Lựa chọn bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT quang minh hà nội

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2 KHOA GIÁO DỤC THỂ CHẤT TRẦN THỊ HẬU LỰA CHỌN BÀI TẬP SỨC MẠNH BẬT NHẢY NÂNG CAO HIỆU QUẢ KỸ THUẬT ĐẬP BÓNG CHO HỌC SINH ĐỘI TUYỂN BÓNG CHUYỀN NAM TR

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

KHOA GIÁO DỤC THỂ CHẤT

TRẦN THỊ HẬU

LỰA CHỌN BÀI TẬP SỨC MẠNH

BẬT NHẢY NÂNG CAO HIỆU QUẢ

KỸ THUẬT ĐẬP BÓNG CHO HỌC SINH

ĐỘI TUYỂN BÓNG CHUYỀN NAM

TRƯỜNG THPT QUANG MINH - HÀNỘI

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Sư phạm GDTC

Hướng dẫn khoa học:

ThS Nguyễn Xuân Đoàn

HÀ NỘI - 2016

LỜI CAM ĐOAN

Tên tôi là: Trần Thị Hậu

Sinh viên K38 - Khoa GDTC, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2

Tôi xin cam đoan đề tài: “Lựa chọn bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội” là của riêng tôi, chưa được bảo vệ trước

một Hội đồng khoa học nào Toàn bộ những vấn đề đưa ra bàn luận, nghiên cứu đều mang tính thời sự, cấp thiết và đúng với thực tế khách quan của trường THPT Quang Minh - Hà Nội

Hà Nội, ngày 16 tháng 5 năm 2016

Sinh viên

Trần Thị Hậu

MỤC LỤC

ĐẶT VẤN ĐỀ 1

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 6

1.1 Quan điểm của Đảng và nhà nước về công tác GDTC trường học 6

1.2 Đặc điểm tâm – sinh lý lứa tuổi THPT 8

1.2.1 Đặc điểm tâm lý lứa tuổi THPT 8

1.2.2 Đặc điểm sinh lí lứa tuổi THPT 9

1.3 Xu hướng phát triển bóng chuyền hiện đại 12

1.4 Huấn luyện sức mạnh bật nhảy trong bóng chuyền 15

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kỹ thuật đập bóng 17

CHƯƠNG 2 NHIỆM VỤ, PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU 19

2.1 Nhiệm vụ nghiên cứu 19

2.2 Phương pháp nghiên cứu 19

2.2.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu có liên quan 19

2.2.2 Phương pháp phỏng vấn 19

2.2.3 Phương pháp quan sát sư phạm 20

2.2.4 Phương pháp kiểm tra sư phạm 20

2.2.5 Phương pháp thực nghiệm sư phạm 20

2.2.6 Phương pháp toán thống kê 20

2.3 Tổ chức nghiên cứu 22

2.3.1 Thời gian nghiên cứu 22

2.3.2 Đối tượng nghiên cứu 23

2.3.3 Địa điểm nghiên cứu 23

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 24 3.1 Thực trạng công tác GDTC và thực trạng huấn luyện sức mạnh bật nhảy trong nâng cao hiệu quả đập bóng của học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội 24 3.1.1.Thực trạng giảng dạy và tập luyện trong các giờ học chính khóa 24 3.1.2.Thực trạng giảng dạy và tập luyện các giờ ngoại khóa 24 3.1.3 Thực trạng đội ngũ giáo viên TDTT của trường THPT Quang Minh –

Hà Nội 25 3.1.4 Thực trạng cơ sở vật chất phục vụ công tác GDTC 25 3.1.5 Thực trạng quá trình huấn luyện sức mạnh bật nhảy cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh- Hà Nội 26 3.2 Lựa chọn, ứng dụng và đánh giá hiệu quả bài tập sức mạnh bật nhảy nhằm nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh – Hà Nội 28 3.2.1 Lựa chọn bài tập và test đánh giá bài tập phát triển sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả đập bóng 28 3.2.1.1 Cơ sở lựa chọn bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh 28 3.2.1.2 Lựa chọn bài tập phát triển sức mạnh 29 3.2.1.3 Phỏng vấn lựa chọn bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh –

Hà Nội 31 3.2.1.4 Phỏng vấn lựa chọn test đáng giá hiệu quả bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh – Hà Nội 35 3.2.1.5 Lựa chọn thời gian cho một buổi huấn luyện 38 3.2.1.6 Lựa chọn số buổi tập phát triển sức mạnh trong 1 tuần 39

3.2.1.7 Phỏng vấn lựa chọn về mức độ sử dụng thời gian cho một buổi tập phát

triển sức mạnh bật nhảy trong thời gian 90 phút 39

3.2.2 Ứng dụng và đánh giá hiệu quả bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả đập bóng cho đội tuyển bóng chuyền nam Trường THPT Quang Minh- Hà Nội 40

3.2.2.1 Tổ chức thực nghiệm 40

3.2.2.2 Kết quả kiểm tra trước thực nghiệm 40

3.2.2.3 Kế hoạch tổ chức thực nghiệm sư phạm 41

3.2.2.4 Kết quả kiểm tra sau thực nghiệm: 42

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 45

DANH MỤC CÁC TÀI LIỆU THAM KHẢO 47 PHỤ LỤC

DANH MỤC BIỂU BẢNG

Bảng 3.1 Thực trạng đội ngũ giáo viên TDTT trường THPT

Bảng 3.2 Thực trạng cơ sở vật chất phục vụ công tác GDTC 26

Bảng 3.3

Kết quả phỏng vấn lựa chọn bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả kĩ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh- Hà Nội (n=18)

31

Bảng 3.4

Kết quả phỏng vấn lựa chọn test đánh giá hiệu quả bài tập sức mạnh nâng cao kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh – Hà Nội (n=18)

35

Bảng 3.5

Kết quả phỏng vấn lựa chọn thời gian cho một buổi huấn luyện đối với đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh (n= 18)

38

Bảng 3.6

Kết quả phỏng vấn lựa chọn sử dụng thời gian cho một buổi tập huấn luyện sức mạnh đối với đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh (n = 18)

39

Bảng 3.7

Kết quả phỏng vấn lựa chọn về mức độ sử dụng thời gian cho một buổi huấn luyện sức mạnh bật nhảy đối với đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh (n= 18)

