nghiên cứu tổn thương dị sản và loạn sản trong ung thư biểu mô dạ dàyBáo cáo Thuộc đề tài: Nghiên cứu mối liên quan giữa tổn thương trong và ngoài vùng ung thư biểu mô dạ dày Người hướ
Trang 1nghiên cứu tổn thương dị sản và loạn sản trong ung thư biểu mô dạ dày
Báo cáo Thuộc đề tài:
Nghiên cứu mối liên quan giữa tổn thương trong và ngoài
vùng ung thư biểu mô dạ dày
Người hướng dẫn khoa học:
Đặng Trần Tiến
Trang 2đặt vấn đề
Hàng năm trên thế giới có khoảng trên 7 triệu người mắc UT,
ung thư dạ dày (UTDD) là một trong những loại hay gặp nhất.
Châu á có tỷ lệ cao nhất là Nhật Bản, Trung Quốc
ở Việt Nam, UTDD đứng thứ hai sau ung thư phổi đối với nam,
sau ung thư vú ở nữ
UTBMDD có mối liên quan chặt chẽ với DSR và LS
DSR là điều kiện tiền UT, LS dạ dày là một tổn thuơng tiền UT
Trang 4Mục tiêu nghiên cứu
Xác định hình thái học của ung thư biểu mô dạ dày
Tìm hiểu các tổn thương dị sản, loạn sản trong ung thư
biểu mô dạ dày
Trang 5* Yếu tố cá nhân:
* Tuổi và giới : > 40 tuổi, nguy cơ tăng dần ở tuổi 60-70
* Yếu tố di truyền : liên quan đến chủng tộc
* Yếu tố môi trường, chế độ ăn
* Nghiện thuốc lá nặng mắc từ2 - 6 lần
* Yếu tố vật chủ: Viêm dạ dày mạn tính teo, polýp u tuyến, dạ dày sau cắt
đoạn, loét dạ dày mạn tính lâu năm
* HP: HP liên quan chặt chẽ với UTDD
nguyên nhân
Trang 6gi¶i phÉu bÖnh UTDD.
Trang 7* Ph©n lo¹i cña Lauren (1965 )
* Ung th biÓu m« týp ruét
* Ung th biÓu m« týp lan to¶
* Ung th biÓu m« týp hçn hîp
4 M« bÖnh häc cña UTDD
gi¶i phÉu bÖnh UTDD.
Trang 812/06/16 04:47 8
* Ph©n lo¹i m« h c ung th bi u m« c a WHO (1977 ) ọ ư ể ủ
1) Ung th biÓu m«.
+ Ung th biÓu m« tuyÕn, gåm
- Ung th biÓu m« tuyÕn nhó BH cao
- Ung th biÓu m« tuyÕn èng BH võa
- Ung th biÓu m« tuyÕn nhµy Ýt BH
- Ung th biÓu m« tÕ bµo nhÉn.
+ Ung th biÓu m« kh«ng biÖt ho¸
+ Ung th biÓu m« tuyÕn v¶y + Ung th biÓu m« tÕ bµo v¶y + Ung th kh«ng xÕp lo¹i
2) Carcinoide 3) Ung th kh«ng biÓu m«
+ U cña m« lym pho + Ung th c¬ tr¬n
Trang 9Ph©n lo¹i m« h c ung th bi u m ọ ư ể « c a WHO ( 2000 ) ủ
Ung th biÓu m« tuy n ế + Týp ru t ộ
+ Týp lan toả
+ Ung th bi u m« tuy n nhó ư ể ế
+ Ung th bi u m« tuy n nh y ư ể ế à + Ung th biÓu m« tÕ bµo nhÉn.
+ Ung th biÓu m« tuyÕn v¶y + Ung th biÓu m« tÕ bµo v¶y + Ung th Bi u m« t b o nh ư ể ế à ỏ + Ung th biÓu m« kh«ng biÖt ho¸
+ Ung th h c t ắ ố + C¸c lo¹i kh¸c
Trang 10Tế bào hình đài chế tiết sialomucin.
- Týp II: Dị sản ruột không hoàn toàn,
Tế bào hình đài nhưng không có tế bào paneth, ít hoặc không có tế bào hấp phụ.
Phân loại dị sản ruột.
Trang 11Phân loại dị sản ruột.
Tế bào trung gian: Tiết chất nhày trung tính hoặc sialomucin axit, tế bào hình đài tiết sialomucin.
- Týp III: Dị sản ruột không hoàn toàn
Theo Owen chia DSR làm 2 loại:
- DSR ruột hoàn toàn
- DSR không hoàn toàn, phụ thuộc số lượng biểu mô trụ dạ dày được thay thế hoàn toàn hoặc không hoàn toàn bằng tế bào hình đài và tế bào hấp thu ruột
Trang 1212/06/16 04:47 12
Phân loại loạn sản.
Hiệp hội chuyên môn của Tổ chức y tế thế giới chia loạn sản làm 3 mức độ:
-Loạn sản nhẹ: Tế bào không biệt hoá ít, tiết nhày ưa
kiềm, nhân tương đối đồng dạng, thon dài sát màng đáy, tỷ lệ nhân trên bào tương tăng nhẹ
- Loạn sản vừa: Tế bào biểu mô mất tính biệt hoá, nhân
tròn hơn, tỷ lệ nhân trên nguyên sinh chất tăng, chỉ số nhân chia tăng, cấu trúc tuyến không còn giống bình thường
Trang 13Phân loại loạn sản.
-Loạn sản nặng: Tế bào và tuyến có biến đổi không
điển hình, đa hình thái tế bào và nhân, nhiều nhân chia
và nhân chia không điển hình.
