

1 đơn vị thiên văn (đvtv) = 150 triệu km Khoảng cách từ Mặt Trời đến Trái Đất

Mộc tinh

Thổ

tinh

Thiên Vương tinh

Hải Vương

tinh

- Các hành tinh chuyển động quanh Mặt Trời theo

cùng một chiều, cùng chiều quay của Mặt Trời quanh bản thân nó

- Quỹ đạo của các hành tinh gần như cùng trên một vòng tròn, nghiêng góc với nhau rất ít Có thể coi hệ Mặt trời có cấu trúc hình đĩa phẳng

- Xung quanh các hành tinh có các vệ tinh, chúng

chuyển động gần như cùng trên một mặt phẳng với các hành tinh

- Các hành tinh được chia làm hai nhóm: “ nhóm Trái Đất” và “nhóm Mộc Tinh”

Thủy tinh

Các hành tinh nhóm trong gồm:

Thủy tinh Kim tinh

Trái đất Hỏa tinh

A

B

C

D

Các hành tinh nhóm ngoài gồm:

- Mộc tinh - Thổ tinh

- Hải vương tinh

- Thiên vương tinh

m: Khối lượng so với Trái Đất

R: Bán kính quỹ đạo tính theo đvtv

n: Số liệu vệ tinh đã biết ( số liệu năm 2007)

Vành đai tiểu hành tinh

Tiểu hành tinh là

những thiên thể

chuyển động quanh

Mặt trời theo các quỹ

đạo elip như các hành

tinh, có bán kính từ

2,2 đến 3,6 đvtv Tuy

nhiên chúng có kích

thước nhỏ hơn các

hành tinh rất nhiều

a Sao chổi

 Sao chổi là những khối khí đóng băng lẫn với đá, có đường kính vài kilômet, chuyển động quanh Mặt Trời theo những quỹ đạo elip rất hẹp mà Mặt Trời là một tiêu điểm ( điểm gần Mặt Trời nhất có thể giáp với

thủy tinh, điểm xa nhất giáp với Thiên Vương Tinh)

 Kích thước và khối

lượng nhỏ, được cấu

tạo bởi các chất dễ bốc

hơi như tinh thể băng,

amôniac, mêtan …

- Chu kì chuyển động

quanh Mặt Trời từ vài năm

đến trên 150 năm

Một số hình ảnh về sao chổi

 Thiên thạch là những

khối đá chuyển động

quanh Mặt Trời với

tốc độ hàng chục km/

s theo các quỹ đạo rất

khác nhau.

 Khi một thiên thạch

bay gần một hành

tinh nào đó thì nó sẽ

bị hút và có thể xảy

ra sự va chạm của

thiên thạch với hành

tinh.

 Khi thiên thạch bay

vào Trái Đất nó bị

ma sát mạnh với khí

quyển nên nóng sáng

và bốc cháy tạo

thành sao băng.

b.Thiên thạch

a Mỗi ngôi sao thực chất là một khối khí nóng sáng như Mặt Trời Vì khoảng cách quá xa Trái Đất nên

mỗi ngối sao ta thấy chỉ là một chấm sáng, độ sáng

rất nhỏ chỉ quan sát được bằng kính thiên văn

b Nhiệt độ trong lòng các ngôi sao lên tới hàng chục triệu độ, trong đó xảy ra các phản ứng nhiệt hạch:

+ Sao nóng nhất có nhiệt độ khoảng 50.000 K, nhìn từ Trái Đất có màu xanh lam

+ Sao nguội nhất có nhiệt độ khoảng 3000 K, sao này có màu đỏ:

+ Mặt Trời có nhiệt độ bề ngoài 6000 K, có màu vàng

c Khối lượng các sao từ 0,1 đến vài chục lần khối

lượng Trái Đất

+ Sao chắt: có nhiệt độ bề ngoài cao nhất, bán kính chỉ bằng 1 phần trăm hay 1 phần nghìn bán kính

Mặt Trời

+ Sao kềnh: có nhiệt độ bề ngoài thấp nhất, bán

kính lớn gấp hàng nghìn lần bán kính Mặt Trời

d Sao đôi: cặp sao có khối lượng tương đương

nhau, quay xung quanh một khối tâm chung

e Các sao mới có nhiệt độ tăng lên hàng vạn lần

- Các sao siêu mới có nhiệt độ tăng lên hàng triệu lần

- Ngoài ra còn có một số sao không phát sáng:

punxa và lỗ đen

+ Punxa: hoàn toàn bằng nơtrôn, phát ra sóng vô

tuyến rất mạnh ( có từ trường mạnh và quay

nhanh quanh một trục)

+ Lỗ đen: Cấu tạo bằng nơtrôn xếp khít chặt với

nhau, có khối lượng riêng rất lớn Gia tốc trọng

trường gần lỗ đen lớn đến nỗi phôtôn rơi vào đó

cũng bị lỗ đen hút vào

f Ngoài ra còn có những đám “mây sáng” gọi là

tinh vân Tinh vân là một đám bụi khổng lồ được rọi bởi ánh sáng của các sao gần đó hoặc những đám khí bị iôn hóa được phóng ra từ một sao mới hay sao siêu mới

Sao xanh Sao trắng

Sao lùn đỏ

Một số hình ảnh minh họa

Sao đôi

a Là một hệ thống sao gồm nhiều sao và tinh vân

b, Thiên hà Tiên Nữ: cách chúng ta hai triệu năm ánh sáng.

c Đa số các Thiên Hà có dạng xoắn ốc, một số có

dạng elipxôit, một số có dạng không xác định Đường kính của Thiên Hà khoảng 100.000 năm ánh sáng

Một số hình ảnh về Thiên Hà

- Các nhà thiên văn mô phỏng: Ngân Hà có dạng đĩa phẳng, phần giữa phồng to, ngoài mép dẹt, bề dày chỗ phồng to nhất khoảng 150.000 năm ánh sáng.

- Hệ Mặt Trời nằm trên mặt phẳng đi qua tâm,

vuông góc với trục của Thiên Hà cách tâm khoảng 2/3 bán kính của nó

- Ngân Hà có dạng xoắn ốc

- Ngân Hà chúng ta là thành viên của một đám

gồm 20 Thiên Hà Đến nay người ta phát hiện

ra khoảng 50 đám Thiên Hà

- Nằm ngoài Thiên Hà, phát xạ mạnh một cách bất thường các sóng vô tuyến và tia X

- Công suất phát xạ quaza lớn đến mức người ta cho rằng phản ứng nhiệt hạch không cung cấp đủ năng lượng cho quá trình phát xạ này

- Càng xa Ngân Hà thì mật độ quaza càng lớn

- Đây là cơ sở cho thuyết về vụ nổ BigBang