42

ĐẶT VẤN ĐỀ

Hiện nay đất nước ta đang trên đà đổi mới trên tất cả các lĩnh vực về kinh tế, chính trị, xã hội với mục tiêu đẩy mạnh công cuộc công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước vì sự nghiệp dân giàu, nước mạnh, xã hội, công bằng, dân chủ văn minh Để thực hiện tốt mục tiêu đó thì giáo dục và đào tạo con người, nguồn nhân lực chất lượng cao luôn được Đảng và Nhà nước quan tâm Bởi lẽ con người, lực lượng quan trọng có ý nghĩa quyết định trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc là mục tiêu chủ nghĩa xã hội

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ “Muốn có chủ nghĩa xã hội trước hết

phải có con nguời xã hội chủ nghĩa” [9] Chính xuất phát từ tinh thần đó mà

ngày nay trong sự nghiệp đổi mới của đất nước ta, giáo dục nói chung và giáo dục thể chất (GDTC) và thể dục thể thao (TDTT) trường học nói riêng có vai trò rất lớn trong đào tạo con nguời mới phát triển toàn diện và đầy đủ các phẩm chất: Đức - Trí - Thể - Mĩ - Lao động Do đó, việc phát triển GDTC và TDTT trường học là vấn đề hết sức quan trọng nhằm nâng cao sức khoẻ, đạo đức, lối sống lành mạnh góp phần làm phong phú đời sống tinh thần đồng thời tiếp thu có chọn lọc những thành tựu hiện đại Chính vì lẽ đó, nâng cao sức khoẻ con người là một vấn đề không chỉ nước ta mà rất nhiều quốc gia trên

thế giới quan tâm

Ngày nay dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự quan tâm của Nhà nước ngành Thể dục thể thao trong những năm gần đây đã có những bước phát triển đáng kể cả về Thể dục thể thao quần chúng và Thể dục thể thao thành tích cao Trong đó công tác đào tạo huấn luyện viên (HLV), vận động viên (VĐV) trẻ cho đất nước cũng rất được trú trọng Để đạt được thành tích thể thao cao thì việc đầu tiên cần làm đó là: Công tác tuyển chọn và huấn luyện phải có tính khoa học phù hợp với từng độ tuổi, giới tính và từng đối tượng

Bóng chuyền là một trong những môn thể thao đã và đang phát triển rộng rãi trên thế giới, một môn thể thao mang nhiều sôi nổi và hưng phấn đến cho người tham gia tập luyện, thi đấu cũng như những khán giả với tính lôi cuốn vốn có của mình, bóng chuyền đã thu hút được hàng triệu người trên thế giới tham gia tập luyện và thi đấu Về nguồn gốc thì có nhiều ý kiến cho rằng bóng chuyền xuất hiện đầu tiên ở Mỹ vào năm 1895, xuất hiện ở Việt Nam năm 1922 và đến ngày nay bóng chuyền đã trở thành một trong những môn thể thao được phổ biến rộng rãi trên toàn quốc và đã có nhiều tiến bộ nhất định: Kỹ thuật, chiến thuật và tâm lí của VĐV đang dần dần được hoàn thiện hơn Tuy vậy thành tích bóng chuyền của các VĐV nước ta so với các VĐV trong khu vực Châu Á còn có khoảng cách nhất định Điều này đặt ra cho các nhà chuyên môn, các HLV, các nhà khoa học một nhiệm vụ quan trọng: Cần phải có kế hoạch lâu dài trong tuyển chọn và đào tạo VĐV trẻ, nâng cao thành tích thể thao Việt Nam, đưa bóng chuyền Việt Nam xích lại gần với trình độ khu vực và quốc tế

Qua nghiên cứu sự phát triển của bóng chuyền hiện đại cho thấy ở những nước có nền thể thao tiên tiến những xu hướng mới cho bóng chuyền

có những đặc điểm sau: tuyển chọn VĐV có chiều cao, sức bật tốt; xu huớng huấn luyện kỹ chiến thuật, tâm lý và thể lực toàn diện; tấn công hàng sau, mở rộng phạm vi tấn công trên lưới; phát bóng mạnh, chính xác kết hợp với nhảy phát; chuyền 2 chính xác, kết hợp với nhảy chuyền; chuyên môn hoá vị trí trên sân, có cầu thủ Libero phòng thủ chuyên môn hóa

Do đó đòi hỏi các VĐV phải có trình độ kỹ thuật điêu luyện, thể lực dồi dào, tâm lí vững chắc

Hệ thống kỹ thuật bóng chuyền chia làm 2 loại: Kỹ thuật tấn công và

kỹ thuật phòng thủ:

Kỹ thuật phòng thủ bao gồm: Chắn bóng, yểm hộ, đỡ phát bóng và đỡ đập bóng

Kỹ thuật tấn công bao gồm: Phát bóng, chuyền bóng, đập bóng, trong

đó đập bóng là kỹ thuật tấn công chủ yếu trong thi đấu bóng chuyền, nó là yếu

tố chủ yếu quyết định đến thành tích thi đấu, là công cụ hữu hiệu nhất để ghi điểm, do vậy vai trò của nó vô cùng quan trọng

Trường THPT Quang Minh là trường nằm trong địa phận của thị trấn Chi Đông- huyện Mê Linh- Hà Nội, được thành lập dựa trên cơ sở chuyển đổi

từ trường THPT Bán công Quang Minh Dù không phải là trường chuyên TDTT, nhưng môn bóng chuyền vẫn được đưa vào giảng dạy và là môn thể thao đặc biệt được nhà trường và các giáo viên thể dục quan tâm chú trọng đầu tư và thành lập được đội tuyển bóng chuyền nam tham gia vào các cuộc thi của nhà trường và kì Hội khỏe Phù Đổng cấp huyện đạt được nhiều thành tích đáng kể; ngoài ra bóng chuyền đã lôi cuốn nhiều tầng lớp nhân dân trong thị trấn tham gia, tạo nên khí thế tập luyện TDTT sôi nổi

Tuy nhiên, trong những năm gần đây thành tích thi đấu bóng chuyền của nhà trường có xu hướng đi xuống và công tác huấn luyện đội tuyển trong trường THPT Quang Minh – Hà Nội còn có những hạn chế nhất định về kỹ thuật – chiến thuật bóng chuyền, các tố chất sức nhanh, sức mạnh, sự khéo léo…đặc biệt là sức mạnh trong khi bật nhảy để đập bóng ở các vị trí hàng trên dễ ghi điểm trong thi đấu Do đặc điểm của môn bóng chuyền, việc chiếm được độ cao trong những hoạt động gần lưới có vai trò cực kì quan trọng, đó là do sức bật nhảy của VĐV, việc tập trung những bài tập để phát triển sức nhanh, sức mạnh của các nhóm cơ thực hiện động tác bật nhảy là yếu tố cần thiết nhằm nâng cao hiệu quả trong đập bóng Qua quá trình theo dõi, tìm hiểu các em tập luyện và thi đấu, tôi nhận thấy khả năng bật nhảy đập bóng còn nhiều hạn chế, đạt hiệu quả chưa cao, điều này đã làm ảnh hưởng

không nhỏ tới chất lượng thi đấu của đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh- Hà Nội