Hiện nay nhiều tác giả lưu ý loạn sản nhóm III bởi khả năng chuyển thành ác tính cao
-Loạn sản thường liên quan chặt chẽ với ung thư týp
ruột và được coi là khả năng báo trước cho một tiền ung thư týp ruột
Trang 14II đối tượng & phương pháp nghiên cứu
2.1 Đối tượng nghiên cứu:
• Các bệnh nhân được chẩn đoán là UTDD b ng LS, NS, ST ằ
r i ồ đượ c phẫu thuật cắt dạ dày
• Thời gian từ 18/12/2006 đến 30/7/2009 (30 tháng).
Số lượng: 150 mẫu
Tiêu chuẩn chọn mẫu
• Các bệnh phẩm sau mổ UTDD, gửi lên Khoa GPB, BVE để chẩn đoán
• MBH sau mổ xác định là UTBMDD.
12/06/16 04:47
14
Trang 152.1 2.1 Phương pháp quan sát mô tả, tiến cứu
Thiết kế nghiên cứu
Trang 162.2 Phương pháp nghiên cứu dạ dày bị cắt
Nghiên cứu hình thái đại thể
+ Xác định vị trí khối u: Theo hội nghiên cứu UTDD Nhật Bản
II đối tượng & phương pháp nghiên cứu
Hình Định khu khối u dạ dày (hinhdaday.jpg)
Trang 18III kÕt qu¶ & bµn luËn
Ph©n bè bÖnh nh©n theo tuæi, giíi
3.1 VÒ tuæi, giíi, nhãm m¸u
Trang 19So sánh tuổi trung bình của bệnh nhân UTDD theo
một số tác giả trong và ngoài nước
Trang 20-Nhãm tuæi: Tuæi cµng cao cµng dÔ m¾c vµ thuêng
Tû lÖ bÖnh theo nhãm m¸u
Trang 21Phát hiện ung thư sớm chiếm tỷ lệ thấp (8%), n ê n mở rộng nội soi và sinh thiết dạ dày, theo dõi những trường hợp có t n th ổ ươ ng loạn sản, dị sản ruột.
Các týp đại thể
Trang 223.2 các mối tương quan
Tương quan giữa vị trí u và các týp đại thể
Ung thư thể loét týp 2 hay gặp nhất ở 1/3 dưới (22%), tiếp đến là 1/3 giữa
Các týp đại thể khác có tỷ lệ thấp và tương đương nhau ở các vị trí p>0,05 Ung thư dạ dày sớm chỉ gặp 12 trường hợp
Trang 23Tương quan giữa đại thể và vi thể
Trang 24-Ung thư sớm gặp 12 trường hợp thì týp mô học chủ yếu là ung thư biểu mô tuyến ống
-loét nhỏ pha bệnh phẩm hàng loạt là vô cùng quan trọng.
- Ung thư muộn ( týp 1- týp 4 ).
Ung thư biểu mô tuyến có tỷ lệ cao ở thể sùi, loét và xâm nhập ( p>0,05 ).
- Các týp MBH khác có tỷ lệ thấp hơn và phân bố đều ở các týp đại thể (p>0,05) Kết quả tương tự với Trần Văn Hợp, thấp hơn Ngô Quang Dương
Trang 25Tỷ lệ dị sản ở các vùng pha khác nhau
Tỷ lệ dị sản chung là 42% Tỷ lệ dị sản ở vùng ung thư, rìa ung thư, hang vị thì tương tự nhau, không có ý nghĩa thống kê P>0,05 và đều cao hơn tâm vị p<0,05 Điều này cho thấy việc sinh thiết nên tại vùng loét, rìa ổ loét, và
Trang 26- Tỷ lệ loạn sản ở vùng ung thư cao hơn vùng khác ( 66%) Vùng xa ung thư
về phía tâm vị thì thấp hơn các vùng khác
- Loạn sản Nặng chỉ gặp ở vùng ung thư và rìa ung thư, điều đó cho thấy nếu có loạn sản nặng thì việc xử lý như một ung thư Nhiều tác giả đã khuyến cáo với loạn sản nặng thì phẫu thuật là phương pháp tối ưu nhất
Trang 28Tương quan giữa týp mô học theo phân loại WHO và
tổn thương niêm mạc dạ dày ngoài vùng UT
Viêm teo, dị sản ruột, loạn sản hay gặp trong ung thư biểu mô tuyến ống sau đó là tuyến nhày và ung thư không biệt hoá.
Các týp MBH ung thưư
Các tổn thưương ngoài u
Viêm dạ dày teo
Trang 29Tương quan giữa týp mô học theo phân loại Lauren và tổn
thương niêm mạc dạ dày ngoài vùng UT
Trang 3012/06/16 04:47 30
Trang 3212/06/16 04:47 32
Trang 3412/06/16 04:47 34
Trang 3612/06/16 04:47 36
Trang 3812/06/16 04:47 38
Trang 4012/06/16 04:47 40
Trang 4412/06/16 04:47 44
Trang 4612/06/16 04:47 46
Trang 482 Hình thái Giải phẫu bệnh
Về đại thể: UTDD ở 1/3 dưới (40% ), thường ở BCN (36% )
Kích thước u 3-6 cm và >6cm chiếm tỷ lệ cao (36% và 44% ) Trong đó ung thư thể loét týp 2 hay gặp nhất ở 1/3 dưới (22%), sau đó đến 1/3 giữa.
Về MBH: UTBM tuyến hay gặp nhất: 78% (týp ruột 56%), trong
đó UTBM tuyến ống: 40%, ung thư tuyến nhày chiếm 20% UTBM không biệt hoá: 18% (týp lan toả 26%) UTBM tuyến so với các nhóm khác (p<0,0001).
kết luận
Trang 49Xin tr©n träng c¸m ¬n
Trang 50xin tr©n träng c¸m ¬n !