Trong quá trình học tập và nghiên cứu để phục vụ cho công tác giảng dạy

và huấn luyện sau này, chúng tôi nhận thấy lựa chọn các bài tập sức mạnh bật nhảy nhằm nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển Bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh – Hà Nội là vấn đề hết sức cần thiết và quan trọng

Thông qua nghiên cứu tài liệu, môn bóng chuyền cũng đã có một số tác giả nghiên cứu như: Nguyễn Văn Đức, khóa luận tốt nghiệp năm 2012 với đề tài

“Lựa chọn bài tập phát triển sức mạnh bật nhảy nhằm nâng cao hiệu quả đập

bóng theo phương lấy đà ở vị trí số 4 của đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Thuận Thành số 1 - Bắc Ninh” [1]; Phùng Thị Huyền, khóa luận tốt

nghiệp năm 2014 với đề tài “Lựa chọn và ứng dụng bài tập phát triển sức

mạnh bật nhảy nhằm nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng ở vị trí số 2 cho đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Hàn Thuyên - Bắc Ninh”[3] Qua

tìm hiểu chúng tôi thấy chưa có đề tài nào nghiên cứu cho đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh – Hà Nội

Xuất phát từ thực tế trên, với mục đích muốn nâng cao trình độ đập bóng, thể lực cũng như trình độ thi đấu cho đội tuyển bóng chuyền nam của trường,

chúng tôi đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Lựa chọn bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội”

* Mục đích nghiên cứu

Thông qua nghiên cứu thực trạng công tác giảng dạy môn bóng chuyền

nói chung và kỹ thuật đập bóng nói riêng, đề tài lựa chọn được các bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội

* Giả thuyết khoa học

Nếu thực hiện tốt đề tài nghiên cứu, tìm ra được một số bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội thì hiệu quả tập luyện

và khả năng phối hợp các tố chất vận động được hoàn thiện, từ đó nâng cao được thành tích thi đấu bóng chuyền và kỹ thuật đập bóng của học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội sẽ tốt hơn

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1 Quan điểm của Đảng và nhà nước về công tác GDTC trường học

Những năm gần đây, sự nghiệp thể dục, thể thao nước ta đã có nhiều tiến bộ Thể dục thể thao quần chúng tiếp tục phát triển với nhiều hình thức đa dạng, góp phần nâng cao sức khoẻ, xây dựng lối sống lành mạnh, cải thiện đời sống văn hoá, tinh thần của nhân dân Thể thao thành tích cao có bước phát triển, thành tích một số môn đạt được trình độ châu Á và thế giới Cơ sở vật chất, kỹ thuật cho thể dục, thể thao từng bước được nâng cấp và xây dựng mới Hợp tác quốc tế về thể thao được tăng cường, vị thế của thể thao Việt Nam được nâng cao, nhất là ở khu vực Đông Nam Á

Đạt được những thành tích trên là do sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy đảng, chính quyền; sự nỗ lực phấn đấu của huấn luyện viên, vận động viên và cán bộ thể dục thể thao Để tăng cường phát triển mạnh mẽ của

sự nghiệp thể dục, thể thao trong những năm tới, Đảng ta luôn có những nghị quyết, quyết định kịp thời đề ra những chủ trương đường lối đẩy mạnh tiến trình phát triển như: Nghị quyết số 08- NQ/TW năm 2011 về tăng cường sự lãnh đạo của đảng, tạo bước phát triển mạnh mẽ về thể dục, thể thao đến năm

2020

Nghị quyết đã nêu rõ: “Đầu tư cho thể dục thể thao là đầu tư cho con

người, cho sự phát triển của đất nước Tăng tỷ lệ chi ngân sách nhà nước, ưu tiên đầu tư xây dựng cơ sở vật chất thể dục, thể thao và đào tạo vận động viên thể thao thành tích cao; đồng thời phát huy các nguồn lực của xã hội để phát triển thể dục, thể thao, phát huy mạnh mẽ vai trò của các tổ chức xã hội trong quản lý, điều hành các hoạt động thể dục, thể thao” [6]

Quyết định số 641/QĐ- TTg, về việc quy hoạch phát triển thể lực, tầm

vóc người Việt Nam giai đoạn: 2011- 2030 đã nêu rõ: “Nâng cao chất lượng

giờ học thể dục chính khóa; tổ chức các hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa, hướng dẫn học sinh tự luyện tập thể dục thể thao để tăng cường thể lực, cải thiện chiều cao thân thể” [7]

GDTC là một mặt của giáo dục toàn diện, đảm bảo phát triển con người hài hòa về thể chất, xây dựng nhân cách con người, chăm sóc sức khỏe, tăng cường thể chất của nhân dân được coi là một nhiệm vụ quan trọng của Đảng

và Chính phủ, đồng thời góp phần xây dựng chiến lược phát triển con người Việt Nam trong sự nghiệp đổi mới của đất nước Cho đến nay, Đảng và Nhà nước ta vẫn không ngừng quan tâm, chỉ đạo ngành thể dục, thể thao nước nhà

nỗ lực phấn đấu thực hiện bằng được mục tiêu quan trọng

Ngày 3/12/2010 Quyết định số 2198/QĐ- TTg về việc phê duyệt chiến

lược phát triển TDTT Việt Nam đến năm 2020, mục tiêu là: “Tiếp tục mở

rộng và đa dạng hóa các hoạt động thể dục, thể thao quần chúng, thể dục, thể thao giải trí đáp ứng nhu cầu giải trí của xã hội và tạo thói quen hoạt động, vận động hợp lý suốt đời Đẩy mạnh công tác giáo dục thể chất và thể thao trường học, bảo đảm yêu cầu phát triển con người toàn diện, làm nền tảng phát triển thể thao thành tích cao và góp phần xây dựng lối sống lành mạnh trong tầng lớp thanh – thiếu niên ” [8]

Vì vậy, GDTC trường học là bộ phận hữu cơ của mục tiêu giáo dục – đào tạo, là một mặt quan trọng trong hệ thống GDTC trường học Cùng với thể thao thành tích cao, GDTC trường học góp phần đảm bảo cho nền TDTT nước nhà phát triển cân đối và đồng bộ, để thực hiện mục tiêu giáo dục và đào tạo thế hệ trẻ phát triển toàn diện, cùng với thực hiện mục tiêu chiến lược củng cố, xây dựng và phát triển nền TDTT Việt Nam từ nay đến 2020, đưa nền TDTT nước nhà hòa nhập và tranh đua với các nước trong khu vực và trên thế giới

1.2 Đặc điểm tâm - sinh lý lứa tuổi THPT

1.2.1 Đặc điểm tâm lý lứa tuổi THPT

Trong tâm lý học lứa tuổi các nhà khoa học quan niệm tuổi thanh niên

là giai đoạn phát triển bắt đầu từ lúc dậy thì và kết thúc khi bắt đầu vào tuổi người lớn Giới hạn thứ nhất là sinh lý và giới hạn thứ hai là giới hạn xã hội

đã chỉ ra tính chất phức tạp về nhiều mặt của hiện tượng

Vị trí của thanh niên có tính chất không xác định (ở mặt này họ được coi là người lớn, mặt khác lại không), tính chất đó và những yêu cầu đề ra cho thanh niên được phản ánh một cách độc đáo về tâm lý thanh niên Vị trí

“không xác định” của thanh niên là một tất yếu khách quan Người lớn phải tìm cách tạo điều kiện cho việc xây dựng một phương thức sống mới phù hợp với mức độ phát triển chung của họ bằng cách khuyến khích hành động có ý thức trách nhiệm và khuyến khích sự giáo dục lẫn nhau trong tập thể thanh niên mới lớn

Về mặt tâm lý, các em tỏ ra mình là người lớn, muốn để cho mọi người tôn trọng mình, đã có một trình độ hiểu biết nhất định, có khả năng phân tích tổng hợp, muốn hiểu biết nhiều, có nhiều hoài bão, nhưng còn nhiều nhược điểm và thiếu kinh nghiệm trong cuộc sống

Tuổi này chủ yếu là tuổi hình thành thế giới quan, tự ý thức, hình thành tính cách và hướng về tương lai Đó cũng là tuổi của lãng mạn, mơ ước độc đáo và mong cho cuộc sống tốt đẹp hơn, đó là tuổi đầy nhu cầu sáng tạo, nảy

nở những tình cảm mới, trong đó có mối tình đầu thường để lại dấu vết trong sáng trong suốt cuộc đời Thế giới quan không phải là niềm tin lạnh nhạt, khô khan, trước hết đó là sự say mê, ước vọng, nhiệt tình

Hứng thú: Các em đã có thái độ tự giác tích cực trong học tập xuất

phát từ động cơ học tập đúng đắn và hướng tới việc lựa chọn nghề sau khi học xong phổ thông trung học Song hứng thú học tập cũng còn do nhiều động cơ

khác như: giữ lời hứa với bạn, đôi khi do tự ái, hiếu danh Cho nên giáo viên cần định hướng các em xây dựng động cơ đúng đắn để các em có được hứng thú bền vững trong học tập nói chung và trong giáo dục thể chất nói riêng

Tình cảm: So với lứa tuổi trước thì lứa tuổi THPT biểu lộ rõ rệt hơn

tình cảm gắn bó và yêu quý mái trường mà các em sắp từ giã, đặc biệt đối với những giáo viên giảng dạy các em (yêu, ghét rõ ràng) Giáo viên gây được thiện cảm và sự tôn trọng là một trong những thành công Điều đó giúp giáo viên thuận lợi trong quá tình giảng dạy, nó thúc đẩy các em tích cực, tự giác trong tập luyện và ham thích môn TDTT Do vậy, giáo viên phải là người mẫu mực, công bằng, biết động viên kịp thời và quan tâm đúng mực với học sinh và tôn trọng kết quả học tập cũng như tình cảm của học sinh

Trí nhớ: Ở lứa tuổi này các em hầu như không còn tồn tại việc ghi nhớ

máy móc do các em đã biết cách ghi nhớ có hệ thống, đảm bảo tính logic, tư duy chặt chẽ và lĩnh hội được bản chất vấn đề cần học tập

Các phẩm chất ý chí rõ ràng hơn và mạnh mẽ hơn các học sinh các lứa tuổi trước đó Các em có thể hoàn thành các bài tập khó và đòi hỏi sự khắc phục lớn trong tập luyện

1.2.2 Đặc điểm sinh lí lứa tuổi THPT

1.2.2.1 Đặc điểm sinh lý chung

Ở lứa tuổi này là thời kì đạt được sự trưởng thành về mặt thể lực, cơ thể phát triển tương đối hoàn chỉnh, nhưng sự phát triển cơ thể còn kém so với sự phát triển cơ thể của người lớn Tuổi thanh niên bắt đầu thời kì phát triển về mặt chức năng sinh lý tương đối ổn định, khả năng hoạt động của cơ thể nâng cao hơn Có ý nghĩa trong giáo dục và huấn luyện là sự phát triển mạnh mẽ

của các hệ cơ quan cũng như thể lực dần được phát triển hoàn thiện

1.2.2.2 Hệ thần kinh

Hệ thần kinh tiếp tục được phát triển để đi đến hoàn thiện Khả năng tư duy, khả năng phân tích, tổng hợp và trừu tượng hóa được phát triển tạo thuận lợi cho việc hình thành nhanh chóng chức phận có điều kiện Đây là đặc điểm thuận lợi để các em nhanh chóng tiếp thu và hoàn thiện kĩ thuật động tác Tuy nhiên, đối với một số nội dung luyện tập mang tính đơn điệu, không hấp dẫn làm cho các em nhanh chóng mệt mỏi Cần thay đổi nhiều hình thức tập luyện một cách phong phú, đặc biệt tăng cường các hình thức thi đấu, trò chơi để gây hứng thú và tạo điều kiện hoàn thành tôt các nội dung tập luyện chính, nhất là các nội dung tập luyện về sức bền

Ngoài ra do sự hoạt động mạnh của tuyến giáp, tuyến sinh dục, tuyến yên, làm cho tính hưng phấn của hệ thần kinh chiếm ưu thế giữa hưng phấn

và ức chế không cân bằng đã ảnh hưởng đến thể lực đặc biệt là các em nam, tính nhịp điệu giảm sút nhanh chóng, khả năng chịu đựng lượng vận động yếu Vì vậy, giáo viên cần sử dụng các nội dung tập luyện thích hợp và thường xuyên quan sát cơ thể học sinh để có các biện pháp giải quyết kịp thời

1.2.2.3 Hệ vận động

Hệ xương: Bắt đầu giảm tốc độ phát triển Mỗi năm nữ cao thêm

0,5-1cm, nam cao thêm 1-3cm Tập luyện TDTT một các thường xuyên liên tục làm cho bộ xương khỏe mạnh hơn, ở lứa tuổi học sinh phổ thông trung học, các xương nhỏ như xương cổ tay, bàn tay hầu như đã hoàn thiện nên các em

có thể tập luyện một số động tác trèo chống, mang vác vật nặng mà không làm tổn hại hoặc không tạo sự phát triển lệch lạc của cơ thể Cột sống đã ổn định hình dáng, nhưng vẫn chưa được hoàn thiện, vẫn có thể cong vẹo Cho nên, việc tiếp tục bồi dưỡng tư thế chính xác thông qua hệ thống nội dung tập luyện như đi, chạy, nhảy, thể dục nhịp điệu, thể dục cơ bản… Cho các em vẫn rất cần thiết và không thể xem nhẹ

Riêng đối với các em nữ, xương xốp hơn các em nam, ống tủy rỗng hơn, chiều dài ngắn hơn, bắp thịt nhỏ hơn và yếu hơn Vì thế, trong quá trình giáo dục thể chất không thể sử dụng các nội dung tập luyện có khối lượng vận động và cường độ như nam mà phải có sự phù hợp với đặc điểm giới tính

Hệ cơ: Các tổ chức cơ phát triển muộn hơn xương nên cơ co vẫn còn

tương đối yếu, các bắp cơ lớn phát triển tương đối nhanh (cơ đùi, cơ cánh tay) còn các cơ nhỏ (cơ bàn tay, ngón tay) phát triển chậm hơn Các cơ co phát triển sớm hơn các cơ duỗi đặc biệt là các cơ duỗi của nữ lại càng yếu Đặc biệt vào tuổi 16 các tổ chức mỡ dưới da của nữ phát triển mạnh, nên ảnh hưởng tới việc phát triển sức nhanh của cơ thể Nói chung, cuối thời kỳ học sinh phổ thông trung học cở sở và bắt đầu thời kỳ học phổ thông trung học là thời kỳ cơ bắp phát triển nhất

Do vậy, cần tập những nội dung tập luyện phát triển sức mạnh, để góp phần thúc đẩy sự phát triển các cơ Nhưng các nội dung tập luyện không nên chỉ có treo hoặc chống đơn thuần mà phải là những nội dung tập luyện kết hợp giữa treo và chống cùng với những nội dung tập luyện khắc phục lực đối kháng khác nữa Tập như vậy vừa phát triển các cơ co, cơ duỗi, vừa giảm nhẹ sức chịu đựng của các cơ khi tập luyện liên tục trong thời gian dài Các nội dung tập luyện phải đảm bảo nguyên tắc vừa sức và đảm bảo tất loại cơ (to, nhỏ) đều được phát triển Nhưng đối với nữ cần có yêu cầu riêng, tính chất động tác của nữ cần toàn diện mang tính mềm dẻo, nhịp điệu khéo léo

1.2.2.4 Hệ tuần hoàn

Hệ tuần hoàn của lứa tuổi THPT đang phát triển và đi đến hoàn thiện Buồng tim phát triển tương đối hoàn chỉnh, mạch đập của nam 70-80 lần/phút, của nữ 75-85 lần/phút Hệ thống điều hòa vận mạch phát triển tương đối hoàn chỉnh Phản ứng của hệ tuần hoàn trong vận động tương đối rõ rệt, nhưng sau vận động mạch đập và huyết áp hồi phục tương đối nhanh chóng

Cho nên lứa tuổi này có thể tập luyện những nội dung tập luyện dài sức và những nội dung tập luyện có khối lượng và cường độ vận động tương đối lớn hơn học sinh trung học cơ sở, khi sử dụng các nội dung tập luyện có khối lượng vận động và cường độ vận động lớn hoặc các nội dung tập luyện phát triển sức bền cần phải thận trọng và thường xuyên kiểm tra theo dõi trạng thái sức khỏe của học sinh

1.2.2.5 Hệ hô hấp

Đã phát triển và tương đối hoàn thiện, vòng ngực trung bình của nam từ

67 - 72cm, của nữ từ 69 - 74cm Tuy nhiên, các cơ hô hấp vẫn còn yếu nên sức co giãn của lồng ngực ít, chủ yếu là co giãn cơ hoành Trong tập luyện cần thở sâu và tập trung chú ý thở bằng ngực và các nội dung tập luyện bơi, chạy cự ly trung bình, việt dã có tác dụng tốt đến phát triển hệ hô hấp

1.3 Xu hướng phát triển bóng chuyền hiện đại

Bóng chuyền là một môn thể thao giàu tính cảm xúc và thông minh sáng tạo Đặc điểm tâm lý trong hoạt động của vận động viên bóng chuyền được xác định bởi luật thi đấu, tính chất của hoạt động thi đấu và những đặc điểm khách quan của cuộc đấu

Các dạng hành động chủ yếu của đội tuyển bóng chuyền như sự di chuyển nhanh, những động tác nhảy, những động tác đỡ bóng, đều có sự liên quan trực tiếp tới sự mạo hiểm nhất định Vì vậy, đòi hỏi VĐV bóng chuyền không chỉ có kỹ - chiến thuật điêu luyện, tâm lý vững vàng, ý chí quyết thắng

mà còn phải có một thể lực tốt nhất đáp ứng được sự căng thẳng và cường độ lớn và thời gian trận đấu kéo dài mới có thể hoàn thành nhiệm vụ… Sự khác biệt nhất của kĩ thuật bóng chuyền là thời gian tiếp xúc bóng rất ngắn, không được ném bóng và giữ bóng Tất cả những hành động VĐV luôn biến đổi, tính phức tạp của hoạt động thi đấu được biểu hiện ở chỗ tất cả các động tác

kỹ thuật được áp dụng trong sự phối hợp và trong những điều kiện khác nhau

đòi hỏi VĐV phải có độ chính xác và khả năng phán đoán tình huống và kỹ thuật động tác tốt, biết chuyển đổi nhanh chóng từ những hình thức động tác này sang động tác khác và thực hiện chúng hoàn toàn khác nhau về nhịp độ, tốc độ và tính chất

Hầu hết các hoạt động trong bóng chuyền đều diễn ra trên cơ sở của cảm nhận thị giác Kĩ năng quan sát tình thế và sự thay đổi vị trí của các VĐV trên sân, sự chuyển động của bóng, cũng như khả năng phán đoán nhanh trong điều kiện phức tạp là những tố chất quan trọng nhất của VĐV bóng chuyền Các hoạt động của VĐV bóng chuyền phụ thuộc trực tiếp vào hoạt động của đồng đội, nhiệm vụ và hoạt động của mỗi thành viên trong đội phải theo đúng chức năng của mình, nhưng phải phù hợp với nhiệm vụ chung của toàn đội như: sự phối hợp với nhau, sự yểm trợ lẫn nhau và sự phối hợp ăn ý của từng cầu thủ, từng nhóm và toàn đội góp phần nâng cao tinh thần đồng đội trong thi đấu tạo nên một thành tích tốt nhất

Bóng chuyền là môn thể thao mang tính đối kháng và không mang tính chu kỳ, do đó các hoạt động thi đấu thường diễn ra rất đa dạng, tình huống trận đấu không dự báo được chính xác, do vậy chỉ có tập luyện lâu dài và có trình độ cao mới có thể xử lý đạt hiệu quả cao ở các phương án tấn công cũng như phòng thủ Chiến thuật bóng chuyền hiện đại rất đa dạng và phong phú,

có nhiều trường phái khác nhau, song tất cả đều rất biến hóa, linh hoạt với nhiều sáng tạo mới, do đó trong công tác huấn luyện việc dẫn dắt một đội bóng chuyền có thành tích thi đấu cao là việc làm rất tỉ mỉ, đòi hỏi phải trải qua các khâu tuyển chọn tài năng và có đủ thời gian cần thiết để đạt kết quả như ý muốn

Nghiên cứu đặc trưng các môn thể thao có ý nghĩa quyết định tới việc định hướng phát triển, lựa chọn nội dung, hình thức, phương pháp huấn luyện môn thể thao đó để bồi dưỡng, đào tạo được người tài thi đấu thể thao phù

hợp yêu cầu phát triển của nó Nhiều chuyên gia bóng chuyền thế giới, đặc biệt là các nước phương Đông như: Trung Quốc, Nhật Bản, những nước đã đạt được thành tích đỉnh cao thế giới về bóng chuyền, từ kinh nghiệm thành công đã nghiên cứu định hướng phát triển và đưa ra đặc trưng của bóng chuyền hiện đại là: toàn diện, nhanh, cao, biến Đó là những nhân tố chính quan trọng không thể thiếu hay coi nhẹ, hình thức để giành thắng lợi trong thi đấu bóng chuyền đỉnh cao Các năng lực đó thể hiện ở các mặt:

Toàn diện: Chỉ trình độ nắm vững toàn diện các mặt trong đó có kỹ

thuật, chiến thuật bóng chuyền phải đạt mức điêu luyện, chuẩn, thực dụng, bao gồm cá nhân vận động viên và đội phải đạt mức toàn diện

Xu hướng toàn diện của bóng chuyền là đặc trưng có tính quy luật, nghĩa là vận động viên giỏi, có trữ lượng phát triển toàn diện, vững vàng là điều kiện để nâng cao năng lực thi đấu, biến hóa linh hoạt và sáng tạo

Nhanh: Chỉ nhịp độ vận động, tốc độ trận đấu nhanh Nhanh trong

bóng chuyền chỉ tốc độ động tác nhanh, nhịp độ phối hợp liên tiếp nhanh, chuyển đổi liên tục phòng thủ và tấn công nhanh Ngoài ra, nhanh còn chỉ sự tăng tốc và giảm tốc để tạo ra sự biến đổi tốc độ biến hóa động tác Nhanh theo nội hàm, thường hiểu gồm các mặt phản ứng nhanh, tần số động tác nhanh, di chuyển vận động nhanh và bật nhảy nhanh

Cao: Chỉ độ cao khống chế trên lưới và cả so với lưới, bao gồm chiều

cao đứng, tay dài tức là chiều cao với tay và sức bật Những năm gần đây, bóng chuyền xuất hiện xu thế nhiều người cao, nhiều đội nam có không ít vận động viên cao trên 2m, các đội nữ cao trên 1m85 cũng là phổ biến

Biến: Chỉ năng lực phối hợp các loại kỹ, chiến thuật cũng như năng lực

vận dụng kỹ năng, kỹ xảo, căn cứ vào đối thủ và các tình huống biến hóa khác nhau trên sân để tìm cách thay đổi hình thái vận động như: biến tốc, biến tầm, biến vị trí, biến lực, biến đường, biến hình tay, biến đổi động tác

Biến do năng lực thần kinh linh hoạt và trữ lượng kỹ năng, kỹ xảo phòng thủ được hình thành, tích lũy qua huấn luyện Biến và nhanh kết hợp chặt chẽ với nhau và là cơ sở tác động lẫn nhau phát triển, trong nhanh có biến, muốn biến phải có nhanh Qua đó thấy biến hóa yêu cầu VĐV bóng chuyền phải có năng lực sáng tạo ở mức cao đồng thời phải phát triển toàn

diện các tố chất thể lực thành phần của VĐV bóng chuyền

1.4 Huấn luyện sức mạnh bật nhảy trong bóng chuyền

Sức mạnh là khả năng của con người khắc phục sức cản bên ngoài bằng

sự gắng sức của cơ bắp

Về phương diện sinh lý, sức mạnh của cơ phụ thuộc vào: trạng thái chung của hệ thần kinh trung ương; hoạt động của vỏ đại não; tiết diện sinh lý của cơ; các quá trình sinh hóa diễn ra khi cơ hoạt động và mức độ mệt mỏi của cơ Sức mạnh phát triển nhờ tập luyện những bài tập căng thẳng cơ bắp

Trong môn bóng chuyền, đa số các động tác kỹ thuật đều đòi hỏi sức mạnh chuyên môn rất lớn Trong kỹ thuật phức tạp như đập bóng, chắn bóng VĐV phải có một sức mạnh tổng hợp rất cao, trong đó sức bật có ý nghĩa đặc biệt quan trọng Do đặc điểm của môn bóng chuyền, việc chiếm được độ cao trong những hoạt động ở gần lưới có vai trò cực kì quan trọng, có được độ cao

là do sức bật của VĐV Sức bật phụ thuộc vào sức mạnh của cơ chân và tốc

độ co rút của cơ Việc tập trung những bài tập để phát triển sức mạnh và sức nhanh của các nhóm cơ thực hiện động tác bật nhảy là vô cùng cần thiết Vì vậy huấn luyện sức mạnh bật nhảy nó có vai trò quan trọng quyết định đến kết quả của mỗi trận đấu, thành tích của mỗi VĐV và cả đội bóng Theo các nhà nghiên cứu lý luận đã xác định và phân sức mạnh thành 4 nhóm: Sức mạnh tương đối, sức mạnh tuyệt đối, sức mạnh bền, sức mạnh tốc độ

Sức mạnh tương đối: Là tỷ số giữa sức mạnh tuyệt đối và trọng lượng

cơ thể

Sức mạnh tuyệt đối: Là năng lực khắc phục lực cản lớn nhất với sự nỗ

lực của cơ bắp làm cơ sở phát triển các tố chất thể lực

Sức mạnh bền: Là khả năng chống lại mệt mỏi của VĐV khi hoạt động

sức mạnh trong một thời gian dài

Sức mạnh tốc độ: Là khả năng khắc phục lực cản với tốc độ co cơ cao

dùng để tạo ra thành tích trong các môn thể thao hoạt động có chu kỳ, như các môn chạy, bơi, đua thuyền

Phương pháp huấn luyện sức mạnh trong bóng chuyền:

Huấn luyện sức mạnh là huấn luyện bằng những hình thức của lượng vận động phục vụ trực tiếp cho việc nâng cao sức mạnh tối đa, sức mạnh- nhanh và sức nhanh- bền

Trong huấn luyện sức mạnh chủ yếu dùng các phương pháp nỗ lực tối

đa, nỗ lực lặp lại và nỗ lực động

Phương pháp nỗ lực tối đa: có tác dụng phát triển khả năng gắng sức cơ bắp lớn và có giá trị giáo dục ý chí cao Phương pháp này chủ yếu sử dụng những bài tập chuyên môn đòi hỏi sức mạnh lớn và tối đa, xen kẽ bằng khoảng thời gian nghỉ ngơi Với phương pháp này, sức mạnh cơ bắp lúc đầu phát triển nhanh

Phương pháp nỗ lực lặp lại: có tác dụng chủ yếu tăng khối lượng cơ bắp Thực chất của phương pháp này là tập nhiều lần lặp đi lặp lại đến lúc xuất hiện mệt mỏi, trong đó khối lượng vận động có thể ở mức trung bình hoặc lớn Tính chất của bài tập nhằm tạo cho vận động viên có sự cố gắng về thần kinh - cơ

Phương pháp nỗ lực động cho phép tạo ra sức mạnh tốc độ (khả năng thể hiện sức mạnh trong hoạt động nhanh chóng)

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kỹ thuật đập bóng

Kỹ thuật đập bóng là những kỹ thuật cơ bản trong bóng chuyền, là động tác kỹ thuật tấn công trên lưới bằng động tác một tay đánh bóng sang sân đối phương và là khâu cuối cùng của việc thực hiện hệ thống chiến thuật tấn công và phản công Nó giữ vai trò quyết định trong việc dứt điểm và giành quyền phát bóng Đập bóng là một biện pháp tấn công tích cực có hiệu lực nhất trong thi đấu bóng chuyền Trong hệ thống các môn thể thao mang tính đối kháng nói chung và môn bóng chuyền nói riêng thì đều được chia làm hai

hệ thống kỹ thuật là tấn công và phòng thủ Đối với kỹ thuật đập bóng thuộc

hệ thống kỹ thuật tấn công trong thi đấu bóng chuyền, bao gồm:

Đập bóng chính diện: được sử dụng phổ biến trong huấn luyện và thi đấu bóng chuyền

Đập bóng nghiêng mình: trong thi đấu bóng chuyền hiện đại kỹ thuật đập bóng nghiêng mình hiện không còn được sử dụng nhiều

Ngoài ra, căn cứ vào từng tình huống mà người ta có thể phân chia thành một số kỹ thuật mang tính chiến thuật như: đập nhanh (nhanh trước, nhanh sau), đập lao, đập chồng, đập giãn biên, đập trung bình, đập bóng hàng sau

Đập bóng là một kỹ thuật khó trong các kỹ thuật của bóng chuyền, bởi

vì phải thực hiện động tác nhanh trong thời gian ngắn vì vậy cần nhiều đến sức nhanh, sức mạnh, khéo léo Trong điều kiện không có điểm tựa và phải đạt được hiệu quả cao, có uy lực lớn để phá vỡ hàng phòng thủ của đối phương Vì vậy chúng tôi thấy rằng đập bóng có rất nhiều yếu tố ảnh hưởng đến nó Tuy nhiên, để có tính khách quan chúng tôi tiến hành trao đổi tọa đàm với các HLV, chuyên gia về bóng chuyền để tìm hiểu các yếu tố ảnh hưởng đến kỹ thuật đập bóng như sau:

Kỹ thuật hoàn hảo, khả năng phối hợp vận động tốt, phán đoán nhanh,

di động, cảm giác không gian, thời gian thực hiện động tác chính xác

Trình độ chuẩn bị thể lực toàn diện Đặc biệt là sức bật nâng trọng tâm

cơ thể và khả năng khống chế bản thân trong trạng thái không có điểm tỳ

Sức mạnh của các nhóm cơ: cơ chi dưới, cơ thân mình…

Tâm lý thi đấu vững vàng và kinh nghiệm thi đấu cao

Tóm lại các yếu tố ảnh hưởng tới VĐV là rất lớn, nhưng tùy từng điều kiện cụ thể, đối tượng, lứa tuổi, giới tính, trình độ tập luyện, điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị mà HLV phải tìm ra yếu tố ảnh hưởng có chi phối tới hiệu quả bài tập cho phù hợp với đối tượng của mình Với VĐV bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh thì yếu tố kỹ thuật và thể lực trong giai đoạn huấn luyện ban đầu là cơ bản hơn cả để có thể tăng thêm hiệu quả kỹ thuật đập bóng

CHƯƠNG 2 NHIỆM VỤ, PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU

2.1 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để đạt được mục đích nghiên cứu đề ra, đề tài tiến hành giải quyết 2

nhiệm vụ như sau:

Nhiệm vụ 1: Đánh giá thực trạng công tác GDTC và thực trạng sử

dụng bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả đập bóng của học sinh đội

tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội

Nhiệm vụ 2: Lựa chọn, ứng dụng và đánh giá hiệu quả bài tập sức

mạnh nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập bóng cho học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội

2.2 Phương pháp nghiên cứu

Để giải quyết hai nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài, chúng tôi sử dụng

các phương pháp nghiên cứu sau:

2.2.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu có liên quan

Việc sử dụng phương pháp này giúp cho việc hệ thống hoá các kiến thức có liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu, hình thành cơ sở lý luận về cách thức đánh giá các test của đối tượng nghiên cứu Đồng thời trong quá trình nghiên cứu cho phép thu thập thêm các số liệu để kiểm chứng và so sánh với những số liệu đã thu thập được trong quá trình nghiên cứu

2.2.2 Phương pháp phỏng vấn

Đây là phương pháp sử dụng nhằm đưa ra hệ thống các câu hỏi cho đối tượng và dựa vào các câu trả lời để trao đổi thông tin về vấn đề nghiên cứu, rút ra kết luận chính xác, khách quan Nội dung phỏng vấn có liên quan về vấn đề thực trạng giảng dạy kỹ thuật và tập luyện của đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh Bên cạnh đó, chúng tôi tiến hành phỏng vấn

các giáo viên, huấn luyện viên trong việc lựa chọn các test kiểm tra và các bài tập sức mạnh bật nhảy nhằm nâng cao kỹ thuật đập bóng của đối tượng được nghiên cứu

2.2.3 Phương pháp quan sát sư phạm

Phương pháp này chúng tôi sử dụng trong việc theo dõi các buổi thi đấu và các buổi tập luyện của học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội Mục đích của việc sử dụng phương pháp này là theo dõi việc thực hiện kỹ thuật đập bóng và các phương pháp, bài tập HLV đưa ra nhằm đánh giá sự tiếp thu lượng vận động của các em

2.2.4 Phương pháp kiểm tra sư phạm

Trong quá trình nghiên cứu, đề tài dự kiến tiến hành tổ chức kiểm tra

sư phạm nhằm mục đích đánh giá thực trạng kỹ thuật đập bóng của đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh-Hà Nội một cách chính xác

thông qua test thử nghiệm

2.2.5 Phương pháp thực nghiệm sư phạm

Thực hiện theo hình thức thực nghiệm kép hay còn gọi là thực nghiệm

so sánh

Đối tượng nghiên cứu bao gồm 20 nam VĐV bóng chuyền trường THPT Quang Minh Trong quá trình thực nghiệm chia làm 2 nhóm: Nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng

Nhóm thực nghiệm (TN): Gồm 10 VĐV tiến hành tập luyện theo các bài tập đã được chọn

Nhóm đối chứng (ĐC): Gồm 10 VĐV tiến hành tập luyện theo chương trình biên soạn cũ của huấn luyện viên

2.2.6 Phương pháp toán thống kê

Để có cơ sở đánh giá hiệu quả của việc áp dụng các bài tập và xử lý các

số liệu thu được qua thực nghiệm sư phạm tôi sử dụng phương pháp thống kê

với các công thức sau:

Số trung bình cộng

n

x x

n

i i

B A

n n

x x t

B B A

A

n n

x x x

x

A < 30; nB <30)

2.3.1 Thời gian nghiên cứu

1

11/2015-1/2016

- Đọc và tổng hợp, phân tích tài liệu tham khảo

- Xây dựng và bảo vệ đề cương

- Lập kế hoạch nghiên cứu

- Đề cương nghiên cứu khoa học

2

1/2016-4/2016

- Giải quyết nhiệm vụ 1 và 2

- Kiểm tra, thu thập và xử lý số liệu

- - Sửa chữa và viết các phần đã nghiên cứu

- Thông tin số liệu về các em học sinh đội tuyển bóng chuyền trường THPT Quang Minh

- Tổng quan đề tài

- Hệ thống bài tập

- Kết quả của hệ thống các bài tập

3

4/2016-5/2016

- Hoàn thiện đề tài

- Viết biểu đồ, biểu bảng

- Báo cáo nghiệm thu đề tài

- Khóa luận tốt nghiệp

2.3.2 Đối tượng nghiên cứu

Chủ thể nghiên cứu: Bài tập sức mạnh bật nhảy nâng cao hiệu quả kỹ

thuật đập bóng

Khách thể nghiên cứu: Đội tuyển bóng chuyền nam học sinh trường

THPT Quang Minh - Hà Nội

2.3.3 Địa điểm nghiên cứu

Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2

Trường THPT Quang Minh - Hà Nội

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

3.1 Thực trạng công tác GDTC và thực trạng huấn luyện sức mạnh bật nhảy trong nâng cao hiệu quả đập bóng của học sinh đội tuyển bóng chuyền nam trường THPT Quang Minh - Hà Nội

3.1.1 Thực trạng giảng dạy và tập luyện trong các giờ học chính khóa

Các buổi học chính khóa tại trường THPT, qua quá trình nghiên cứu

chương trình GDTC mỗi lớp học 2 tiết trên một tuần, mỗi tiết 45 phút và có 2 nội dung được giảng dạy theo quy định của Bộ GD- ĐT Môn bóng chuyền cũng vậy, theo phân phối chương trình thì khối lượng kiến thức và kỹ năng gồm các môn học bắt buộc và các môn học tự chọn Môn bóng chuyền nằm trong phần tự chọn có 20 tiết, trong đó có 2 tiết kiểm tra còn lại 18 tiết để học

kỹ thuật, chiến thuật và phát triển thể lực Với thời lượng trên chỉ giúp học sinh làm quen kỹ thuật chứ việc hình thành kỹ năng động tác gặp nhiều khó khăn

3.1.2 Thực trạng giảng dạy và tập luyện các giờ ngoại khóa

Các buổi ngoại khóa không bắt buộc với các em học sinh chủ yếu đều dựa vào tính tự giác, tích cực và lòng ham học hỏi cùng với sự yêu thích thể thao của mỗi học sinh giành cho môn thể thao này Đa số thời gian các học sinh đều giành cho các môn khác mà các em cho là quan trọng, nên thời gian tập luyện không có nhiều và một phần do điều kiện đi lại của các em xa nhà,

do đó việc dành thời gian ở lại ngoại khóa bị hạn chế, phần nào làm cho đội bóng không được mạnh so với các đội tuyển khác, được tập luyện và huấn luyện thường xuyên hơn Điều này khiến công tác huấn luyện đội tuyển của nhà trường gặp nhiều khó khăn